در حالی که تنشها میان جمهوری اسلامی ایران و اسرائیل شدت گرفته، دونالد ترامپ، رئیسجمهوری ایالات متحده، تاکید کرده است که واشینگتن تنها برای مدت محدودی منتظر تصمیمگیری تهران خواهد ماند.
او بعداز ظهر جمعه ۳۰ خرداد در گفتوگو با خبرنگاران اعلام کرد که به ایران «حداکثر دو هفته» فرصت داده شده تا به پیشنهادهای آمریکا درباره برنامه هستهای پاسخ دهد.
ترامپ گفت: «دو هفته بیشترین زمانی است که در نظر گرفتهایم. ما آماده، مایل و قادر به مذاکره هستیم و با ایران گفتوگو کردهایم، اما باید ببینیم چه میشود.»
با وجود اینکه احتمال از سرگیری مذاکرات هستهای مطرح شده، ترامپ بهروشنی اعلام کرده که تمایلی ندارد از اسرائیل بخواهد حملات هواییاش را متوقف کند تا راه برای مذاکرات باز شود. او گفت: «فکر میکنم الان خیلی سخت است که چنین درخواستی مطرح شود. وقتی کسی دست بالا را دارد، توقفش دشوارتر است.»
ترامپ افزود که شاید از آتشبس حمایت کند، اما وضعیت فعلی را برای چنین تصمیمی مناسب نمیداند: «اسرائیل در جنگ عملکرد خوبی دارد و ایران ضعیفتر است. در این شرایط، متوقف کردن یک طرف خیلی دشوار است.»
او همچنین ارزیابی برخی سیاستمداران درباره نزدیک نبودن ایران به ساخت سلاح هستهای را نادرست دانست و گفت تولسی گبرد، مدیر سازمان اطلاعات ملی آمریکا، در این مورد اشتباه میکند. گبرد، مدیر سازمان اطلاعات ملی آمریکا، چندی پیش گفته بود شواهدی دال بر تلاش جمهوری اسلامی برای ساخت سلاح هستهای وجود ندارد، اما ساعاتی پس از موضع گیری ترامپ اعلام کرده بود که در حال حاضر هیچ اختلافنظری با او درباره جمهوری اسلامی ندارد.
ترامپ همچنین درباره توان اسرائیل برای هدف قرار دادن تاسیسات هستهای زیرزمینی در ایران گفت که این کشور قادر به نفوذ عمیق در سایتهایی مانند فردو نیست و تنها میتواند بخش کوچکی را آسیب بزند.
در ادامه مواضع خود، ترامپ تصریح کرد که آمریکا خواهان صلح است، اما گاهی برای رسیدن به آن به «قاطعیت» نیاز دارد. او همچنین اعزام نیروی زمینی آمریکا به جنگ با حکومت ایران را «آخرین گزینه» توصیف کرد.
در همین حال، شبکه سیانان گزارش داده که عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، به مقامات اروپایی اعلام کرده تنها در صورتی با طرف آمریکایی وارد مذاکره میشود که حملات اسرائیل متوقف شود.
به گفته مقامات اروپایی، مذاکرات با جمهوری اسلامی ایران ادامه پیدا خواهد کرد. همچنین منابع آگاه به وبسایت اکسیوس گفتهاند که عراقچی احتمالاً روز دوشنبه برای دیدار با ولادیمیر پوتین، رئیسجمهوری روسیه، به مسکو سفر خواهد کرد؛ سفری که در سایه افزایش تنشهای منطقهای و هماهنگی تهران با متحدانش صورت میگیرد.
ترامپ در اظهارات روز جمعهاش همچنین گفت اروپا در بحران جاری نقش چندانی نخواهد داشت: «ایران نمیخواهد با اروپا صحبت کند. آنها میخواهند با ما صحبت کنند.»
این مجموعه تحولات نشان میدهد واشینگتن در آستانه تصمیمگیری مهمی درباره رویکرد نهاییاش نسبت به جنگ اسرائیل و حکومت ایران قرار گرفته و زمان تعیینکنندهای برای مسیر دیپلماسی یا تشدید تقابل فرا رسیده است.
