کاردینال رابرت پِرِووست از آمریکا بهعنوان پاپ جدید و رهبر کلیسای کاتولیک انتخاب شد و نام «پاپ لئو چهاردهم» را برای خود برگزید. بدین ترتیب، او نخستین آمریکایی خواهد بود که به این سمت میرسد.
پرووست ۶۹ ساله که اصالتا اهل شیکاگو است، ریاست دیکاستری (شورای عالی) اسقفها در کلیسا را بر عهده دارد؛ سمتی قدرتمند که مسئول انتخاب اسقفهای جدید است.
او دارای دو تابعیت آمریکایی و پرویی است، چرا که سالها در کشور پرو خدمت کرده است.
اگرچه پرووست بهطور کلی چهرهای میانهرو تلقی میشود، اما در برخی مسائل اجتماعی کلیدی دیدگاههایی پیشرو دارد.
او سالهاست که در کنار اقشار به حاشیه راندهشده ایستاده و از آنها حمایت کرده است؛ رویکردی که یادآور خط مشی پاپ فرانسیس در دفاع از مهاجران و نیازمندان است.
پنجشنبه ۱۸ اردیبهشت در دومین روز از نشست محرمانه کاردینالها، دود سفید از دودکش کلیسای سیستین در واتیکان برخاست که نشان میداد پاپ جدید انتخاب شده است.
با مشاهده این دود سفید، ناقوسهای کلیسای جامع سنپتر به صدا درآمدند و هزاران نفر از حاضران در میدان سنپتر با کفزدن و ابراز احساسات، این لحظه تاریخی را جشن گرفتند.
هزاران نفر از صبح ۱۸ اردیبهشت در میدان سنپتر گرد آمده بودند تا شاهد برآمدن دود سفید از دودکش کلیسا باشند.
واکنش ترامپ به انتخاب پرووست: این اولین پاپ آمریکایی است، چه افتخار بزرگی
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، ۱۸ اردیبهشت در واکنش به انتخاب پاپ جدید در تروث سوشال، شبکه اجتماعی خود، نوشت: «به کاردینال رابرت فرانسیس پرِووست که بهتازگی بهعنوان پاپ انتخاب شد، تبریک میگویم. افتخار بزرگی است که او نخستین پاپ آمریکایی خواهد بود. چه هیجانانگیز و چه افتخاری بزرگ برای کشور ما.»
او افزود: «مشتاق دیدار با پاپ لئو چهاردهم هستم، این لحظهای بسیار معنادار خواهد بود.»
کنکلاو انتخاب پاپ
۱۳۳ کاردینال زیر ۸۰ سال روند رسمی، آیینی و کاملا محرمانه (کنکلاو) انتخاب پاپ جدید را بر عهده داشتند. آنها در انزوای کامل قرار داشتند تا جانشینی برای پاپ فرانسیس فقید انتخاب کنند.
طبق سنت، برگههای رای پس از هر دور رایگیری سوزانده میشود و به ترکیبات شیمیایی خاصی آغشته میشود تا رنگ دود مشخص کند روند انتخاب پاپ جدید به کجا رسیده است: دود سیاه یعنی هنوز پاپی انتخاب نشده و دود سفید یعنی پاپ جدید برگزیده شده است.
نخستین رایگیری که چهارشنبه شب انجام شد، بینتیجه ماند.
کاردینالها که لقب «شاهزادگان کلیسا» دارند، هر روز تا چهار دور رایگیری انجام میدهند تا یکی از آنها بتواند دو-سوم آرا را به دست آورد.
در دوران معاصر، هیچ پاپی در نخستین رایگیری انتخاب نشده است.
کاردینال جیووانی باتیستا ره، ۹۱ ساله، که به دلیل سن بالایش در کنکلاو شرکت نمیکند، به رسانههای ایتالیایی گفت امیدوار است پاپ جدید تا عصر پنجشنبه انتخاب شود.
تنوع جغرافیایی
در رایگیری اخیر، ۱۳۳ کاردینال از ۷۰ کشور شرکت داشتند، رقمی که نسبت به کنکلاو قبلی در سال ۲۰۱۳ که ۱۱۵ نفر از ۴۸ کشور حضور داشتند، افزایش یافته است.
این تنوع نتیجه تلاشهای پاپ فرانسیس برای جهانیتر کردن کلیسای کاتولیک است.
پیترو پارولین از ایتالیا، لوئیس آنتونیو تاگل از فیلیپین، ژان-مارک آولین از فرانسه، پیتر اردو از مجارستان، رابرت پرووست از آمریکا، پیر باتیستا پیتزابالا از ایتالیا و پابلو داوید از فیلیپین، شناختهشدهترین نامزدهای احتمالی یا «پاپابیلهها» (اصطلاح ایتالیایی برای پاپهای بالقوه) محسوب میشوند.
در طول کنکلاو، کاردینالها از جهان بیرون جدا میشوند، تلفنها و رایانههایشان ضبط میشود و در رفتوآمد میان کلیسای سیستین برای رایگیری و مهمانخانههای واتیکان برای خواب و غذا در قرنطینه قرار دارند.
پیش از آغاز کنکلاو، کاردینالها دیدگاههای مختلفی درباره آنچه از پاپ آینده انتظار دارند، بیان کردند.
دوران پاپ فرانسیس که با دیدگاههای لیبرالتر همراه بود، شکافهایی میان سنتگرایان و اصلاحطلبان ایجاد کرد.
برخی کاردینالها خواستار تداوم مسیر بازتر و اصلاحی فرانسیس بودند، در حالی که برخی دیگر بر بازگشت به سنتها و دورانهای گذشته تاکید داشتند.
وزارت خزانهداری ایالات متحده پنجشنبه ۱۸ اردیبهشت اعلام کرد واشینگتن همچنین چند شرکت، کشتی و ناخدای فعال در ناوگان موسوم به «ناوگان سایه» جمهوری اسلامی را بهدلیل دست داشتن در جابهجایی نفت حکومت ایران، تحریم کرده است.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، در همین رابطه گفت: «در چارچوب کارزار گسترده و تهاجمی فشار حداکثری دونالد ترامپ، امروز یک پالایشگاه دیگر که نفت ایران را وارد کرده، هدف قرار گرفته است.»
او افزود: «ایالات متحده همچنان مصمم است فشار بر تمام اجزای زنجیره تامین نفت ایران را افزایش دهد تا از درآمدزایی برای پیشبرد سیاستهای بیثباتکننده این حکومت جلوگیری کند.»
در چارچوب این دور از تحریمها، در مجموع دو فرد هندی، یازده نهاد مستقر در کشورهایی از جمله چین، هنگکنگ، سنگاپور و بریتانیا، و شش نفتکش به فهرست تحریمهای آمریکا افزوده شدهاند.
بیشتر بخوانید: پاناما در کمک به نفتکشهای ایرانی برای دور زدن تحریمها نقشی کلیدی دارد
ایالات متحده ۱۰ اردیبهشت دو نفتکش و هفت شرکت مستقر در ایران، امارات متحده عربی و ترکیه را به دلیل دست داشتن در تجارت نفت و فرآوردههای پتروشیمی جمهوری اسلامی در فهرست تحریمهای خود قرار داد.
وزارت خزانهداری آمریکا ۹ اردیبهشت نیز شش نهاد و شش فرد در ایران و چین را به دلیل نقش آنها در شبکهای که به نیابت از سپاه پاسداران در تهیه مواد اولیه سوخت موشکهای بالستیک فعالیت میکند، تحریم کرد.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، بهمنماه ۱۴۰۳ دستورالعملی را برای از سرگیری سیاست فشار حداکثری علیه جمهوری اسلامی و به صفر رساندن صادرات نفت ایران امضا کرد تا تهران را برای متوقف کردن برنامه هستهای خود تحت فشار بگذارد.
او بارها هشدار داده در صورت تداوم برنامه هستهای تهران، اقدام نظامی علیه جمهوری اسلامی را در دستور کار قرار خواهد داد.
بیشتر بخوانید: تحریمها و فشار حداکثری علیه جمهوری اسلامی در ۱۰۰ روز پس از بازگشت ترامپ
با این حال، ترامپ همزمان بر پیشبرد مذاکرات دیپلماتیک میان تهران و واشینگتن برای حل و فصل اختلافات و جلوگیری از دستیابی حکومت ایران به سلاح هستهای تاکید داشته است.
تاکنون سه دور از گفتوگوها میان تهران و واشینگتن در مسقط و رم برگزار شده است. اما دور چهارم مذاکرات که قرار بود ۱۳ اردیبهشت در رم برگزار شود، به تعویق افتاد.
منابع دیپلماتیک ایرانی ۱۸ اردیبهشت به ایراناینترنشنال گفتند با وجود موافقت جمهوری اسلامی با بازرسی گسترده نمایندگان آژانس بینالمللی انرژی اتمی از تاسیسات هستهای ایران، اختلاف تهران و واشینگتن بر سر غنیسازی در داخل ایران، از مسائلی است که باعث ابهام در ادامه مذاکرات شده است.
بر اساس این گزارش که پنجشنبه ۱۸ اردیبهشت منتشر شد، ترامپ از آنچه تلاش نتانیاهو و اطرافیانش برای سوق دادن مایک والتز، مشاور پیشین امنیت ملی آمریکا، به اقدام نظامی علیه جمهوری اسلامی میداند، «بهشدت خشمگین» است.
دو مقام ارشد نزدیک به ترامپ در مذاکرات محرمانه، در همین رابطه به اسرائیل هیوم گفتند ترامپ اکنون تصمیم گرفته در مسیر پیگیری منافع ایالات متحده در خاورمیانه، بهویژه در زمینه روابط با عربستان سعودی و دیگر کشورهای حوزه خلیج فارس، منتظر اسرائیل نماند.
به گفته این منابع، یکی از مهمترین این گامها، تلاش برای عادیسازی روابط اسرائیل و عربستان سعودی است؛ مسیری که در ابتدا قرار بود با مشارکت اسرائیل پیش برود، اما ترامپ معتقد است نتانیاهو در اتخاذ تصمیمهای لازم در این زمینه «بیش از حد تعلل کرده است».
روزنامه واشینگتنپست ۱۳ اردیبهشت به نقل از چند مقام ارشد کاخ سفید و مشاوران رییسجمهوری آمریکا نوشت هماهنگیهای گسترده والتز با نتانیاهو درباره بهکارگیری گزینههای نظامی علیه جمهوری اسلامی، موجب خشم ترامپ و در نهایت برکناری او شده است.
دفتر نخستوزیر اسرائیل این گزارش را تکذیب کرد.
بیشتر بخوانید: ویتکاف از گسترش پیمان ابراهیم در آینده نزدیک خبر داد
در خبری دیگر، اسرائیل هیوم ۱۴ اردیبهشت گزارش داد نتانیاهو بهطور خصوصی به همکاران خود اعلام کرده از سیاستهای خاورمیانهای ترامپ «ناامید» است.
بر اساس این گزارش، نخستوزیر اسرائیل به دستیاران خود گفته ترامپ در دیدارهای دوجانبه، بهویژه در مورد سوریه و جمهوری اسلامی، سخنان «درستی» مطرح میکند، اما اقداماتش «چیز دیگری» است.
ترامپ از زمان ورود مجددش به کاخ سفید، سیاست «فشار حداکثری» را در برابر جمهوری اسلامی در پیش گرفته و بستههای تحریمی گوناگونی را با هدف کاهش درآمدهای نفتی حکومت ایران وضع کرده است.
رییسجمهوری آمریکا همچنین بارها هشدار داده در صورت تداوم برنامه هستهای تهران، اقدام نظامی علیه جمهوری اسلامی را در دستور کار قرار خواهد داد.
با این حال، ترامپ همزمان بر پیشبرد مذاکرات دیپلماتیک میان تهران و واشینگتن برای حل و فصل اختلافات و جلوگیری از دستیابی حکومت ایران به سلاح هستهای تاکید داشته است.
تاکنون سه دور از گفتوگوها میان تهران و واشینگتن در مسقط و رم برگزار شده است. اما دور چهارم مذاکرات که قرار بود ۱۳ اردیبهشت در رم برگزار شود، به تعویق افتاد.