ترامپ: کشورهای بیشتری به «پیمان ابراهیم» خواهند پیوست
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، گفت که کشورهای بیشتری به «پیمان ابراهیم» خواهند پیوست. او در دور اول ریاست جمهوری خود موفق شد روابط چند کشور مسلمان و عرب با اسرائیل را عادی سازد.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، گفت که کشورهای بیشتری به «پیمان ابراهیم» خواهند پیوست. او در دور اول ریاست جمهوری خود موفق شد روابط چند کشور مسلمان و عرب با اسرائیل را عادی سازد.
ترامپ که در دوشنبه چهارم فروردین در جلسه کابینه در کاخ سفید با خبرنگاران صحبت می کرد، گفت که کشورهای بیشتری می خواهند به این پیمان بپیوندند بپیوندند.
کاخ سفید عربستان سعودی را بهعنوان یکی از کشورهایی معرفی کرده که احتمالا به پیمان ابراهیم بپیوندد.
فرآیند عادیسازی روابط عربستان و اسرائیل پس از جنگ غزه متوقف شد.
پیمان ابراهیم مجموعهای از توافقنامههای عادیسازی روابط دیپلماتیک میان اسرائیل و چند کشور عربی است که در سال ۲۰۲۰ با میانجیگری آمریکا در دولت ترامپ امضا شد.
پس از امضای این توافق روابط دیپلماتیک، اقتصادی و امنیتی میان اسرائیل و کشورهای عربی که پیشتر به صورت رسمی وجود نداشت، برقرار شد. هدف این توافقات کاهش تنشها در خاورمیانه و تقویت همکاریهای اقتصادی و امنیتی است.
تاکنون امارات متحده عربی، بحرین، سودان و مراکش به این پیمان پیوستهاند و روابط خود را با اسرائیل عادی ساختهاند.
اعضای هیئت آمریکایی از هفتم تا دهم فروردین در گرینلند حضور خواهند داشت و قرار است در این مدت، ضمن بازدید از یک پایگاه نظامی ایالات متحده، به تماشای مسابقه سورتمهسواری با سگها بنشینند.
در راس این هیئت اوشا وَنس، همسر جی دی ونس، معاون ترامپ، مایک والتز، مشاور امنیت ملی کاخ سفید و کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا، حضور دارند.
ترامپ در هفتههای اخیر بارها خواهان پیوستن گرینلند به ایالات متحده شده و حتی احتمال استفاده از نیروی نظامی برای تحقق این موضوع را رد نکرده است.
به گزارش خبرگزاری رویترز، ترامپ این موضع را پس از سفر خصوصی پسر بزرگش، دونالد ترامپ جونیور، در ژانویه ۲۰۲۵ به گرینلند اتخاذ کرد.
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، نیز ۱۱ بهمن تاکید کرد تمایل ترامپ برای تسلط بر گرینلند «یک شوخی نیست».
در انتخابات پارلمانی گرینلند که ۲۱ اسفند برگزار شد، حزب اپوزیسیون دموکراتها که طرفدار استقلال تدریجی از دانمارک است، به پیروزی رسید.
در پی اظهارات ترامپ درباره تسلط آمریکا بر گرینلند، احساسات ملیگرایانه در این منطقه خودمختار بالا گرفت و «استقلال» به محور اصلی انتخابات تبدیل شد.
نخستوزیر گرینلند: آمریکا متحد ما بود، اما آن دوران به سر آمده است
موته اگده، نخستوزیر گرینلند که بهزودی از قدرت در این جزیره کنار خواهد رفت، چهارم اسفند در مصاحبه با یک روزنامه محلی، سفر آتی هیئت آمریکایی را «تحریکآمیز» خواند و گفت دولت او با این هیئت دیدار نخواهد کرد.
آگده افزود: «تا همین اواخر، میتوانستیم به آمریکاییها اعتماد کنیم. آنها متحدان و دوستان ما بودند و همکاری نزدیکی با آنها داشتیم، اما آن دوران به سر آمده است.»
ینس-فردریک نیلسِن، رهبر حزب دموکرات گرینلند و پیروز انتخابات پارلمانی اخیر، نیز از سفر هیئت آمریکایی در بحبوبه مذاکرات برای تشکیل دولت ائتلافی و همچنین رقابتهای انتخابات شهرداریها در گرینلند انتقاد کرد.
او بر لزوم اتحاد سیاسی در این منطقه تاکید کرد و افزود: «ما نباید مجبور به شرکت در بازی قدرتی شویم که خودمان آن را انتخاب نکردهایم.»
گرینلند که پیشتر مستعمره دانمارک بود، از سال ۱۹۵۳ بهعنوان یک قلمرو تحت حاکمیت این کشور شناخته میشود. این سرزمین سال ۱۹۷۹ با تشکیل نخستین پارلمان به خودمختاری نسبی رسید، اما کپنهاگ همچنان کنترل سیاستهای خارجی، دفاعی و پولی آن را در اختیار دارد و سالانه کمتر از یک میلیارد دلار به اقتصاد این منطقه کمک میکند.
پس از برگزاری یک همهپرسی در سال ۲۰۰۹، گرینلند حق اعلام استقلال کامل از دانمارک را به دست آورد، اما بهدلیل نگرانی از کاهش سطح رفاه در صورت قطع حمایت اقتصادی کپنهاگ، تاکنون از عملی کردن آن خودداری کرده است.
برایان هیوز، سخنگوی شورای امنیت ملی ایالات متحده، چهارم فروردین گفت هدف از سفر آتی هیئت آمریکایی «تقویت همکاریهایی است که به حق تعیین سرنوشت گرینلند احترام میگذارد و همکاری اقتصادی را پیش میبرد».
او افزود: «این سفر بهمنظور آشنایی با گرینلند، فرهنگ، تاریخ و مردم آن انجام میشود و همچنین برای حضور در مسابقه سورتمهسواری با سگها است که ایالات متحده با افتخار از آن حمایت میکند.»
خبرگزاری رویترز گزارش داد در آستانه سفر مقامهای ارشد ایالات متحده، تدابیر امنیتی در گرینلند افزایش یافته است.
بر اساس این گزارش، شامگاه سوم فروردین دو هواپیمای ترابری نظامی هرکولس آمریکا در نووک، پایتخت گرینلند، فرود آمد. این دو هواپیما حامل نیروهای امنیتی و خودروهای ضد گلوله بودند.
همچنین حدود ۶۰ افسر پلیس سوم فروردین از گرینلند وارد نووک شدند.
گرینلند در میانه رقابت ژئوپلیتیک قدرتهای بزرگ برای تسلط بر منطقه قطب شمال گرفتار شده، منطقهای که ذوب شدن یخها دسترسی به منابع آن را تسهیل کرده و مسیرهای دریایی جدیدی را گشوده است.
علی یرلیکایا، وزیر کشور ترکیه، دوشنبه چهارم فروردین گفت در جریان تظاهرات «غیرقانونی» از ۲۹ اسفند تا سوم فروردین، یک هزار و ۱۳۳ مظنون دستگیر شدهاند.
او شماری از بازداشتشدگان را به ارتباط با «۱۲ گروه تروریستی مختلف» متهم کرد و گفت برخی نیز پیشتر به اتهام انجام جرایم مرتبط با مواد مخدر، سرقت، کلاهبرداری، آزار و سوءاستفاده جنسی، ضرب و جرح عمدی و ۱۷ جرم مختلف دیگر، تحت پیگرد قضایی بودهاند.
وزیر کشور ترکیه از زخمی شدن ۱۲۳ پلیس در این اعتراضات خبر داد و گفت از تجمعکنندگان «اسید، سنگ، چوب، ترقه، کوکتل مولوتوف، تبر و چاقو» کشف و ضبط شده است.
بازداشت خبرنگاران در ترکیه
شبکه هالک تیوی ترکیه، چهارم فروردین از بازداشت دستکم ۱۱ روزنامهنگار و عکاس رسانههای محلی و بینالمللی مانند خبرگزاری فرانسه خبر داد و گفت که این افراد تظاهرات اعتراضی علیه دولت را در استانبول پوشش میدادند.
بر اساس این گزارش، نیروهای پلیس بامداد دوشنبه این روزنامهنگاران را بازداشت و به اداره پلیس استانبول منتقل کردند.
شمار دیگری از روزنامهنگاران که تجمعات را گزارش میکردند نیز شامگاه یکشنبه مورد خشونت پلیس قرار گرفتند.
هالک تیوی گزارش داد دستکم دو روزنامهنگار رسانه محلی «بیرگون» با وجود اطلاعرسانی به پلیس مبنی بر اینکه خبرنگار هستند، با باتون مورد ضرب و جرح قرار گرفته و لگد خوردند.
خبرنگار راشا تودی، شبکه خبری بینالمللی دولت روسیه نیز هنگام ضبط تصاویر تجمعات و حملات به آن در استانبول، هدف ضرب و جرح نیروهای پلیس قرار گرفت و به بیمارستان منتقل شد.
پنجمین شب تظاهرات حامیان اماماوغلو به خشونت کشیده شد
موج اعتراضات مخالفان دولت رجب طیب اردوغان و حامیان اماماوغلو، شامگاه سوم فروردین در ترکیه ادامه یافت و هزاران نفر در آنتالیا، آنکارا، ازمیر، استانبول و دیگر شهرهای ترکیه به خیابانها رفتند.
این تجمعات در برخی شهرها به ویژه در استانبول، با مداخله پلیس و استفاده از گاز اشکآور برای متفرق کردن معترضان همراه شد.
از سوی دیگر در رسانههای اجتماعی تصاویری از لنگه کفشهای آویزان شده در کنار خیابانهای استانبول منتشر و پربازدید شده است که در تظاهرات شامگاه یکشنبه و درگیری با نیروهای پلیس از پای معترضان درآمدهاند.
برخی از این ویدیوها در صفحات پربازدید، ساعاتی پس از انتشار، حذف شدند.
ماموران امنیتی دولت ترکیه در روزهای اخیر صدها شهروند معترض را در تجمعات آنکارا، پایتخت و سایر شهرها دستگیر کردهاند.
اماماوغلو، مهمترین رقیب سیاسی اردوغان که به اتهام فساد مالی بازداشت شده، سوم فروردین و پیش از انتقال به زندان اعلام کرد که تسلیم نخواهد شد و از مردم خواست در اعتراض به این اقدام، دست به تظاهرات سراسری بزنند.
درخواست ترکیه از ایکس برای مسدود کردن حساب کاربری مخالفان
همزمان با شدت گرفتن تظاهرات، مقامات ترکیه از شبکه اجتماعی ایکس خواستند صدها حساب کاربری منتسب به مخالفان را مسدود کند.
در پاسخ، تیم ارتباطات ایکس شامگاه سوم فروردین در پستی اعلام کرد: «ما با تصمیمات مکرر اداره فناوری اطلاعات و ارتباطات ترکیه که خواستار مسدودسازی بیش از ۷۰۰ حساب متعلق به رسانهها، خبرنگاران، چهرههای سیاسی، دانشجویان و دیگر شهروندان در ترکیه شده، مخالفت میکنیم.»
ایکس افزود: «ما معتقدیم که این تصمیم دولت ترکیه نهتنها غیرقانونی است بلکه میلیونها کاربر ترکیهای را از دسترسی به اطلاعات و بحثهای سیاسی در کشور خود محروم میکند.»
با اینحال شماری از کاربران، زیر این پست دهها حساب ایکس را مثال آوردند که دسترسی به آنها در ترکیه محدود شده است.
در پیام درج شده روی این حسابهای کاربری آمده: «این صفحه در پاسخ به یک درخواست قانونی در ترکیه مسدود شده است.»
مهمت باران کیلیچ، روزنامهنگار ترکیهای، زیر این پست ایکس نوشت: «تعداد زیادی حساب در ترکیه مسدود شدهاند. بیشتر آنها متعلق به دانشجویانی هستند که بهطور فعال در تظاهرات شرکت میکنند. حسابهای روزنامهنگاران، سازمانهای غیردولتی و اتحادیهها هم در لیست هستند.»
او خطاب به مدیران این شبکه اجتماعی افزود: «بله، شما به احکام اعتراض میکنید اما در عین حال از آنها پیروی میکنید.»
واکنشهای بینالمللی
دولت آلمان بازداشت اکرم اماماوغلو، شهردار استانبول را به شدت محکوم کرد و آن را «ضربهای جدی به دموکراسی در ترکیه» خواند.
وزارت خارجه آلمان دوشنبه چهارم فروردین اعلام کرد: «رقابتهای سیاسی نباید از طریق دادگاهها و زندانها انجام شود. ما انتظار داریم که این اتهامات بهصورت شفاف بررسی شوند و روند دادرسی عادلانه و مبتنی بر اصول حاکمیت قانون باشد.»
این وزارتخانه همچنین خواستار یک روند دادرسی عادلانه برای افرادی شد که در جریان اعتراضات علیه بازداشت اماماوغلو دستگیر شدهاند.
پیشتر فرانسه نیز گفته بود از این بازداشتها «عمیقا نگران» است.
دولت فرانسه اعلام کرد که این دستگیری میتواند «عواقب سنگینی برای دموکراسی ترکیه» داشته باشد.
برگزاری انتخابات مقدماتی حزب اماماوغلو
اوزگور اوزل، رهبر حزب جمهوریخواه خلق ترکیه که اماماوغلو نیز از اعضای آن است، شامگاه سوم فروردین در میدان ساراچخانه استانبول در جمع معترضان حاضر شد و برای آنها سخنرانی کرد.
شهرداری استانبول سوم فروردین اعلام کرد در انتخابات مقدماتی نمادین حزب جمهوریخواه خلق، ۱۵ میلیون نفر مشارکت داشتند و از این میان، ۱۳ میلیون و ۲۱۱ هزار نفر حمایت خود را از اماماوغلو اعلام کردند.
اماماوغلو قرار بود سوم فروردین بهعنوان نامزد حزب جمهوریخواه خلق (اصلیترین حزب اپوزیسیون ترکیه) برای انتخابات ریاستجمهوری ۲۰۲۸ معرفی شود.
همزمان با اعلام نتایج انتخابات درونحزبی، اماماوغلو پیامی در ایکس منتشر کرد و با اشاره به مشارکت گسترده مردم در انتخابات، نوشت که میلیونها نفر این پیام روشن را به اردوغان فرستادند که: «دیگر کافی است.»
او گفت میلیونها نفر در این کشور که از «ظلم حکومت، نابسامانی اقتصادی، نبود شایستهسالاری و قانونگریزی» به ستوه آمدهاند، پای صندوقهای رای رفتند.
با وجود اعتراضات گسترده، دولت اردوغان به اقدامات خود علیه اماماوغلو ادامه میدهد.
وزارت کشور ترکیه سوم فروردین اعلام کرد اماماوغلو از سمت خود بهعنوان شهردار استانبول تعلیق شده است.
علاوه بر اماماوغلو، دو شهردار دیگر نیز از مقام خود تعلیق شدند.
با کنار گذاشته شدن اماماوغلو، انتظار میرود شورای شهر استانبول که اکثریت آن در اختیار حزب جمهوریخواه خلق است، در روزهای آینده فردی را بهعنوان شهردار موقت برای جانشینی او انتخاب کند.
پسکوف دوشنبه چهارم فروردین گفت «ابتکار دریای سیاه» که با عنوان «توافق غلات» نیز شناخته میشود، یکی از محورهای مذاکرات میان مقامهای روسیه و آمریکا در عربستان سعودی است.
به گفته سخنگوی کرملین، بررسی ابتکار دریای سیاه به پیشنهاد دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا و با موافقت ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، در دستور کار مذاکرات ریاض قرار گرفته است.
پسکوف افزود: «موضوع اصلی [این توافق] امنیت کشتیرانی است اما اگر به نسخه پیشین این ابتکار نگاه کنیم، بخش قابل توجهی از تعهدات نسبت به کشور ما در نوبت قبل اجرا نشد. بنابراین، این مساله نیز در دستور کار مذاکرات امروز قرار دارد.»
او تاکید کرد روسیه و ایالات متحده بر سر ضرورت حرکت بهسوی راهحلی برای پایان دادن به جنگ اوکراین اتفاق نظر دارند اما هنوز مسائل و جنبههای متعددی وجود دارد که باید مورد بررسی و توافق قرار گیرد.
ترکیه و سازمان ملل نقش میانجی را در ابتکار «توافق غلات دریای سیاه» ایفا کردند؛ توافقی که در ژوییه ۲۰۲۲ حاصل شد و با وجود ادامه جنگ، امکان صادرات امن حدود ۳۳ میلیون تن غلات اوکراین را از مسیر دریای سیاه فراهم آورد.
با این حال، روسیه در سال ۲۰۲۳ از این توافق خارج شد و اعلام کرد در مسیر صادرات مواد غذایی و کودهای شیمیاییاش با موانع جدی مواجه است. این در حالی است که روسیه در حال حاضر با مانع قابل توجهی برای صادرات غلات خود از مسیر دریای سیاه روبهرو نیست.
بهمنظور تشویق روسیه برای پیوستن به این توافق، مسکو و سازمان ملل در ژوییه ۲۰۲۲ یک تفاهمنامه سهساله امضا کردند که بر اساس آن، سازمان ملل متعهد شد در زمینه تسهیل صادرات مواد غذایی و کود شیمیایی روسیه به بازارهای جهانی کمک کند.
اگرچه صادرات مواد غذایی و کود شیمیایی روسیه مشمول تحریمهای غرب نمیشود، مسکو میگوید محدودیتهای مربوط به پرداختها، لجستیک و بیمه، در عمل بر سر راه ارسال محمولههایش مانع ایجاد کردهاند.
مسکو همچنین خواهان از سرگیری صادرات آمونیاک و اتصال مجدد بانک کشاورزی دولتیاش، روسسلخوزبانک، به سامانه بینالمللی سوئیفت شده است.
آغاز مذاکرات آمریکا با روسیه پس از دیدار با هیاتی از اوکراین در عربستان سعودی
یک روز پس از مذاکرات اوکراین و آمریکا در عربستان سعودی، نمایندگانی از روسیه و ایالات متحده در این کشور دیدار و مذکرات خود را آغاز کردند.
رسانههای روسیه خبر دادند هیاتهای این کشور و آمریکا دوشنبه چهارم فروردین در ریاض دیدار کردند.
استیو ویتکاف، فرستاده ویژه ترامپ در امور خاورمیانه، نسبت به پیشرفت واقعی در مذاکرات دوشنبه درباره آتشبس و توقف حمله به کشتیها در دریای سیاه ابراز خوشبینی کرد.
او گفت پس از آن، روند بهطور طبیعی به سمت آتشبس فراگیر حرکت خواهد کرد.
مایک والتز، مشاور امنیت ملی کاخ سفید نیز گفت: «اکنون بیش از هر زمان دیگری به صلح نزدیکیم.»
با این حال، سخنگوی کرملین تاکید کرد «طرفین تازه در ابتدای این راه قرار دارند» و نباید امید خود را بالا ببرند.
یکشنبه سوم فروردین هیاتهای اوکراین و ایالات متحده، مذاکرات خود را در عربستان سعودی آغاز کردند. محور اصلی این گفتوگوها، ارائه پیشنهادهایی برای حفاظت از زیرساختهای حیاتی و تاسیسات انرژی اوکراین بود که طی سه سال گذشته هدف حملات روسیه قرار گرفتهاند.
رستم عمروف، وزیر دفاع اوکراین که ریاست هیات اوکراینی را در این مذاکرات بر عهده دارد، سوم فروردین در فیسبوک نوشت: «ما در حال اجرای دستور رییسجمهوری اوکراین برای پیشبرد صلح عادلانه و تقویت امنیت هستیم.»
انتظار میرود هیات اوکراینی چهارم فروردین بار دیگر با هیات آمریکایی پای میز مذاکره بنشیند.
یکی از اعضای هیات اوکراینی که نخواست نامش فاش شود، در همین رابطه گفت: «ما در حال حاضر منتظر نتایج نشست آمریکا و روسیه هستیم و سپس دور دیگری از مذاکرات با آمریکا خواهیم داشت.»
مذاکرات ریاض دومین دور از گفتوگوهای غیرمستقیم بین اوکراین و روسیه و با حضور مقامات ایالات متحده است.
ترامپ ۲۸ اسفند و پس از تماس تلفنی مجدد با پوتین، این گفتوگو را «بسیار خوب و سازنده» توصیف کرد و گفت بر سر برقراری آتشبس فوری در تمامی زیرساختها و بخش انرژی اوکراین توافق شده است.
او تاکید کرد دو طرف برای دستیابی به آتشبس کامل و پایان جنگ بهسرعت تلاش خواهند کرد.
به گفته ترامپ، در این گفتوگو عناصر مختلفی از یک توافق صلح بررسی شد؛ از جمله تلفات سنگین نظامیان دو کشور.
او با تاکید بر اینکه مسکو و کییف هر دو خواهان پایان جنگ هستند، افزود: «این روند اکنون بهطور کامل آغاز شده و اجرا میشود و ما امیدواریم که برای بشریت، این ماموریت را به سرانجام برسانیم.»
ترامپ و پوتین، پیش از این گفتوگو، ۲۴ بهمن نیز در یک تماس تلفنی ۹۰ دقیقهای، درباره جنگ اوکراین و مسائل خاورمیانه گفتوگو کردند.
به دنبال این تماس، مارکو روبیو و سرگئی لاوروف، وزیران خارجه ایالات متحده و روسیه، ۳۰ بهمن در ریاض با یکدیگر دیدار کردند.
پس از آنکه در جریان دیدار ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین و ترامپ در کاخ سفید، مشاجره و جنگ لفظی رخ داد و مذاکرات در آن دیدار بدون نتیجه به پایان رسید، عربستان سعودی میزبان مذاکرات میان کییف و واشینگتن شد.