دیوان عالی، حکم اعدام پخشان عزیزی را تایید کرد؛ نرگس محمدی خواهان اعتراض همگانی شد

زراعتی ۱۰ فروردین هنگام خروج از منزلش در محله ویمبلدون لندن هدف حمله قرار گرفت و از ناحیه پا مجروح شد. او ۱۲ فروردین از بیمارستان مرخص شد.

ماموران واحد ضد تروریسم پلیس متروپولیتن اعلام کردند سه‌شنبه هفتم ژانویه، مردی ۴۰ ساله را در آدرسی واقع در منطقه کرکل‌وود لندن به اتهام «توطئه برای ایجاد صدمات شدید بدنی» بازداشت کرد‌ه‌اند.

به گفته پلیس، این متهم پس از انتقال به یکی از ایستگاه‌های پلیس در غرب لندن، با قرار وثیقه تا تاریخ مشخصی در ماه آوریل آزاد شده است.

بر این اساس، ماموران در چهار مکان در مناطق کرکل‌وود و فینچلی عملیات جست‌وجو انجام داده‌اند و تحقیقات همچنان ادامه دارد.

وضعیت دیگر متهمان در پرونده حمله به پوریا زراعتی

دادستانی بریتانیا پنج‌شنبه ۱۵ آذر در بیانیه‌ای اعلام کرد دو تبعه رومانیایی به نام‌های ناندیتو بادیا، ۱۹ ساله و جورج استانا، ۲۳ ساله، در ارتباط با حمله به زراعتی، در رومانی بازداشت شدند.

این دو متهم با توجه به قرارداد استرداد مجرمین بین رومانی و بریتانیا، سه‌شنبه ۲۷ آذر به بریتانیا مسترد شدند.

پس از برگزاری اولین جلسه دادگاه و تفهیم اتهام، اعلام شد که روند محاکمه‌ این دو، ۲۷ دی ماه در دادگاه کیفری مرکزی انگلستان و ولز آغاز می‌شود.

در بیانیه دادستانی به نقش جمهوری اسلامی در سازماندهی یا تشویق این حمله اشاره‌ نشد.

این در حالی است که وال‌استریت ژورنال ۲۰ مهر با اشاره به هدف قرار گرفتن زراعتی گزارش داد جمهوری اسلامی از گروه‌های تبهکار برای حمله به اهداف مورد نظر خود در کشورهای غربی استفاده می‌کند.

پیش‌تر و در هفتم تیر، میشل تیلور، نماینده آمریکا در شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد، از اقدامات تهران در خارج از مرزهای ایران برای سرکوب رسانه‌ها، به‌ویژه ایران‌اینترنشنال، ابراز نگرانی کرد.

روزنامه دیلی‌میل هم ۱۸ فروردین در گزارشی اقدامات خرابکارانه جمهوری اسلامی در بریتانیا را «حقیقتی ترسناک» خواند و نوشت تهران مرتبا حملاتی را به شیوه‌ گروه‌های تبهکار در خیابان‌های بریتانیا تدارک می‌بیند.

دیلی‌میل با اشاره به تهدیدات جمهوری اسلامی علیه ایران‌اینترنشنال در پنج سال گذشته، به‌ویژه حمله به زراعتی، هشدار داد حکومت ایران از گروه‌های جنایت‌کار سازمان‌یافته برای حمله به اهداف مورد نظر خود در اروپا استفاده می‌کند.

جمهوری اسلامی دست داشتن در حمله به زراعتی را تکذیب کرده است.

روزنامه لوموند در گزارشی در تیر ماه به عملیات تحت هدایت جمهوری اسلامی برای حمله به روزنامه‌نگاران مخالف حکومت در اروپا پرداخت و از زراعتی و مهران عباسیان، خبرنگاران ایران‌اینترنشنال، به‌عنوان دو هدف این عملیات نام برد.

آدام بیلی، سخنگوی ایران‌اینترنشنال، از تحولات اخیر در رسیدگی به پرونده حمله به زراعتی استقبال کرد و گفت: «ما برای پوریا که قربانی این حمله بود، خوشحالیم و خرسندیم از این که تحقیقات پلیس بریتانیا در مورد این حمله، تا این مرحله پیشرفت داشته است.»

بیلی ضمن قدردانی از «تعهد بریتانیا به مقابله با سرکوب فراسرزمینی» در این کشور افزود تحولات اخیر «برای خبرنگاران ما، همچنین برای دیگر افراد در سازمان‌هایی با تهدیدات مشابه، اطمینان‌بخش است».

رهبر جمهوری اسلامی در یک سخنرانی در سالگرد تظاهرات ۱۹ دی قم در سال ۱۳۵۶، درباره خودداری حکومت ایران از مذاکره و ارتباط با آمریکا با وجود ارتباط با اروپا گفت: «آمریکا در ایران شکست خورده و درصدد است که این شکست را جبران کند.»

خامنه‌ای تاکید کرد: «آمریکا اینجا را تملک کرده بود ولی از کف و قبضه او بیرون کشیده شد؛ لذا کینه او نسبت به کشور و انقلاب کینه شتری است.»

او همچنین گفت که آمریکا بعد از انقلاب «در مورد مسائل ایران دچار خطا شد» و افزود که مخاطب این سخنانش «افراد مرعوب سیاست‌های آمریکا» هستند.

این سخنان حدود دو هفته پیش از آغاز کار رسمی دونالد ترامپ به عنوان رییس‌جمهوری ایالات متحده و با وجود گمانه‌زنی‌ها درباره بازگشت سیاست فشار حداکثری واشینگتن به تهران و همچنین احتمال حمله نظامی به سایت‌های اتمی جمهوری اسلامی بیان شد.

در روزهای گذشته برخی مقامات دولت مسعود پزشکیان و بعضی فعالان سیاسی از جمله علی عبدالعلی‌زاده، رییس ستاد پزشکیان در دوره انتخابات زودهنگام ریاست‌جمهوری ۱۴۰۳، خواستار مذاکره با ترامپ شده‌اند که از ۲۰ ژانویه (اول بهمن) رسما رییس‌جمهوری آمریکا خواهد شد.

در سوی دیگر، حسین شریعتمداری، نماینده خامنه‌ای در روزنامه کیهان، در سرمقاله شنبه ۱۵ دی این روزنامه نوشت: «مطرح کنندگان موضوع مذاکره با آمریکا یا خواب هستند یا مست‌اند یا دیوانه‌‌.»

خامنه‌ای در سخنرانی امروز خود از مسئولان خواست در تصمیم‌گیری در موضوعات مختلف از جمله حجاب، تورم و ارز ملاحظه «توقع بی‌جای آمریکایی‌ها» را نکنند و ملاحظه «منافع جمهوری اسلامی» را بکنند.

او هم‌زمان گفت مواضع پزشکیان در قبال آمریکا و اسرائیل، «قاطع و خوب» بوده است.

این سخنان در حالی بیان شد که عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، جمعه ۱۴ دی در مصاحبه با شبکه سی‌سی‌تی‌وی چین اعلام کرد تهران برای مذاکرات «سازنده و بدون تاخیر» بر سر برنامه‌ هسته‌ای خود آمادگی دارد.

خامنه‌ای در بخش دیگری از صحبت‌هایش با اشاره به گروه‌های نیابتی جمهوری اسلامی، گفت: «مقاومت زنده است و باید روز به روز قوی‌تر بشود.»

او تاکید کرد: «نگذارید تبلیغات دشمن روی افکار عمومی اثر کند.»

به گفته خامنه‌ای، دستگاه‌های تبلیغاتی جمهوری اسلامی باید در مقابل «تبلیغات دشمن» اقدام کنند.

او گفت: «کار نرم‌افزاری دشمن، فاصله‌ انداختن بین واقعیت و تصور افکار عمومی است. شما رو به قوت می‌روید، او تبلیغ می‌کند که شما دارید ضعیف می‌شوید.»

برخی مقام‌های جمهوری اسلامی در روزهای اخیر شکست ارتش سوریه در مقابل مخالفان و سقوط رژیم بشار اسد را نیز «محصول تبلیغات و جنگ رسانه‌‌ای» دانستند اما رهبر جمهوری اسلامی در حرف‌های خود بر خلاف سه سخنرانی پیشین که پس از سقوط اسد انجام شدند، به تحولات سوریه اشاره نکرد.

او ۱۲ دی ماه برای سومین بار وعده باز‌پس‌گیری سوریه از حاکمان جدید را داد و گفت که خون‌های ریخته شده نیروهای موسوم به «مدافع حرم» در سوریه، هدر نرفته است.

یک روز پس از انتشار این سخنان، علی‌اکبر احمدیان، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی، در راستای آن‌چه در رسانه‌های داخلی «دیپلماسی امنیتی با هدف تقویت مناسبات سیاسی-‌امنیتی با کشورهای منطقه قفقاز جنوبی» خوانده شده است، چهارشنبه ۱۹ دی وارد باکو، پایتخت آذربایجان شد.

قرار است احمدیان علاوه بر ملاقات با همتای خود در جمهوری آذربایجان، با علی‌اف نیز دیدار و گفت‌وگو کند.

او در سفر به ایروان، پایتخت جمهوری ارمنستان، با نیکول پاشینیان، نخست‌وزیر این کشور نیز دیدار و گفت‌وگو خواهد کرد.

صحبت‌های انتقادی علی‌اف اما سه‌شنبه ۱۸ دی‌ در جریان یک کنفرانس خبری با حضور شبکه‌های تلویزیونی محلی این کشور و در پاسخ به پرسش یک خبرنگار ایراد شده است.

این خبرنگار از رییس‌جمهوری آذربایجان درباره نوسانات روابط این کشور و ایران در چند سال گذشته و آن‌چه رفتارهای غیرقابل ایران خواند، سوال پرسید.

علی‌اف در پاسخ مفصل خود با اشاره به سخنان مداحی که در مراسمی با عنوان «گرامیداشت شهدای جنگ چالدران و جبهه مقاومت» به علی‌اف و اردوغان توهین کرد، گفت این اولین بار نیست که این توهین‌ها علیه آن‌ها در ایران انجام می‌شود.

یکی از مداحان محلی در این مراسم که از شبکه خبر پخش می‌شد و با سخنرانی امام جمعه اردبیل افتتاح شد و با حضور او ادامه یافت، به رجب طیب اردوغان و الهام علی‌اف با کلماتی رکیک توهین کرد و در ادامه گفت علی‌اف خانواده‌اش را در یک «قمار چند میلیارد دلاری با اسرائیلی‌ها به رهن گذاشته بود.»

وزارت خارجه جمهوری آذربایجان، ۱۲ دی‌ماه کاردار جمهوری اسلامی ایران در باکو را احضار و به شدت به این موضوع اعتراض کرد.

علی‌اف در ادامه صحبت‌هایش در این کنفرانس خبری با اشاره به امام جمعه اردبیل گفت «آن ملا از شهر اردبیل بارها از عبارات توهین‌آمیز علیه آذربایجان، مردم آذربایجان، از جمله خودم استفاده کرده است. سوال این‌ است که نگرش فردی که او را به آن مقام منصوب کرده چیست؟»

سید حسن عاملی، امام جمعه اردبیل، ملایی است که رییس‌جمهور آذربایجان به او اشاره کرد. عاملی منصوب علی خامنه‌ای و نماینده او در استان اردبیل است.

رهبر جمهوری اسلامی، از طرق شورای سیاستگذاری ائمه جمعه نمایندگان خود در مراکز استان‌ها را به عنوان امام جمعه این شهرها منصوب می‌کند.

علی‌اف در ادامه صحبت‌‌هایش بدون نام بردن از علی خامنه‌ای، با ذکر این‌که مشخص است چه کسی این ملا را منصوب کرده است، گفت «واکنش او چیست، آیا از این حمایت می‌کند یا نه، و چه کسی از آذربایجان عذرخواهی خواهد کرد؟ آیا آن‌ها عذرخواهی خواهند کرد یا نه؟»

علی‌اف با اشاره به بیانیه وزارت خارجه جمهوری‌اسلامی که از این توهین‌ها اظهار تاسف کرده است، گفت «تاسف در بیانیه وزارت خارجه ایران کافی نیست. یک توهین آشکار رُخ داده است: هم به روسای جمهور ترکیه و آذربایجان و هم مردم ما در طول پخش زنده در یک رویداد رسمی. اظهار تاسف صرف، غیرقابل قبول است. ما انتظار داریم که این ملای استانی مجازات شود. دست‌کم باید از مقام خود برکنار شود و مجبور به عذرخواهی از آذربایجان شود.»

رزمایش‌های نظامی دو کشور

رییس‌جمهور آذربایجان در ادامه صحبت‌هایش با اشاره به برگزاری رزمایش‌های نظامی از سوی دو کشور در دو سوی مرز، گفت آذربایجان با رزمایش‌های متقابل نشان داد که از ایران نمی‌ترسد.

او با اشاره به این‌که ایران در همین کارزار نمایش قدرت هم توهین به آذربایجان را در رسانه‌های خود ادامه داد، گفت: «به نظر می‌رسد {توهین‌کردن} سبک کاری برخی محافل حاکم در ایران است. توهین‌ کردن نشانه ضعف است، افرادی که بی‌ادب هستند وقتی نمی‌توانند چیزی را به دست آورند، به توهین متوسل می‌شوند. کسی که از توهین استفاده می‌کند، در واقع به خود توهین می‌کند.»

اعتراض به انتقال سوخت ایران از ارمنستان به قره‌باغ

رییس‌جمهور آذربایجان در بخشی دیگر از صحبت‌های خود به مساله انتقال سوخت ایران از ارمنستان به قره‌باغ اشاره کرد و گفت صحبت‌های پشت‌پرده و درخواست جمهوری آذربایجان از حکومت ایران برای پایان دادن به ارسال سوخت به نتیجه نرسیده است.

به گفته علی‌اف، مقامات آذربایجانی از طریق نظارت بر جاده لاچین دریافته‌اند کامیون‌های سوخت‌رسانی از ایران به طور منظم از ارمنستان به قره‌باغ تردد می‌کنند و چون این انتقال از «قلمرو آذربایجان» انجام شده است با بی‌نتیجه ماندن پیگیری‌های پشت‌پرده، با احضار سفیر ایران و تسلیم یادداشت اعتراض‌آمیز، این موضوع به صورت عمومی اعلام شده است.

علی‌اف در ادامه گفته جمهوری اسلامی برای مخفی نگه‌داشتن ادامه انتقال سوخت به قره‌باغ، به «روش‌های خنده‌دار و تاسف‌برانگیزی» توسل جسته است.

او گفت: «پلاک‌های جعلی ارمنستان روی کامیون‌های سوخت‌رسانی ایرانی چسبانده شد، تا وانمود کنند کامیون‌ها از ارمنستان هستند، اما نوشته‌های روی کامیون‌ها فارسی بود و پس از بررسی مشخص شد که همان شماره پلاک روی چندین کامیون چسبانده شده است.به عبارت دیگر، این کلاهبرداری آن‌قدر با بی‌دقتی انجام شده بود که واقعا واژه‌ای برای توصیف آن نداریم.»

پرونده حمله مسلحانه به سفارت آذربایجان در ایران

بهمن ۱۴۰۱، روابط دو کشور پس از حمله مسلحانه یک شهروند ایرانی به سفارت جمهوری آذربایجان در تهران و کشتن یک افسر امنیتی سفارت به شدت تیره شد که پس از تعهد ایران برای مجازات مهاجم تا حدی بهبود یافت.

رییس‌‌جمهور آذربایجان به اشاره به همین موضوع گفت ایران به جمهوری آذربایجان اطمینان داده بود عامل این حمله مسلحانه را به اعدام محکوم خواهد کرد، اما به گفته او ایران در این مورد آذربایجان را فریب داده است.

او با گفتن این‌که این حمله یک اقدام «سازمان‌یافته» بوده، گفت: «ما می‌دانیم که احکام اعدام در ایران برای جرایم کمتر جدی صادر شده و فورا اجرا می‌شوند، اما در این مورد دو سال بعد نه تنها حکم اجرا نشده است، بلکه پرونده برای تحقیقات بیشتر بازگردانده شده است.

بقایی چهارشنبه ۱۹ دی، گفت که پاریس «از انجام تعهدات برجامی سر باز زده» است.

او رویکردهای فرانسه درباره صلح و ثبات در منطقه غرب آسیا و درگیری در غزه را «غیرسازنده» خواند و خواستار تجدید نظر در آن شد.

امانوئل مکرون، رییس‌جمهوری فرانسه، دوشنبه ۱۷ دی، در یک سخنرانی در جمع تعدادی از سفیران این کشور گفته که برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی «به نقطه بی‌بازگشت» نزدیک می‌شود.

مکرون، جمهوری اسلامی را مهم‌ترین چالش استراتژیک و امنیتی برای فرانسه، اروپا و منطقه دانست و افزود محدود نشدن حکومت ایران، یک ریسک بزرگ است.

رییس‌جمهوری فرانسه تاکید کرد که رهبران کشورهای اروپایی باید از خود بپرسند «آیا ضرورت دارد پیش از اکتبر ۲۰۲۵ مکانیسم ماشه برای بازگرداندن تحریم‌ها علیه تهران را فعال کنند یا خیر».

سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی به این بخش از سخنان مکرون واکنش نشان نداد اما پیش از این، مجید تخت روانچی، معاون سیاسی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، تهدید کرده بود در صورت فعال شدن مکانیسم ماشه از سوی سه کشور اروپایی (آلمان، بریتانیا و فرانسه)، جمهوری اسلامی از پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای (ان‌پی‌تی) خارج خواهد شد.

بقایی سخنان مکرون درباره حمایت جمهوری اسلامی از روسیه در جنگ با اوکراین را «ادعای تکراری» خواند و از نگرانی او نسبت به اقدامات جمهوری اسلامی در آفریقا ابراز تعجب و تاسف کرد.

او افزود که فرانسه «دارای سابقه استعمارگری خشن در آفریقا» است.

از سوی دیگر ژان-نوئل بارو، وزیر خارجه فرانسه، سه‌شنبه ۱۸ دی اعلام کرد وضعیت سه شهروند فرانسوی بازداشت‌شده در ایران رو به وخامت گذاشته است و برخی از آن‌ها در شرایطی مشابه شکنجه نگهداری می‌شوند.

بارو از فرانسوی‌ها خواست از سفر به ایران خودداری کنند.

بقایی به این سخنان وزیر خارجه فرانسه واکنشی نشان نداد.

نقد‌علی چهارشنبه ۱۹ دی در صحن علنی مجلس گفت: «اگر فکر می‌کنید با ملاحظه‌کاری و مصلحت‌سنجی اوضاع کشف حجاب و هنجارشکنی بهتر می‌شود، زهی خیال باطل، چرا که هنجارشکنان را گستاخ‌تر و ضعف متولیان امر را به دیگران ثابت می‌کند.»

خبرگزاری ایسنا گزارش داد که بعد از طرح تذکر نماینده خمینی‌شهر درباره ابلاغ قانون عفاف و حجاب، جو مجلس برای دقایقی متشنج شد.

نقدعلی از محمدباقر قالیباف، رییس مجلس شورای اسلامی، خواست تا «بدون مصلحت‌اندیشی»، قانون تحمیل حجاب را ابلاغ کند.

نقدعلی همچنین گفت: «قوه قضاییه نسبت به کسانی که در قالب هنجارشکنی هتک حرمت می‌کنند و بلافاصله بحث جنون و دیوانگی را راه گریز خود از مجازات قرار می‌دهند، مسامحه نکرده و وزانت و اقتدار قضایی را با صلابت در عین دقت و عدالت در این گونه موارد اعمال کند.»

او از قالیباف خواست که با وجود شورای سران قوا، هیات عالی نظارت و ده‌ها شورای عالی که مافوق قدرت مجلس تصویب سیاست می‌کنند، «ته‌مانده اقتدار مجلس» را حفظ کند.

شوراهای مورد اشاره نقدعلی، اغلب از سوی علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی تشکیل شده‌اند.

فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت پزشکیان، سه‌شنبه ۱۸ دی در نشست خبری هفتگی خود گفت: «در مورد قانون حجاب و عفاف نکته مهم این است که نظر نهادها از نظر شخصی افراد اولا و برتر است. این قانون دو بار در نهادهای مرتبط به تعویق افتاده است.»

او «قانونمند کردن موضوعات» را امری مهم و حجاب اجباری را «امری تربیتی» خواند و افزود: «بندهایی از قانون می‌توانست تبعات اجتماعی داشته باشد و با همین ملاحظات و با خردمندی، به تعویق افتاد.»

پزشکیان قانون حجاب را ابلاغ نکرده و بر اساس قوانین، پس از ابلاغ نشدن یک مصوبه (قانون) از سوی رییس‌جمهوری، رییس مجلس آن را ابلاغ خواهد کرد.

قالیباف هفتم آذر اعلام کرد این قانون ۲۳ آذر برای اجرا به دولت ابلاغ خواهد شد اما این موضوع با گذشت نزدیک به یک ماه، محقق نشده است.

مهاجرانی در نشست خود تاکید کرد که «فعلا لایحه دیگری در دستور کار نیست» و در ادامه افزود کارهایی «کارشناسانه» در معاونت حقوقی ریاست‌جمهوری شروع شده اما تا رسیدن به یک قانون دیگر در زمینه حجاب، زمان زیادی هست.

او گفت: «زن‌های ایران از ایران باستان هم عفیف بودند؛ یقینا زن‌های ایران اسلامی به زیست عفیفانه کاملا پایبندند.»

رسانه‌ها در ایران ۱۰ آذر متن نهایی قانون «حمایت از خانواده از طریق ترویج فرهنگ عفاف و حجاب» را منتشر کردند.

این قانون اعتراضات زیادی را به دنبال داشته و از جمله کارشناسان سازمان ملل متحد جمعه ۲۳ آذر در بیانیه‌ای نگرانی خود را از تصویب آن ابراز کردند.

سازمان عفو بین‌الملل ۲۰ آذر ماه قانون تحمیل حجاب اجباری در ایران را موجب تشدید سرکوب زنان و دختران خواند و هشدار داد مقام‌های جمهوری اسلامی تلاش می‌کنند تا سیستم سرکوب‌ موجود علیه زنان را تثبیت کنند.

مجموعه حقوق بشری هرانا ششم دی‌ ماه گزارش داد جمهوری اسلامی در سال ۲۰۲۴ میلادی، با بیش از ۳۰ هزار زن به دلیل نافرمانی در برابر حجاب اجباری برخورد کرده است.