هشدار جوی جدید در جنوب غربی اسپانیا؛ شمار کشتهشدگان سیل به ۲۰۵ نفر رسید
سازمان هواشناسی اسپانیا یک هشدار جوی جدید در منطقه هوئلوا در جنوب غربی اسپانیا صادر کرده و از احتمال بارندگیهای شدید خبر داده است. در والنسا یک سردخانه موقت در مرکز همایشها ایجاد شده و آمار کشتهشدگان به ۲۰۵ نفر رسیده و دهها نفر مفقود هستند و هفت نفر زنده پیدا شدهاند.
امدادگران تلاش میکنند تا به مناطق دورافتاده و قطع ارتباط دسترسی یابند و به بازماندگان کمک کنند.
برای تقویت عملیات جستجو و نجات، ۵۰۰ سرباز به منطقه اعزام شدهاند تا هم به جستجوی مفقودین بپردازند و هم به بازماندگان این حادثه کمک کنند.
تا کنون بیش از ۳۶۰ هزار اسپانیایی در پی جاری شدن سیل در منطقه والنسیا در این کشور بیخانمان شدهاند، ۳۰۰ هزار نفر به آب آشامیدنی دسترسی ندارند و برق ۷۵ هزار خانه قطع شدهاست.
آتشنشانان در تلاشاند تا با برداشت بنزین از خودروهای رهاشده در سیل، ژنراتورهایی را برای تامین برق مناطق بدون برق به کار گیرند. یکی از آتشنشانانی که از اندلس به والنسیا آمده است، گفت: «به دنبال هر مقداری بنزین در خودروها میگردیم تا بتوانیم برق خانهها را موقت تامین کنیم.»
در پی این سیل مرگبار، دولت اسپانیا سه روز عزای عمومی در این کشور اعلام کرد.
واکنش کند دولت محلی به هشدارهای سیل و عدم آمادگی برای این بحران، شدیدا مورد انتقاد قرار گرفته و اعتراضها تا جایی پیش رفته که گروههای اجتماعی و اتحادیهها خواستار استعفای کارلوس مازون، رییس دولت محلی والنسیا، شدهاند.
آژانس هواشناسی اسپانیا (Aemet) خبر داد هشدار نارنجی برای باران شدید و رعد و برق در مایورکا و مینورکا صادر شده است.
در مایورکا، فعالیتهای خارج از منزل به حالت تعلیق درآمده و پارکها و گورستانها بسته شدهاند.
روز جمعه ۱۱ آبان، هشداری هم برای سراسر اسپانیا صادر شده و بارش شدید و مداوم در نیمه غربی اندلسیا پیشبینی شده است.
به دنبال وقوع سیل، ۵۰ هزار نفر بیبرق ماندهاند.
مارگاریتا روبلز، وزیر دفاع اسپانیا گفت: «بسیاری از مردم در طبقه همکف خانهها و در گاراژها بودهاند و سعی میکردهاند ماشین های خود را نجات دهند. ممکن است هنوز افرادی زنده در میان کسانی که در این وضعیت بودهاند، وجود داشته باشند.»
در حال حاضر بیش از ۳۰۰ هزار نفر در مناطق سیلزده به دلیل کمبود آب و ترکیدگی لولهها در اثر آبگرفتگی، به آب آشامیدنی سالم دسترسی ندارند.
به گزارش خبرگزاری رویترز، پاپ فرانسیس در پیامی به قربانیان این فاجعه همدردی خود را ابراز کرد و گفت: «در این لحظه فاجعهآمیز با مردم این منطقه همدردی میکنم.»
کارشناسان بر این باورند که این فاجعه میتواند به یکی از بزرگترین بلایای مرتبط با طوفان در اروپا طی ۵۰ سال اخیر تبدیل شود.
به گفته آنخل ویکتور تورس، وزیر همکاری با مناطق، علاوه بر تلفات اعلامشده، دهها نفر همچنان مفقود هستند.
با افزایش نگرانیها از تشدید چنین بلایایی، کارشناسان، تغییرات اقلیمی ناشی از فعالیتهای انسانی را باعث افزایش فراوانی و شدت این رویدادهای جوی شدید میدانند.
این واقعه در حال حاضر به عنوان بزرگترین فاجعه طبیعی ناشی از سیل در تاریخ معاصر اسپانیا ثبت شده و در ردهبندی بدترین بلایای طوفانی اروپا پس از سیلهای پرتغال در سال ۱۹۶۷ قرار میگیرد که نزدیک ۵۰۰ کشته داشت.
آمارهای سیلهای گذشته در اروپا نشان میدهند در سال ۲۰۲۱ نیز سیلی در آلمان ۱۸۵ نفر را به کام مرگ کشاند.
تلفات ویرانگر در والنسیا
تیمهای امداد روز پنجشنبه اجساد هشت نفر از جمله یک افسر پلیس محلی را که در گاراژی در حاشیه شهر والنسیا گرفتار شده بودند، کشف کردند.
در محله «لا توره» در والنسیا، جسد یک زن ۴۵ ساله در خانهاش پیدا شد.
با بسته شدن معابر عمومی، هزاران نفر از مردم منطقه برای تامین مواد ضروری خود همچون آب و مواد بهداشتی، مجبور به عبور از پلهای عابر پیاده برای دسترسی به مرکز شهر والنسیا شدند.
سیاستمداران مخالف، دولت مرکزی را به ندادن هشدار سریع به مردم و کندی در اعزام نیروهای امداد متهم کردهاند.
وزیر کشور با دفاع از عملکرد دولت، اعلام کرد مسئولیت حفاظت از مردم در برابر حوادث طبیعی بر عهده مقامات منطقهای است.
به گفته لورا ویاسکوسا، یکی از ساکنان محلی، اگر مردم به موقع هشدار دریافت میکردند، این افراد جان خود را از دست نمیدادند.
آسیبهای زیرساختی و نگرانی ساکنان
سیل اخیر زیرساختهای منطقه والنسیا را ویران کرده و باعث خرابی پلها، جادهها و ریلهای قطار شده است.
اسکار پونته، وزیر حملونقل اسپانیا اعلام کرد که حدود ۸۰ کیلومتر از جادههای این منطقه به شدت آسیب دیدهاند و بسیاری از آنها با خودروهای رهاشده مسدود شدهاند.
او تاکید کرد که بازسازی برخی از زیرساختها از جمله ریل اتصال قطار پرسرعت بین والنسیا و مادرید، ممکن است دو تا سه هفته زمان ببرد.
در بازدید از مرکز هماهنگی نجات در نزدیکی شهر والنسیا، پدرو سانچز، نخستوزیر اسپانیا از مردم خواست تا به دلیل خطرات بیشتر، از خانههای خود خارج نشوند.
او تاکید کرد: «در حال حاضر مهمترین مساله نجات جان انسانهاست.»
تغییرات اقلیمی و افزایش خطرات جوی
تحقیقات نشان میدهند تغییرات اقلیمی و گرمایش اقیانوسها، موجب تشدید بلایای طبیعی شده است.
پژوهشگران گروه کلایمت سنترال در گزارشی اعلام کردند سامانه کمفشار پشت این سیل، با رطوبت اضافی یک مسیر هوایی گرمتر از حد معمول که از اقیانوس اطلس عبور کرده، تغذیه شده است.
بر اساس شاخص تغییر اقلیم این گروه، افزایش دمای سطحی اقیانوسها به دلیل تغییرات اقلیمی انسانی، احتمال وقوع چنین رویدادهایی را ۵۰ تا ۳۰۰ برابر بیشتر کرده است.
آینده نامعلوم و نگرانیهای ساکنان
سیل والنسیا محصولات کشاورزی منطقه را به شدت تحت تاثیر قرار داده و به یکی از بزرگترین مناطق تولید مرکبات اسپانیا آسیب وارد کرده است.
برخی ساکنان نگران آیندهاند و اعتمادی به سیاستهای ایمنی ساختوسازها در مناطق پاییندست ندارند.
آنتونیو مولینا، ۵۲ ساله، از شهر گودلتتا، با یادآوری تجربه خود از دو سیل قبلی در سالهای ۲۰۱۸ و ۲۰۲۰، با ناامیدی انتقاد کرده که ساختوسازها در مناطق مستعد تجمع آب، باعث افزایش آسیبها شده است: «ما دیگر نمیخواهیم اینجا زندگی کنیم. با چند قطره باران دیگر بلافاصله گوشیهای خود را برای هشدار چک میکنیم.»
سیل اخیر با توجه به خرابیهای گسترده و تلفات بالا، فشارها را بر دولت اسپانیا برای اتخاذ تدابیر موثرتر در برابر تغییرات اقلیمی و کاهش ریسکهای جوی افزایش میدهد.
دانشمندان بریتانیایی مطالعهای برای بررسی این موضوع آغاز کردهاند که آیا آلودگی هوا میتواند باعث زوال عقل شود؟ این پژوهش، میتواند به توسعه داروهای جدیدی برای مقابله با پیشرفت بیماریهایی مانند آلزایمر منجر شود.
گاردین روز یکشنبه ۲۹ مهر در گزارشی نوشت دانشمندان بریتانیایی در آستانه راهاندازی پروژه تحقیقاتی چشمگیری هستند که نشان میدهد هوایی که تنفس میکنیم چگونه میتواند بر مغز ما تاثیر بگذارد.
به گفته دانشمندان، این تحقیق برای درک یک مشکل پزشکی مهم، یعنی چگونگی تاثیر آلودگی هوا بر بروز زوال عقل، حیاتی است.
در سالهای اخیر، دانشمندان دریافتند که آلودگی هوا یکی از خطرناکترین تهدیدها برای سلامت انسان است و نشان دادهاند که این آلودگی در بروز سرطان، بیماریهای قلبی، دیابت و بسیاری از مشکلات بهداشتی دیگر نقش دارد.
اکنون دانشمندان در موسسه فرانسیس کریک (Francis Crick) قرار است به بررسی ارتباط آلودگی هوا با پدیده زوال عصبی بپردازند.
این پروژه تحقیقاتی با عنوان «سرعت» (Rapid) که از سوی خیریه «مقابله با زوال عقل» تامین مالی شده است، از روز دوشنبه ۳۰ مهر بهطور رسمی آغاز خواهد شد.
ذرات کوچک آلاینده چطور منجر به زوال عقل میشوند؟
پروژه سرعت شامل بررسی دقیق فرآیندهایی است که ذرات کوچک آلاینده میتوانند منجر به زوال عقل شوند.
این تحقیق میتواند بینشی کلی درباره چگونگی تاثیر ذرات معلق در هوا بر بروز بیماریها ارائه دهد و همچنین به توسعه داروهای جدید برای مقابله با پیشرفت شرایطی مانند بیماری آلزایمر کمک کند.
پروفسور چارلز سوانتون، معاون مدیر بالینی موسسه کرک و از مدیران این پروژه گفت: «آلودگی هوا معمولا با زوال عقل مرتبط نیست. با این حال، اپیدمیولوژیستها بهتازگی دریافتهاند که ذرات موجود در هوا کاملا با خطر بیماریهای نورودژنراتیو (زوال عصبی) مرتبط هستند.»
او افزود: «ما میخواهیم دقیقا بفهمیم که چگونه ذرات ریز در هوا میتوانند تاثیرات عمیقی بر مغز ما داشته باشند و از این دانش برای توسعه داروهای جدیدی برای درمان زوال عقل استفاده کنیم.»
یک نوع کلیدی از آلودگی هوا، شامل معلقهای ریز ذرات جامد و قطرات مایع است.
این ذرات از اگزوز خودروها و کامیونها، کارخانهها، گرد و غبار، گردهها، آتشفشانها، آتشسوزیهای جنگلی و منابع دیگر تولید میشوند و بهعنوان ذرات معلق ۲.۵ میکرومتری یا بهطور ساده PM2/5 شناخته میشوند.
این ذرات دارای قطری کمتر از ۲.۵ میلیونیم متر هستند که حدود ۳۰ برابر نازکتر از موی انسان است و بهقدری کوچکاند که میتوانند به عمق بدن انسان نفوذ کنند.
در مورد زوال عقل، پیام۲.۵ها هنگام تنفس و از طریق پیاز بویایی (olfactory bulb) وارد مغز میشوند.
پیاز بویایی یک ساختار عصبی در مغز است که در بالای حفره بینی قرار دارد و سیگنالهای بویایی را از گیرندههای موجود در بینی دریافت کرده و پردازش میکند. این بخش، نقش مهمی در درک و تشخیص بوها دارد.
به گفته پروفسور سوانتون، به نظر میرسد که پیام۲.۵ها در مغز، از سوی سلولهای ایمنی در سیستم عصبی مرکزی جذب میشوند و پس از آن است که احتمالا زوال عصبی آغاز میشود.
با این حال، این که این فرآیند چگونه پیش میرود و منجر به زوال عقل میشود، هنوز روشن نیست.
درک دقیق این فرایند، یکی از اهداف اصلی پروژه سرعت است تا بفهمیم چگونه پیام۲.۵ها موجب تشکیل تودههایی در بافت مغز میشوند که نشانه مشخص بیماری آلزایمر است.
سونیا گاندی، رییس آزمایشگاه زیستشناسی زوال عصبی در موسسه کرک و دانشگاه کالج لندن گفت: «ما شواهد خوبی از ارتباط بین قرارگیری در معرض ذرات معلق ۲.۵ میکرومتری و بیماریهای مغزی مانند آلزایمر و پارکینسون داریم. اما هنوز نمیدانیم که آیا این ذرات واقعا زوال عصبی را بهطور مستقیم تحریک میکنند یا تنها فرایندی را که در افراد آسیبپذیر در حال وقوع است، تسریع میکنند.»
پژوهشگران موسسه کرک بر این باورند که آلودگی هوا از طریق سه مکانیسم مختلف میتواند باعث زوال عقل شود؛ بر اساس یکی از این مکانیسمها، ذرات معلق ۲.۵ میکرومتری ممکن است بهطور مستقیم فرآیند تجمع پروتئینها را در مغز تسریع کنند و باعث بروز آلزایمر شوند.
به عبارت دیگر، ممکن است ورود ذرات معلق با توانایی مغز در پاکسازی تودههای پروتئینی تداخل ایجاد کند.
به بیانی ساده، این ذرات ۲.۵ میکرومتری با سیستم پاکسازی سلولهای بدن تداخل دارند و باعث میشوند حذف پروتئینهای عامل بیماریهایی مانند آلزایمر، دشوارتر شود.
سومین نظریه این است که پیام۲.۵ها به وسیله سلولهای ایمنی مغز به نام میکروگلیا جذب و احتمالا باعث میشوند که این سلولها، واکنشی التهابی را ایجاد و آغاز زوال عقل را تسریع کنند.
پژوهشگران برای تشخیص اینکه کدام مکانیسم در بروز زوال عقل نقش دارد، بر آزمایشهای درونکشتگاهی روی سلولهای بنیادی انسانی و همچنین مدلهای حیوانی تمرکز خواهند کرد.
سونیا گاندی در همین زمینه گفت: «زمانی که این مکانیسمها را با جزییات بیشتری درک کنیم، میتوانیم از این دانش برای توسعه درمانهایی استفاده کنیم که تاثیر آلودگیهای هوا را کاهش دهند.»
او اظهار امیدواری کرد که شاید روزی، بتوانیم از اثرات محیط بر بیماریهای مغزی پیشگیری کنیم.
یافتههای یک پژوهش جدید با موضوع تغییرات آب و هوایی نشان داد که قرار گرفتن طولانیمدت در معرض دمای شدید با افت شناختی، بیماریهای کلیوی و سرطان پوست مرتبط است و امواج گرما میتواند مشکلات سلامت روان و شیوع بیماریهای عفونی را تشدید کند.
این تحقیق که از سوی پژوهشگران دانشگاه بریستول بریتانیا انجام شد، شامل نظرات دانشمندان برجسته آب و هوا، هواشناسان و پزشکان بهداشت عمومی است.
بر اساس یافتههای این پژوهش، قرار گرفتن طولانیمدت در دمای شدید ارتباط مستقیمی با زوال شناختی، بیماری کلیوی، سرطان پوست و گسترش بیماریهای عفونی دارد.
دان میچل، نویسنده اصلی این پژوهش، اعلام کرد محققان از برخی «پیوندهای قوی» میان این بیماریها و امواج گرما آگاه هستند و این امر «موجب نگرانی قابل توجهی» شده است.
سخنگوی دانشگاه بریستول گفت: «در حالی که تاثیر منفی تغییرات آب و هوایی بر سلامت قلب و ریه به طور گستردهای شناخته شده، این تحقیق تصویر جامعتری از پیامدهای مرتبط ارائه میدهد.»
کارشناسان دریافتند که «تکرار و افزایش تغییرات آب و هوایی، مانند موج گرما و سیل، مشکلات سلامت روانی و گسترش بیماریهای عفونی را تشدید میکند.»
زنگ خطر بیماریهای پنهان
این مطالعه همچنین نشان میدهد که قرار گرفتن طولانیمدت در معرض گرما میتواند خواب را مختل کند که این امر با زوال شناختی، بیماری آلزایمر و زوال عقل مرتبط است.
هوای سرد نیز ممکن است منجر به صدمات جسمی، مانند زمین خوردن یا تضعیف سلامت روانی، از جمله گوشهگیری شود و درد مفاصل و بیتحرکی را بر اثر نشستن و دراز کشیدن بیش از حد افزایش دهد.
میچل، استاد علوم آب و هوا در دانشگاه بریستول گفت: «این تحقیق عمدتا عوارض بالقوه بسیار جدی ناشی از قرار گرفتن طولانیمدت در معرض تغییرات آب و هوایی را نشان میدهد که تاکنون در ارزیابیهای مشابه به آن پرداخته نشده است.»
او افزود که اطلاعات کافی در مورد اینکه چگونه دماهای گرمتر یا سیل مداوم ممکن است با بیماریهای مختلف مرتبط باشد، وجود ندارد.
با این حال، این پژوهشگر تاکید کرد که فشار گرمایی مداوم و چندساله احتمالا بیماریهای زمینهای مانند بیماریهای کلیوی را تشدید میکند اما برای تعیین اثرات بلندمدت آن، باید تحقیقات بیشتری انجام شود.
میچل ادامه داد: «با استفاده از نمونه بریتانیا ما زمینه را برای تجزیه و تحلیل کامل و جهانی ارتباط میان تغییرات آب و هوایی و سلامت فراهم کردهایم.»
یونیس لو، یکی دیگر از نویسندگان این تحقیق گفت که گامهای بعدی شامل تجزیه و تحلیل دادههای بلندمدت بیشتر در کنار «عوامل دیگری است که در طول زمان بر سلامتی تاثیر میگذارند».
تغییرات اقلیمی ناشی از تغییر درازمدت میانگین دمای زمین است که شرایط آب و هوایی را عوض میکند.
در طول یک دهه گذشته، دمای زمین به طور متوسط حدود ۱.۲ درجه سانتیگراد گرمتر از اواخر قرن ۱۹ بوده است.
اکنون تایید شده که گرمایش جهانی در دوره ۱۲ ماهه بین فوریه ۲۰۲۳ تا ژانویه ۲۰۲۴ از ۱.۵ درجه سانتیگراد فراتر رفته است.
پیامدهای افزایش دما که به دلیل تغییرات آب و هوایی ناشی از فعالیتهای انسان رخ داده، با پدیده النینو تشدید و باعث شده سال ۲۰۲۳ گرمترین سال ثبت شده در تاریخ باشد.