بر اساس قانون تازه «امر به معروف و نهی از منکر» که رهبر طالبان به حکومت این گروه ابلاغ کرده است، زنان علاوه بر پوشاندن تمام بدن باید چهره خود را هم به خاطر آنچه «ترس از فتنه» خوانده شده بپوشانند و صدای زن، حتی زمان خواندن قرآن، مصداق «ستر عورت» تلقی شده و حرام و ممنوع است.
قانون جدید یک سند ۱۱۴ صفحهای و ۳۵ مادهای است که به عنوان نخستین سند رسمی طالبان در موضوع «امر به معروف و نهی از منکر»، پس از قدرتگیری دوباره این گروه در افغانستان منتشر شده است.
در قانون جدید که وزارت عدلیه افغانستان در روزنامه رسمی این کشور منتشر کرده، ریش کوتاهتر از اندازه یک مشت برای مردان، اصلاح موها بر خلاف شریعت اسلامی، پخش موسیقی و اختلاط زنان با مردان در وسایل نقلیه هم ممنوع اعلام شده است.
قانون جدید که ملا هبتالله آخوندزاده، رهبر طالبان، ابلاغ کرده است، جابهجایی و رفتوآمد زنان بدون پوشش کامل بدن و سر و صورت و بدون همراهی یک مرد محرم بالغ و عاقل جرم است و رانندههای وسایل نقلیه هم از سوارکردن آنها منع شدهاند.
در یکی دیگر از مواد این قانون تازه گفته شده «واجب است زن مسلمان و صالح از ترس فتنه خود را زنان کافر و فاسق هم بپوشاند.»
طالبان در این قانون از ماموران خود خواسته است در راستای نهی از منکر اجازه ندهند از تصاویر و عکس جانداران از جمله انسان در رسانهها استفاده شود.
طالبان همچنین تماشای عکس و تصویر جانداران (انسان، پرندهها و حیوانات) در کامپیوتر، موبایل و روی نوارهای ویدیویی حرام اعلام شده و از ماموران خواسته شده با آن برخورد کنند.
ماموران طالبان موظف شدهاند مانع شوند مردم نماز خواندن را ترک کرده یا قضا کنند و در اوقات نماز، کسبه، کشاورزان و بازاریان را ناچار کنند نماز را به جماعت در مساجد ادا کنند و همچنین مانع روزهخواری شوند.
از دیگر محدودیتهای قابل توجه در این قانون جدید، تاکید بر غیرقانونی بودن نگهداری و خرید و فروش مجسمهها و پیکرههای موجودات جاندار (حیوانات، پرندگان و انسان) است.
برگزاری و تکریم آئینهای سنتی مانندن نوروز و شب یلدا و برنامههایی همچون آتشبازی هم ممنوع اعلام شده است.
بر اساس این قانون، اگر کسی دستورات مجریان امر به معروف را نادیده بگیرد، «از یک ساعت الی سه روز در بازداشتگاههای عمومی و در نهایت به میزان زندانی که مامور امر به معروف تشخیص میدهد، مجازات میشود.
طالبان در بخش مجازاتهای این قانون تاکید کرده کسانی که نماز و واجبات آن را به صورت تکراری ترک کرده، در نماز جماعت حاضر نمیشوند و یا روزه نمیگیرند باید به دادگاه معرفی شده و مجازات شوند.
وزارت امر به معروف طالبان سهشنبه ۳۰تیر اعلام کرد در یک سال گذشته بیش از ۱۳هزار نفر را به دلیل آنچه «اقدامات غیراخلاقی» خوانده بازداشت کرده است.
این وزارت همچنین اعلام کرده در همین مدت بیش از ۲۸۰ نفر از نیروهای امنیتی خود را نیز به دلیل نگذاشتن ریش به اندازهای که قانون تعیین کرده، برکنار کرده است.
در مدت مشابه، ماموران طالبان ۲۱ هزار و ۳۲۸ آلت موسیقی و ۳۰ هزار حلقه فیلم که طالبان غیر اخلاقی خوانده را هم از بین بردهاند.
پیشتر هم در ۲۵ مرداد در سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی سازمان ملل متحد (یونسکو)، در سومین سالگرد بازگشت طالبان به قدرت اعلام کرد در این مدت دستکم یک میلیون و ۴۰۰ هزار دختر در افغانستان از حق تحصیل در مقطع متوسطه محروم شدهاند و سرنوشت یک نسل در این کشور به خطر افتاده است.
یونسکو اعلام کرد با بازگشت طالبان به قدرت، تحصیلات ابتدایی نیز با افت همراه شده و تعداد دانشآموزان دختر و پسر در مقطع ابتدایی به یک میلیون و ۱۰۰ هزار نفر کاهش یافته است.
طالبان در ۲۴ مرداد ۱۴۰۰ بار دیگر در کابل به قدرت رسید و سال بعد آموزش دختران را در مقاطع متوسطه و بالاتر ممنوع کرد.
اگر همان رقم ۶۰۰ هزار نفر را که به عدد سرشماری سال ۲۰۲۰ آمریکا نزدیکتر است در نظر بگیریم، باز هم رای ایرانیان در شش ایالت چرخشی در انتخابات پیش روی ریاستجمهوری میتوانند تاثیرگذار باشد. با توجه به تقدم نظام الکترال کالج بر تعداد آرای عمومی در کل کشور، در انتخابات ۲۰۲۰ در نهایت جو بایدن با حدود ۴۰ هزار رای بیشتر در ایالات چرخشی پیروز شد.
اما اولویتهای ایرانی-آمریکاییها هنگام رای دادن چیست؟ چه جمهوریخواه، چه دمکرات و چه مستقل، مشخص و الزاما قطعی نیست که اولویت اول ایرانیان سیاست خارجی آمریکا در برابر جمهوری اسلامی باشد. شهروندان آمریکایی معمولا به مسائل اقتصادی مثل هزینه انرژی، تورم، وضعیت بازار سهام و مسائل اجتماعی مثل امنیت و تامین اجتماعی اولویت میدهند.
میتوان فرض کرد که سیاست خارجی نامزدهای انتخابات در برابر جمهوری اسلامی در میان سه اولویت اول ایرانی-آمریکاییهای نسل اول قرار داشته باشد، که فرض دور از ذهنی نیست. در این صورت، سیاست دولت آمریکا نسبت به ایران نقشی تعیینکننده پیدا میکند. در این حالت، آنها باید سیاست نامزدها را در برابر موضعی که نسبت به جمهوری اسلامی دارند قرار دهند و یک طرف را برگزینند.
در این یادداشت، سیاست و دستاورد دونالد ترامپ در برابر تیم جو بایدن- هریس مورد بررسی قرار میگیرد که میتواند نشاندهنده این باشد که چطور بر سرنوشت ایرانیان آمریکا تاثیر میگذارد. به علت آن که هریس معاون دولت بایدن بوده، همان سیاست دولت بایدن را به او هم میتوان نسبت داد، مگر آنکه خلافش را گفته باشد یا در چند ماه مانده به انتخابات پیش رو در ماه میلادی نوامبر اینطور بگوید.
ترامپ و فشار حداکثری
سیاست ترامپ در برابر جمهوری اسلامی «فشار حداکثری» نام داشت و شش محور در آن مورد عمل قرار گرفت.
۱. خروج از برجام که به نظر ترامپ معامله بدی بود، نه برنامه هستهای جمهوری اسلامی را متوقف میساخت و نه سودی برای آمریکا داشت. بهرغم برداشتن پنج گام از سوی جمهوری اسلامی در دوره پس از خروج ترامپ از برجام، تا پایان دولت او میزان غنیسازی برنامه اتمی ایران در حد پنج درصد بود. همچنین، گازدهی در فردو و توقف فروش ذخایر اورانیوم غنیشده و ذخایر آب سنگین گامهایی جدی در جهت نظامیسازی برنامهی هستهای نبودند؛
۲. اعمال تحریمهای بانکی و نفتی تا حد فلج کردن اقتصاد ایران. در دوران ترامپ، فروش نفت ایران تا حد ۳۰۰ هزار بشکه در روز کاهش یافت و نرخ دلار در ایران حدودا ۱۰ برابر افزایش یافت.
۳. پرهیز از پرداختن پول در ازای آزادی گروگانهای آمریکایی و ایرانی-آمریکایی.
۴. ایجاد ساز و کاری برای بازدارندگی جمهوری اسلامی از حمله به سفارتخانهها و تاسیسات آمریکا در منطقه با حذف قاسم سلیمانی و تهدیدهای نظامی. پس از حذف سلیمانی و همراهانش، حملات موشکی نیروهای نیابتی حکومت ایران به پایگاههای آمریکا در عراق و حملات نمایشی به پایگاه عینالاسد به حداقل رسید، زیرا مقامهای آمریکایی بلافاصله به این حملات پاسخ میدادند. از سویی، نمایش قایقهای تندروی جمهوری اسلامی در خلیج فارس و دریای عمان در حوالی ناوهای آمریکایی بعد از اخطار ترامپ مبنی بر حمله به آنها برای دورهای نسبتا طولانی متوقف شد. همچنین، ربودن کشتیهای نفتکش نیز در سال آخر دولت ترامپ متوقف شد؛
۵. افشاسازی در مواردی از جمله ساقط شدن هواپیمای اوکراینی از سوی سپاه پاسداران، که تا سه روز بوقهای تبلیغاتی، مقامها و مشاطهگران آنها در آمریکا در موردش دروغ میگفتند. نهادهای اطلاعاتی آمریکا نقشی تعیینکننده در افشای چنین تبلیغات و دروغهایی داشتند.
۶. منع ورود مسلمانان از کشورهای «صادرکننده تروریسم» که ایران نیز در فهرست آنها گنجانده شد. بهرغم ارجاع موضوع به دیوان عالی از سوی دمکراتها، در نهایت دیوان این منع را در مورد ایران و چند کشور دیگر تایید کرد.
بایدن-هریس؛ خشنودسازی برای سر عقل آوردن
سیاست آمریکا در دوره بایدن-هریس و دستاوردهای آن، که این دولت نامی بر آن ننهاده، اما بهترین عنوان برای آن میتواند «خشنودسازی برای بر سر عقل آوردن» باشد، شامل محورهای کاملا متفاوتی با راهبرد ترامپ بوده است.
۱. تلاش بیوقفه به مدت دو سال با هدف بازگشت به برجام، که البته قانون اقدام راهبردی مجلس در ایران مانع از آن شد. به موازات این تلاشها، در سوی دیگر، غنیسازی در برنامه اتمی جمهوری اسلامی نخست به ۲۰ درصد در ژانویه ۲۰۲۱ و سپس به ۶۰ درصد در آوریل ۲۰۲۱ رسید. علاوه بر آن، از زمان اجرای قانون مجلس، همکاری جمهوری اسلامی با آژانس بینالمللی انرژی اتمی کاهش یافت و در مرحله بعد قصد تولید اورانیوم فلزی با غنای ۲۰ درصدی در ژوئیه ۲۰۲۱ اعلام شد؛
۲. خودداری از اعمال تحریمهای نفتی، تا حدی که فروش نفت ایران در ماههای پایانی دولت بایدن به دو میلیون بشکه در روز رسید. به علاوه، برای معاملات بانکی دولت جمهوری اسلامی در برخی محدودهها با پولهای بلوکهای که آزاد شد، تمهیداتی در نظر گرفته شد. دولت بایدن پول بلوکهشدهای برای جمهوری اسلامی باقی نگذاشت؛
۳. پرداخت شش میلیارد دلار پول بلوکهشده در کره جنوبی برای آزادی پنج گروگان آمریکایی و ایرانی-آمریکایی؛
۴. استخدام افراد نزدیک به لابی جمهوری اسلامی در وزارتخانههای دفاع و خارجه آمریکا که در نهایت به تعلیق نماینده ویژه دولت آمریکا در امور ایران- به دلایلی که هنوز دقیقا اعلام نشده- منجر شد. آنچه در این زمینه میدانیم، انتشار اسناد محرمانه وزارت خارجه در روزنامه تهرانتایمز است. این روزنامه ابزار تبلیغاتی حکومت ایران به زبان انگلیسی است که تحت مالکیت سازمان تبلیغات اسلامی اداره میشود؛
۵. افزایش حملات نیروهای سپاه قدس به تاسیسات نظامی آمریکا در منطقه: بنا به گزارش رسانههای آمریکا و اذعان مقامهای دولت، این حملات از زمان روی کار آمدن بایدن بیوقفه ادامه داشته است؛
۶. تحریم افراد درجه دو و سه در نهادهای قضایی و نظامی، تحت عنوان «تحریمهای هوشمند»، که در اعمال فشار به جمهوری اسلامی یا بازداشتن آن از نقض حقوق بشر و گسترشطلبی کاملا بیحاصل بودهاند. در یک دوره، دولت بایدن در مسیر برداشتن سپاه پاسداران از فهرست سازمانهای تروریستی دولت آمریکا قدم برداشت، اما با موانع جدی حقوقی و سیاسی مواجه شد.
در دور دوم ریاستجمهوری ترامپ و در دولت معاون اولی هریس، تفاوت چندانی از آنچه که اشاره شد مشاهده نمیشود، چون هیچیک از دو کارزار این نامزدها سخنی درمورد تغییر سیاست خارجی آمریکا در منطقه و نسبت به جمهوری اسلامی مطرح نکردهاند.
هریس و مشاورانش اصولا از سخن گفتن با رسانهها و برگزاری کنفرانس مطبوعاتی پرهیز میکنند، زیرا موفقیت بایدن را در سال ۲۰۲۰ بدون بیان سیاستها و صرفا با حمله به ترامپ و شیطانسازی از او دیدهاند.
ایرانی-آمریکاییها تنها با مراجعه و بررسی محورهای کارنامه دولتهای ترامپ و بایدن-هریس میتوانند تصویری جامع از دو سیاست فشار حداکثری و سیاست خشنود سازی پیدا کنند، چرا که راهبرد کارزار هریس فعلا سکوت در این زمینه است.
سوفمی داسکو احمد به خبرگزاری رویترز گفت که بررسی طرح تغییر قانون انتخابات اندونزی، به نشست بعدی پارلمان موکول میشود.
به این ترتیب،این تغییرات در انتخابات پیشِ روی این کشور یا در دوره زمامداری جوکو ویدودو، که در مهر ماه امسال از ریاست دولت کنار میرود، نخواهد شد.
این تصمیم در شرایطی اعلام شد که برنامههایی برای برگزاری تظاهرات گسترده در سراسر اندونزی در اعتراض به تغییرهای پیشنهادی در قانون انتخابات در جریان بود.
تصاویر منتشر شده از اندونزی در رسانههای اجتماعی، حاکی از آن است که معترضان بخشی از دروازههای پارلمان را شکستند و به آتش کشیدند و نیروهای امنیتی با گاز اشکآور و آبپاش به سوی آنان حمله کردند.
متحدان ویدودو در مجلس، قصد داشتند تا حکم دادگاه را درباره این قانون لغو کنند. در صورت موفقیت، آنها میتوانستند مانع از نامزدی یکی از منتقدان سرسخت دولت کنونی برای سمت مهم فرمانداری جاکارتا شوند.
این اقدام همچنین راه را برای پسر کوچکتر ویدودو هموار میکرد تا در انتخابات ماه نوامبر در جاوه مرکزی شرکت کند.
هزاران نفر با در دست داشتن پلاکاردهایی اعتراضی در مقابل پارلمان اندونزی تجمع کردند که جوکو ویدودو را به نابود ساختن دموکراسی متهم میکرد.
برخی دیگر نیز یک گیوتین ساختگی را با تصویر او نمایش دادند.
آغاز اعتراضات کنونی در اندونزی به دلیل اختلاف بر سر این مساله بود که کدام نهاد دولتی، صلاحیت تعیین قوانین انتخاباتی را دارد.
پارلمان قصد داشت روز پنجشنبه یک شهریور تغییراتی را در قانون تصویب کند که باعث لغو تصمیم اخیر دادگاه قانون اساسی میشد.
مجلس ابتدا به دلیل اعتراضات گسترده، برنامه خود را برای تغییر قانون به تعویق انداخت و اعلام کرد که جلسه علنی آن به حد نصاب نرسیده است. سپس روز پنجشنبه به طور رسمی این طرح را کنار گذاشت.
جنگ قدرت بین مجلس و دادگاه، خشم عمومی را در سومین دموکراسی بزرگ جهان برانگیخته است.
رییسجمهوری کنونی اندونزی به دلیل اقداماتی که تحلیلگران از آن با عنوان «تلاش برای تحکیم قدرت و نفوذ خود» پیش از پایان دوران ریاستجمهوریاش یاد میکنند، با انتقادات فزایندهای مواجه شده است.
جوکو ویدودو که برای دو دوره پیاپی رییسجمهوری اندونزی بوده، طبق قانون دیگر نمیتواند در انتخابات شرکت کند و باید روز ۲۹ مهر، جای خود را به پرابوو سوبیانتو، رییسجمهوری منتخب و جبران راکابومینگ راکا، معاون او و پسر ارشد خود بدهد.
به گزارش خبرگزاری فرانسه، این درگیری بامداد پنجشنبه یکم شهریور در حوالی یکی از ایستهای بازرسی ارتش عراق در پنج کیلومتری کربلا رخ داد. در پی این رویداد، دستکم شش نیروی گروه «جند الامام» بازداشت شدند.
اعضای این گروه قصد داشتند با چهار خودرو از مسیر تعیین شده برای پیادهروی زائران عبور کنند، اما نیروهای ارتش مانع از این امر شدند و تیر هوایی شلیک کردند.
اقدام ارتش عراق با واکنش نیروهای «جند الامام» روبهرو شد و آنها نیز شروع به شلیک تیر هوایی کردند.
خبرگزاری فرانسه افزود این نزاع مسلحانه در میان انبوهی از زائران مراسم اربعین به وقوع پیوست.
بنا بر اعلام ستاد فرماندهی مشترک عملیات عراق، کسی در این رویداد آسیب ندید و مشکلی برای ادامه برگزاری مراسم اربعین به وجود نیامده است.
پایگاه خبری کردستان۲۴ نوشت گروه جند الامام به احمد الاسدی، وزیر کار عراق وابسته است.
یک مقام وزارت کشور عراق گفت بازداشت شش عضو جند الامام از سوی یک واحد امنیتی حشد شعبی صورت گرفته است.
یک مقام حشد شعبی هم اعلام کرد تحقیقات در حال انجام است تا مشخص شود چه گروهی مسئولیت شلیک تیر در میان زائران اربعین را بر عهده دارد.
شهر کربلا در آستانه مراسم روز اربعین، مصادف با چهارم مرداد، تحت تدابیر شدید امنیتی قرار دارد.
حشد شعبی یکی از گروههای مسلح متحد جمهوری اسلامی در عراق است که از آنها با عنوان کلی «مقاومت اسلامی عراق» یاد میشود.
«مقاومت» عنوانی است که مقامهای حکومت ایران برای گروههای شبهنظامی مورد حمایت تهران در منطقه، نظیر حماس، حزبالله، حشد شعبی و حوثیهای یمن استفاده میکنند.
درگیری مسلحانه دو عشیره و زخمی شدن چند زائر ایرانی
ستاد فرماندهی مشترک عملیات عراق همچنین در بیانیهای، از درگیری مسلحانه دیگری در مسیر حرکت زائران اربعین در استان نجف خبر داد.
این نزاع شامگاه چهارشنبه ۳۱ مرداد میان دو عشیره در منطقه الزرکه روی داد و یک کشته و شش زخمی بر جای گذاشت.
به گفته ستاد فرماندهی مشترک عملیات عراق، در میان مجروحان که همگی از زائران مراسم اربعین بودند، چند ایرانی نیز دیده میشوند.
وزارت کشور عراق اعلام کرد ۵۰ نفر در ارتباط با این درگیری مرگبار بازداشت شدهاند.
تحسین الخفاجی، سخنگوی ستاد فرماندهی مشترک عملیات عراق با اشاره به تیراندازیهای اخیر گفت آنچه در کربلا و نجف رخ داد، نقض قانون بود و با آن بر اساس قانون برخورد خواهد شد.
او بر لزوم تامین امنیت مراسم اربعین تاکید کرد و افزود نیروهای امنیتی و نظامی عراق برای مقابله با هرگونه قانونشکنی و سوءاستفاده از مراسم اربعین، در صحنه حاضر هستند.
در رخدادی دیگر، اتوبوس زائران پاکستانی اربعین شامگاه سهشنبه ۳۰ مرداد در استان یزد ایران دچار حادثه شد که در پی آن، ۲۸ نفر کشته و ۲۳ نفر زخمی شدند.
این اتوبوس از استان سیستان و بلوچستان به سمت مرز شلمچه در حرکت بود که در حوالی پاسگاه دهشیر شهرستان تفت در غرب استان یزد واژگون و دچار آتشسوزی شد.