مولوی عبدالحمید در خطبههای نماز جمعه زاهدان با اشاره به ثبت نام تعداد زیادی در انتخابات ریاست جمهوری گفت: «آیا آنان از وضعیت کشور و مردم ایران اطلاع دارند و برنامهای برای حل مشکلات دارند؟» او فساد مالی و اقتصادی را بزرگترین بحران موجود در کشور خواند.
اظهارنظرها درباره مصوبه مجلس شورای اسلامی برای تعطیلی روزهای شنبه همچنان ادامه دارد. معاون پارلمانی دولت اعلام کرد با توجه به مخالفت مجمع تشخیص مصلحت نظام، منتظر رای مجلس است. مصطفی میرسلیم گفت بهجای افزایش تعطیلات هفتگی به دو روز، همه مردم باید «اضافهکار» داشته باشند.
محمود حسینیپور، معاون پارلمانی ریاستجمهوری روز جمعه ۱۸ خرداد به خبرگزاری دانشجو گفت مجلس شورای اسلامی این هفته تعطیل است و برای همین باید منتظر ماند و دید پس از مخالفت شورایعالی نظارت در مجمع تشخیص مصلحت نظام، چه اتفاقی میافتد و مجلس چه تصمیمی میگیرد.
او گفت در یک هفته اخیر اتفاق جدیدی رخ نداده و نظر دولت درباره تعطیلات هفتگی، همان نظر سابق است.
اعضای هیات عالی نظارت مجمع تشخیص مصلحت نظام روز ۱۲ خرداد با مصوبه مجلس شورای اسلامی درباره تعطیلی شنبهها موافقت نکردند.
روز ۲۶ فروردین و در جلسه صحن علنی مجلس شورای اسلامی، اصل گزارش کمیسیون اجتماعی مبنی بر افزایش تعطیلات آخر هفته بر اساس لایحه اصلاح ماده ۸۷ قانون خدمات کشوری تصویب شده بود.
این مصوبه با لایحه پیشنهادی دولت تفاوتهایی دارد. دولت خواستار کاهش ساعت کاری به ۴۲ و نیم ساعت در هفته شده و تعطیلات پایان هفته را بدون اشاره به روزی مشخص، دو روز تعیین کرده بود اما در مصوبه مجلس، ساعت کاری کارمندان از ۴۴ ساعت به ۴۰ ساعت در هفته یعنی روزی هشت ساعت کاهش مییابد.
مصطفی میرسلیم، عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام، روز ۱۸ خرداد به خبرآنلاین گفت مصوبه مجلس با کاهش چهار ساعته کار در هفته، حرکت در خلاف جهت رشد هشت درصدی کشوری است که میخواهد «رتبه اول منطقه را به دست بیاورد».
او تاکید کرد برای رسیدن به اهداف برنامه هفتم توسعه همه مردم ایران باید «اضافهکار» داشته باشند.
در مجلس شورای اسلامی پیشنهاد تعطیلی روزهای پنجشنبه بهجای شنبه نیز مطرح شده بود اما اکثریت نمایندگان با آن مخالفت و با تعطیلی شنبهها موافقت کردند.
این مصوبه با مخالفت شماری از چهرهها و رسانههای وابسته به حکومت از جمله به دلیل همزمانی تعطیلی روز شنبه با روز تعطیل یهودیان مواجه شد که تاکنون نیز ادامه دارد.
روز شنبه که یهودیان از آن با نام «شبات» یاد میکنند روز بسیار مهم برای پیروان این آیین و فرصتی برای نیایش آنان است.
۲۳ اردیبهشت و در یکی از جلسات بررسی لایحه افزایش تعطیلی آخر هفته در ایران، برخی نمایندگان اظهاراتی ضداسرائیلی مطرح کرده بودند و نمایندهای فاش کرد که موافقان تعطیلی روز شنبه، تحت فشار قرار گرفتهاند.
جلال رشیدی کوچی، عضو کمیسیون امور داخلی و شوراها نیز تایید کرده بود که مخالفت برخی نمایندگان با تعطیلی روز شنبه به دلیل تعطیلی یهودیان است.
میرسلیم در راستای همین انتقادها گفت: «تعلق مردم مسلمان به این است که از فرصت پنجشنبه استفاده شایستهتری بکنند و جایگزینی آن با شنبه، با اکراه مردم مواجه میشود. بهخصوص که تعطیلی شنبه تشابهی هم با فرهنگ اصحاب السبت یعنی یهودیان دارد.»
او به «اعلام نظر صریح مراجع عظام» در این زمینه استناد کرد.
ولی اسماعیلی، رییس کمیسیون اجتماعی مجلس، پیشتر گفته بود سه مرجع تقلید و دفتر رهبر جمهوری اسلامی با تعطیلی شنبهها مشکلی نداشتند که یعنی «این مصوبه از نظر شرعی مشکل ندارد».
او بعدتر و در پی انتقاد حسین شریعتمداری، نماینده علی خامنهای در کیهان، سخنان خود را اندکی تغییر داد و گفت رهبر جمهوری اسلامی «نفیا و اثباتا» در این زمینه نظری نداده و دفاع نمایندگان موافق لایحه، بر اساس صحبت و مشورت با دفتر «برخی مراجع در قم» بود که «اسمی نیز از آنان برده نشد» اما گفته بودند تعطیلی شنبهها «حرمت شرعی» ندارد.
میرسلیم در گفتوگوی خود با خبرآنلاین موضوع «بهبود مراودات با اروپا» را در پی تغییر روز تعطیل در ایران و هماهنگ کردنش با کشورهای غربی زیر سوال برد و تاکید کرد مدیران اروپایی و منطقهای قبلا به او گفتهاند از اینکه میتوانند روزهای شنبه و یکشنبه و در تعطیلات کشورشان به ایران بروند، «خوشحالاند».
این عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام محاسباتی که هماهنگی روزهای کاری ایران با غرب را دارای میلیاردها دلار نفع اقتصادی برای ایران دانسته بود «وهمآلود» توصیف کرد.
او گفت: «ما در هیات عالی نظارت بررسی کردیم، فهمیدیم جنبه علمی ندارد و توجیه همراه با توهم علاقهمندان نزدیکی فرهنگ ما به غرب است.»
میرسلیم از کسانی که این محاسبههای اقتصادی را انجام دادهاند خواست تا «دست از لجاجت بردارند»، وقت کشور را با این نوع پیشنهادها که «فایده عقلانی ندارد» تلف نکنند و بهجای واردات سراغ «تولید میهنی» بروند.
موافقان تعطیلی شنبه شامل بازرگانان و فعالان اقتصادی، آن را از نظر مراودات تجاری با دیگر کشورها بسیار موثر میدانند و معتقدند تعطیلی روز پنجشنبه، سالانه بالغ بر هشت میلیارد دلار به ایران زیان وارد میکند.
پیشنهاد تعطیلی روز شنبه در ایران که از سالها پیش مطرح بوده، در صورت موافقت نهایی به کشور اجازه میدهد روزهای کاری خود را به میزان بیشتری با روزهای کاری در کشورهای جهان هماهنگ کند.
خرداد سال گذشته کیومرث سرمدی، عضو کمیسیون اجتماعی مجلس از اختلافنظر در تعیین روز تعطیل دوم خبر داده و گفته بود تعطیلات جهانی در روز شنبه و یکشنبه باعث میشود ایران اختلافی چهار روزه در ارتباط با بازارها و مسائل جهانی داشته باشد.
در قریب به اتفاق کشورهای جهان روزهای شنبه و یکشنبه تعطیلات پایان هفته است. ایران روز جمعه را به عنوان تعطیلی پایان هفته در نظر میگیرد و برخی ادارات روز پنجشنبه نیز تعطیلاند یا نیمهوقت کار میکنند.
بریتانیا، فرانسه و آلمان در نامهای به شورای امنیت سازمان ملل جزییات موارد نقض برجام از سوی جمهوری اسلامی را شرح دادند. این کشورها بهصراحت خواستار فعال شدن مکانیسم ماشه برای بازگرداندن خودکار تحریمهای سازمان ملل علیه جمهوری اسلامی نشدند.
خبرگزاری رویترز، روز پنجشنبه ۱۷ خرداد، به نقل از دیپلماتها گزارش داد که این نامه که در روز دوشنبه ۱۴ خرداد نوشته شده، با هدف افزایش فشارها بر تهران برای تن دادن به یک راه حل دیپلماتیک و جلوگیری از اعمال مجدد تحریمهای سازمان ملل متحد علیه ایران برای اعضای شورای امنیت ارسال شده است.
این سه کشور اروپایی هفته پیش نیز به رغم مخالفت آمریکا، پیشنویس قطعنامهای علیه جمهوری اسلامی را به شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی ارائه کردند و شورای حکام هم در روز چهارشنبه، ۱۶ خرداد، آن را تصویب کرد.
این برای اولین بار در دو سال اخیر بود که آژانس بینالمللی انرژی اتمی قطعنامهای را علیه جمهوری اسلامی تصویب میکرد.
فرانسه، آلمان و بریتانیا در بیانیهای مشترک ضمن استقبال از تصویب این قطعنامه گفتند: «امیدواریم ایران از این فرصت برای حل مسائل مهم استفاده کند تا هیچ اقدام دیگری در شورای حکام لازم نباشد.»
این در حالی است که جمهوری اسلامی تهدید کرده بود که در صورت تصویب قطعنامه، بهتندی به آن واکنش نشان خواهد داد.
اکنون رویترز گزارش میدهد که دو روز قبل از تصویب قطعنامه در شورای حکام، بریتانیا، فرانسه و آلمان در نامه مشترکی به شورای امنیت، با اشاره به توافق ۲۰۱۵ که بهطور رسمی برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) نامیده میشود، گفتهاند: «اقدامهای تنشآمیز هستهای از سوی جمهوری اسلامی، برجام را بیمعنا کرده و از ارزش آن برای مقابله با گسترش سلاحهای هستهای کاسته است.»
رویترز به نقل از دیپلماتهای غربی و سایر منابع آگاه گزارش داد هدف از نامه سه کشور اروپایی به شورای امنیت، افزایش فشارها بر جمهوری اسلامی و فراهم کردن زمان برای دستیابی به یک راهحل دیپلماتیک پیش از انقضای اختیارات کشورهای عضو برجام برای استفاده از مکانیسم ماشه برای بازگرداندن خودکار تحریمها علیه تهران بوده است.
در این نامه، به صراحت اشارهای به مکانیسم ماشه نشده، اما گفته شده است که قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل که توافق هستهای را تضمین و در عین حال امکان اعمال مجدد تحریمها را فراهم میکند، در ۱۸ اکتبر ۲۰۲۵ (۲۶ مهر ۱۴۰۴) منقضی میشود.
در همین حال، نمایندگی جمهوری اسلامی در سازمان ملل متحد نیز روز چهارشنبه پنجم ژوئن، در نامهای به شورای امنیت سازمان ملل، مواقع سه کشور اروپایی را رد و با اشاره به خروج آمریکا از برجام در سال ۲۰۱۸ و اعمال دوباره تحریمهای اقتصادی از سوی این کشور تاکید کرد که تهران حق دارد که برنامه هستهای خود را پیش ببرد.
در نامه امیر سعید ایروانی، سفیر و نماینده دائم جمهوری اسلامی در سازمان ملل، به رئیس دوره ای شورای امنیت و نیز آنتونیو گوترش دبیرکل سازمان ملل آمده است: «تروئیکای اروپا همچنان جمهوری اسلامی ایران را به عدم پایبندی به تعهدات برجامی متهم میکنند، در حالی که به عمد منشاء اصلی وضعیت کنونی را نادیده میگیرند.»
در این نامه گفته شده است: «تصمیم تهران برای اتخاذ اقدامات اصلاحی کاملا مطابق با حق ذاتیاش طبق بندهای ۲۶ و ۳۶ برجام در واکنش به خروج یکجانبه آمریکا از این توافق صورت گرفته است.»
به گفته سفیر جمهوری اسلامی در سازمان ملل، «پایبندی جمهوری اسلامی ایران به تعهدات خود ذیل معاهده NPT پابرجا است. کشورهای طرف معاهده منع گسترش سلاحهای هستهای نباید از اعمال حقوق مسلم خود بر اساس این معاهده برای توسعه تحقیق، تولید و استفاده از انرژی هستهای برای مقاصد صلحآمیز منع شوند.»
ایروانی در این نامه تاکید کرده است: «هرگونه ادعای خلاف آن، بیاساس و قاطعانه مردود است. این ادعا که برنامه هستهای ایران به نقطه بحرانی و غیرقابل برگشت رسیده است، همراه با ادعاهایی مبنی بر اینکه فعالیتهای هستهای صلحآمیز ایران تهدیدی برای صلح و امنیت بینالمللی است، کاملا نادرست و بیاساس است.»
خبرگزاری رویترز، روز پنجشنبه ۱۷ خرداد، به نقل از دیپلماتهای نزدیک به شورای امنیت، گزارش داد که هدف از نامه مشترک سه کشور اروپایی به شورای امنیت، افزایش فشار بر جمهوری اسلامی در داخل شورای امنیت و خرید زمان برای یک راهحل دیپلماتیک قبل از انقضای مکانیسم ماشه برای بازگرداندن فوری همه تحریمهای سازمان ملل علیه ایران بوده است.
آنتونیو گوترش، دبیر کل سازمان ملل متحد، دو بار در سال - بهطور سنتی در ژوئن و دسامبر - در مورد اجرای قطعنامه ۲۲۳۱ به شورای امنیت گزارش میدهد. قرار است شورای امنیت در ۲۴ ژوئن، چهارم تیرماه، گزارش بعدی او را بررسی کند.
وبسایت آکسیوس به نقل از دو مقام آمریکایی و یک مقام اسرائیلی گزارش داد که دولت جو بایدن در هفتههای اخیر به اسرائیل درباره آنچه «جنگ محدود» در لبنان خوانده شده هشدار داده و گفته است که چنین اقدامی از سوی اسرائیل میتواند به مداخله جمهوری اسلامی در این جنگ بینجامد.
تبادل آتش بین اسرائیل و حزبالله که از زمان حمله هفتم اکتبر حماس به اسرائیل ادامه داشته، در دو هفته اخیر بهشکل چشمگیری افزایش یافته است. همزمان شماری از فرماندهان ارتش و وزیران کابینه اسرائیل خواستارد شدت بخشیدن به مبارزه با حزبالله لبنان شده و از آمادگی کامل اسرائیل برای جنگ در مرزهای شمالی خود سخن گقتهاند.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل روز چهارشنبه در واکنش به شدت گرفتن درگیریها با حزبالله لبنان گفت که اسرائیل برای اقدامی بسیار قوی در شمال اسرائیل آماده است و امنیت را «به هر طریقی» به منطقه شمال اسرائیل که ماهها است هدف حملات حزبالله لبنان قرار گرفته، بازمیگرداند.
باراک راوید، نویسنده گزارش آکسیوس، به نقل از مقامهای آمریکایی و اسرائیلی که نامشان اعلام نشده، نوشت که بحرانیتر شدن تنشها میان حزبالله لبنان و اسرائیل مایه نگرانی فزایندهای در ارتش و وزارت دفاع اسرائیل شده و باعث شده است که ایالات متحده و فرانسه در صدد برآیند که راه حلی دیپلماتیک برای کاهش در مرز لبنان و اسرائیل بیابند هرچند هنوز به نتیجهای دست نیافتهاند.
جلوگیری از جنگی همه جانبه بین اسرائیل و حزبالله که میتواند منجر به ویرانی گسترده در لبنان و اسرائیل شود، یکی از اهداف کلیدی دولت بایدن در تلاشهایش برای جلوگیری از گسترش جنگ غزه و تبدیل آن به یک درگیری منطقهای بسیار گستردهتر بوده است.
به نوشته آکسیوس، دولت بایدن معتقد است که برقراری آرامش در مرز اسرائیل و لبنان بدون آتشبس در غزه غیرممکن خواهد بود.
مقامهای آمریکایی به آکسیوس گفتند که دولت بایدن به اسرائیل گفته است که فکر نمیکند «جنگ محدود» در لبنان یا «جنگ منطقهای کوچک» گزینهای واقعبینانه باشد، زیرا جلوگیری از گسترش آن و نیز خارج شدن از آن دشوار خواهد بود.
به نوشته آکسیوس مقامهای آمریکایی و اسرائیلی گفتند که دولت باید همچنین به اسرائیل هشدار داده که حمله زمینی به لبنان، حتی اگر فقط در مناطق مرزی باشد، میتواند جمهوری اسلامی را برای دفاع از اصلیترین گروه نیابتی خود در منطقه به مداخله در این منازعه سوق دهد.
براساس این گزارش، دولت جو بایدن به دولت اسرائیل گفته است که در صورت حمله به لبنان، ممکن است این کشور مملو از شبهنظامیان مورد حمایت جمهوری اسلامی در سوریه، عراق و حتی یمن شود و آنها برای جنگ با اسرائیل به حزبالله لبنان بپیوندند.
آکسیوس در گزارش خود به واکنش دولت اسرائیل به هشدارهای کاخ سفید اشارهای نکرده است.
علی باقری کنی، سرپرست وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی که در روزهای اخیر به لبنان و سوریه سفر کرده بود، در جریان سفر خود با رهبران گروههای نیابتی جمهوری اسلامی دیدار کرد و به آنها اطمینان داد که اسرائیل توان حمله به لبنان را ندارد.
در پی تشدید درگیریها بین اسرائیل و حزبالله از هشت ماه پیش به این سو، بیش از ۶۰ هزار اسرائیلی از مناطق شمالی و مرزی با لبنان تخلیه شدهاند و بسیاری از روستاها و شهرهای اسرائیلی در نزدیکی مرز خالی مانده است.
حزبالله لبنان روز دوشنبه بزرگترین حمله همزمان پهپادی خود به اسرائیل را انجام داد و اسکادرانی از پهپادهای تهاجمی خود را به سوی اسرائیل پرتاب کرد. در نتیجه این حملات و هوای بسیار گرم، صدها هکتار از مناطق شمالی اسرائیل دچار آتشسوزی شد و مهار آن ۴۸ ساعت طول کشید.
آتش سوزیها و انتقادهای فزاینده عمومی از دولت بهخاطر فرسایشی شدن جنگ در شمال کشور باعث شد که کابینه جنگ اسرائیل سهشنبه شب جلسهای اضطراری تشکیل دهد.
آکسیوس به نقل از مقام اسرائیلی که با او گفتگو کرده، گزارش داد که در این جلسه کابینه جنگ هیچ تصمیمی اتخاذ نشد، اما ارتش اسرائیل چند گزینه برای گسترش جنگ ارائه کرد، از جمله تهاجم زمینی با هدف عقب راندن گردانهای رضوان از مرز. گردانهای رضوان در برگیرنده نیروهای نخبه حزبالله است.
او تاکید کرد که از هفتم اکتبر سال گذشته، رهبران سیاسی به ارتش دستور دادهاند که بر شکست و نابودی حماس در غزه متمرکز باشد و از جنگ در لبنان اجتناب کند.
این مقام اسرائیلی افزود که تغییر این سیاست میتواند عواقب گستردهای داشته باشد.
آکسیوس به نقل از این مقام اسرائیلی نوشت که جنگ با حزبالله یا عملیات محدود در لبنان، «پیامدهای بزرگی» برای اسرائیل خواهد داشت و پس از تحمیل هزینههای جانی و مالی، احتمالاً منجر به توافقی مشابه آنچه خواهد شد که اکنون تلاش میشود بین اسرائیل و حماس شکل بگیرد.
او تاکید کرد: «بنابراین ما باید قبل از هر تصمیمی برای حمله به لبنان، به این موضوع توجه کنیم.»
پیشتر متیو میلر، سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا روز چهارشنبه ۱۶ خرداد، گفت که ایالات متحده همچنان بهشدت نگران خطر تشدید تنش در امتداد مرز اسرائیل و لبنان است.»
او افزود: «ما درگیر گفتگوهای فشرده دیپلماتیک بودهایم تا از تشدید این درگیری و از کنترل خارج شدن آن جلوگیری کنیم.»
میلر گفت: «اسرائیل مدتها است که هم بهطور خصوصی و عمومی و علنی اعلام کرده است که راه حل دیپلماتیک را برای برون رفت از این بحران ترجیح میدهد.»
او افزود: «تشدید درگیری به تلفات بیشتر اسرائیلیها و مردم لبنان منجر میشود و به امنیت و ثبات کلی اسرائیل در منطقه آسیب زیادی وارد می کند.»
خانهها و وسایل زندگی ساکنان روستای «گو» در در شهرستان نیکشهر استان سیستان و بلوچستان پس از وقوع سیل فرودین ۱۴۰۳ تخریب شده است. جان مردم این روستا بهویژه کودکان به دلیل نداشتن سرپناه برای فرار از گرما در خطر جدی قرار دارد.
سایت عصر ایران، روز پنجشنبه ۱۷ خرداد در گزارشی با اشاره به خراب شدن خانههای اهالی روستای «گو» نوشت این روستا جایی واقع شده که هیچ سایهای وجود ندارد و در تابستان دمای هوا در آن به بیش از ۵۰ درجه میرسد.
نویسنده این گزارش با بیان اینکه کودکان این روستا نمیتوانند این گرما را تحمل کنند نوشته جان ساکنان این روستا در خطر است و چون محل زندگیشان صعبالعبور است، کسی به آنها سر نمیزند.
به نوشته عصر ایران، روستای گو در منطقه سیلخیزی قرار دارد و باید به مکان دیگری منتقل شود و ساکنان آن، تا آن زمان به کولر و یخچال نیاز دارند.
دور جدید بارشهای فصلی، وقوع سیل و آبگرفتگی در سیستان و بلوچستان از روز یکشنبه ۲۶ فروردین آغاز شد.
در جریان این سیل دهها روستا تخریب شده ۱۸ نفر نیز جان خود را از دست دادند.
مارال جارالاهی، فعال اجتماعی که از این روستا بازدید کرده گفته شرایط این روستا به دلیل صعبالعبور بودن مسیر دسترسی به آن، از زمان موقع سیل تا کنون سختتر شده است.
جارالاهی در بخشی از صحبتهایش به اندوه کودکان روستای گو اشاره کرده و گفته کودکان برای چند دقیقه به مدرسه کانکسیشان که در اثر سیل واژگون شده بود، خیره مانده و به آن نگاه میکردند.
او با اشاره به اینکه کودکان این روستا غم بسیاری در چشمانشان بود و تا چند روز برای نجات از سیل به کوهها پناه برده بودند، تاکید کرده آنها پس از بازگشت به روستایشان جز لباسی که بر تنشان بود، چیزی نداشتند.
رییس سازمان جهاد کشاورزی سیستان و بلوچستان، روز سوم اردیبهشتماه برآوردهای اولیه خسارت واحدهای تولیدی و زیرساختهای بخش کشاورزی ناشی از سیل در ۱۵ شهرستان جنوبی استان سیستان و بلوچستان را بیش از دو هزار و ۱۰۰ میلیارد تومان اعلام کرد.
سیدحسینی تاکید کرد عمده خسارتهای وارد شده به بخش کشاورزی در شهرستانهای زرآباد، کنارک، چابهار، قصرقند، نیکشهر، دشتیاری و راسک است.
معینالدین سعیدی، نماینده چابهار در مجلس هم روز اول اردیبهشتماه وضعیت سیستان و بلوچستان پس از جاری شدن سیل را فاجعهبار خوانده و گفته بود «دسترسیهای مخابراتی بسیاری از روستاها وجود ندارد و نمیدانیم چه به سر مردم آمده است».
اکنون مشخص شده اهالی روستای گو در در شهرستان نیکشهر، با گذشت نزدیک به دو ماه از وقوع سیل، همچنان در شرایط نامناسبی بهسر میبرند و به دلیل دمای بالای هوا، جانشان نیز در خطر است.
این روزها رسانهها درباره نقش «حلقه مقداد» در انتخاب ریاستجمهوری آینده مینویسند. محفلی که نقشش اولین بار در انتصابات دولت ابراهیم رئیسی مطرح شد و در جریان سیسمونیگیت محمدباقر قالیباف هم پیش کشیده شد.
ظاهرا سرنوشت مقداد و میثم، فرزندان حسین نیلی و مادرشان، با «مرگ در سانحه» پیوند عجیبی دارد.
حدودا دو سال قبل و در اردیبهشت ۱۴۰۱، ایراناینترنشنال فایلی صوتی از مهدی طائب، رییس قرارگاه عمار و برادر رییس سابق سازمان اطلاعات سپاه منتشر کرد که در آن طائب و یکی از حضار، به نقش داماد و برادر داماد رئیسی در «زدن» قالیباف اشاره میکردند.
در آن جلسه گفته شد: «خط مشی چی بود؟ بگردیم، پیدا کنیم و بزنیم قالیباف را ....»
داماد و برادر داماد رییسجمهوری که در این فایل به آنها اشاره شده، همان مقداد و میثم نیلی هستند. این دو نفر که این روزها از اثرگذاریشان در عزل و نصبهای سیاسی زیر عنوان «حلقه مقداد» در رسانهها یاد میشود، از کجا آمدند؟
زخم کهنه تصادف ساختگی
یکشنبه ۱۰ تیر ۱۳۶۸، میرحسین موسوی، آخرین نخستوزیر جمهوری اسلامی، پیامی کوتاه منتشر کرد و در آن «درگذشت ناگهانی برادر مهندس حسین نیلی»، وزیر سابق معادن و فلزات را تسلیت گفت.
روزنامه کیهان در صفحه دو شماره مورخ ۱۱ تیر ۱۳۶۸ درباره مرگ حسین نیلی احمدآبادی نوشت که او روز جمعه ۹ تیر ۱۳۶۸، در حالی که در سمت عضو هیات مدیره سازمان صنایع دفاع انجام وظیفه میکرد، به هنگام بازگشت از ماموریت در اتوبان کرج جان خود را از دست داد.
همان زمان و در خبر دیگری درباره مراسم دفن او نوشته شد که از او سه فرزند به یادگار مانده است.
حسین نیلی احمدآبادی، متولد سال ۱۳۲۵ در اصفهان بود که بعد از انقلاب به عضویت حزب جمهوری اسلامی درآمده بود. او در سرکوب اعتراضات سالهای نخست جمهوری اسلامی در استان چهارمحال و بختیاری نقش داشت. از سال ۱۳۶۰ معاون سیاسی استانداری چهارمحال و بختیاری بود. از سال ۱۳۶۲ تا سال ۱۳۶۴، در دولت موسوی وزیر معادن و فلزات بود. اینکه او از وزارت در دولت اول به مدیریت در دولت دوم موسوی رسید، شاید به دلیل اختلافات موسوی و علی خامنهای در زمان ریاست جمهوری خامنهای بود.
۲۷ سال پس از آن تصادف، وقتی سه فرزند نیلی احمدآبادی دیگر بزرگ شده بودند، یک وبسایت از زیرمجموعههای حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی، مصاحبهای با یک «همسر شهید» انجام داد؛ زنی به نام «زهرا سجادی».
سجادی در این مصاحبه گفت همسرش مثل حسن تهرانی مقدم (از بنیانگذاران برنامه موشکی سپاه پاسداران که سال ۱۳۹۰ در انفجار زاغه مهمات شهریار کشته شد)، در صنایع الکترونیک، موشکسازی و مخابرات، طرحهایی داشته است.
او با طرح شبههای درباره مرگ همسرش گفت در زمانی که اکبر ترکان در صنایع دفاع بوده، هیاتی از یوگسلاوی برای عقد قرارداد تولید شیشههای اپتیک به ایران آمده بودند اما شوهرش، حسین نیلی، از ترکان خواسته دست نگه دارد تا او به رشت برود و محصولات کارخانهای را در آن شهر بررسی کند.
به گفته سجادی، نیلی با کارخانه رشت برای تولید همان شیشههای اپتیک به توافق رسیده بوده اما در راه برگشت در تصادفی کشته میشود: «معلوم هم نشد این تصادف ساختگی بود یا خیر. در هر حال در حین خدمت به شهادت رسیدند.»
او در پایان مصاحبه تاکید کرد که همسرش، حسین نیلی، جزء اولین گروههایی بوده که با خامنهای، پس از آغاز رهبریاش «بیعت» کرده است.
خامنهای پس از مرگ نیلی، در دیدار با خانواده او با اشاره به اینکه مرحوم را از زمان حضورش در ذوب آهن میشناخته، گفت: «من به جرات میتوانم بگویم که شاید یک ساعت و یا یک سال از عمر ایشان برابر با تمام یک عمر عدهای است که ادعای زیاد دارند ولی خدمتی برای نظام و انقلاب انجام نمیدهند»
۲۷ سال بعد از مرگ پدر
در زمان مرگ نیلی احمدآبادی در آن تصادف مشکوک، گفته شده بود او سه فرزند دارد.
هویت دو فرزند از آن سه، یعنی مقداد و میثم امروز روشن شده است اما مشخص نیست میثم، مقداد را پای سفره انقلاب نشانده یا برعکس. یا شاید فرزند سومی که نامش منتشر نشده است.
یک هفته قبل از مرگ رئیسی در سانحه سقوط بالگرد، وبسایت خبرآنلاین (نزدیک به اصلاحطلبان و اعتدالگرایان) در گزارشی به نقش مقداد نیلی، همسر ریحانه رئیسی و داماد ابراهیم رئیسی در کابینه دولت سیزدهم پرداخت.
دولت رئیسی هنوز یک ساله نشده بود که محمود احمدی بیغش - که اتفاقا حالا جزء خیل ثبتنام کنندگان در انتخابات زودهنگام ریاست جمهوری سال ۱۴۰۳ هم هست - در بهمن ماه سال ۱۴۰۰ در جریان نطقش در مجلس گفت: «در دولت شما پدیده مقدادیسم همان نقش غلط را ایفا میکند که آشناییسم در دولت روحانی ایفا میکرد.»
اشاره او به توصیهنامههایی بود که از سوی مقداد نیلی، داماد رئیسی برای بهکارگیری اشخاص در دولت صادر شده بود.
هر چند زمزمههایی درباره نقش داماد رئیسی در رایزنیهای پشت پرده شده است، به نظر میرسد چهره تعیین کننده در این میان میثم، برادر مقداد باشد.
برادر مقداد
از مقداد نیلی، همسر ریحانه رئیسی، دختر ابراهیم رئیسی تصاویر زیادی در دست نیست.
از میثم، برادر مقداد، تصاویر و اظهار نظرهای بیشتری در دست است. طبیعی هم به نظر میرسد. او صاحب وبسایت رجانیوز به شمار میرود. بنگاه رسانهای جریان پایداری که پیش از پیدایش جریان پایداری کارش را آغاز کرده بود.
سال ۱۳۸۴، شاکله اولیه رجانیوز از نیروهای ستاد انتخاباتی محمود احمدینژاد و وبسایت شخصی او زیر نظر مسعود زریبافان تشکیل شد.
وبسایتی که امروز تصویر رئیسی را هم به محمدعلی رجایی در پیشانی خود چسبانده، در سالهای پس از انتخابات ۱۳۸۸، در جریانهای مهم امنیتی و پروندهسازی علیه روزنامهنگاران و فعالان سیاسی، نقش مهمی بازی کرد.
میثم نیلی سمتهای زیادی از وزارت ارشاد تا سازمان صدا و سیما داشته و دارد اما به نظر میرسد نقش او به عنوان مالک رجانیوز از بقیه محوریتر باشد.
رجانیوز فقط یک وبسایت نیست بلکه ویترین جریانی امنیتی بوده و هست. جایی که حتی زور مجلس شورای اسلامی هم در جمهوری اسلامی به آن نرسید.
برادران نیلی و افشاگری
مهمترین نقش برادران نیلی در سالهای اخیر حمله به محمدباقر قالیباف بوده است؛ مهمترین رقیب درون خانوادگی اصولگرایان برای ابراهیم رئیسی، سعید جلیلی و در کل، برای جریان پایداری.
دو برادر برای تخریب قالیباف مستقیم وارد نمیشوند. وحید اشتری، «دانشجوی عدالتخواه»، از اصلیترین مهرههایی به شمار میرود که در جهت سیاستهای برادران نیلی حرکت کرده است.
در جریان پروژه نیلیها برای تخریب قالیباف که به وسیله وحید اشتری اجرا شد، مهدی طائب، برادر رییس وقت سازمان اطلاعات سپاه، در نهایت ناچار شد از میثم نیلی، برادر داماد رییسجمهوری عذرخواهی کند.
اگر جریان نیلیها علیه قالیباف اقدام کردند، جریان دیگری هم علیه کاظم صدیقی افشاگری کرد. یاشار سلطانی، روزنامهنگار، اسنادی را افشا کرد که نشان میدهند صدیقی باغی را تصرف کرده است. موضوعی که با عذرخواهی این چهره نزدیک به خامنهای همراه شد اما این ماجرا به نوعی به نیلیها هم مربوط بود: میثم نیلی، اسفند ماه ۱۴۰۲ تمام قد از صدیقی دفاع کرد و نوشت: «با شکایتنامه روشنگر و متن پرهیزکارانه عالم زاهد و روحانی مجاهد، جناب آیتالله صدیقی، بازیهای پشت صحنه به زودی روشن و شفاف خواهد شد.»
نیلیها و اسماعیلی
روزنامه دنیای اقتصاد در جریان گمانهزنیها در مورد نامزدهای انتخابات، درباره رویکرد دولت رئیسی نوشت: «دو بال سیاسی پاستورنشینان، یعنی مهدی مجاهد، معاون فرهنگی دفتر رییسجمهور و همچنین مقداد نیلی، پس از قطعی شدن عدم ورود [پرویز] فتاح به این اجماع رسیدند که با وجود برخی اختلافات، بهترین گزینه جانشین، محمد مخبر است.»
محمد مخبر نامزد نشد اما میثم، برادر مقداد نیلی، شخص دیگری از دولت رئیسی را برای ثبتنام همراهی کرد: محمدمهدی اسماعیلی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی ابراهیم رئیسی.
عدم نامزدی مخبر، گزینه تداوم دولت رئیسی را با چالش جدی روبهرو کرد.
پاستورنشینان بعد از رئیسی نتوانستند سر یک نامزد توافق کنند و حالا در مقابل وزیر ارشاد دولت رئیسی، وزیر راه و شهرسازی رئیسی یعنی مهرداد بذرپاش قرار دارد. نامزد دهه شصتی که البته حاشیههای زیادی دارد اما در انتخابات اخیر مجلس، پشتیبان مالی جریان شریان به رهبری حمید رسائی بود که نتایج قابل توجهی هم در انتخابات به دست آورد.
مادر نیلیها
هر چند این روزها بیشتر مقداد و میثم نیلی در کانون توجه قرار گرفتهاند اما این خانواده یک عضو مشهور دیگر هم دارد. زهرا سجادی که نامش از سال ۱۳۸۸ برای تصدی معاونت خانواده مرکز امور زنان و خانواده از سوی احمدینژاد مطرح شد.
مادر نیلیها مدتی پس از آغاز به کار دولت حسن روحانی همچنان در دولت حضور داشت.
زهرا سجادی از فعالان جبهه پایداری هم به شمار میرود و در دهه ۱۳۹۰ نیز تشکلی به نام مجمع زنان انقلاب اسلامی راهاندازی کرد و خودش دبیرکل آن شد.
فعالان حوزه زنان احتمالا او را با اظهار نظرهایی مثل «در مناطق گرمسیر، دختران زیر ۱۳ سال هم آمادگی ازدواج دارند» یا «سن عقلی دختران ۴۰ سالگی است»، میشناسند.
به نظر میرسد نام کامل زهرا سجادی، «زهرا بگم سجادی» است که همراه کبری خزعلی، رییس شورای فرهنگی-اجتماعی زنان و خانواده شورای عالی انقلاب فرهنگی و مریم مجتهدزاده، معاون امور زنان و خانواده احمدی نژاد، در دی ماه سال ۱۴۰۰، مجمع زنان فرهیخته انقلاب اسلامی را تاسیس کردند.
علاوه بر این، سجادی در سال ۱۳۹۳ در کنار زهره سادات لاجوردی (فرزند اسدالله لاجوردی) که عضو جریان پایداری است، عضو علیالبدل انجمن بینالمللی حمایت از خانوادههای قربانی تروریسم نیماد هم بوده است.
اینروزها رسانهها درباره تلاش انتخاباتی آنچه که «حلقه مقداد» مینامند، مینویسند. تلاشی که شاید با توجه به آرایش اصولگرایان لزوما به انتخاب رییسجمهوری مطلوب خانواده نیلی منجر نشود اما نفوذ این خانواده در ساختار جمهوری اسلامی با ریاست جمهوری رئیسی آغاز نشده که با پایان عمر دولت او حتما تمام شود.