سازمان حقوق بشر ایران گزارش داد که روز جمعه در اعتراضات اصفهان بیش از ۱۲۰ نفر بازداشت و به بازداشتگاه زندان دستگرد اصفهان منتقل شدند. بر اساس این گزارش، سه نفر از بازداشتشدگان با آمبولانس مستقیم به بخش «بهداری و سردخانه» زندان منتقل شدند که احتمال میرود کشته شده باشند.
به گزارش سازمان حقوق بشر ایران، در میان بازداشتشدگان در اعتراضات اصفهان افراد مسن، زنان، جوانان زیر ۱۸ سال تا ۳۰ سال دیده شده است. یه منبع مطلع در گفتوگو با این سازمان، شرایط بازداشتگاه را «خیلی بد و کاملا امنیتی» توصیف کرد و گفت با بازداشتشدگان برخورد فیزیکی با شدیدترین شیوهها صورت میگیرد
کانال ۱۲ اسرائیل بر اساس گزارش یک سازمان اطلاعاتی بریتانیایی گزارش داد که ایران بیش از هر زمان دیگری به بمب اتمی نزدیک شده و میتواند ظرف یک ماه دیگر به آن دست یابد.
به گفته کانال ۱۲ اسرائیل، این گزارش سازمان اطلاعاتی بریتانیا نشان میدهد برنامه هستهای ایران از ۹ ماه قبل و از زمان توقف همکاری با آژانس پیشرفت چشمگیری داشته است.
کانال ۱۲ اسرائیل خاطرنشان کرد که اطلاعات این گزارش پیشتر به مقامهای بلندپایه غربی ارائه شده بود، و بنی گنتس، وزیر دفاع اسرائیل، قصد دارد در آینده نزدیک برای بررسی این موضوع به واشینگتن سفر کند.
در همین حال، یک مقام بلندپایه اسرائیلی گفت که ایران هنوز توانایی سوار کردن بمب هستهای بر موشک بالستیک را ندارد و جمهوری اسلامی برای این کار دستکم به دو سال زمان نیاز دارد.
در همین حال، عاموس یادلین، رییس سابق اطلاعات نظامی ارتش اسرائيل، از دولت بنیامین نتانیاهو بهدلیل ترغیب دونالد ترامپ برای خروج از برجام بدون برنامهریزی برای واکنش ایران انتقاد کرد. او گفت حتی اگر برجام احیا شود، زمان ایران برای دستیابی به بمب اتمی بسیار کوتاهتر خواهد بود.
در همین حال، میخائیل اولیانوف، نماینده روسیه در آژانس بینالمللی انرژی اتمی، آمریکا را بهدلیل هشدار به ایران درباره ادامه عدم همکاری با آژانس، سرزنش کرد و گفت هشدار آمریکا خطر آسیب رساندن به مذاکرات وین را به همراه خواهد داشت.
اولیانوف با اشاره به اینکه به نظر میرسد آمریکا «صبرش را از دست داده»، خاطرنشان کرد که همه طرفین مذاکرات هستهای باید «احساسات خود را کنترل» کنند.
او افزود: «آمریکا خیلی وقت است که با ایران مذاکره نکرده و فراموش کرده که ایرانیها هیچ کاری را تحت فشار انجام نمیدهند. آگر به آنها فشار بیاوریم، مقاومت میکنند.»
همچنین اولیانوف در توییتی با اشاره به اینکه بررسی موضوع «پادمانهای انپیتی با ایران» در شورای حکام پایان یافت، نوشت: «تقریبا همه سخنرانان از ایران خواستند تا از برخورد مناسب با بازرسان آژانس مطابق با امتیازها و مصونیتهای آنها اطمینان حاصل کند.»
نماینده آمریکا در شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی روز پنجشنبه هشدار داد که اگر مشکل عدم همکاری ایران با آژانس حل نشود، شورای حکام باید پیش از پایان سال جاری میلادی در این مورد نشست اضطراری برگزار کند.
نماینده آمریکا در شورای حکام در بیانیه خود گفت: «شورای حکام برای رسیدگی به این بحران چارهای جز تشکیل جلسه فوقالعاده پیش از پایان سال میلادی جاری ندارد.»
به گزارش واشینگتن پست، یک هیات داوری در لاهه اقدام دولت بحرین در آوریل ۲۰۱۵ را در بستن بانک المستقبل این کشور به اتهام کمک به دور زدن تحریمهای آمریکا و سازمان ملل علیه ایران، با انگیزه سیاسی و مخالف مقررات بحرین خواند و از دولت منامه خواست به این بانک ۲۷۰ میلیون دلار خسارت دهد.
هیات مستقر در لاهه در عین حال ادله دولت بحرین را مبنی بر اینکه بانک المستقبل در ثبت اطلاعات و رصد و گزارش تراکنشهای مشکوک به تعهدات قانونی خود عمل نکرده، رد نکرد. بانک المستقبل در سال ۲۰۰۴ با سرمایهگذاری بانکهای ملی و صادرات در بحرین تاسیس شد.
طبق گزارش واشینگتنپست، اطلاعات ثبت شده بانکی و سایر مدارکی که دولت بحرین ارائه داده نشان دهنده موارد مختلفی از نقض تحریمها از سوی بانک المستقبل است.
در یکی از این موارد، المستقبل متهم است که در سال ۲۰۰۹ به مقامهای ایرانی کمک کرد یک قایق فوق سریع خریداری کنند، که از آن میتوان در عملیات نظامی استفاده کرد.
دولت بحرین پرونده بانک المستقبل را بزرگترین پرونده پولشویی در تاریخ این کشور خوانده و اعلام کرده در یک دادگاه هلندی نسبت به حکم دیوان داوران تقاضای تجدیدنظر خواهد کرد.
حمید غروی، وکیل بانکهای ایرانی، با استقبال از حکم دیوان داوری، از بحرین خواست در سایر موارد مربوط به بلوکه کردن اموال ایران، به این کشور خسارت بدهد.
معترضان در اصفهان با وجود جو شدید امنیتی و فضای سرکوب، شامگاه جمعه هم در نقاط مختلفی از این شهر با برگزاری تجمعهای خیابانی، شعارهایی علیه حکومت سر دادند.
بر اساس تصاویر منتشر شده، معترضان در تجمعهای شبانه، شعارهایی از جمله «مرگ بر دیکتاتور» و «سوریه را رها کن فکری به حال ما کن» سر دادهاند.
تصاویر همچنین نشان میدهد نیروهای امنیتی در نگرانی از تداوم اعتراضها به شکل پررنگی در خیابانها و مناطق مرکزی اصفهان مستقر شدهاند.
در جریان تجمعهای روز جمعه، گزارشها و تصاویر متعددی از جراحت شهروندان به دلیل اصابت گلوله ماموران امنیتی منتشر شد.
هنوز آماری از تعداد مجروحان و همچنین کشتهشدگان احتمالی اعتراضی روز جمعه منتشر نشده است ولی در تصاویر منتشر شده دستکم یک دو مرد و یک زن دیده میشوند که بدون حرکت روی زمین افتادهاند.
در یک ویدیو دیگر هم تصویر مرد جوانی روی برانکارد در حال حمل به آمبولانس دیده میشود و راوی ویدیو میگوید که او جانباخته است.
تصویر یک زن میانسال هم در حالی که خون از کنار دهان او بیرون زده و روی زمین افتاده هم در رسانههای اجتماعی منتشر شده است.
همچنین بر اساس تصاویر یک مرد هم در خیابان روی زمین افتاده ولی وضعیت سلامت او قابل تشخیص نیست.
محمدرضا میرحیدری فرمانده انتظامی اصفهان در مصاحبه با شبکه خبر ایران، مجروح شدن تعدادی از شهروندان را تایید کرده اما در عین حال گفته است که برخی از ماموران نیروی انتظامی هم به دلیل سنگپرانی به سمت آنها مجروح شدهاند.
او همچنین اعلام کرده یک مامور پلیس به دلیل ضربات چاقو، مجروح و در بیمارستان تحت عمل جراحی قرار گرفته است.
در همین حال وبسایت نتبلاکس که وضعیت اینترنت در کشورها را رصد میکند در توییتی با تایید گزارشها درباره اختلال و قطعی اینترنت در ایران از روز پنجشنبه نوشت که این اختلال مرتبط با تظاهرات علیه حکومت است.
روز خونین اصفهان
معترضان به کمآبی و انتقال آب قصد داشتند در ادامه تجمعهای بیش از دو هفته گذشته، صبح جمعه در بستر خشک زایندهرود جمع شوند اما ماموران و نیروهای لباس شخصی از ابتدای صبح در این مسیر مستقر شده و ضمن جلوگیری از تجمع مردم به سمت آنها حملهور شدند.
در طول روز معترضان با برگزاری تجمعهایی در نقاط مختلف شهر، شعارهایی ضد حکومت و رهبر جمهوری اسلامی سر دادند.
با وجودی که تجمع کشاورزان اصفهان در دو هفته اول بدون درگیری قابل توجه جریان داشت، صبح پنجشنبه، خیمههای آنان در بستر زایندهرود را آتش زدند و از ادامه حضور آنان جلوگیری شد.
مقامهای جمهوری اسلامی، آتش زدن خیمهها را به اراذل و اوباش نسبت دادهاند اما شاهدان عینی میگویند که ماموران امنیتی این اقدام را انجام دادهاند.
گرچه هنوز مقامهای دولت کنونی آمریکا واکنشی به اعتراضهای روز جمعه در اصفهان نشان ندادهاند، مایک پمپئو وزیر خارجه پیشین آمریکا در توییتی نوشت: «دو سال پیش، رژیم ایران ۱۵۰۰ نفر را قتلعام کرد. امروز در اصفهان اوباش خامنهای بار دیگر با خونسردی به ایرانیان تنها به جرم تشنه بودن شلیک کردند. خطاب به مردم شجاع ایران؛ آمریکا در کنار شما ایستاده است.»
پس از یورش ماموران امنیتی به معترضان در بستر زایندهرود در بامداد جمعه، اعتراضات به سطح شهر اصفهان کشیده شد و حمله ماموران و لباسشخصیها به معترضان شمار زیادی مجروح برجای گذاشته است.
ویدیوهایی که از اعتراضات روز جمعه به دست ایراناینترنشنال رسیده یا در رسانههای اجتماعی منتشر شده حاکی از شدت گرفتن درگیری بین معترضان و ماموران امنیتی و مجروح شدن شمار زیادی از معترضان بر اثر اصابت گلوله ساچمهای و گاز اشکآور است.
تصاویر و ویدیوهایی نیز از درگیری معترضان با ماموران و سرنگون کردن موتورهای نیروهای یگان ویژه منتشر شده است.
معترضان شعارهایی از جمله «رضا شاه کجایی، به داد ما بیایی»، «این همه سال جنایت، مرگ بر این ولایت»، «مرگ بر دیکتاتور»، «مرگ بر اصل ولایت فقیه»، «این همه لشگر آمده، به جنگ رهبر آمده» و «شاهنشاه روحت شاد» سر میدادند.
اعتراضات از بامداد جمعه و با شلیک گاز اشکآور در بستر زایندهرود و جلوگیری ماموران از تجمع معترضان تشدید شد.
پس از سرکوب معترضان و اقدام نیروهای امنیتی در پراکندن معترضان از بستر زایندهرود، نیروهای بسیج به صورت سازمانی در این محل مستقر شدند.
تلویزیون جمهوری اسلامی برخلاف روزهای قبل، تصاویر کوتاهی از اعتراضات روز جمعه منتشر کرد و اعتراضات را به «آشوبگران» نسبت داد. شماری از مسئولان اصفهان نیز اعتراضات را به «اراذل و اوباش» نسبت دادهاند.
خبرگزاری فارس نیز صبح جمعه معترضان را «کمتر از ۵۰۰ نفر» خوانده بود که «با توجه به نوع پوشش و سن و سالشان شباهتی با کشاورزان اصفهان نداشتند.»
تحصن کشاورزان و معترضان در اصفهان بیش از دو هفته در بستر زایندهرود ادامه داشت اما ماموران امنیتی بامداد پنجشنبه چادرهای برپاشده را آتش زده و معترضان را وادار به پایان تحصن خود کردند؛ تعدادی از کشاورزان نیز بازداشت شدند.
سه روز مانده به مذاکرات وین، نمایندگان خامنهای و امامان جمعه روز جمعه در گفتارهایی هماهنگ ضمن تهدید آمریکا و اروپا، از شکست مذاکرات در صورت عدم لغو تحریمها سخن گفتند و به تمجید از «اقتدار» دولت رئیسی در مذاکرات پرداختند.
محمدحسن ابوترابیفرد، امام جمعه تهران، از کشورهای اروپایی خواست که منافع ملتهای خود را «قربانی منافع» آمریکا و اسرائیل نکنند.
محمدعلی نکونام، امام جمعه شهرکرد، با اشاره به اینکه «امروز به دنبال علم کردن عرصه مذاکرات هستند تا ضایعات برجامی را حفظ کنند» گفت: «در برابر این ترفندها بسیج بیدار است و اجازه تکرار مسائل گذشته برای کشور را نمیدهد.»
محمود حسینی، امام جمعه سیرجان، با تاکید بر اینکه «تنها راه باقیمانده ایستادگی بر مواضع در برابر دشمن است» گفت: «دولت قطعا در مقابل زیادهخواهیهای دشمن که درصدد تضییع منافع ملت است ایستادگی میکند.»
شماری از امامان جمعه، از جمله امام جمعه ساری، با تاکید بر اینکه «دوران مذاکرات ذلیلانه گذشته است» گفتند: «مسئولان زیر بار ذلت شرط و شروهای تحریمی نخواهند رفت.»
محمدعلی نکونام، نماینده خامنهای در چهارمحال و بختیاری هم با بیان اینکه اجازه تکرار مسائل گذشته را نمیدهیم، گفت: امروز با انواع دشمنیهای داخل و خارج مواجه هستیم، برخی به دنبال علم کردن عرصه مذاکرات هستند تا ضایعات برجامی را حفظ کنند.
شش دور مذاکرات وین درباره احیای برجام با روی کار آمدن ابراهیم رئیسی متوقف شد و دولت او پس از ماهها ابهام، سرانجام پذیرفت که هشتم آذر مذاکرات با گروه ۱+۴ را از سرمیگیرد.
با این حال در هفتههای اخیر مقامهای جمهوری اسلامی بارها گفتهاند فقط «رفع یکجای تحریمها» میتواند این مذاکرات را از شکست نجات دهد.