پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، در نشست کابینه در کاخ سفید درباره جمهوری اسلامی گفت: «در طول هر دو دوره ریاستجمهوری، فقط یک نفر بوده که ایستاده و گفته است آنها هرگز به سلاح هستهای دست پیدا نخواهند کرد؛ پس چه موضوع قاسم سلیمانی باشد، چه کنار گذاشتن توافق اوباما که قرار بود به آنها سلاح بدهد، چه جنگ ۱۲ روزه، شما شرایطی را ایجاد کردید که تضمین کند مردم آمریکا و جهان از این تهدید برای نسلها در امان بمانند.»
هگست به عملیات «خشم حماسی» اشاره کرد و گفت: «ما همان کارهای تکراری گذشته را انجام ندادیم؛ همانطور که بعد از عراق و افغانستان جنگها را پیش میبردیم. در عوض، شما گفتید: ما این کار را هوشمندانه انجام میدهیم. ما این کار را قاطعانه انجام میدهیم. از حداکثر قدرت کشندگی استفاده میکنیم و آنها را به زانو درمیآوریم.»
وزیر جنگ آمریکا افزود: «بنابراین، چه نیروی دریایی آنها که اکنون در کف خلیج فارس است، چه نیروی هواییشان، چه سامانههای پدافند هواییشان، یا چه زیرساخت صنعتی دفاعیشان؛ ممکن است هنوز موشک داشته باشند، اما فعلا نمیتوانند بیشتر تولید کنند. فعلا نمیتوانند پهپاد بیشتری بسازند و نمیتوانند کشتی بیشتری تولید کنند.»
هگست در ادامه گفت: «به همین دلیل آمدند و برای مذاکره اعلام آمادگی کردند؛ مذاکراتی که استیو، جرد، معاون رییسجمهوری و دیگران با مهارت در حال انجام آن هستند. در همان مدت، ما یک محاصره در سطح جهانی برقرار کردیم. آنها نتوانستهاند چیزی را از بنادر ایران وارد یا خارج کنند. ما از اطلاعات امنیتی میدانیم که اقتصادشان بهشدت آسیب دیده، چون این موضوع شاهرگ حیاتی اقتصاد آنهاست. باز هم، این باعث شد پای میز مذاکره بیایند.»
او اضافه کرد: «بنابراین، چه از طریق تلاش مذاکرهکنندگان شما که تضمین کنند آنها هرگز به سلاح هستهای دست پیدا نکنند و چه اگر مجبور شویم دوباره به وزارت جنگ برگردیم تا کار را از آن راه تمام کنیم، ما آماده انجام آن هستیم.»
هگست اضافه کرد: «فکر میکنم حتی نفوذ ما بر ناوگان سایه نفتکشهای ایرانی هم نشاندهنده همین مسئله است. هیچ نفتکش ایرانی در هیچ نقطه جهان در امان نیست. ما توقیفهایی را در سراسر جهان دیدهایم که باز هم شاهرگ اقتصادی آنها را تحت فشار قرار داده است.»
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
مردم چه میگویند؟
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.
