آلودگی هوای خوزستان در یک سال اخیر جان بیش از ۱۶۰۰ نفر را گرفت
مهرداد شریفی، معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی جندیشاپور اهواز، اعلام کرد آلودگی هوا در یک سال گذشته جان هزار و ۶۲۴ نفر را در استان خوزستان گرفته است.
مهرداد شریفی، معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی جندیشاپور اهواز، اعلام کرد آلودگی هوا در یک سال گذشته جان هزار و ۶۲۴ نفر را در استان خوزستان گرفته است.
شریفی ۱۸ آبان گفت آلودگی هوا در این یک سال، بیش از ۴۲۷ میلیون دلار خسارت به بخش سلامت وارد کرده است.
او افزود تنها در مهر امسال دستکم ۲۲ هزار نفر بر اثر آلودگی هوا به بیمارستانهای خوزستان مراجعه کردهاند.
مرکز پژوهشهای مجلس پیشتر اعلام کرده بود در سال ۱۴۰۲، آلودگی هوا عامل مرگ زودرس بیش از ۳۰ هزار نفر در ۵۷ شهر با جمعیتی حدود ۴۸ میلیون نفر بوده است.
مردادماه نیز رسانهها در ایران گزارش دادند آلودگی هوای سال گذشته در پایتخت به مرگ شش هزار نفر انجامیده است.
به گفته مقامهای دولت، استان اصفهان بهدلیل آلودگی هوا بیشترین تعداد بیماران مبتلا به سرطان و اماس را در کشور دارد.
در خوزستان وضعیت آلودگی هوا بسیار بحرانی است؛ به گونهای که هوای شماری از شهرهای این استان در بسیاری از روزهای سال در وضعیت بنفش و حتی قهوهای قرار دارد.
به گفته شریفی، هوای شهرستانهای اهواز، دشت آزادگان و هویزه طی چند ماه اخیر تنها دو روز سالم بوده است.
ولایتی یکشنبه ۱۸ آبان در مصاحبهای به کنفرانس ژئوپلیتیک و امنیت جهانی منامه در بحرین پرداخت و گفت سخنرانان این نشست بر مسائل «سودان، ایران و محور مقاومت» متمرکز بودند.
او با اشاره به موضعگیری شماری از کشورها علیه «سیاستهای منطقهای» جمهوری اسلامی در نشست منامه، بریتانیا را به نقشآفرینی در «پشتپرده» این مواضع متهم کرد.
مشاور خامنهای ادامه داد: «برخی کشورها که ادعای مسلمانی دارند، طوری عمل میکنند که گویی شریک دزد و رفیق قافله هستند. برخی ابراز دوستیها و ارسال پیامهای دوستانه به ایران با اقدامات و اظهارنظرهای آنها در جای دیگر همخوانی ندارد و این در دوره اول ریاستجمهوری ترامپ هم وجود داشت.»
محور مقاومت عنوانی است که مقامها و رسانههای جمهوری اسلامی برای گروههای مسلح مورد حمایت تهران در منطقه، نظیر حماس، جهاد اسلامی، حزبالله، حشد شعبی و حوثیهای یمن، استفاده میکنند.
بیستویکمین نشست امنیتی منامه ۹ تا ۱۱ آبان در پایتخت بحرین برگزار شد.
تولسی گابارد، مدیر اطلاعات ملی آمریکا، در این کنفرانس رویکرد جمهوری اسلامی را «همچنان نگرانکننده» خواند.
ایوت کوپر، وزیر امور خارجه بریتانیا، نیز حکومت ایران را تهدیدی علیه ثبات و امنیت خاورمیانه و فراتر از آن، از جمله در بریتانیا، توصیف کرد.
همان زمان، شماری از رسانهها و مقامهای جمهوری اسلامی علیه این اجلاس که به ابتکار اندیشکده مطالعات استراتژیک لندن برگزار میشود، موضع گرفتند.
خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، اجلاس منامه را «صحنه هماهنگی جاسوسان» آمریکایی-اسرائیلی و دولتهای عربی برای «احیای روند عادیسازی و طراحی ائتلاف امنیتی» ضد جمهوری اسلامی خواند.
ولایتی در ادامه مصاحبه خود گفت بعضی مقامهای سیاسی «از کار افتاده و وارفته در سیاست» در شماری از کشورهای غربی و عربی برای «خوشایند بانی اصلی اجلاس» بهجای اشاره به غزه، از تهران انتقاد کردند که «مهمترین حامی مقاومت و بزرگترین مدافع صلح در منطقه» است.
او افزود: «مقامهای عربی که با سلاح بریتانیایی در حال حمایت از کشتار در سودان هستند، نمیتوانند درباره حضور صلحآمیز ایران در منطقه اظهارنظر کنند.»
در پی تشدید حملات نیروهای شبهنظامی «پشتیبانی سریع» در سودان و کشتار گسترده غیرنظامیان، نگاهها به سمت امارات متحده عربی معطوف شده و برخی این کشور را به پشتیبانی از شورشیان سودانی متهم کردهاند.
پیشتر برخی مقامهای جمهوری اسلامی از «سکوت» کشورهای عربی مقابل حملات اسرائیل و آمریکا به ایران در جریان جنگ ۱۲ روزه انتقاد کرده بودند.
اواسط تیرماه کارشناسان امنیتی به ایراناینترنشنال گفتند کشورهای حاشیه خلیج فارس در خلوت از اینکه حملات اسرائیل موجب تضعیف تهران شده، احساس آسودگی میکنند.
محسن اراکی یکشنبه ۱۸ آبان گفت: «خشکسالی، بحران آب و کاهش بارندگی نشانهای از تذکر خداوند است تا ما را از غفلت و بیتوجهی نسبت به او بیدار کند.»
او افزود: «انقلاب اسلامی با خون شهدا استوار شده و روا نیست خیابانهای ما جولانگاه تجاهر به فسق و بیحجابی و منکرات علنی باشد.»
این نماینده مجلس خبرگان ادامه داد: «این رفتارها اثر وضعی دارد و جامعهای که به نام ایمان و تشیع شناخته میشود، باید نسبت به این انحرافها حساس باشد.»
این سخنان در ادامه رویکرد تکراری مقامهای جمهوری اسلامی است که بهجای بررسی علمی و ارائه راهکار برای بحران آب، علت آن را در «گناه فردی» و «ظاهر زنان» جستوجو میکنند و با تکرار مفاهیم مذهبی، از پاسخگویی درباره سوءمدیریت و سیاستهای نادرست طفره میروند.
در چنین روایتی، پرسشهای فنی و مطالبه شفافیت به حاشیه رانده میشود و جای آن را هشدارهای اخلاقی و تهدیدهای پلیسی میگیرد.
کارشناسان مستقل حوزه آب و محیطزیست تاکید کردهاند خشکسالی در ایران ترکیبی از نفوذ مافیای آب، روندهای اقلیمی و دههها سوءمدیریت ساختاری، از جمله توسعه کشاورزی پرمصرف و یارانهمحور، استفاده بیرویه از آبهای زیرزمینی و نبود الگوی پایدار مصرف در صنعت و شهرها است.
به گفته آنها، تقلیل این بحران چندلایه به مساله حجاب نهتنها هیچ پشتوانه علمی ندارد، بلکه عملا مانع شکلگیری اراده سیاسی لازم برای اصلاح سیاستهای آبی و پاسخگویی نهادهای مسئول خواهد شد.
قطعی شبانه آب در ایران
با ادامه بحران آب در ایران، عباس علیآبادی، وزیر نیرو، ۱۸ آبان از قطعی شبانه آب در کشور خبر داد و از مردم خواست ذخیرهساز خانگی نصب کنند.
احد وظیفه، رییس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی، نیز گفت پیشبینیها نشان میدهد که تا ۱۰ روز آینده سامانه بارشی موثری از ایران عبور نمیکند.
مهدی چمران، رییس شورای شهر تهران، هم خواندن «نماز باران» را بهعنوان یکی از راهحلهای مقابله با بحران کمآبی معرفی کرد.
او افزود: «مردم امروز فراموش کردهاند که در قدیم مردم به بیابان میرفتند و نماز باران میخواندند و موفق میشدند. در کنار همه اقدامات برای کمبود آب نباید از این موضوع هم غافل شویم.»
مسعود پزشکیان، رییس دولت جمهوری اسلامی، ۱۵ آبان هشدار داد اگر در آذرماه باران نبارد، آب در تهران جیرهبندی خواهد شد و اگر باز هم باران نبارد، باید تهران را تخلیه کرد.
در واکنش به این اظهارات، رضا حاجی کریم، رییس فدراسیون صنعت آب ایران، تاکید کرد وضعیت آب در پایتخت «نگرانکنندهتر» از اظهارات پزشکیان و «وحشتناکتر» از آمارهای رسمی است.
کارشناسان میگویند بحران آب در ایران نه نتیجه «بیحجابی»، بلکه بازتاب سالها سوءمدیریت، سیاستهای نادرست و بیتوجهی حاکمیت به اصلاح ساختارهای کلیدی در مدیریت منابع آبی است؛ بحرانی که اکنون زمان پاسخگویی و اصلاح را اجتنابناپذیر کرده است.
جلالی در گفتوگویی اینترنتی که در یوتیوب منتشر شده دلیل این که آمادهسازی این پناهگاهها به اطلاع مردم نرسید را «جلوگیری از ایجاد استرس عمومی» اعلام کرد.
او همچون برخی دیگر از مقامات جمهوری اسلامی، مردم را برای پناه گرفتن در مواقع اضطراری به «مکانهای موجود مانند متروها، پارکینگهای طبقاتی و زیرزمینها» ارجاع داد.
هر چند که خودش تاکید کرد: «مترو از نظر فضایی، آمادگی تبدیل به پناهگاه را دارد، اما مشکلاتی در زمینه خدماتی مانند سرویسهای بهداشتی وجود دارد.»
در جریان جنگ ۱۲ روزه جمهوری اسلامی و اسرائیل، مقامات جمهوری اسلامی به ویژه علی خامنهای در پناهگاهها پناه گرفتند، اما مردم از این که هیچ پناهگاهی برای مردم عادی در نظر گرفته نشده بود، اعتراض کردند.
در تیرماه، مهدی پیرهادی، عضو شورای شهر تهران، با اشاره به احتمال از سرگیری جنگ با اسرائیل گفت: «پناهگاهی در دهههای گذشته در تهران در نظر گرفته نشده است.»
نقش دوربینها در جنگ
رییس سازمان پدافند غیرعامل جمهوری اسلامی، درباره نقش دوربینها در جنگ ۱۲ روزه گفت: «وقتی دوربینهای مداربسته را در آزمایشگاه تخصصی بررسی کردیم، کُدی پیدا کردیم که میگفت هر تصویر را در شرایط اتصال به اینترنت به آیپی کشور سازنده بفرستد.»
به گفته او، آنها با بازنویسی این کُد، کاری کردند که تصاویر این دوربینها از آن پس برای پلیس فتا ارسال شود.
جلالی همچنین به حمله سایبری به فولاد خوزستان اشاره کرد و گفت این حمله از طریق دوربینها انجام شده است.
درخواست برای بودجه بیشتر
جلالی در بخش دیگری از اظهاراتش گفت: «ایرادی که به سازمان پدافند غیرعامل وارد میشود، این است که بیشتر در نقش مشاوره، اطلاعرسانی و آموزش فعالیت میکند. این وضعیت به دلیل محدودیتهای منابع و نیروی انسانی است.»
او افزود ایران کوچکترین سازمان پدافند غیرعامل دنیا را دارد.
به گفته او، دولت حسن روحانی بودجه عملیاتی سازمان پدافند غیرعامل را به صفر رساند و بودجه جاری این سازمان امسال ۴۵۰ میلیارد تومان است که معادل بودجه خبرگزاری ایرناست.
جلالی ادامه داد روسیه برای پدافند غیرعامل خود وزارت دفاع غیرنظامی با ۴۵۰ هزار نیروی انسانی و ساختار متمرکز دارد.
ادعای سالم ماندن تاسیسات موشکی
رییس سازمان پدافند غیرعامل همچنین در بخش دیگری از اظهاراتش ادعا کرد که تاسیسات موشکی جمهوری اسلامی در جریان جنگ سالم باقی ماند.
او گفت: «با توجه به قرارگیری زیرساختها در زیرزمین و زیرکوه، در جنگ ۱۲ روزه، زیرساختهای موشکی و زاغههای آن همچنان سالم باقی ماندند.»
جلالی افزود ممکن است تنها در برخی قسمتهای ورودی یا خروجی «آسیبهای جزئی» وارد شده باشد که قابل ترمیم هستند.
پیشتر رسانههای بینالمللی تخریب تاسیسات موشکی جمهوری اسلامی را تایید کرده و اعلام کرده بودند که کار بازسازی آنها آغاز شده است.
اما جلالی گفت جمهوری اسلامی پیشبینی کرده بود که ممکن است چنین حملههایی رخ دهد و به همین منظور «طی ۲۰ سال تدابیر عملیاتی برای حفاظت از شهرکهای موشکی و مراکز نگهداری مهمات» طراحی و اجرا کرده است.
این اظهارات در شرایطی است که به تازگی تبلیغات یک صفحه اینستاگرامی به نام «گاوصندوقسازی ملکی» که مدعی ساخت درهای ضدانفجار برای تونل موشکی سپاه شده بود، بازتاب گستردهای در شبکههای اجتماعی داشت.
حمید رسایی، نماینده تهران، یکشنبه ۱۸ آبان در نطق خود در صحن علنی مجلس گفت دولت مصوب کرده نرخ سوخت کارت جایگاهها افزایش پیدا کند، یعنی بنزین گران شود.
او افزود: «من به دولت میگویم و صبح هم رئیس محترم مجلس تذکر دادند؛ به جای این کار، به اصلاح سیاستهای غلط بروید.»
امیرحسین ثابتی، دیگر نماینده تهران هم یکشنبه گفت ما در مجلس با گران شدن بنزین مخالفیم و به آن رای ندادیم.
او افزود: «طبق قانون بودجه دولت نباید گران کند، اما اخیر هیئت دولت تصویب کردند که سهنرخی کنند و نرخ سوم آزاد با چند درصد افزایش باشد.»
فرهاد شهرکی، نایب رییس اول کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی شنبه ۱۷ آبان با اشاره به احتمال تغییر نرخ بنزین با کارت آزاد در جایگاههای سوخت گفت بودجه پیشبینیشده سال جاری برای واردات بنزین در چند ماه اول سال تمام شده و دولت دیگر ارزی برای خرید بنزین ندارد.
او در گفتوگو با باشگاه خبرنگاران جوان گفت این وضعیت موجب شده دولت به فکر افزایش قیمت بنزین بیفتد.
فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، سهشنبه ۱۳ آبان اعلام کرده بود دولت هنوز تصمیمی برای افزایش قیمت بنزین سهمیهای نگرفته است و این نوع بنزین همچنان با قیمتهای فعلی عرضه خواهد شد.
این در شرایطی است که پزشکیان اول آبان گفت در اصل افزایش قیمت بنزین، هیچ تردیدی وجود ندارد.
افزایش قیمت بنزین در ایران در آبان ۱۳۹۸ موجی از اعتراضات گسترده و سراسری را به دنبال داشت که این اعتراضها با سرکوب خونین نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی روبهرو شد.
بنابر گزارشها دستکم هزار و ۵۰۰ نفر در این تجمعات کشته و هزاران تن دیگر بازداشت شدند.
عددسازی دولت پزشکیان برای توجیه افزایش قیمت بنزین
به گفته مقامهای دولتی، افزایش نرخها بهدلیل بالا بودن آنچه «هزینه تولید بنزین» مینامند، برای دولت اجتنابناپذیر است.
محمدجعفر قائمپناه، معاون اجرایی مسعود پزشکیان، ۱۴ آبان گفته بود: «هر لیتر بنزین برای دولت ۳۴ هزار تومان تمام میشود، اما آن را ۱۵۰۰ یا ۳۰۰۰ تومان میفروشیم.»
اما بررسیهای ایراناینترنشنال از صورتهای مالی پالایشگاهها نشان میدهد این مبلغ ۲۵ هزار تومان است که تنها حدود ۳۵۰۰ تومان آن هزینه تولید بنزین بدون خوراک شده؛ یعنی حدود ۹۰ درصد کمتر از رقم اعلامی دولت.
شاخص کیفیت هوا به شش دسته «پاک»، «قابل قبول»، «ناسالم برای گروههای حساس»، «ناسالم»، «بسیار ناسالم» و «خطرناک» برای تنفس تقسیم میشود که دو رنگ بنفش و قهوهای در انتهای این طیف قرار دارند.
این شاخص بر اساس اندازهگیری آلایندههای مختلف هوا، از جمله مونوکسیدکربن، اُزن، دیاکسید نیتروژن، دیاکسید گوگرد و ذرات معلق زیر ۲.۵ میکرون تعیین میشود.
با تداوم آلودگی هوای خوزستان، مدارس دوره ابتدایی و متوسطه اول این استان تا پایان آبان تعطیل خواهند بود.
تاکنون از صنایع، آتشسوزی بخش عراقی هورالعظیم، آتش زدن کاه و کلش مزارع کشاورزی، برنجکاری، نیشکر و آتشسوزی در محل قدیمی پسماند و آلایندههای خودروها بهعنوان عوامل آلودگی هوای خوزستان یاد شده است.
با این حال، آلودگی هوا منحصر به استان خوزستان نیست و این بحران در دیگر شهرها و استانهای ایران نیز زندگی شهروندان را تحت تاثیر قرار داده است.
آلودگی هوا در سالهای گذشته بارها به سطوح بحرانی رسیده و هجوم ریزگردها بر دامنه بحرانهای زیستمحیطی و تهدیدهای سلامت عمومی افزوده است.
با وجود گسترش این معضل، جمهوری اسلامی تاکنون برنامهای منسجم و پایدار برای مهار و مدیریت این بحران ارائه نکرده است.
