یک منبع در اقلیم کردستان عراق در گفتوگو با ایراناینترنشنال خبر داد واشینگتن به بغداد هشدار داده که در صورت واگذاری هر وزارتخانهای به گروههای مسلح وابسته به جمهوری اسلامی در دولت آینده عراق، این دولت را به رسمیت نخواهد شناخت.
این منبع جمعه ۱۶ آبان در پاسخ به پرسشی درباره اظهارات برخی رهبران احزاب سنی در خصوص احتمال دستیابی به سمت ریاستجمهوری عراق گفت: «جریانهای شیعی و کرد بر سر این موضوع توافق دارند که این سمت سهم کردهاست و جمهوری اسلامی نیز با این موضوع موافق است، اما واگذاری نخستوزیری به یک چهره اهل سنت باعث نگرانی تهران خواهد شد.»
او افزود تمامی گروههای شیعی بهشدت با نخستوزیری مجدد محمد شیاع السودانی مخالف هستند، اما مارک سافایا، نماینده دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا در امور عراق، «رابطهای شخصی» با سودانی دارد و «ممکن است در این روند تاثیرگذار باشد».
به گفته این منبع در اقلیم کردستان، برخلاف دورههای گذشته، جمهوری اسلامی دیگر نفوذ سابق را در تعیین نخستوزیر نخواهد داشت و اینبار آمریکا و کشورهای اروپایی با جدیت بیشتری در این روند نقشآفرینی خواهند کرد.
انتخابات پارلمانی ۲۰ آبان
خبرگزاری رویترز ۱۳ آبان گزارش داد سودانی با افزایش نشانههای حمایت عمومی پیش از انتخابات پارلمانی، با اعتماد به نفس بیشتری در رقابت با احزاب و گروههای مسلح وارد کارزار شده است.
بر اساس این گزارش، سودانی در کارزار انتخاباتی خود بر بهبود خدمات عمومی تمرکز کرده و میکوشد چهرهای از خود نشان دهد که قادر است روابط بغداد را با واشینگتن و تهران در تعادلی پایدار نگه دارد.
رویترز افزود نخستوزیر ۵۵ ساله عراق امیدوار است بیشترین کرسیهای پارلمان را از آن خود کند.
جمهوری اسلامی، شبهنظامیان عراقی و اسرائیل
در میانه فشارهای فزاینده آمریکا، دولت عراق وارد مرحلهای حساس از تلاشهای سیاسی خود برای خلع سلاح گروههای شبهنظامی مورد حمایت جمهوری اسلامی شده است.
یک منبع آگاه عراقی ۱۶ آبان در مصاحبه با پایگاه خبری «الدوله» گفت اکنون در میان نیروهای «کتائب حزبالله» و «حرکت النجبا» فضایی از نگرانی و بلاتکلیفی حاکم است.
او اضافه کرد جمهوری اسلامی اخیرا نسبت به احتمال حملات اسرائیل، از جمله موجی از ترور و حمله به مقرها و مواضع نظامی این گروهها در اطراف بغداد، هشدارهای جدی داده است.
سودانی پیشتر گفته بود تلاش دولت برای کنترل همه سلاحها تا زمانی که ائتلافی به رهبری آمریکا در عراق حضور دارد و برخی جناحهای عراقی آن را «نیروی اشغالگر» میدانند، نتیجهبخش نخواهد بود.
رادیوی ملی اسرائیل ۱۳ آبان گزارش داد تهران در حال مسلح کردن شبهنظامیان شیعه در عراق و آمادهسازی آنان بهمنظور رویارویی احتمالی با اسرائیل است.
این رسانه به نقل از منابع آگاه عراقی افزود پس از ضرباتی که محور موسوم به «مقاومت» در لبنان، سوریه و نوار غزه متحمل شده، تهران میکوشد مرکز ثقل نفوذ نظامی خود را به عراق منتقل کند.
بر اساس این گزارش، حمایت جمهوری اسلامی از این شبهنظامیان در هفتههای اخیر افزایش یافته و تمرکز تهران بر ارسال سلاحهای پیشرفتهتر برای آنهاست.
وعده واشینگتن به حمایت از بغداد در برابر تهران
نماینده ترامپ در امور عراق ۹ آبان در بیانیهای اعلام کرد واشینگتن از تلاشهای بغداد برای مقابله با نفوذ خارجی، از جمله نفوذ تهران و گروههای نیابتیاش، حمایت میکند.
سافایا گفت ایالات متحده بر ضرورت پایان فعالیت گروههای مسلح خارج از چارچوب دولت عراق تاکید دارد.
او افزود: «عراق باید تمامی سلاحها را تحت کنترل دولت مشروع درآورد و نیروهای امنیتیاش را تحت فرمان واحد سامان دهد.»
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
مردم چه میگویند؟
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.
