منبع مطلع ایرانی: پیشنهاد مکتوب آمریکا نمیتواند مبنای سازشی احتمالی قرار بگیرد
رسانههای ایران به نقل از یک منبع مطلع ایرانی نوشند که پیشنهاد مکتوب آمریکا درباره توافق در مذاکرات عمان «خیالبافانه و یکجانبه» بوده به گونهای که ایران نمیتواند آن را «مبنایی منصفانه برای سازشی احتمالی» در نظر بگیرد.
او افزود: «پیشنهاد اخیر آمریکا برای یک توافق هستهای جدید با ایران غیرقابل قبول است.»
پس از پنج دور مذاکرات میان جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده آمریکا با میانجیگری عمان، واشنیگتن شامگاه شنبه گذشته خبر داد پیشنهاد خود در زمینه توافق هستهای را به تهران ارائه کرده است.
کرولاین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، گفت استیو ویتکاف، نماینده ویژه ترامپ در امور خاورمیانه، پیشنهادی «دقیق و قابل قبول» ارائه کرده و به نفع تهران است که این پیشنهاد را بپذیرد.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی نیز گفت نامهای از سوی آمریکا از طریق عمان به تهران ارسال شده و پاسخ به آن در حال تهیه است.
باراک راوید، خبرنگار اکسیوس شنبه گزارش داد آمریکا در نامهای که از طریق عمان به ایران ارسال شده، پیشنهاد داده حق ایران برای غنیسازی اورانیوم را به رسمیت بشناسد، مشروط بر اینکه ایران غنیسازی را بهطور کامل متوقف کند.
بر اساس این گزارش، یکی از ایدههای مطرحشده، تشکیل یک کنسرسیوم منطقهای برای غنیسازی اورانیوم با نظارت آژانس بینالمللی انرژی اتمی و ایالات متحده است. این کنسرسیوم شامل ایران، عربستان سعودی، دیگر کشورهای عربی و آمریکا خواهد بود.
همزمان، روزنامه نیویورکتایمز گزارش داد پیشنهاد آمریکا یک پیشنویس کامل توافق نیست، بلکه مجموعهای از نکات کلیدی است. در این پیشنهاد، توقف کامل غنیسازی اورانیوم از تهران خواسته شده است.
خواهر مهدیه اسفندیاری، زن ایرانی زندانی در فرانسه که به اتهام فعالیتهای مرتبط با «تروریسم» بازداشت شده، در مصاحبه با صدا و سیمای جمهوری اسلامی گفت خواهرش در زندان «شکنجه روحی» میشود، زیرا اجازه داشتن حجاب ندارد.
زهرا اسفندیاری، خواهر مهدیه اسفندیاری، شامگاه یکشنبه ۱۱ خرداد در یک برنامه تلویزیونی گفت: «دهم اسفند سال گذشته ۱۵ مامور امنیتی وارد خانه خواهرم شدند، او را به جرم ترغیب و تشویق به تروریسم دستگیر کردند و گوشی، لپتاپ و هارد او را با خود بردند.»
به گفته او، خواهرش در این مدت در «سلول انفرادی» زندان فِرِن در جنوب پاریس بازداشت بوده و تحت «انواع شکنجه روحی» قرار گرفته است.
اسفندیاری افزود خواهرش در تماسی از زندان گفته اجازه داشتن حجاب ندارد و چون فردی «معتقد و متدین» است، این «یک شکنجه روحی» برای او به شمار میآید و به همین دلیل پس از آزادی، «افسردگی میگیرد».
نشریه لوپوئن فرانسه ۲۳ فروردین گزارش داد اسفندیاری ۳۹ ساله که از ۱۲ اسفند ۱۴۰۳ در جنوب پاریس در بازداشت موقت بهسر میبرد، متهم به انتشار پیامهایی در حمایت از حمله هفتم اکتبر حماس در کانالی تلگرامی است.
بنا بر اعلام دادستانی پاریس، این پیامها «تحریک به تروریسم» و «توهین به جامعه یهودی» تلقی شدهاند.
انتقاد اسفندیاری از شرایط نگهداری خواهرش در زندانی در فرانسه در حالی مطرح میشود که همزمان، وضعیت زندانها در ایران و نقض گسترده حقوق بشر، بهویژه در مورد زندانیان سیاسی، نگرانیهای فراوانی در سطح داخلی و بینالمللی برانگیخته است.
لویی آرنو، زندانی فرانسوی پیشین در ایران، دیماه ۱۴۰۳ در مصاحبهای، بازداشتگاه نهادهای امنیتی جمهوری اسلامی را سلول هشت متری بدون پنجره توصیف کرد که متهمان در آن ۲۴ ساعته تحت نظارت دوربینها قرار دارند و از دانستن زمان محرومند.
استودیوی محل مصاحبه با زهرا اسفندیاری
سوءاستفاده صدا و سیما از شعار «زن، زندگی، آزادی»
در پسزمینه و روی دیوارهای استودیوی این مصاحبه، تصویری از مهدیه اسفندیاری با هشتگهای «زن، زندگی، سلول انفرادی» دیده میشود که شکلی تغییریافته از شعار اصلی خیزش انقلابی ایرانیان در سال ۱۴۰۱ یعنی «زن، زندگی، آزادی» است.
این اعتراضات پس از قتل حکومتی مهسا ژینا امینی در بازداشتگاه گشت ارشاد و به بهانه عقب بودن روسری او شکل گرفت.
اسفندیاری خواهرش را فارغالتحصیل مقطع کارشناسی ارشد دانشگاه الزهرا در رشته مترجمی زبان فرانسه معرفی کرد که هشت سال پیش برای تحصیل در رشته زبانشناسی دانشگاه لیون به فرانسه رفت، اما بعد از اتمام درسش، در این کشور مشغول به کار و زندگی شد.
او گفت خواهرش قصد داشت ۲۰ اسفند ۱۴۰۳ برای همیشه به ایران بازگردد، اما ۱۰ اسفند بازداشت شد و فعلا زمان برگزاری دادگاهش مشخص نیست.
لوپوئن پیشتر گزارش داده بود وزارت خارجه جمهوری اسلامی ضمن اعلام پیگیری پرونده از طریق سفارتخانههای ایران و فرانسه، خواستار دسترسی کنسولی به اسفندیاری شده، اما برخلاف پروندههای مشابه در گذشته، تاکنون درخواستی برای آزادی او ارائه نکرده است.
اسفندیاری از مسعود پزشکیان، رییس دولت چهاردم و عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی انتقاد کرد که چرا شخصا پیگیر آزادی خواهرش نشدهاند، در حالی که وقتی یک شهروند فرانسوی در ایران دستگیر میشود، رییسجمهوری و وزیران آن کشور «خودشان وارد ماجرا میشوند».
فرانسه تاکنون بارها جمهوری اسلامی را به «گروگانگیری» شهروندانش در ایران متهم کرده است.
ژان نوئل بارو، وزیر امور خارجه فرانسه، ۲۰ فروردین از شهروندان این کشور خواست برای اینکه در معرض خطر بازداشت خودسرانه یا گروگانگیری قرار نگیرند، به ایران سفر نکنند.
به گزارش رادیو فرانسه، تا چندی پیش، هفت شهروند این کشور در ایران زندانی بودند. اکنون نیز دو شهروند فرانسوی به نامهای سسیل کولر و ژاک پاریس همچنان در زندانهای جمهوری اسلامی به سر میبرند.
فعالان حقوق بشر بازداشت شهروندان کشورهای غربی از سوی جمهوری اسلامی را «گروگانگیری حکومتی» میدانند و میگویند تهران از این حربه برای تحت فشار گذاشتن غرب و گرفتن امتیاز از آن استفاده میکند.
در حالی که برخی رسانهها از دیدار برنامهریزیشده عباس عراقچی وزیر خارجه جمهوری اسلامی و رافائل گروسی مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی خبر داده بودند، تهران چنین خبری را تایید نکرد.
اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی دوشنبه در نشست خبری خود در پاسخ به سوالی در این باره گفت: «چنین چیزی قابل تایید نیست.»
وزیر خارجه جمهوری اسلامی شامگاه یکشنبه وارد قاهره، پایتخت مصر شد.
او قرار است در این سفر با بدر عبدالعاطی، وزیر امور خارجه، و عبدالفتاح سیسی، رییسجمهوری مصر، دیدار کند.
اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی اعلام کرد که پس از پنج دور برگزاری مذاکرات میان تهران و واشینگتن، مقامات جمهوری اسلامی تغییری در موضع ایالات متحده در قبال تحریمها مشاهده نکردهاند.
آمریکا تاکنون در زمینه لغو تحریمها علیه جمهوری اسلامی «شفافسازی لازم را انجام نداده است».
بقایی دوشنبه در یک نشست خبری گفت: «ما باید برای خود کاملا روشن کنیم که تحریمهای اعمالشده علیه ملت ایران، به چه نحوی و در چه سازوکاری رفع خواهند شد.»
یکشنبه فداحسین مالکی، عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس شورای اسلامی، با اشاره به مذاکرات گفت: «وقتی از آمریکا صحبت میشود، یعنی بدعهدی نام این کشور با بیاعتمادی گره خورده است.»
او ادامه داد: «در صورتی میتوانیم به توافق برسیم که هر بخش از امتیازدهی ما باید با یک بخش از رفع تحریم واقعی و عملی همراه باشد.»
پیشتر والاستریت ژورنال به نقل از منبعی نزدیک به کاخ سفید گزارش داد هفته گذشته کرولاین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، دستورالعمل توقف تمام فعالیتهای تحریمی جدید علیه جمهوری اسلامی را صادر کرده است.
در این گزارش آمده این سیاست جدید ابتدا به مقامهای ارشد شورای امنیت ملی و وزارت خزانهداری ابلاغ شد، و سپس به وزارت خارجه منتقل شد.
کاخ سفید در پاسخ به درخواست والاستریت ژورنال برای اظهار نظر درباره تعلیق تحریمها، آن را رد نکرد، اما آنا کلی، معاون سخنگوی مطبوعاتی، در بیانیهای گفت: «هرگونه تصمیم جدید درباره تحریمها از سوی کاخ سفید یا نهادهای مرتبط در دولت اعلام خواهد شد.»
بر اساس این گزارش، «برخی مقامهای دولت ترامپ معتقدند این سیاست صرفا برای کند کردن روند اعمال تحریمهای جدید و بررسی دقیقتر آنها در بحبوحه گفتوگوهای حساس هستهای است، و این دستور در جایی از زنجیره اجرایی بیش از حد تفسیر شده است. دیگران نگرانند که بازیگران کلیدی سیاستگذاری در جریان این تصمیم نبوده و از تعلیق گسترده تحریمها غافلگیر شدهاند.»
اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی محتوای گزارش اخیر آژانس بینالمللی انرژی اتمی درباره برنامه هستهای جمهوری اسلامی را «عمدتا تکراری است و بزرگنمایی برخی از موارد فنی» دانست.
بقایی دوشنبه در یک نشست خبری گفت: «این روشها به نتیجه نمیرسد و آزموده را آزمودن خطاست.»
او افزود: «گزارش تحت نفوذ و فشار تعدادی از کشورهای اروپایی تدوین شده است. این باعث تاسف است که برخی کشورهای غربی با اینگونه اقدامات و تحرکات اعتبار یک سازمان بینالمللی را مخدوش میکنند و این مطمئناً زیبنده آژانس بینالمللی انرژی اتمی نیست.»
این اظهارات در حالی است که محمد اسلامی، رییس سازمان انرژی اتمی ایران، گفت رویکرد گزارشهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی درباره برنامه هستهای ایران، «سیاسی» است.
او افزود رافائل گروسی، مدیرکل آژانس، بهدلیل آنچه «بلندپروازیها و اشتیاق شدید برای کسب جایگاه دبیرکلی سازمان ملل» خواند، در تلاش است رضایت چند کشور خاص را جلب کند و در مسیر اهداف آنها حرکت کند.
روزنامه کیهان، که زیر نظر حسین شریعتمداری نماینده علی خامنهای اداره میشود، نوشت: «یکی از زوایای مهم و کمتر پرداختهشده در گزارش اخیر آژانس بینالمللی انرژی اتمی، آن است که به نظر میرسد این گزارش، فراتر از اهداف فنی یا نظارتی» است.
این روزنامه افزود که این گزارش «بهعنوان مقدمهای برای آغاز فرآیند فعالسازی مکانیزم ماشه توسط اروپاییها طراحی و تنظیم شده است».
شورای سردبیری روزنامه والاستریت ژورنال، در یادداشتی تاکید کرده که دو گزارش تازه آژانس بینالمللی انرژی اتمی بار دیگر ثابت میکنند حکومت ایران همچنان بهطور بیوقفه در پی دستیابی به تسلیحات هستهای است و سالها تلاش خود را برای پنهانکاری در این زمینه ادامه داده است.
این یادداشت که یکشنبه ۱۱ خرداد در والاستریت ژورنال منتشر شد، با این سوال آغاز شده است: «چه چیزی نگرانکنندهتر است؟ آنچه درباره برنامه هستهای ایران میدانیم یا آنچه هنوز از آن بیاطلاع هستیم؟»
سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی با تایید دریافت متن پیشنهادی آمریکا برای توافق، گفت: «تحویل گرفتن یک متن به معنای پذیرش آن نیست و دلالتی بر قابل پذیرش بودن آن نیز ندارد.»
او اشاره کرد: «بدیهی است که هر پیشنهادی باید به دقت بررسی شده و بر مبنای اصول و منافع ملی، پاسخ مناسب به آن ارائه شود.»
بقائی افزود: «هیچ متنی که متضمن خواستههای رادیکال و حداکثری باشد و حقوق و منافع حقه مردم ایران را نادیده بگیرد قطعا با واکنش مثبت ما مواجه نخواهد شد.»
نیویورکتایمز نوشته در این پیشنهاد از تهران خواسته شده است تمامی فعالیتهای غنیسازی اورانیوم را متوقف کند. همچنین، واشینگتن پیشنهاد تشکیل یک کنسرسیوم منطقهای برای تولید انرژی هستهای را مطرح کرده است؛ کنسرسیومی که جمهوری اسلامی، عربستان سعودی، دیگر کشورهای عربی و ایالات متحده در آن مشارکت داشته باشند.
اسماعیل بقائی درباره گزارش تازه آژانس بینالمللی انرژی اتمی افزود: «تحت نفوذ و فشار تعدادی از کشورهای مشخص اروپایی تدوین شده است.»
آژانس بینالمللی انرژی اتمی ظهر شنبه در گزارشی محرمانه اعلام کرد ایران پیشتر در سه مکان که مدتهاست تحت تحقیقات قرار دارند، فعالیتهای محرمانه هستهای انجام داده است.
