آکسیوس: نتانیاهو در پی توافقی است که اسرائیل را به پایان جنگ غزه ملزم نکند
آکسیوس به نقل از یک وزیر کابینه اسرائیل گزارش داد نتانیاهو به توافقی علاقمند است که به موجب آن بخشی از گروگانها آزاد شوند، اما اسرائیل ملزم نشود که جنگ غزه را پایان دهد و نیروهایش را از این باریکه خارج کند.
آکسیوس همچنین به نقل از دو مقام آمریکایی گزارش داد بایدن سهشنبه ششم آذر در تماسی چند دقیقهای با نتانیاهو پس از تصویب توافق آتشبس لبنان در کابینه امنیتی اسرائیل، به نخستوزیر اسرائیل گفت پس از آتشبس در لبنان باید بر توافقی برای آزادی گروگانها و آتشبس در غزه تمرکز کرد.
کمیته مستقل حقیقتیاب سازمان ملل متحد درباره ایران، اعلام کرد که بازماندگان و آسیبدیدگان سرکوب خشونتآمیز جنبش «زن، زندگی، آزادی» از سوی حکومت ایران، به دسترسی به حقیقت، عدالت و پاسخگویی در مورد نقض حقوق بشر و جنایات علیه بشریت نیاز فوری دارند.
این گزارش روز چهارشنبه هفت آذر، پس از مشاورههای رسمی با بازماندگان سرکوب اعتراضات سال ۱۴۰۱ منتشر شد.
این کمیته پیشتر در روز سوم آذر، نشستی رسمی با بیش از ۵۰ تن از زنان و مردانی که از ایران گریختهاند، در شهر مونیخ آلمان برگزار کرد. بسیاری از شرکتکنندگان، بازماندگان نقض فاحش حقوق بشر و جنایات علیه بشریت بودند.
صدای بازماندگان و خواستههای آنان
سارا حسین، رییس کمیته مستقل حقیقتیاب سازمان ملل درباره ایران، گفت: «در این نشست، بازماندگان، از جمله کودکان، زنان و مردان جوان، اولویتهای خود را برای دسترسی به حقیقت، عدالت و جبران خسارات بیان کردند. صدای آنان، محور رویکردی است که عدالت و پاسخگویی را در کانون خود قرار میدهد.»
شرکتکنندگان در این نشست، افرادی بودند که پس از اعتراضات آغاز شده در ۲۵ شهریور ۱۴۰۱، مجبور به ترک ایران شدند. برخی از آنان قربانی خشونت و آزار و اذیت جنسیتی شدهاند. بسیاری بهشدت مجروح و حتی نابینا شدند یا تحت بازداشتهای خودسرانه قرار گرفتند، و شماری نیز قربانی شکنجه و خشونت مبتنی بر جنسیت شدند.
خانوادههای قربانیان اعتراضات نیز از محدودیتها و سرکوب مداوم، از جمله محرومیت از حق سوگواری برای عزیزانشان، سخن گفتند.
فقدان عدالت در داخل ایران
بازماندگان از نبود راههای عملی برای پاسخگو کردن حکومت در داخل ایران ابراز ناامیدی کردند. آنان تاکید کردند که تلاش برای عدالت و پاسخگویی را، چه در ایران و چه در سطح بینالمللی، متوقف نخواهند کرد.
یکی از بازماندگان گفت: «نمیخواهم آیندهای را تصور کنم که در آن مرتکبان این جنایات آزادانه در فضای مجازی حضور داشته باشند. آنها باید پاسخگو شوند.»
بازماندگان همچنین خواستار اصلاحات قانونی شدند. آنان قوانین سرکوبگرانه و نبود دستگاه قضایی مستقل را عامل اصلی تکرار چرخههای سرکوب و معافیت از مجازات دانستند.
اقدامات بینالمللی و انتظارات بازماندگان
بازماندگان از جامعه بینالمللی خواستند اقدامات عملی بیشتری برای پایان دادن به سرکوبها انجام دهد و حکومت ایران را به رعایت تعهدات بینالمللیاش وادار کند.
گزارش بعدی کمیته حقیقتیاب به شورای حقوق بشر در مارس ۲۰۲۵ ارائه خواهد شد و شامل اطلاعاتی از بازماندگان، همراه با نقشه راهی برای تحقق عدالت و جبران خسارات خواهد بود.
ویویانا کرستیچویچ، عضو کمیته مستقل حقیقتیاب سازمان ملل، گفت:«ما توصیههایی عملی و قابل اجرا برای جامعه بینالمللی ارائه خواهیم کرد که شامل توانبخشی بازماندگان، ترویج پاسخگویی و جبران خسارات خواهد بود.»
بازماندگان همچنین خواستار ارائه کمکهای بشردوستانه، پزشکی و روانی، و صدور ویزای بشردوستانه از سوی جامعه بینالمللی شدند.
شاهین سردارعلی، عضو دیگر این کمیته، نیز گفت: «شنیدن روایتهای بازماندگان، یادآور نیاز مداوم به همدلی و پشتیبانی از آنان در برابر سرکوب ادامهدار است.»
رویترز به نقل از دو مقام آمریکایی گزارش داد دولت بایدن در حال تهیه یک بسته کمک تسلیحاتی به ارزش ۷۲۵ میلیون دلار برای اوکراین است. طبق این گزارش، این بسته شامل انواع سلاحهای ضدتانک، از جمله مینهای زمینی، پهپاد، موشکهای دوشپرتاب و مهمات سامانههای راکتی توپخانهای است.
به نوشته رویترز، بایدن که بهزودی دفتر ریاستجمهوری را ترک میکند، با این اقدام بهدنبال تقویت دولت کییف پیش از پایان دوره خود در ماه ژانویه است.
بر اساس گفتههای یک مقام آگاه از این طرح، دولت بایدن قصد دارد انواع تسلیحات ضد تانک را از زرادخانه ایالات متحده در اختیار اوکراین قرار دهد تا از آنها برای مقابله با پیشروی نیروهای روسیه استفاده شود. این تسلیحات شامل مینهای زمینی، پهپادها، موشکهای استینگر و مهمات سامانههای توپخانهای متحرک است.
بسته تسلیحاتی مورد نظر احتمالاً شامل مهمات خوشهای نیز خواهد بود. این مهمات معمولا در موشکهای هدایتشونده که با پرتابگرهای متحرک شلیک میشوند، یافت میشوند.
یک مقام دیگر دولتی به رویترز گفت که اطلاعرسانی رسمی به کنگره درباره این بسته تسلیحاتی ممکن است به زودی و تا روز دوشنبه انجام شود. محتوا و اندازه این بسته ممکن است در روزهای آینده و پیش از امضای نهایی بایدن تغییر کند.
ارائه این بسته افزایش چشمگیری در استفاده بایدن از اختیارات ویژه رییسجمهوری در ماههای اخیر محسوب میشود. این اختیارات به رییسجمهوری ایالات متحده اجازه میدهد در شرایط اضطراری از زرادخانه آمریکا برای کمک به متحدان استفاده کند.
مبالغی بستههای کمکی که با استفاده از اختیارات ویژه رییسجمهوی ارائه شده، معمولا بین ۱۲۵ تا ۲۵۰ میلیون دلار بوده است. کنگره قبلا مبلغی حدود چهار تا پنج میلیارد دلار در اختیار بایدن قرار داده بود تا با استفاده از اختیارات ویژه رییسجمهوری هزینه کند. انتظار میرود او تا پیش از آغاز به کار دونالد ترامپ، رییسجمهوری منتخب آمریکا، در ۲۰ ژانویه از آن استفاده کند.
ایالات متحده طی دهههای گذشته مینهای زمینی به کشور دیگری صادر نکرده است و استفاده از آنها بهدلیل احتمال آسیب رساندن به غیرنظامیان بحثبرانگیز بوده است. با وجود اینکه بیش از ۱۶۰ کشور معاهدهای را برای ممنوعیت استفاده از مینهای زمینی امضا کردهاند، کییف از زمان آغاز تهاجم گسترده روسیه در اوایل سال ۲۰۲۲ خواستار دریافت آنها شده است و نیروهای روسیه نیز از این تسلیحات در خطوط مقدم استفاده کردهاند.
در روزهای اخیر گزارشهایی منتشر شد مبنی بر اینکه نیروهای روسیه در حال حاضر با سریعترین سرعت از زمان روزهای اولیه تهاجم در سال ۲۰۲۲ در اوکراین پیشروی میکنند و طی ماه گذشته منطقهای به وسعت نصف شهر لندن را تصرف کردهاند.
ایالات متحده انتظار دارد که اوکراین از این مینها در داخل خاک خود استفاده کند. کییف متعهد شده است که از این مینها در مناطقی که غیرنظامیان اوکراینی در آنجا ساکن هستند، استفاده نکند.
روز چهارشنبه، ترامپ کیث کلوگ، یک ژنرال بازنشسته ارتش، را که برنامهای برای پایان دادن به جنگ اوکراین به او ارائه کرده بود، بهعنوان نماینده ویژه برای این مناقشه منصوب کرد. پایان سریع جنگ اوکراین یکی از وعدههای اصلی کارزار انتخاباتی ترامپ بوده است، هرچند او جزییاتی درباره چگونگی اجرای آن ارائه نکرده است.
والانیوز اسرائیل چهارشنبه هفتم آذر گزارش داد دو ماه پیش در حدود زمانی که حمله زمینی اسرائیل به لبنان آغاز شد، ارتش اسرائیل در میان تجهیزات عوامل حزبالله مقادیری مواد شیمیایی، ماسک شیمیایی و داروی آرامبخش کشف کرد.
طبق این گزارش، کشف این اقلام نشان میدهد که حزبالله احتمالا قصد داشته برای ربودن سربازان و غیرنظامیان اسرائیلی از سلاحهای شیمیایی استفاده کند.
مخالفان رهبری مجتبی خامنهای بهعنوان جانشین پدرش بهتدریج از صحنه قدرت حذف میشوند و با برکناری از سمتهای کلیدی مواجه میگردند.
نمونه بارز این روند، احمد خاتمی، عضو هیاتر رئیسه مجلس خبرگان است که بهدلیل مخالفت با طرح رهبری مجتبی در جلسه محرمانه این مجلس، ابتدا از عضویت در هیات رئیسه خبرگان کنار گذاشته شد و حالا از شورای عالی حوزه علمیه قم نیز برکنار شده است.
این تحولات ظرف تنها شش ماه رخ داده است و نشان میدهد که نظام برخوردی جدی با مخالفان این موضوع دارد.
ماجرای دیگری که این فرضیه را تقویت میکند، کشتهشدن مشکوک ابراهیم رئیسی، رئیسجمهوری و نایبرییس مجلس خبرگان، درست یک روز پیش از جلسه تعیین رییس جدید این مجلس به جای احمد جنتی است.
گفته میشود که او نیز مخالف مطرحشدن رهبری مجتبی بوده است و حتی یک نوبت از وحید حقانیان از نزدیکان خامنهای نظرش را درباره شانس خود برای جانشینی خامنهای پرسیده است.
اگر رئیسی زنده میماند، بهعنوان شانس اصلی ریاست مجلس خبرگان، میتوانست وزنهای سنگین در برابر مجتبی خامنهای باشد، اما مرگ پر ابهام او و مخالفتش با رهبری مجتبی، مرگش را مشکوکتر کرده است.
در کنار این موارد، خود مجتبی خامنهای نیز اخیرا اقداماتی کمسابقه انجام داده است. برای نخستین بار ویدیویی از او منتشر شد که در آن اعلام میکند درس خارج فقه خود در قم را تعطیل کرده است.
همچنین برخی از نزدیکان به او می گویند دلیل تعطیل شدن کلاسهایش در قم آماده شدن برای رهبری است و تبلیغاتی را آغاز کردهاند که او در حال آمادهشدن برای رهبری است.
این افراد حتی مدعیاند که مجتبی در صورت رسیدن به رهبری با فساد مبارزه خواهد کرد و شرایط کشور را بهبود میبخشد.
این روایتها بهوضوح نشاندهنده تلاش نظام برای آمادهسازی افکار عمومی جهت پذیرش رهبری مجتبی است.
در همین راستا، محمد سرافراز، رییس پیشین صداوسیما، افشا کرده که مجتبی خامنهای از سال ۱۳۷۶ تاکنون نقش موثری در تصمیمگیریهای کلان نظام داشته و حتی در موضوعاتی چون انتصاب و برکناری مسئولان و نتایج انتخابات دخالت کرده است.
این اظهارات، همراه با دیگر شواهد، تصویری کاملتر از حضور مجتبی بهعنوان یکی از ادارهکنندگان اصلی جمهوری اسلامی در کنار پدرش ارائه میدهد.
این تحولات اهمیت ویژهای دارند، زیرا تعیین رهبر تاثیری مستقیم بر سرنوشت ایران و ۸۷ میلیون شهروند آن دارد؛ هرچند که اکثریت مردم ایران به اصل نظام جمهوری اسلامی و ولایتفقیه معترضاند و تفاوت چندانی میان رهبر فعلی و احتمالی قائل نیستند، اما این موضوع نشان میدهد که حکومت برای بقای خود، پس از علی خامنهای، برنامههایی جدی دارد.
از سوی دیگر، این تحولات در شرایطی رخ میدهد که جمهوری اسلامی با تهدیدات خارجی نیز روبهرو است. نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، اعلام کرده که پس از آتشبس با حزبالله، تمرکز اسرائیل بر رفع تهدید جمهوری اسلامی خواهد بود.
این اظهارات، همراه با شرایط داخلی نظام و نگرانی از مرگ خامنهای یا کشته شدن او در حمله اسرائیل، فشار بر جمهوری اسلامی را افزایش داده است.
در مجموع، کنار هم گذاشتن این شواهد و قراین، تصویری از روندهای جاری در درون و بیرون نظام ارائه میکند که نشان میدهد جمهوری اسلامی همزمان با تلاش برای مقابله با تهدیدات خارجی، در حال مدیریت انتقال قدرت به مجتبی خامنهای است؛ در حالی که اکثریت مردم خواهان عبور از جمهوری اسلامی هستند و امیدوارند نظامی باقی نمانده باشد که بخواهد رهبر سوم هم داشته باشد.
پارلمان اروپا، پیشنویس قطعنامهای را تدوین کرده که در آن از جمهوری اسلامی خواسته شده است به تبعیض سیستماتیک علیه زنان و دختران، از جمله حجاب اجباری، پایان دهد و قانون «ترویج فرهنگ عفاف و حجاب» و دیگر قوانین تبعیضآمیز جنسیتی را لغو کند.
متن پیشنویس قطعنامه پارلمان اروپا در حالی منتشر شد که محمدباقر قالیباف، رییس مجلس شورای اسلامی، روز چهارشنبه هفت آذر، اعلام کرد قانون موسوم به «عفاف و حجاب» را روز ۲۳ آذرماه ابلاغ خواهد کرد.
در این قطعنامه از جمله به اقدامات مختلف جمهوری اسلامی برای نقض گسترده حقوق زنان و دختران ایران، زندانی بودن بسیاری از زنان و دختران و معترضان جنبش «زن، زندگی، آزادی» اشاره شده است.
در پیشنویس قطعنامه پارلمان اروپا تاکید شده که نقض سیستماتیک حقوق زنان و دختران ایرانی از آغاز ریاست جمهوری ابراهیم رئیسی افزایش یافت و در دوران ریاست جمهوری مسعود پزشکیان نیز کاهش نیافته است.
نمایندگان پارلمان اروپا همچنین اعلام تاسیس «کلینیکهای درمانی» را برای زنانی که قوانین سختگیرانه حجاب را رعایت نمیکنند، نشانه دیگری از افزایش سرکوب سیستماتیک زنان و دختران ایران دانستهاند.
پارلمان اروپا در پیشنویس قطعنامه خود، وضعیت وخیم حقوق بشر در ایران، از جمله استفاده نامتناسب از زور علیه معترضان مسالمتجو و بازداشت و شکنجه زنانی مثل نرگس محمدی، برنده جایزه صلح نوبل و نسرین ستوده، وکیل و مدافع حقوق بشر و قتل غیرانسانی کسانی مثل جمشید شارمهد و مهسا ژینا امینی بهشدت محکوم کرده است.
پارلمان اروپا در پیشنویس قطعنامه خود همچنین استفاده فزاینده حکومت ایران از درمانهای روانپزشکی بهعنوان ابزار سرکوب و غیرانسانیسازی زنان، مانند آهو دریایی، را بهشدت محکوم کرده است.
پارلمان اروپا همچنین همبستگی کامل خود را با مردم ایران، به ویژه زنانی که با وجود پیامدهای سنگین در اعتراضات مسالمتآمیز شرکت میکنند، اعلام کرده و از مقامات جمهوری اسلامی خواسته است که فورا و بدون قید و شرط تمامی کسانی را که مانند احمدرضا جلالی و ناهید تقوی تنها بهدلیل استفاده مسالمتآمیز از حق آزادی بیان، تجمع و اعتراض زندانی شدهاند، آزاد کنند.
پارلمان اروپا در پیشنویس قطعنامه خود همچنین از حکومت ایران خواسته است که بهطور کامل به تبعیض سیستماتیک علیه زنان و دختران، از جمله حجاب اجباری، پایان دهد و قانون «ترویج فرهنگ عفاف و حجاب» و دیگر قوانین تبعیضآمیز جنسیتی را لغو کند.
پارلمان اروپا در این پیشنویس همچنین از جمهوری اسلامی خواسته است که به هیات حقیقتیاب سازمان ملل و گزارشگر ویژه ایران دسترسی بدون محدودیت بدهد.
در این پیشنویس همچنین از اتحادیه اروپا و کشورهای عضو خواسته شده است که از تمدید ماموریت گزارشگر ویژه و پیگیری جدی گزارشهای هیات حقیقتیاب برای تضمین پاسخگویی در قبال نقض مداوم حقوق بشر حمایت کنند.
نویسندگان این پیشنویس همچنین بار دیگر خواسته خود از شورای اروپا برای معرفی کردن سپاه پاسداران بهعنوان یک سازمان تروریستی تکرار کرده و خواستار آن شدهاند که این شورا، تحریمهای اتحادیه اروپا را به تمامی مسئولان نقض حقوق بشر در ایران گسترش دهد.
نمایندگان پارلمان اروپا که این پیشنویس را تدوین کردهاند در عین حال از کمیسیون اروپا و کشورهای عضو اتحادیه اروپا خواستهاند که حمایت از جامعه مدنی ایران را افزایش دهند و صدور ویزاهای انسانی برای کسانی که نیاز به خروج از ایران دارند، به ویژه زنان و دختران، را تسهیل کنند.
در پایان این پیشنویس از رییس پارلمان اروپا نیز خواسته شده است که این قطعنامه را پس از تصویب به شورای اروپا، کمیسیون اروپا، نماینده عالی اتحادیه برای امور خارجی و سیاست امنیتی، مجلس شورای اسلامی و رهبر جمهوری اسلامی ایران ارسال کند.