اظهارات قالیباف و برخی نمایندگان مجلس درباره پاسخ احتمالی به اسرائیل
محمدباقر قالیباف، رییس مجلس، گفت که جمهوری اسلامی «در چارچوب حق ذاتی دفاع مشروع و ماده ۵۱ منشور ملل متحد، خود را محق به دفاع از خود میداند و پاسخ به این تجاوزگری قطعی و با رعایت اقتضائات است».
محمدرضا صباغیان، نماینده بافق در مجلس نیز گفت: «در پاسخ به اسرائیل و آمریکا باید به فکر آن سلاحهای دفاعی باشیم که آنها دارند و باید در دکترین دفاعی و هستهای کشورمان تجدیدنظر شود.»
مرتضی محمودی، نماینده تهران در مجلس گفت: «جمهوری اسلامی باید در مکان و زمان مناسب پاسخ اسرائیل را بدهد و این پاسخ اجتنابناپذیر است.»
علی نیکزاد، نایب رییس مجلس گفت: «به کسانی که میگفتند اسرائیل و آمریکا با یک بمب میتوانند سیستم دفاعی ایران را از کار بیندازند میگوییم که به خود بیایید و با موضوعات دفاعی ایران شوخی نداشته باشید.»
علی خامنهای در نخستین واکنش به حمله هوایی اسرائیل به خاک ایران گفت «کیفیت فهماندن قدرت و اراده» جمهوری اسلامی به اسرائیل را مسئولان باید تشخیص دهند و آنچه که «صلاح» است، انجام بگیرد.
خامنهای بهطور شفاف درباره چگونگی پاسخ به این حمله توضیح نداد و تعیین ابعاد آن را به تشخیص مسئولان واگذار کرد.
ارتش اسرائیل بامداد شنبه پنجم آبان ۱۴۰۳ مجموعهای از حملات هوایی را علیه مواضع جمهوری اسلامی در خاک ایران انجام داد.
در پی حمله، برخی مقامهای جمهوری اسلامی کوشیدند این رویداد را کوچک و کماهمیت جلوه دهند.
خامنهای در سخنرانی خود از حمله اسرائیل با عنوان «شرارت» نام برد و تاکید کرد این موضوع نه باید بزرگنمایی شود و نه کوچکانگاری.
پدافند جمهوری اسلامی روز شنبه از رهگیری «موفق» حملات «محدود» اسرائیل خبر داد و هدف قرار گرفتن پایگاههای نظامی در سه استان از جمله تهران را تایید کرد.
باوجود تاکید بر رهگیری حملات، تمامی جنگندههای اسرائیلی پس از اجرای عملیات، سالم به کشور خود بازگشتند.
از سوی دیگر بر اساس اطلاعیههای رسمی، در جریان این حمله چهار نیروی ارتش جمهوری اسلامی کشته شدند.
نیویورکتایمز روز چهار آبان به نقل از چهار مقام جمهوری اسلامی نوشته بود خامنهای به سپاه و ارتش دستور داده است تا چندین برنامه نظامی عملیاتی برای پاسخ به حمله اسرائیل آماده کنند.
این مقامها همچنین تاکید کرده بودند اگر اسرائیل حملات خود را به چند پایگاه نظامی و انبارهای موشک و پهپاد محدود کند، ممکن است ایران واکنشی نشان ندهد.
تهدید مقامهای جمهوری اسلامی به پاسخ قطعی
از روز شنبه تاکنون شماری از مقامهای جمهوری اسلامی درباره «حق پاسخ» به اسرائیل صحبت کردهاند.
روز یکشنبه شش آبان محمدباقر قالیباف، رییس مجلس شورای اسلامی گفت جمهوری اسلامی در چارچوب «حق ذاتی دفاع مشروع و منشور ملل متحد» خود را محق به دفاع از خود میداند و افزود: «پاسخ به این تجاوزگری، قطعی و با رعایت اقتضائات خواهد بود.»
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی هم با ارسال نامهای به شورای امنیت و دبیرکل سازمان ملل متحد گفت: «ایران حق ذاتی خود را برای پاسخ قانونی و مشروع» را محفوظ میدارد.
عراقچی شامگاه شنبه نیز در تماس تلفنی با وزرای خارجه کشورهای سوریه، قطر و مصر، گفته جمهوری اسلامی در «پاسخ قاطع و متناسب» در زمان مقتضی، تردید نخواهد کرد.
او در مصاحبهای دیگر اسرائیل را به مشارکت در حمله اسرائیل متهم کرد و گفت: «آمریکا یک کریدور فضایی در اختیار نیروی هوایی اسرائیل قرار داد.»
مسعود پزشکیان، رییس دولت چهاردهم موضع غیرمستقیمتری نشان داد و بامداد یکشنبه در ایکس نوشت: «دشمنان ایران بدانند این مردم سلحشور در دفاع از خاکشان بی هیچ هراسی ایستادهاند و پاسخ هر حماقتی را با تدبیر و هوشمندی خواهند داد.»
پزشکیان چهار روز پیش و در دیدار با نخستوزیر اتیوپی، اسرائیل را تهدید کرده بود که اگر «دست از پا خطا کند» و اقدامی علیه جمهوری اسلامی مرتکب شود، پاسخ «قاطعانه و غیرقابل باوری» دریافت خواهد کرد.
محمدرضا عارف، معاون اول او، حمله اسرائیل را «شیطنت» خواند و گفت جمهوری اسلامی متناسب با این حمله، در زمان و شرایط «مقتضی» پاسخ خواهد داد.
عارف با کوچک خواندن ابعاد حمله اسرائیل گفت:«این حرکت مذبوحانه علیرغم همه شعارهایی که میدادند و ضربالعجل تعیین میکردند، برای رفع تکلیف انجام شد.»
شماری از کاربران موسوم به ارزشی و حامیان حکومت نیز از بامداد شنبه تاکنون در رسانههای اجتماعی، حملات اسرائیل را ناچیز و ناموفق خواندهاند.
باوجود این، جمهوری اسلامی از رییس شورای امنیت سازمان ملل درخواست کرد که برای رسیدگی به حمله اسرائیل به مراکز نظامی ایران، نشست فوری تشکیل دهد.
با پایان عملیات «روزهای پاسخ» ارتش اسرائیل، مشخص شده حدود ۱۴۰ جنگنده اسرائیلی در سه موج حمله، ۲۰ نقطه را در سه استان ایران هدف قرار دادند و سخنگوی ارتش اسرائیل گفت حالا اسرائیل از آزادی عمل گستردهتری در آسمان ایران برخوردار است.
این عملیات، اولین حمله گسترده خارجی به خاک ایران پس از پایان جنگ ایران و عراق در سال ۱۳۶۷ محسوب میشود.
اسرائیل تا پیش از این، مسئولیت عملیاتهایی در خاک ایران و منتسب به خود را به صراحت نپذیرفته بود.
حسین شریعتمداری، نماینده خامنهای در روزنامه کیهان روز یکشنبه در سرمقاله این روزنامه نوشت که «از برخی شنیده میشود، حالا که حمله» اسرائیل «موفقیت درخور توجهی نداشته است، بهتر آن است که از پاسخ و یا از پاسخ سخت صرفنظر کنیم».
او در ادامه خطاب به این افراد نوشت: «کمترین کوتاهی در پاسخ محکم و رعدآسا، به مفهوم دعوت از آمریکا و پادگان منطقه آن، یعنی اسرائیل برای حملات ویرانگر به ایران اسلامی و قتلعام مردم این مرز و بوم است.»
روز یکشنبه تصاویر جدیدی در دو دیوارنگاره میدان ولیعصر و میدان فلسطین تهران منتشر شد که به تهدید اسرائیل اختصاص داشت.
جمهوری اسلامی از این دیوارنگارهها عمدتا برای انتقال پیامهای سیاسی و اعتقادی خود استفاده میکند.
در تصویر دیوارنگاره میدان ولیعصر، در یک طرف مسعود پزشکیان و محمد باقری، رییس ستادکل نیروهای مسلح با عنوان «جنگ بلد» و در طرف دیگر جو بایدن و بنیامین نتانیاهو با عنوان «جنگطلب» قرار دارند.
روز چهار آبان دو مقام سپاه پاسداران به نیویورک تایمز گفتند اگر حمله اسرائیل به ایران، خسارتهای جدی به بار بیاورد، پاسخهای مورد نظر جمهوری اسلامی شامل شلیک تا هزار موشک بالستیک، تشدید حملات گروههای شبهنظامی نیابتی ایران در منطقه و مختل کردن جریان تامین انرژی جهانی و حمل و نقل از طریق خلیج فارس و تنگه هرمز است.
یک مقام دولت بایدن نیز روز شنبه در جریان گفتوگو با خبرنگاران اظهار داشت که واشینگتن باور دارد حمله اسرائیل باید پایان رویارویی نظامی بین اسرائیل و حکومت ایران باشد اما اگر جمهوری اسلامی به این حمله پاسخ دهد، ایالات متحده بار دیگر از اسرائیل دفاع خواهد کرد.
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی درباره پاسخ احتمالی تهران به حمله اخیر اسرائیل گفت: «کیفیت فهماندن قدرت و اراده ملت به اسرائیل را باید مسئولان تشخیص دهند و آنچه را که صلاح این ملت و کشور است، انجام گیرد.»
خامنهای گفت: «شرارت دو شب پیش اسرائیل نه باید بزرگنمایی شود و نه کوچکانگاری، باید خطای محاسباتی اسرائیل به هم بخورد و قدرت و اراده و ابتکار ملت ایران و جوانان کشور را به آنان فهماند.»
او افزود: «باید آنچه که صلاح این ملت و کشور است، انجام گیرد.»
حسین شریعتمداری، نماینده خامنهای، در روزنامه کیهان در سرمقاله این روزنامه نوشت که «از برخی شنیده میشود، حالا که حمله» اسرائیل «موفقیت درخور توجهی نداشته است، بهتر آن است که از پاسخ و یا از پاسخ سخت صرفنظر کنیم!»
او افزود: «باید گفت کمترین کوتاهی در پاسخ محکم و رعدآسا، به مفهوم و معنای دعوت از آمریکا و پادگان منطقه آن»، یعنی اسرائیل «برای حملات ویرانگر به ایران اسلامی و قتلعام مردم شریف این مرز و بوم است».
بدر عبدالعاطی وزیر خارجه مصر روز یکشنبه در یک تماس تلفنی با عباس عراقچی همتای ایرانی خود نسبت به هرگونه «اقدامات و سیاستهای یکجانبه و تحریکآمیز که امنیت و ثبات منطقه را تهدید کند» هشدار داد.
این تماس تلفنی در پی آن صورت گرفته که وزارت خارجه جمهوری اسلامی پس از حمله اسرائیل، در بیانیهای بر «حق دفاع از خود» تاکید کرده است.
اما بر اساس بیانیه وزارت خارجه مصر، بدر عبدالعاطی در گفتوگو با عراقچی «بر لزوم جلوگیری از تشدید تنش، برداشتن گامهایی که به رسیدن به آرامش کمک میکند و نه کشاندن منطقه به جنگ منطقهای که عواقب بدی برای مردم منطقه دارد»، تاکید کرد.
مصر چندین دهه است که توافق صلحی را با اسرائیل به امضا رسانده و از میانجیگران اصلی برای پایان دادن به جنگ غزه به شمار میرود.
بر اساس بیانیه وزارت خارجه مصر، این تماس تلفنی «در چارچوب پیگیری تحولات خطرناک پی در پی در خاورمیانه» صورت گرفت.
وزیر خارجه مصر همچنین درباره تحولات لبنان گفتوگو و بر «مواضع قاطع مصر در مورد لزوم توانمندسازی نهادهای دولتی لبنان و انتخاب رئیسجمهور لبنان بدون هیچ گونه دیکته» از سوی کشورهای دیگر تاکید کرد.
