تهران با کمبود هزار و ۸۰۰ نیروی اورژانس مواجه است

مهدی گلشنی، مدیر‌کل حمل و نقل عمومی و امور مناطق شهرداری تهران به تازگی از مکاتبه و رایزنی با نهادهای مسوول در حوزه آموزش عالی برای «مجازی شدن دانشگاه‌ها در ۱۰ روز اول مهر ماه» خبر داده است.

او گفته که این درخواست در راستای «کاهش ترافیک پایتخت» بوده و فعلا قطعی نشده اما: «برای اتخاذ چنین تصمیمی تا پایان شهریور وقت هست.»

شماری از کاربران شبکه‌های اجتماعی به این خبر واکنش نشان داده و آن را نشانه «ترس حاکمیت و نظام دیکتاتوری ولایت مطلقه در سالگرد خیزش پس از کشته شدن ژینا (مهسا) امینی» خواندند.

به گفته برخی شهروندان، مجازی شدن کلاس‌های دانشگاه و برگزاری مسابقات فوتبال بدون تماشاگر، «اقدامات پیشگیرانه» حکومت برای جلوگیری از شکل گرفتن تجمع‌های اعتراضی است.

کاربری هم به کنایه پیش‌بینی کرد: «بعید می‌بینم مجازی شدن کلاس‌های دانشگاه تاثیری روی "ترافیک" مورد نظر داشته باشد!»

در روزهای گذشته اما نهادهای امنیتی علاوه بر فرا خواندن بازداشت‌شدگان خیزش انقلابی علیه جمهوری اسلامی به منظور دادن تعهد، شماری از دانشجویان دانشگاه‌های مختلف از جمله دانشگاه تربیت مدرس را احضار کرده‌اند.

شوراهای صنفی دانشجویان کشور از احضار دست‌کم ۱۲ دانشجوی دانشگاه تربیت مدرس به وزارت اطلاعات خبر داد و اعلام کرد در آستانه سالگرد اعتراضات و بازگشایی دانشگاه‌ها، فشارهای امنیتی بر دانشجویان افزایش یافته است.

این تشکل صنفی نوشت که در روزهای گذشته نهاد‌های امنیتی از طریق «شماره ناشناس» با برخی دانشجویان دانشگاه تربیت‌ مدرس تماس گرفته و از آنان خواسته‌اند برای دادن «تعهد کتبی» به وزارت اطلاعات بروند.

بر اساس این گزارش، این احضار‌ها اغلب «بدون ذکر نام نهاد امنیتی تماس گیرنده» بوده و دلیل احضار دانشجو هم بیان نشده است.

همچنین در برخی موارد پس از آنکه تماس‌ها از سوی خود دانشجو بی‌پاسخ مانده، با خانواده او تماس گرفته‌ شده است.

شوراهای صنفی دانشجویان کشور یادآور شد این احضارها در پی فرا رسیدن سالگرد قتل ژینا (مهسا) امینی و «هراس سیستم سرکوب از اعتراضات دانشجویی و با انگیزه ایجاد رعب و وحشت در میان دانشجویان» است؛ همان‌طور که در سال گذشته هم نهادهای امنیتی بارها «به این حربه متوسل شدند» و دانشجویان بسیاری را احضار، تهدید و در نهایت مجبور به «امضای تعهدنامه‌ای مبنی بر عدم شرکت در اعتراضات» کردند.

نگرانی از آغاز دوباره اعتراض‌ها در دانشگاه‌ها، پیش‌تر از سوی برخی مقام‌های حکومتی نیز به صورت علنی بیان شده است.

مصطفی رستمی،‌ رییس نهاد نمایندگی خامنه‌ای در دانشگاه‌ها روز ۳۰ تیر در جمع «اساتید دانشگاهی بسیجی» گفت: «دشمن منصرف نشده و اعلام کرده‌اند دانشگاه اولین جایی است که باید اغتشاشات جدید راه‌اندازی شود.»

نگرانی از شرایط دانشگاه‌ها به‌عنوان یکی از نقاط کانونی اعتراضات در سالگرد خیزش انقلابی علیه جمهوری اسلامی در حالی‌ است که حکومت از سال گذشته فشار خود و زمینه‌سازی برای سرکوب دانشگاه‌ها را بیشتر کرده و موجی از تعلیق و اخراج دانشجویان و استادان معترض به راه انداخته است.

امام جمعه اهل سنت زاهدان وظیفه مسوولان را «مدیریت بحران» خواند و گفت از نظر مردم یا مدیران برنامه‌ریز در کشور وجود ندارند یا اگر هم هستند ضعیف و بدون اختیارات‌اند.

او با اشاره به اینکه «بیشترین بحران‌ها در کشور ما رخ داده است»، گفت: «مردم با بحران‌های طوفان گرد و غبار، کمبود آب و آتش‌سوزی جنگل‌ها مواجه هستند.»

عبدالحمید اسماعیل‌زهی خاطرنشان کرد: «مردم با کمبود دارو مواجه هستند و باید هزینه گزافی برای دارو بپردازند.»

او بی‌توجهی به حرف مردم را نه نشانه «اقتدار» که علامت «ضعف نظام» خواند و بار دیگر تاکید کرد که با زندانی کردن روزنامه‌نگاران و سیاستمداران و صدور احکام اعدام، مشکلات کشور حل نمی‌شود.

مولوی عبدالحمید همچنین به بحران آب سیستان و بلوچستان و کمبود آب آشامیدنی اشاره کرد و از حکومت طالبان خواست آب هیرمند را مدیریت کرده و بیش از سهم خود مصرف نکند.

امام جمعه اهل سنت زاهدان همچنین مشکل بزرگ ایران را «سدسازی‌های غیر‌کارشناسی» خواند که کشاورزی، ‌تالاب‌ها و جنگل‌ها را «تباه و تلف» کرده است.

اسماعیل‌زهی «بدبختی بزرگ» دیگر را جلوگیری کشورهای همسایه از انتقال آب مشترک به داخل ایران دانست و هشدار داد: «شنیده‌ام که روسیه ورودی آب رودخانه ولگا به دریای خزر را بسته است. اگر ورودی این رودخانه به خزر بسته شود فاتحه این دریا خوانده است.»

او بستن مسیر آب رودخانه‌های مشترک به کشورهای هم‌مرز را چالشی بزرگ و امری «غیر شرعی» خواند.

تداوم فضای امنیتی و نظامی زاهدان

سخنان انتقادی امام جمعه اهل سنت زاهدان در شرایطی ایراد شد که بر اساس گزارش‌ها، فضای زاهدان مانند جمعه‌های گذشته امنیتی بود و خودروهای نظامی در شهر حضوری پررنگ داشتند.

سایت حال‌وش که اخبار استان سیستان و بلوچستان را پوشش می‌دهد به نقل از یک منبع آگاه نوشت که چندین دستگاه خودرو و موتور‌سیکلت نظامی از پایگاه‌های خارج شهر و از طرف جاده کمربندی زاهدان به داخل این شهر وارد شده‌اند.

بعد از جمعه خونین زاهدان در هشتم مهر سال گذشته که تیراندازی عوامل جمهوری اسلامی منجر به کشته شدن دست‌کم ۱۰۰ شهروند و مجروح شدن ده‌ها تن دیگر شد، فضای امنیتی و نظامی این شهر در جریان جمعه‌های اعتراضی پایدار بوده است.

نزدیکان مولوی عبدالحمید همچنان در بازداشت هستند

در ماه‌های گذشته با افزایش فشار بر عبدالحمید اسماعیل‌زهی به منظور خاتمه یافتن نمازهای جمعه‌ اعتراضی، شماری از شهروندان و افراد نزدیک به امام جمعه زاهدان بازداشت شده‌اند.

بر اساس گزارش‌ها، دست‌کم شش تن از استادان، نیروهای انتظامات و تصویربرداران مجموعه مسجد مکی که در هفته‌های گذشته از سوی نیروهای امنیتی دستگیر شده‌اند، در وضعیتی بلاتکلیف همچنان در زندان هستند.

حال‌وش روز جمعه خبر داد که شامگاه پنج‌شنبه ۱۹ مرداد «یونس نهتانی»، یکی از اعضای قدیمی انتظامات مسجد مکی که روز ۱۵ تیر از سوی اداره اطلاعات زاهدان بازداشت شد، پس از ۳۵ روز با تودیع قرار وثیقه از زندان زاهدان آزاد شد.

با این‌حال «عبدالمجید مرادزهی»، از مشاوران مولوی عبدالحمید با گذشت ۱۸۹ روز از بازداشت به اتهام «تشویش اذهان عمومی و مصاحبه با رسانه‌های خارجی» همچنان در شرایطی بلاتکلیف در شهر مشهد زندانی است.

«عبدالنصیر شه‌بخش»، نوه مولوی عبدالحمید و عکاس و نیز «اسامه شه‌بخش»، فیلمبردار مسجد مکی نیز از ششم تیر تاکنون در بازداشت نهادهای امنیتی هستند.

مولوی «ابراهیم حسن‌زهی»، «گل احمد شاهوزهی» و «عبدالباسط شاهوزهی»، از کارکنان انتظامات مسجد مکی هم که در بازداشت هستند، همچنان در وضعیتی بلاتکلیف به سر می‌برند.

این منبع آگاه که نخواست نامش فاش شود، به خبرنگار ایران‌اینترنشنال در اسرائیل گفت که توافق مطرح میان ایالات متحده و جمهوری اسلامی ایران یک تفاهم نیست بلکه یک توافق کامل است.

او افزود این توافق جزییات بیشتری را هم شامل می‌شود که هنوز انتشار نیافته است.

به گفته این منبع اسرائیلی، دولت جو بایدن برای آنکه این «توافق» را برای تصویب به کنگره ایالات متحده نبرد آن را یک تفاهم و نه یک توافق خوانده است.

او ادامه داد: «دلیل این که بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر، تا کنون در مخالفت با این توافق صحبتی نکرده، آن است که نمی‌خواهد عنوان کند در زمان دولت او، ایالات متحده و جمهوری اسلامی به یک توافق در رابطه با پیشرفت به سوی احیای برجام رسیده‌اند اما دیر یا زود نخست‌وزیر اسرائیل در این رابطه واکنش نشان خواهد داد.»

پیش از این مارک دوبوویتس، رییس بنیاد دفاع از دموکرسی‌ها نیز گفته بود: «اگر مخالف ارائه شش میلیارد دلار به رژیم ایران برای تامین مالی جنگ آن علیه مردم این کشور، آمریکا، اوکراین و اسرائیل هستید، شما حامی فشار بر این رژیم هستید. همان کاری که دولت قبلی آمریکا برای آزادی گروگان‌ها با موفقیت انجام داد.»

از سوی دیگر اما کریس مورفی، سیاستمدار آمریکایی، اعلام کرد که یک مجموعه در واشینگتن مخالف دیپلماسی با تهران است.

اما وزارت امور خارجه کره جنوبی روز جمعه ۲۰ مرداد اعلام کرد هیچ اطلاعاتی درباره گزارش‌ها مبنی بر گره خوردن مساله آزادی شهروندان آمریکایی به آزاد شدن پول‌های ایران در کره ندارد.

سئول در عین حال ابراز امیدواری کرد موضوع آزادسازی دارایی‌های مسدود شده ایران در این کشور به راحتی و دوستانه حل شود.

توافق اخیر تهران و واشینگتن در رسانه‌های اروپایی و آمریکایی نیز بازتابی گسترده یافته است.

جمهوری اسلامی تاکید کرده است نحوه هزینه کردن دارایی‌های مسدود شده‌ای که قرار است در ازای آزادی پنج زندانی آمریکایی به آنها دسترسی پیدا کند، با صلاحدید مقام‌های حکومت مشخص خواهد شد.

از میان دیگر واکنش‌ها می‌توان به گفته‌های محمد مرندی، تحلیلگر امور بین‌الملل و هسته‌ای اشاره کرد که مدعی شده است ایران به تمام دارایی‌های آزاد شده‌اش دسترسی کامل و مستقیم خواهد داشت.

خبرگزاری دولتی سانا در سوریه روز جمعه ۲۰ مرداد به نقل از یک منبع نظامی این کشور نوشت: «یک گروه تروریستی عصر دیروز یک اتوبوس نظامی را در جاده‌ای در جنوب شرقی دیرالزور هدف قرار داد که منجر به کشته و زخمی شدن تعدادی از پرسنل نظامی شد.»

سانا آمار دقیق کشته‌ و زخمی‌شدگان این حادثه را اعلام نکرد اما دیده‌بان حقوق بشر سوریه، یک سازمان غیردولتی، نوشت که در این حمله دست‌کم ۲۳ سرباز کشته شدند.

دیده‌بان حقوق بشر سوریه تاکید کرد با وجود این که داعش کنترل مناطقی را که در سال ۲۰۱۹ در شرق سوریه به دست آورده بود از دست داده و تاکنون چهار بار نیز رهبر خود را از دست داده است، اما این گروه افراطی به حملات خود به ویژه علیه ارتش سوریه در مناطق بیابانی این کشور ادامه می‌دهد.

هنوز هسته‌هایی از داعش به ویژه در مناطق بیابانی شرق سوریه حضور دارند.

دیده‌بان حقوق بشر سوریه نوشت: «جنگجویان داعش شامگاه پنج‌شنبه به یک اتوبوس ارتش سوریه حامل سربازان در شرق استان دیرالزور حمله کردند و آنها را با سلاح‌های سبک و نیمه سنگین ​​هدف قرار دادند.»

به گفته این سازمان غیردولتی مستقر در بریتانیا در این حمله دست‌کم ۱۰ سرباز هم زخمی شده‌اند.

در روزهای گذشته، گروه جهادگرای «دولت اسلامی» (داعش) از کشته شدن سرکرده خود، ابوحسین الهاشمی القریشی، در جریان درگیری با یک گروه جهادگرای دیگر به نام «هیات تحریرالشام» در شمال غرب سوریه خبر داد.

سخنگوی جدید گروه تروریستی داعش در یک فایل صوتی ضبط شده که روز پنج‌شنبه ۱۲ مرداد در کانال‌های تلگرامی این گروه منتشر شد، گفت که قریشی «پس از درگیری مستقیم در یکی از محلات استان ادلب» با هیات تحریرالشام، از شاخه‌های پیشین القاعده در سوریه کشته شده است.

این سخنگو محل دقیق و تاریخ مرگ رهبر داعش را مشخص نکرد اما گفت که هیات تحریرالشام، دشمن داعش، در تلاش برای دستگیری او بود.

این در حالی است که پیشتر و در پایان ماه آوریل، رجب طیب اردوغان، رییس‌جمهوری ترکیه، اعلام کرده بود سرکرده داعش با نام مستعار القریشی، در جریان عملیات سرویس‌های اطلاعاتی ترکیه در سوریه «خنثی» شده است.

از سوی دیگر اما رسانه‌های ترکیه به تازگی اعلام کردند نیروهای اطلاعاتی این کشور به اطلاعات هویتی حدود ۱۰ هزار عضو داعش در سراسر جهان دست یافته‌اند.

روزنامه صباح ترکیه گزارش داد این اطلاعات هویتی شامل بیوگرافی، توبه‌نامه‌های اعضا، جزییات درباره آموزش‌های ویژه، مهارت‌ها و تسلیحات استفاده شده این گروه است.

همچنین بر اساس این گزارش، اطلاعاتی هم درباره اعضای خانواده، ملیت، نشانی‌ها و تماس‌های این اعضای داعش به دست آمده است.

رسانه‌های داخلی خبر دادند احسان خاندوزی‌، وزیر امور اقتصادی و دارایی‌ در بازدید از بانک صادرات، «از مراحل دریافت وام فرزندآوری در اسلامشهر پرس‌وجو کرده و خواستار تسریع آن شده است».

«وام خرید جهیزیه» یکی دیگر از مواردی است که خاندوزی «دستور پیگیری» برای رفع مشکلات مربوط به آن را صادر کرده.

اعطای وام‌های فرزندآوری در راستای طرح موسوم به «حمایت از خانواده و جوانی جمعیت» در پی اصرارهای پیوسته رهبر جمهوری اسلامی برای افزایش جمعیت ایران است.

هفته گذشته نیز گزارشی درباره وام‌های اعطایی ۲۷ بانک و موسسه اعتباری ایران در چهار ماه نخست امسال برای «فرزندآوری» منتشر شد که برابر با ۲۲۱ هزار و ۴۵۳ فقره تسهیلات قرض‌الحسنه فرزندآوری به میزان بالغ بر ۱۳ونیم میلیارد تومان بود.

در یک نمونه، بانک ملت خبر داد در راستای «عمل به مصوبات شورای پول و اعتبار» از ابتدای سال تا پایان تیر، ۳۲ هزار و ۴۲۳ فقره تسهیلات قرض‌الحسنه فرزندآوری جمعا به مبلغ حدود دو میلیارد تومان اعطا کرده است.

علاوه بر اعطای این وام‌ها برای تشویق خانواده‌ها به فرزندآوری، مهرداد بذرپاش، وزیر راه و شهرسازی هم اخیرا گفته بود تا پایان امسال در راستای اجرای قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت، ۷۰ هزار قطعه زمین به خانواده‌های دارای سه فرزند واگذار می‌شود.

او با اشاره به تاکید علی خامنه‌ای بر اجرای طرح «جوانی جمعیت» به جای «تنظیم خانواده» گفت: «تصمیم‌سازان کشور باید برای این موضوع چاره‌اندیشی‌کنند چرا که برای اجرا نکردن آن هیچ بهانه‌ای وجود ندارد.»

پیش از این رسانه‌های ایران فاش کرده بودند وزارت نیرو نیز در راستای اجرای این طرح، در قبض‌های آب که برای «مشترکان پرمصرف» می‌فرستد، هزینه‌ای را تحت عنوان «طرح جوانی جمعیت» برای فرزندآوری دیگران اخذ می‌کند و در واقع، «هزینه مشوق‌های این حوزه را از سایر مردم می‌گیرد».

بر اساس این گزارش‌ها، در حالی‌که قوه مقننه وانمود می‌کند منابع مالی فرزندآوری خانواده‌ها را در بودجه دولت تامین کرده است اما دولت را مقید کرده هزینه کمک به جوانی جمعیت را از خانواده‌هایی بگیرد که هیچ مسوولیتی در مورد فرزندآوری دیگران ندارند.

از سوی دیگر، اواخر تیر ماه نیز روزنامه هم‌میهن در گزارشی «کاهش شدید فرزندآوری» را از تبعات فقیر شدن طبقه متوسط در ایران دانست.

به گفته این روزنامه، فقیر شدن طبقه متوسط «عوارض مهمی» ایجاد کرده که از آن جمله، «کاهش شدید فرزندآوری» است، هر چند مقام‌های جمهوری اسلامی و نمایندگان علی خامنه‌ای در استان‌های مختلف تاکید دارند فقر نباید مانع فرزندآوری خانواده‌ها شود. از جمله این نمایندگان، محمدمهدی حسینی‌ همدانی، امام جمعه کرج و نماینده خامنه‌ای در استان البرز است که نهم تیر گفته بود فرزندآوری نباید فقط به «زمان رفاه» محدود شود.

پیش از او هم محمد سعیدی،‌ نماینده خامنه‌ای در قم گفته بود: «برخی از افراد مساله فقر را مطرح می‌کند در حالی که خدا وعده داده اگر ازدواج کنید، رزق شما را می‌دهد.»

تاکید بر فرزندآوری با وجود فقر در شرایطی است که چندی پیش مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی از گسترش فقر در دو سال اخیر خبر داد و اعلام کرد در سال ۱۴۰۰ بیش از ۳۰ درصد جمعیت ایران زیر خط فقر بودند و با توجه به تورم سال قبل و ماه‌های ابتدایی امسال، احتمالا بر جمعیت زیر خط فقر افزوده شده است.

بر اساس اعلام مرکز پژوهش‌های مجلس، همچنین ۱۱ میلیون نفر در دهه ۹۰ به تعداد فقرای ایران افزوده شده است.

از سوی دیگر گسترش فقر بر «سوء‌تغذیه» ایرانی‌ها نیز اثرگذار بوده به‌طوری‌ که سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (فائو) نیز به تازگی گزارش داده است ۴۱ درصد از ایرانیان در سال ۲۰۲۱ با ناامنی غذایی شدید یا متوسط مواجه بوده‌اند.