وال استریت ژورنال جزئیاتی از برنامه ساخت کارخانه جدید پهپادهای ایرانی در روسیه افشا کرد

این زندانیان سیاسی در بیانیه خود که روز یکشنبه منتشر شد، نوشته‌اند: «در شرایط فعلی از ابتکار ملی و دمکراتیک محصور مقاومت جنبش سبز مهندس میرحسین موسوی برای ارائه برنامه سه مرحله‌ای حمایت کرده، و تمامی تلاش خود را برای پیشبرد این برنامه و گذار مسالمت‌آمیز و خشونت‌پرهیز به ساختاری کاملا دمکراتیک و ایران توسعه‌یافته اعلام می‌دارند.»

سه مرحله‌ای که امضاکنندگان این بیانیه برشمرده‌اند، عبارت است از: «برگزاری همه‌پرسی آزاد و سالم در مورد ضرورت تغییر یا تدوین قانون اساسی جدید، در صورت پاسخ مثبت مردم تشکیل مجلسی مرکب از نمایندگان واقعی ملت از طریق انتخاباتی آزاد و منصفانه و همه‌پرسی درباره متن مصوب آن مجلس به منظور استقرار نظامی مبتنی بر حاکمیت قانون.»

آنان تاکید کردند: «حق تعیین سرنوشت ملت‌ها، حق مسلم و مستمر است و هیچ جامعه‌ای را نمی‌توان از این حق محروم کرد. بسیاری از ملت‌ها تلاش می‌کنند بر پایه خرد جمعی و با بهره‌گیری از مقاومت خشونت‌پرهیز، دولت‌ها را به تمکین در برابر این حق وادار کنند.»

مصطفی تاجزاده، امیرسالار داوودی، حسین رزاق، مهدی محمودیان، سعید مدنی، مصطفی نیلی و فائزه هاشمی، هفت زندانی سیاسی در زندان اوین هستند که این بیانیه را امضا کرده‌اند.

در بیانیه این زندانیان سیاسی همچنین آمده است: «به باور ما تنها راه‌حل خروج از بن‌بست، تسلیم شدن حاکمیت به حق تعیین سرنوشت مردم توسط خود آنان است، زیرا ایران و ایرانیان نیازمند و مهیای تحولی بنیادین‌اند که خطوط اصلی‌اش را جنبش پاک «زن‌، زندگی، آزادی» ترسیم کرده است.»

میرحسین موسوی، آخرین نخست‌وزیر جمهوری اسلامی که پس از اعتراض به نتیجه انتخابات ریاست جمهوری سال هشتاد و هشت در حصر خانگی به سر می‌برد، روز شنبه در پیامی اعلام کرد که «اجرای بدون تنازل قانون اساسی»، به عنوان شعاری که ۱۳ پیش مطرح کرده بود، دیگر کارساز نیست و خواستار قانون اساسی جدید «برای نجات ایران» شد.

او همچنین خواستار تدوین میثاقی جدید شد که «پیش‌نویس آن از سوی نمایندگان منتخب مردم، از هر قومیتی و با هر گرایش سیاسی و عقیدتی تهیه شود و در یک همه‌پرسی آزاد به تأیید ملت برسد».

این پیام موسوی، واکنش‌هایی را از سوی افراد و رسانه‌های حکومتی داشته است.

روزنامه دولتی «ایران» در شماره روز یکشنبه خود این پیام موسوی را «فکاهی ارجاع مردم به انتخابات توسط موسوی» خواند و نوشت: «موسوی پرونده سیاه شورش علیه جمهوریت در فتنه ۸۸را در کارنامه خود دارد.»

همچنین عباس کعبی، عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم گفت که بیانیه میرحسین موسوی «عبور از انقلاب و سقوط است.»

در این میان، محمد خاتمی رییس پیشین جمهوری اسلامی در پیامی بدون ذکر نام موسوی، بار دیگر به ضرورت «اصلاحات» تاکید کرد.

او این موضع را مطرح کرد که «اصلاح خود هم در ساختار و هم رویکرد و هم رفتار، کم‌هزینه‌ترین و پرفایده‌ترین راه برون رفتن از بحران است.»

در بیانیه این سازمان آمده: «نه‌تنها تمام معترضان باید بدون قید و شرط آزاد شوند، بلکه در راه اجرای عدالت، محاکمه آمران و عاملان سرکوب، یک حق همگانی است»

خبرگزاری میزان وابسته به قوه قضاییه جمهوری اسلامی روز یکشنبه از موافقت علی خامنه‌ای رهبر جمهوری اسلامی با «عفو یا تخفیف مجازات ده‌ها هزار نفر از متهمان و محکومان» خبر داد.

حکومت ایران از ابتدای سرکوب خیزش انقلابی، از ارائه آمار بازداشت‌شدگان خودداری کرده و حتی کشتار معترضان را نیز با اعلام دلایلی به غیر از تیراندازی از سوی ماموران امنیتی، انکار کرده است.

اما بر اساس آمارهای سازمان‌های حقوق بشری تاکنون بیش از پانصد نفر از معترضان کشته شده و ده‌ها هزار معترض نیز بازداشت شده‌اند.

بر اساس گزارش خبرگزاری میزان، در پی پیشنهاد رییس قوه قضاییه به خامنه‌ای برای آزادی یا تخفیف مجازات معترضان بازداشت‌شده، این افراد باید «با اظهار پشیمانی و ندامت، تقاضای بخشش» کنند.

جمهوری اسلامی بازداشت‌شدگان به ویژه بازداشت‌شدگان نوجوان و جوان را متهم کرده که «در اثر القائات و تبلیغات دشمن مرتکب رفتارهای نادرست و جرائمی شدند».

رییس قوه قضائیه در نامه خود درباره «شرایط عفو و تخفیف مجازات متهمان و محکومان حوادث اخیر» نوشته است که «عدم ارتکاب جاسوسی به نفع اجانب، عدم ارتباط مستقیم با عوامل سرویس‌های اطلاعاتی خارجی، عدم ارتکاب قتل و جرح عمدی، عدم ارتکاب تخریب و احراق تاسیسات دولتی و نظامی و عمومی، و نداشتن شاکی یا مدعی خصوصی» از شرایط آزادی یا تخفیف مجازات معترضان بازداشت‌شده است.

این در حالی است که قوه قضاییه جمهوری اسلامی بخش زیادی از معترضان و بازداشت‌شدگان را به چنین اتهام‌هایی متهم کرده و برای آنان کیفرخواست صادر کرده است.

همچنین در بخش دوم درخواست رییس قوه قضاییه برای برخورداری محکومان دادگاه‌های عمومی و انقلاب که ممکن است معترضان بازداشت‌شده نیز جزو آنان باشند، آمده که افرادی شامل عفو یا تخفیف مجازات می‌شوند که بخشی از حکم زندان خود را گذرانده باشند.

در مهرماه نیز، دادستان عمومی و انقلاب تهران اعلام کرده بود که بعد از فرمان علی خامنه‌ای در مورد تفاوت قائل شدن بین جوانان و نوجوانانی‌ که بر اثر «هیجان ناشی از ملاحظه یک برنامه اینترنتی» به خیابان می‌آیند، ۴۰۰ نفر از افراد بازداشت شده در اعتراضات اخیر آزاد شدند.

اما ابهام در وضعیت معترضانی که همچنان در بازداشت باقی‌مانده‌اند به حدی افزایش یافته که خانواده‌هایشان بارها مقابل زندان‌های جمهوری اسلامی تجمع کرده‌اند.

اواسط دی‌ماه، شماری از خانواده‌های بازداشت‌شدگان اعتراضات و خیزش انقلابی، برای پیگیری وضعیت فرزندانشان مقابل در زندان کچویی کرج تجمع کردند.

همچنین با افزایش فشارها بر معترضان زندانی، موج اعتصاب‌های غذا در زندان‌ها رو به گسترش است و گزارش‌ها از در خطر بودن سلامت بسیاری از زندانیان خبر می‌دهند.

پیشتر سازمان حقوق بشر ایران از احتمال اعدام بیشتر برخی معترضان بازداشت شده در جریان خیزش انقلابی مردم ایران علیه جمهوری اسلامی ابراز نگرانی کرد و از جامعه جهانی خواست با واکنش به موقع، مانع از بروز چنین جنایتی شود.

بر اساس گزارش‌های منتشر شده، برخی بازداشت‌شدگان خیزش اخیر به اتهام «آتش زدن سطل آشغال» به «محاربه» متهم شده‌اند که می‌تواند برای آنان مجازات اعدام به دنبال داشته باشد.

تاکنون حکم اعدام چهار معترض اجرا شده است.

بر اساس گزارش‌ها، الناز محمدی، دبیر سرویس اجتماعی روزنامه هم‌میهن، روز یکشنبه روز ۱۶ بهمن و پس از احضار به دادسرای اوین، بازداشت شد.

الناز محمدی، خواهر دوقلوی الهه محمدی، روزنامه‌نگاری است که روز ۷ مهر بازداشت شده بود و همچنان در زندان قرچک به سر می‌برد.

نیلوفر حامدی و الهه محمدی، دو خبرنگاری هستند که درباره کشته شدن مهسا امینی و مراسم ترحیم او گزارش داده بودند.

پیشتر مسعود ستایشی سخنگوی قوه قضاییه اتهام این دو خبرنگار بازداشتی را «اجتماع و تبانی به قصد ارتکاب جرم علیه امنیت ملی و فعالیت تبلیغی علیه نظام» عنوان کرد و افزود پرونده آنها در شرف تصمیم نهایی است.

الناز محمدی پیشتر به مناسبت چهلم مهسا امینی در مطلبی که در روزنامه هم‌میهن منتشر شد، نوشت: «مراسم چهلم ژینا امینی، خبرنگار نداشت. وقتی مردم خودشان را به گورستان آیچی سقز، آنجا که از چهل روز پیش، تن جوان ژینا در آن خاک شده، رساندند، جز خودشان و گوشی‌های همراه‌شان برای ثبت حضور پرتعداد، کسی از رسانه‌ها کنارشان نبود.»

او بدون آنکه از خواهرش نامی بیاورد، به او اشاره کرد و ادامه داد: «حتما بعضی از آنها که چهل روز پیش برای روز خاکسپاری به آیچی رفته بودند، زن جوان موکوتاهی را که گوشی به دست با آنها همدردی می‌کرد و حرف می‌زد و مصاحبه می‌کرد و آنها را برای رسانه‌اش، روزنامه هم‌میهن می‌فرستاد، به یاد داشته باشند.»

همچنین بازداشت نیلوفر حامدی و الهه محمدی بازتاب گسترده بین‌المللی نیز داشته است.

روزنامه «تورنتو استار» نوشت که انجمن «روزنامه‌نگاران مدافع آزادی بیان کانادا» جایزه بین‌المللی آزادی مطبوعات خود را به نیلوفر حامدی و الهه محمدی، دو روزنامه‌نگار بازداشتی، اعطا خواهد کرد.

بازداشت خواهر الهه محمدی چند روز پیش از آن که این جایزه اهدا شود، صورت گرفته است. این جایزه قرار است پانزدهم فوریه (۲۶ بهمن‌ماه) به صورت غیابی به این دو خبرنگار اهدا شود.

فشار بر روزنامه‌نگارانی که هر یک به نوعی، درباره شخص مهسا امینی گزارش تهیه کرده‌اند، در حالی ادامه دارد که جمهوری اسلامی هنوز درباره پرونده شکایت خانواده مهسا امینی هنوز به نتیجه نرسیده است.

همچنین بازداشت الناز محمدی در حالی است که چند روز پیش، انجمن صنفی روزنامه‌نگاران استان تهران اعلام کرد که همچنان ۲۴ روزنامه‌نگار که در جریان خیزش سراسری بازداشت شده‌اند، در زندان به سر می‌برند.

علی خطیب‌زاده، مسعود کردپور، نیلوفر حامدی، ایمان به‌‌پسند، الهه محمدی، ویدا ربانی، امیر حسین بریمانی، آریا جعفری، اشکان شمی‌پور، شهریار قنبری، فرخنده آشوری، فرزانه یحیی‌آبادی، ملیحه درکی، احسان پیربرناش، مارال دارآفرین، کامیار فکور، اسماعیل خضری، حسین یزدی، امیر عباسی، نسیم سلطان‌بیگی، ملیکا هاشمی، سعیده شفیعی، مهرنوش زارعی هنزکی، این روزنامه‌نگاران زندانی را تشکیل می‌دهند.

این انجمن تاکید کرد: «بر اساس گزارش‌های رسمی و غیررسمی، آمار روزنامه‌نگاران بازداشت یا احضار شده از آغاز اعتراضات اخير حدود ۱۰۰ نفر بوده که تعدادى از روزنامه‌نگاران بازداشت شده با قرار وثیقه آزاد شده‌اند.»

اما سانسور مطبوعات و بازداشت خبرنگاران پیش از خیزش سراسری نیز همواره اعتراض سازمان‌های بین‌المللی را برانگیخته بود.

سازمان گزارشگران بدون مرز نوشت که بنا بر رده‌بندی جهانی آزادی رسانه‌‌های این سازمان، ایران یکی از بدترین ده کشور دنیا برای آزادی رسانه‌ است و همچنان یکی از سرکوبگرترین کشورها برای روزنامه‌نگاران به شمار می‌رود.

روزنامه کیهان به عنوان یکی از اصلی‌ترین بازوهای تبلیغاتی و رسانه‌ای جمهوری اسلامی، در تازه‌ترین شماره‌اش، گزارشی را با تیتری که ادعای حکومت درباره «کم اهمیت بودن تحریم‌ها» را نشان می‌دهد، منتشر کرده است: «چراغ جشنواره فیلم فجر روشن‌تر از همیشه».

این روزنامه نه تنها مدعی «رونق و پویایی بیشتر» جشنواره فیلم فجر امسال «نسبت به سال‌های اخیر» است، بلکه بار دیگر به هنرمندان معترض و تحریم‌کننده حمله کرده و آنان را به «آزار و اذیت» کسانی که در شرایط کنونی مشغول فعالیت هستند، متهم کرده است.

کیهان با اشاره غیرمستقیم به مانی حقیقی نوشته است: «حتی برخی از تهدیدکنندگان با لحن و ادبیات لاتی و جاهل‌منشانه، همکاران خود را مورد آزار قرار دادند، مانند نوه جاسوس معروف انگلیس که گفت: منتظرم ببینیم چه کسانی به جشنواره فیلم فجر می‌روند؟»

پیشتر مانی حقیقی، بازیگر و کارگردان، در ویدیویی در واکنش به درخواست وزیر ارشاد برای فعالیت هنرمندان گفته است: «چگونه در این شرایط که بهترین بازیگران و کارگردانان و شجاع‌ترین رپرها در زندان هستند، دعوت به برگزاری کنسرت و جشنواره می‌کنید؟»

کیهان همچنین هنرمندان معترض را به «تهدید» دیگران و در عین حال «ریاکاری» متهم کرده و افزوده است: «امروز نیز همین حضرات در حالی که ادعای تحریم و همراهی‌شان با اغتشاشات، گوش فلک را کر کرده، خود در پروژه‌های پر پول با رانت و پارتی و شارلاتانیسم مشغول دریافت دستمزد‌های کلان بوده و بعضا با همین دستمزد‌ها در آن سوی مرز‌ها برای خود ویلا و خانه‌های آنچنانی تهیه کرده‌اند.»

اما این تلاش‌های حکومت و گزارش‌های اتهام‌افکن رسانه‌هایش که همزمان با تحریم گسترده جشنواره‌های فجر از سوی هنرمندان آغاز شد، تاکنون راه به جایی نبرده و نتوانسته مانع تداوم موج تحریم‌ها شود.

یکی از نمونه‌های تازه شکست این تلاش‌ها، شرکت نکردن کارگردان و بازیگران فیلم «چرا گریه نمی‌کنی» در نشست رسانه‌ای فیلمشان در جشنواره فیلم فجر بود که بازتاب گسترده داشت.

این اقدام کارگردان و بازیگران معترض چنان تاثیرگذار بود که در غیاب آنها رضا محقق، تهیه‌کننده فیلم تلاش کرد با اظهاراتی در حمایت از حکومت، این اقدام اعتراضی را کم‌اهمیت جلوه دهد.

رضا محقق، خطاب به معترضان گفت: «تحریم سینما یعنی بازی کردن با معیشت پنج هزار نفری که در صنعت سینما کار می‌کنند. شما جایتان را با سیاسیون اشتباه گرفته‌اید.»

اما قبل از آن، کیومرث پوراحمد کارگردان سرشناس سینمای ایران که اثرش به بخش مسابقه فجر ۴۱ راه پیدا کرده بود، گفت حضور فیلمش در جشنواره، تصمیم تهیه‌کننده و مالک فیلم بوده نه او.

هانیه توسلی، بازیگر نیز در واکنش به شرکت فیلمی با بازی او ‌در فجر گفت این حضور «انتخاب و تصمیم» او نیست.

علی نصیریان، بازیگر پیشکسوت سینما،‌ تئاتر و تلویزیون با انتشار نامه سرگشاده خطاب به دبیر جشنواره فیلم فجر خواستار حذف نامش از هر برنامه‌ای در این جشنواره حذف شود. او در این نامه نوشته: «نظر به مشكلات جسمى، سنى و عوارض روحى كه اخيرا بر من عارض شده، از حضور در جشنواره فجر معذورم.»

اما شاید حکومت تصور نمی‌کرد که موج تحریم جشنواره فراتر از مرزهای ایران نیز برود و هنرمندان خارجی هم به این کارزار بپیوندند.

در روزهای اخیر، ژان پی‌یر و لوک داردن، دو فیلمساز مشهور بلژیکی، با انتشار بیانیه‌ای خواستار حذف جدیدترین فیلم بلند سینمایی خود، «توری و لوکیتا»، از جشنواره فیلم فجر شدند و نوشتند نمی‌خواهند در نمایش دیکتاتوری مذهبی جنایتکار حضور داشته باشند و در کنار مخالفان این رژیم می‌ایستند.

همزمان، کریستین مونجیو، کارگردان مطرح رومانیایی از نمایش جدیدترین فیلم خود در جشنواره فجر ابراز بی‌اطلاعی کرد.او گفت از پخش‌کننده فیلم خواسته فورا این فیلم را از فجر خارج کند. همچنین آلیس دیوپ، نویسنده و کارگردان سرشناس فرانسوی و کامیلا اندینی، فیلمساز اندونزیایی خواستار خروج فیلمشان از جشنواره فجر شده‌اند.

در این شرایط، به نظر می‌رسد حکومت خود به شدت بحران تحریم جشنواره، که اکنون به تماشاگران نیز رسیده، واقف است.

پیشتر عکس‌هایی در رسانه‌ها منتشر شده بود که سالن‌های خالی جشنواره را افشا کرده بود.

محمد خزاعی، رییس سازمان سینمایی، که پیشتر هنرمندان معترض را به ممنوعیت از کار تهدید کرده، اعلام کرده که امسال نظرسنجی برای انتخاب سیمرغ مردمی وجود نخواهد داشت و در مراسم اختتامیه هم این جایزه اهدا نخواهد شد.

به نظر می‌رسد حذف این جایزه، به دلیل تحریم جشنواره از سوی تماشاگران عادی، یعنی مردم است.

اما تحریم جشنواره‌های فجر فقط مختص جشنواره فیلم نیست. پیشتر هنرمندان دیگر رشته‌های هنری و حتی اصنافشان نیز اعلام کردند که از فعالیت هنری بازمی‌ایستند.

مثلا قطب‌الدین صادقی، کارگردان مشهور تئاتر در واکنش به تلاش‌های وزیر ارشاد برای عادی‌سازی فعالیت‌های هنری گفته است: «آنها دوست دارند عادی‌سازی کنند. چرا قبلا از این شرایط صحبت نکرده‌اند؟ شرایط عادی نیست.»

او تاکید کرد: «با دستور و فرمان نمی‌شود عادی‌سازی کرد. زمینه‌های اجتماعی ریشه‌هایی دارند که باید حل شوند. باید به مردم شور زندگی بدهند. باید امید به آینده به مردم بدهند.»

همچنین به تازگی جمعی از دانشجویان و فارغ‌التحصیلان رشته موسیقی با انتشار بیانیه‌ای اعلام کردند که در جشنواره موسیقی شرکت نخواهند کرد.

این دانشجویان و دانش‌آموختگان تاکید کردند که حکومت همیشه از جشنواره فجر «استفاده تبلیغاتی» کرده است.

فرزین رضازاده، مدیر حوادث و فوریت‌های پزشکی آذربایجان غربی اعلام کرد روز شنبه یک مادر ۸۰ ساله و پسر ۵۵ ساله‌ زلزله‌زده اهل فیرورق خوی به علت گازگرفتگی ناشی از مصرف زغال در داخل چادر برای گرمایش، جان خود را از دست دادند.

مدیر حوادث و فوریت‌های پزشکی آذربایجان غربی همچنین گفت: بیش از ۱۰۰ نفر بر اثر گازگرفتگی در چادرهای زلزله‌زدگان خوی مسموم شده‌اند.

با این حال، پیرحسین کولیوند، رئیس جمعیت هلال احمر در مورد مشکلات موجود در کمک‌رسانی به مردم زلزله‌زده خوی گفت: «خیلی خوب کار شده است، اما عده‌ای با مرض کار‌ها را زیر سوال می‌برند.»

روز جمعه رسانه‌های ایران گزارش داده بودند که پس از گذشت نزدیک به یک هفته از زلزله خوی هنوز مشکلات و نیازهای زیادی در این منطقه وجود دارد. رییس جمعیت هلال احمر اما باز هم تقصیر کم‌کاری در امدادرسانی به زلزله‌زدگان را گردن دخالت افراد غیرمسئول انداخت.

از سوی دیگر، خبرگزاری آناتولی ترکیه گزارش داد به گفته منابع دیپلماتیک جمهوری آذربایجان، دولت ایران پیشنهاد باکو را برای ارسال کمک‌های بشردوستانه به زلزله‌زدگان خوی رد کرده است.

رد کمک‌های جهانی در شرایطی است که بر اساس ویدیوهای رسیده به ایران‌اینترنشنال، تعدادی از مردم آسیب‌دیده، به دلیل وزش باد و بارش برف، شرایط سختی در چادرهای موقت دارند و خواستار ارسال کانکس برای اسکان هستند.

با ادامه انتقادها از کیفیت کمک‌رسانی نهادهای حکومت، در یک هفته گذشته جریان‌های خودجوش مردمی برای کمک به زلزله‌زدگان خوی شکل گرفته است.

گزارش‌ها اما حاکی از ممانعت نیروهای نظامی و امنیتی از ورود خودروهای حامل اقلام مورد نیاز به شهر خوی است.

قوه قضاییه نیز حسابی را که کریم باقری برای جمع‌آوری کمک به زلزله‌زدگان خوی معرفی کرده بود، مسدود کرده است.

میزان، خبرگزاری قوه قضاییه، درباره مسدود شدن حساب کریم باقری، این اقدام باقری را «بدون هماهنگی و اخذ مجوز از سازمان‌های ذیربط» توصیف کرد و نوشت این حساب با اعلام سازمان هلال احمر و دستور قضایی موقتا مسدود شده است.

در شب‌های گذشته مردم خوی در اعتراض به کمبود چادر و وسایل گرمایشی برای زلزله‌زدگان، مقابل ساختمان فرمانداری تجمع کردند.

بسیاری از مردم نیز چندین شب را در سرمای زیر صفر درجه این روزها با کمبود چادر در خیابان‌ها سپری کردند.

بر اساس گفته‌های اکبر نیکزاد، رییس بنیاد مسکن، در جریان زمین‌لرزه خوی هزار و ۷۵۰ واحد مسکونی تخریب و هفت هزار و ۵۰۰ واحد دچار خسارت شده‌اند.

گزارش ویدیویی پخش‌شده در فضای مجازی از مشکلات پس از زلزله خوی، نشان می‌دهد زلزله‌زدگان به کمک‌های مردمی امید داشته و یکی از آنها گفته است: «هیچ امکاناتی نداشتیم اگر این کمک‌ها نبود از سرما می‌مردیم.»