مصطفی الکاظمی، نخستوزیر عراق، در واکنش به تظاهرات شهروندان این کشور در اعتراض به احتمال تشکیل دولت از سوی گروههای شیعه مورد حمایت ایران خواستار گفتوگوی جریانهای سیاسی و جلوگیری از خونریزی شد. الکاظمی گفت: باید با هم همکاری کنیم تا به پرتگاه نرویم
عفو بینالملل با تایید اینکه جمهوری اسلامی در روزهای پنجم مرداد و ۱۰ خرداد انگشتان دو شهروند محکوم به سرقت را قطع کرده، این اقدام را «نمایش وحشتانگیزی از هجمه مقامهای ایرانی علیه حقوق بشر و کرامت انسانی» خواند و خواستار محاکمه همه آمران و عاملان این نوع مجازات در ایران شد.
دیانا الطحاوی، معاون مدیر دفتر خاورمیانه و شمال آفریقای عفو بینالملل، گفت: «این قطع عضوها به ویژه نمایش وحشتانگیزی از هجمه مقامات ایرانی نسبت به حقوق بشر و کرامت انسانی است.»
او افزود: «مجازات قطع عضو شکنجه با مهر قضایی است و بنابراین یک جرم بینالمللی محسوب میشود و همه کسانی که در دستور یا اجرای این نوع مجازاتهای بدنی نقش داشتهاند باید به صورت منصفانه محاکمه شوند.»
عفو بین الملل در بیانیه مطبوعاتی خود خاطرنشان کرد قطع انگشتان یکی از این افراد روز پنجم مرداد در حضور تعدادی از مقامات و یک پزشک در زندان اوین صورت گرفته و اوپس از قطع انگشتانش به بیمارستانی خارج از زندان اوین منتقل شده است.
طبق این بیانیه، در روز ۱۰ خرداد نیز مقامات چهار انگشت یک زندانی دیگر را بدون ارائه داروی بیحسی به وی
قطع کردند. طبق این گزارش، این فرد از آن زمان در زندان اوین در انزوا نگهداری شده و در حالی که پس از قطع انگشتانشدچار عفونت و ترامای روحی شده، از دسترسی به مراقبتهای درمانی فیزیکی و روانی محروم مانده است.
عفو بینالملل با اشاره به اینکه در حال حاضر دستکم هشت زندانی دیگر نیز در انتظار اجرای حکم قطع انگشتان دست خود هستند، هشدار داد: «با توجه به مصونیت گستردهناقضان حقوق بشر از مجازات در ایران، افراد بیشتر و بیشتری قربانی این مجازات به غایت بیرحمانه خواهند شد،مگر اینکه جامعه بین المللی اقدامهای موثر انجام دهد.»
این بیانیه افزود: «ما همچنین از همه کشورها میخواهیم که با اعمال اصل صلاحیتقضایی جهانی، مقامات ایرانی را که بر اساس قوانین بینالمللی مسئول چنین جنایاتی هستند، مورد تحقیقات کیفری و پیگرد قضایی قرار دهند.»
عفو بینالملل از مقامات ایرانی خواست که فورا تمام انواع مجازات بدنی را در عمل متوقف و در قانون لغوکرده و از قربانیان مجازات قطع عضو به صورت موثر جبران خسارت کنند.
با آنکه سازمان ملل متحد، سازمان عفو بینالملل و دیگر نهادهای حقوق بشری بارها خواهان توقف صدور و اجرای احکام قطع عضو در ایران شدهاند اما صدور و اجرای چنین احکامی در کنار مواردی چون شلاق و سنگسار همچنان در قوه قضاییه جمهوری اسلامی ادامه دارد.
در حالی که معترضان عراقی خود را برای برگزاری تظاهرات روز شنبه در اعتراض به احتمال تشکیل دولت از سوی گروههای شیعه مورد حمایت ایران آماده میکنند، معترضان عراقی روز جمعه نیز در بغداد و بصره به برگزاری تظاهرات و تحصن اقدام کردند.
در پی استقبال عمار الحکیم، رهبر حزب حکمت ملی عراق، از تشکیل دولت به دست چهارچوب هماهنگی گروههای شیعی مورد حمایت ایران، معترضان عراقی در بغداد و بصره دفاتر این حزب را بستند و مقابل این دفاتر شعار سر دادند.
از سوی دیگر، گروهی از معترضان و هواداران جریان صدر نیز در اعتراض به تشکیل دولت از سوی گروههای مورد حمایت ایران در میدان تحریر بغداد تحصن کردند.
با ادامه حمله به دفترهای حزب حکمت ملی عراق، گزارشها از بسته شدن دستکم شش دفتر این حزب در نقاط مختلف به دست هواداران مقتدی صدر حکایت دارد.
نیروهای امنیتی پیشتر به دلیل نگرانیها از یورش دوباره هواداران جریان صدر به پارلمان عراق، راههای ورودی منطقه سبز را بسته بودند.
صدر به گروههای سیاسی نزدیک به ایران تا روز شنبه فردا فرصت داده نخست وزیر را معرفی کنند.
از سوی دیگر هوشیار زیباری، از رهبران سیاسی کرد عراق و معاون نخستوزیر پیشین عراق، گفت معترضان عراقی روز شنبه تظاهرات مسالمتآمیز برگزار خواهند کرد.
زیباری با تاکید بر لزوم مسالمتآمیز بودن تظاهرات روز شنبه در این کشور گفت: «اعتراضات متوجه دستگاه قضاییه عراق خواهد بود کە با تصمیمات خودسرانە برندگان انتخابات اخیر را از حق تشکیل دولت اکثریت برای اصلاحات و تغییر محروم کرد.»
در همین حال، وزارت کشور عراق به پلیس این کشور دستور داد تدابیر امنیتی را برای حفاظت از دفترهای مرکزی احزاب تشدید کند.
روز چهارشنبه، هزاران نفر از هواداران مقتدی صدر در تظاهرات خود در حالی که علیه جمهوری اسلامی ایران و محمد شیاع السودانی نامزد گروههای شیعی مورد حمایت ایران برای نخست وزیری، شعار سر میدادند، وارد منطقه سبز بغداد شدند و ساختمان مجلس عراق را برای چند ساعت تسخیر کردند.
در این تظاهرات که در اعتراض به اقدام گروههای شیعی مورد حمایت جمهوری اسلامی ایران در معرفی محمد شیاع السودانی به عنوان نامزد پست نخست وزیری عراق برگزار شد، معترضان بارها علیه جمهوری اسلامی و دخالتهای ایران شعار دادند.
پس از تسخیر ساختمان مجلس عراق به دست معترضان به نامزدی محمد شیاع السودانی و دخالتهای ایران در عراق، صالح محمد العراقی، سخنگوی مقتدی صدر، با انتشار پیامی از صدر در صفحه توییت خود نوشت: پیامتان رسید، به خانههای خود بازگردید.
یکی از عوامل محرک اعتراضات اخیر در عراق، افشای فایل صوتی نوری المالکی است که در آن این چهره سیاسی نزدیک به جمهوری اسلامی با عبارتهای رکیک و اهانتآمیزی علیه مقتدی صدر سخن میگوید.
پس از انتشار این فایل صوتی بود که صدها هزار عراقی روز جمعه بیست و چهارم تیر ماه به خیابانهای عراق آمدند و تظاهرات عظیمی برگزار کردند.
صدر در پیام خود به تظاهرات بیست و چهارم تیر ماه در بغداد، خواهان انحلال گروههای شبهنظامی مورد حمایت جمهوری اسلامی و دیگر گروههای شبه نظامی شد و تاکید کرد تا زمانی که گروههای شبهنظامی غیرقانونی در عراق فعالیت دارند تشکیل دولت مقتدر امکانپذیر نیست.
جریان صدر در انتخابات سال گذشته مجلس عراق با کسب ۷۳ کرسی، اکثریت کرسیهای مجلس را کسب کرد اما پس از کارشکنی ائتلاف گروههای وابسته به جمهوری اسلامی در برابر تشکیل دولت جدید عراق، همه این نمایندگان با فرمان مقتدی صدر استعفا کرده و از مجلس خارج شدند.
پس از این بود که ائتلاف چارچوب هماهنگی گروهای شیعی، نزدیک به جمهوری اسلامی، محمد شیاع السودانی، چهره نزدیک و مورد حمایت نوری المالکی، را به عنوان نامزد مقام نخستوزیری عراق، تعیین کرد.
امانوئل مکرون، رییس جمهوری فرانسه، در جریان دیدار و گفتوگو با محمد بنسلمان، ولیعهد عربستان سعودی در کاخ الیزه بر استفاده ایران از فرصت باقیمانده برای احیای برجام تاکید کرد.
مکرون و بنسلمان شامگاه پنجشنبه در جریان یک «شام کاری» در کاخ الیزه دیدار و درباره روابط دوجانبه و همچنین مسائل منطقه خاورمیانه گفتوگو کردند.
بر اساس بیانیه کاخ الیزه درباره این دیدار، رییس جمهوری فرانسه درباره مذاکرات هستهای گفت ایران از فرصتی که برای بازگشت به برجام در اختیارش قرار گرفته تا زمانی که هنوز فرصت باقی است، استفاده کند.
مکرون همچنین تعهد فرانسه به کمک به ارتقای گفتوگو و یکپارچگی منطقهای را یادآور شد.
رسانههای فرانسوی روز جمعه گزارش دادند که مکرون از بن سلمان استقبال گرمی کرده است.
پس از دیدار مکرون و بنسلمان نشست خبری با حضور خبرنگاران برگزار نشد، اما خبرگزاری رسمی عربستان سعودی گزارش داد که رهبران دو کشور گفتوگوهایی را با محوریت روابط دوجانبه و راهکارهای تقویت آن و همچنین بررسی تحولات منطقهای انجام دادند.
دیدارهای اخیر مکرون با رییس امارات متحده عربی و رییسجمهور مصر هم بدون برگزاری نشست خبری به پایان رسید.
چند ساعت پیش از دیدار بنسلمان با مکرون، یک مقام فرانسوی که نامش اعلام نشده، به موضوع پرونده هستهای ایران اشاره و اعلام کرد هنوز زمان برای احیای برجام وجود دارد، اما توپ در زمین تهران است.
این مقام فرانسوی، گفتوگو درباره وضعیت حقوق بشر در عربستان سعودی و همچنین انتظارات اروپا و به ویژه فرانسه از بازار نفت و انرژی با توجه به جنگ اوکراین را از محورهای دیدار مکرون و بنسلمان اعلام کرد.
این نخستین سفر ولیعهد عربستان سعودی به اتحادیه اروپا بعد از قتل جمال خاشقجی، روزنامهنگار سعودی است و به همین دلیل با حساسیت و برخی انتقادها مواجه شده است.
در واکنش به این انتقادها، کاخ الیزه اعلام کرد که دیدار مکرون با بنسلمان با توجه به افزایش قیمت انرژی، بحران غذایی در خاورمیانه و نگرانیهای مرتبط با برنامه هستهای ایران ضروری است.
دفتر ریاست جمهوری فرانسه همچنین بر گفتوگو با «همه بازیگران اصلی» منطقه به عنوان تنها راه برای مقابله با بحرانها تاکید کرد.
مکرون پیش از این دیدار، در روزهای اخیر با ابراهیم رئیسی نیز به صورت تلفنی گفتوگو کرده بود
وزارت خارجه آمریکا اعلام کرد هیاتی از مقامهای ایالات متحده و طالبان طی دیداری که روز چهارشنبه در تاشکند، پایتخت ازبکستان برگزار شد، در ارتباط با آزادسازی سه و نیم میلیارد دلار از ذخایر بانک مرکزی افغانستان برای استفاده در ارتباط با نیازهای انسانی مردم این کشور گفتوگو کردند.
در این دیدار که با حضور توماس وست، نماینده ویژه آمریکا در امور افغانستان، و برایان نلسون، معاون وزیر خزانهداری آمریکا در امور مرتبط با تروریسم و اطلاعات مالی برگزار شد، هیات ایالات متحده بر ضرورت سرعت بخشیدن به تامین نیازهای انسانی مردم افغانستان تاکید کرد.
روز سهشنبه، رویترز به نقل از منابع خود گزارش داده بود که پیشنهادهایی میان آمریکا و طالبان برای آزادسازی ذخایر بانک مرکزی افغانستان در یک صندوق امانی رد و بدل شده است.
با این حال، خودداری طالبان از جایگزینی مسئولان ارشد بانک مرکزی، که یکی از آنها تحت تحریمهای آمریکا است ، یکی از موارد جدی اختلافات میان دو طرف عنوان شده است.
پس از روی کار آمدن طالبان در سال گذشته، حدود ۹ میلیارد دلار ذخایر بانک مرکزی افغانستان در بانکهای امریکایی و اروپایی مسدود شده است.
ند پرایس، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، با اشاره به اینکه ایران در ماههای اخیر اراده سیاسی لازم را برای احیای برجام از خود نشان نداده خاطرنشان کرد واشینگتن برای مواجه شدن با هر دو گزینه موفقیت یا عدم موفقیت برجام خود را آماده میکند.
پرایس در نشست خبری پنجشنبه خود با اشاره به اینکه دولت بایدن همچنان در حال بررسی پیشنهاد ارائه شده از سوی جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، در ارتباط با احیای برجام است، گفت این پیشنهاد عمدتا بر پایه همان پیشنهاد توافقی است که از ماهها قبل بر روی میز بوده و آمریکا با آن موافق بوده است.
سخنگوی وزارت خارجه آمریکا همچنین با استقبال از آزادی موقت مراد طاهباز، شهروند سه تابعیتی، از زندان ایران، از نقش عمان و بریتانیا در این زمینه تشکر کرد و بر عزم واشینگتن به آزاد کردن طاهباز و سایر شهروندان آمریکایی زندانی در ایران تاکید کرد.
ند پرایس همچنین تاکید کرد که جمهوری اسلامی باید در ارتباط با سرنوشت باب لوینسون، شهروند مفقود شده آمریکایی در ایران، پاسخگو باشد. لوینسون که مامور بازنشسته افبیآی است، اسفند سال ۱۳۸۵ در جزیره کیش مفقود شده بود.