سعیدرضا عاملی، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، گفت: افزایش ظرفیت پذیرش دانشجوی پزشکی در جلسه سهشنبه شورای عالی انقلاب فرهنگی به تصویب رسید اما مقرر شد تعداد دقیق این افزایش پذیرش در جلسه بعدی شورا اعلام شود و برای اجرای این طرح هم نیازمند فضای تعامل با جامعه پزشکی کشور هستیم
کانون نویسندگان ایران با صدور بیانیهای ضمن حمایت اعتراضات معلمان و تاکید براینکه آنها ذرهای از خواستههایشان عقب نمینشینند،حمله نیروهای انتظامی و امنیتی به تجمعات اعتراضی معلمان را محکوم کرد و خواستار آزادی معلمان زندانی و سایر زندانیان سیاسی،عقیدتی و کنشگران صنفی و مدنی شد.
این کانون اعلام کرد معلمان «ذرهای از خواستههای خود عقبنشینی نخواهند کرد» و خواستار اجرای «طرح رتبهبندی معلمان و همسانسازی حقوق بازنشستگان» هستند.
کانون نویسندگان همچنین در اعتراض به حمله نیروهای امنیتی به تجمع روز دوشنبه معلمان، افزود: «در روزهای اخیر نیز حملهی نیروهای امنیتی به تجمع بزرگ معلمان در مقابل مجلس، برای اعتراض به لایحهای که فرسنگها با خواستهای آنها فاصله دارد، و بازداشت و زندانی کردن رسول بداقی، بازرس کانون صنفی معلمان تهران را شاهد بودیم.»
در این بیانیه اشاره شده است که با توجه به اعتصاب سراسری و برگزاری تجمعهای گسترده معلمان در شهرهای مختلف، آنها نشان دادهاند که ذرهای از خواستههای خود عقبنشینی نخواهند کرد.
کانون نویسندگان با اشاره به درخواست معلمان برای آزادی معلمان زندانی، افزود که معلمان در تظاهرات و تجمعهای خود، افزون بر مطالبات صنفی جامعه فرهنگیان کشور، خواستار آزادی همه معلمان زندانی و سایر زندانیان سیاسی شدهاند.
بریتانیا، آلمان و فرانسه هشدار دادند که اقدامهای تحریکآمیز هستهای ایران نتایج مورد نظر در احیای برجام را بیاثر میکند و مذاکرات وین را به شکست نزدیک میکند.
این سه کشور اروپایی در بیانیهای مشترک پیش از نشست شورای امنیت با اشاره به فاصله گرفتن ایران از تعهدات خود در برجام گفتند: «ادامه اقدامهای تحریکآمیز هستهای ایران به این معناست که ما داریم به سرعت به پایان راه میرسیم.»
این بیانیه افزود: «ایران از موارد مورد مصالحه که پس از هفتهها مذاکره پرچالش حاصل شده بود، عقبنشینی کرده و در همین حال، تقاضاهای حداکثری مطرح کرده است. به نقطهای نزدیک میشویم که پیشرفت برنامه هستهای ایران، به طور کامل برجام را بیاثر کند.»
بریتانیا، فرانسه و آلمان افزودند: «اکنون در دیپلماسی برای ایران باز است تا به توافق برسد. ایران باید بین شکست برجام و یک توافق منصفانه و جامع برای منافع مردم ایران، یکی را انتخاب کند.»
سه کشور اروپایی خاطرنشان کردند: «برنامه هستهای ایران هرگز تا این حد پیشرفت نکرده بود. افزایش تنشهای هستهای، صلح و امنیت بینالمللی و نظام منع گسترش سلاحهای کشتار جمعی را تضعیف میکند.»
این بیانیه همچنین خاطرنشان کرد که در دوسال اخیر، جمهوری اسلامی علاوه بر اقدامهای «بیسابقه» در نقض برجام، دسترسی بازرسان آژانس بینالمللی اتمی را نیز به تاسیسات هستهای خود محدودیت کرده و همین امر باعث شده جامعه جهانی از برنامه هستهای ایران اطلاع کمتری داشته باشد.
پس از صدور این بیانیه، دبیرکل سازمان ملل متحد و معاون دبیرکل در امور سیاسی و تثبیت صلح، در نشست شورای امنیت برای بررسی دوازدهمین گزارش دبیرکل سازمان ملل درباره اجرای قطعنامه ۲۲۳۱ این شورا در خصوص برجام، از اقدامات ایران در نقض برجام ابراز تاسف کرده و خواهان بازگشت ایران به تعهدات برجامی خود شدند.
لیندا توماس گرینفیلد، سفیر آمریکا در سازمان ملل، در شورای امنیت گفت: نمیتوان به ایران اجازه داد برنامه هستهای خود را سرعت ببخشد، و در دیپلماسی هستهای وقت تلف کند. عدم عملکرد فوری از سوی ایران در مذاکرات وین مزایای مورد نظر در بازگشت متقابل به تعهدات برجام را بیاثر میکند.
در همین حال، فیصل بن فرحان، وزیر خارجه عربستان سعودی، نیز گفت که به نظر میرسد ایران در مذاکرات وین با قدرتهای جهانی برای احیای برجام متوقف شده است.
او افزود که ریاض دائما با طرفهای مذاکره در وین در تماس است.
رافائل گروسی مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی گفت محدودیتهایی که بازرسان این نهاد در ایران با مواجهاند، جهان را با تهدید یک «یک تصویر بسیار مبهم» از فعالیتهای غنیسازی ایران روبرو میکند.
او در مصاحبه با خبرگزاری آسوشیتدپرس در روز سهشنبه ۲۳ آذر گفت اگر ایران میخواهد «کشوری محترم در جامعه جهانی» باشد راهی برای «دور زدن» فعالیت بازرسان آژانس وجود ندارد.
ابراز نگرانی گروسی از محدودیتهای بازرسان آژانس در حالی است که محمد اسلامی، رییس سازمان انرژی اتمی ایران صبح سهشنبه، درخواست آژانس برای دسترسی به تاسیسات کرج را «خارج از پادمان» خواند و افزود: «ما در چارچوب پادمان و انپیتی عمل میکنیم و غیر از آن را قبول نداریم.»
او به خبرگزاری ایسنا گفت برجام معاهده است و کشورهای طرفین تعهدات متقابل داشتند. وقتی آنها به تعهداتشان عمل نکردند و تحریم اعمال کردند دلیلی ندارد تعهدات برجامی را به ما تحمیل کنند.
اسلامی گفت: «مساله کرج در یک بسته است و موارد ادعایی و کرج به هم پیوسته است و باید با هم حل و فصل شوند.»
رییس سازمان انرژی اتمی ایران همچنین با بیان اینکه آژانس بینالمللی انرژی اتمی بر فرآیندهای ایران مطابق قوانین و مقررات نظارت دارد، موضوع غنیسازی ۹۰ درصدی را رد کرد و گفت: «این اتهامات را دشمنان به ما نسبت میدهند.»
پیشتر رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، گفته بود از آنجا که سایت کرج به برنامه هستهای ایران مربوط میشود، این سازمان نمیتواند بدون اطلاع از وضعیت این سایت، اطلاعات دقیق را به مذاکرهکنندگان هستهای ارائه کند.
گروسی در گفتوگو با الجزیره گفت: «این توصیف که سایت کرج تاسیسات هستهای نیست، صحیح است، اما این سایت به برنامه هستهای مربوط و برای آن لازم است، زیرا جایی است که در آن سانتریفیوژها برای غنیسازی اورانیوم ساخته میشوند.»
مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی: «تا ندانیم در کرج چه میگذرد، قادر نخواهیم بود به مذاکرهکنندگان برجام بگوییم که وضعیت چگونه است، تا بتوان در توافق ارقام دقیقی گنجاند.»
آژانس بینالمللی انرژی اتمی ایران در پی آن است دوربینهای نظارتی خود را که در حمله اخیر در تاسیسات هستهای کرج آسیب دید، دوباره در این تاسیسات نصب کند.
در حالی که قدرتهای غربی هشدار میدهند زمان در مذاکرات هستهای وین برای احیای برجام رو به پایان است، علی باقری کنی مذاکرهکننده ارشد جمهوری اسلامی اعلام کرد هنوز «فرایند جدی» این مذاکرات برای لغو تحریمها آغاز نشده است.
باقری کنی، در گفتوگویی با شبکه انگلیسیزبان پرستیوی وابسته به صداوسیمای جمهوری اسلامی که روز سهشنبه منتشر شد، گفت: «هنوز فرایند جدی مذاکرات برای برداشتن تحریمها شروع نشده است البته چند پیشنویس بین دوطرف رد و بدل شده است.»
مقامهای دولت ابراهیم رئیسی اغلب از مذاکرات وین به عنوان مذاکرات برای «رفع همه تحریمها» نام میبرند، تا مذاکرات برای بازگشت به برجام.
معاون سیاسی وزیر خارجه جمهوری اسلامی اضافه کرد: «از نظر ما هر تحریمی که مغایر با برجام است باید فورا برداشته شود خواه این تحریمها در دوره اوباما اعمال شده باشد یا ترامپ یا بایدن، همه آنها باید برداشته شوند.»
او ادامه داد: «بر همین اساس، همه تحریمهایی که در کارزار موسوم به فشار حداکثری اعمال شدند هم باید برداشته شوند چرا که آنها مرتبط با برجام بودهاند».
این در حالی است که بسیاری از تحریمهایی که در سالهای اخیر علیه جمهوری اسلامی وضع شده ربطی به برجام نداشته و در چارچوب پروندههای حقوق بشری و مبارزه با تروریسم بوده است.
همچنین در شرایطی که جمهوری اسلامی به صورت مرحلهای تعهدات خود در چارچوب برجام را کاهش داده، باقری کنی گفت: «اقدامات هستهای که در حال حاضر ایران در حال انجام دادن است، دقیقا منطبق با برجام است.»
رافائل گروسی مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی در ماههای گذشته بارها نسبت به کاهش توانایی نظارت آژانس بر فعالیتهای هستهای ایران هشدار داده، اما مذاکرهکننده ارشد جمهوری اسلامی گفت: «درباره موضوع ضمانت و راستیآزمایی اختلافنظرهای وجود دارد و هنوز اختلافات درباره آنها رفع نشده و باید در جریان مذاکرات این اختلافات حل شود».
کمی پیش از انتشار این اظهارات، باقری کنی، در توییتی طرفهای غربی مذاکرات را متهم کرد که «به عادت مقصرنمایی خود پافشاری میکنند».
اما آنتونی بلینکن، وزیر خارجه آمریکا، که به اندونزی سفر کرده بود گفت واشینگتن اکنون درباره ایران و بازگشت به برجام دیپلماسی را ادامه میدهد زیرا در حال حاضر «بهترین گزینه» است.
بلینکن با این حال تاکید کرد: «ولی ما به طور فعال با متحدان و شرکای خود در مورد گزینههای جایگزین تعامل میکنیم.»
روز دوشنبه نیز، دیپلماتهای ارشد کشورهای اروپایی عضو برجام در متنی که در اختیار رسانهها قرار دادند، اعلام کردند در مذاکرات وین زمان بدون حصول پیشرفتی سریع، رو به پایان است و با توجه به سرعت برنامه هستهای ایران، برجام بهزودی به پوستهای توخالی بدل خواهد شد.
خبرگزاری رویترز به نقل از دیپلماتها اعلام کرده که در شش دور مذاکرات بین آوریل تا ژوئن پیشرفتهای واقعی داشت، اما به گفته یک مقام ارشد آمریکایی، در دور هفتم این مذاکرات، ایران هرگونه تفاهمی را که در شش دور قبلی انجام داده بود کنار گذاشته و خواستار مطالبات بیشتر شده است.
رییس اتاق بازرگانی ایران و عراق گزارشها درباره وصول کل مطالبات تهران از بغداد را تکذیب کرد و گفت: «مقرر شده بخشی از مطالبات به صورت اسکناس به ایران پرداخت شود.» در پی این اظهارات، سخنگوی وزارت برق هم گفت کشورش آمادگی خود درباره پرداخت تمام بدهی گاز به ایران را اعلام کرده است.
یحیی آلاسحاق روز دوشنبه ۲۲ آذر به خبرگزاری مهر گفت بخش دیگری از مطالبات ایران از عراق به صورت هزینهکرد برای خرید اقلام مورد نیاز ایران از طریق عراق پرداخت میشود.
او افزود برای این کار بانکهای مرکزی دو کشور موافقتنامهای را امضا کردهاند و «در همین راستا بخشی از مطالبات از عراق وصول شده و روند وصول ادامه دارد.»
آلاسحاق مطالبات ایران از عراق را حدود ۵ تا ۷ میلیارد دلار اعلام کرد و ادامه داد: «عمده این مطالبات به فروش و صادرات گاز و برق به این کشور مربوط است.»
رییس اتاق مشترک ایران و عراق همچنین گفت: «از آنجا که با پرداخت بخشی از مطالبات، جریان صادرات به عراق ادامه دارد مطالبات ایران از عراق همچنان در محدوده ۵ تا ۷ میلیارد دلار باقی است.»
این اظهارات در حالی است که احمد موسى، سخنگوی وزارت برق عراق روز سهشنبه به خبرگزاری رسمی این کشور گفت این وزارتخانه و طرف ایرانی هیاتهایی تشکیل دادند و در پی آن پیشنهادات و موضوعات متعددی را ارائه شد، از جمله لزوم پرداخت بدهی به ایران. او افزود عراق آمادگیاش را درباره پرداخت بدهی گاز به تهران اعلام کرده است.
عراق نزدیک به یک سوم گاز و برق مصرفی خود را از ایران وارد میکند. اما ایران اخیرا بارها عرضه انرژی به عراق را قطع کرده تا این کشور را وادار به پرداخت پولهای مسدودشده ایران در عراق کند.
روز یکشنبه، احسان اسماعیل، وزیر نفت عراق با اشاره به این که این کشور با قطع روزانه برق و بحران حاد انرژی روبهروست، اعلام کرد بغداد در حال مذاکره با ریاض برای خرید برق از عربستان سعودی است.