دبیر کمیسیون بهداشت مجلس: سرنوشت ۱۲۰ هزار میلیارد تومان ارز دارو هنوز مشخص نیست

رسانه‌های رسمی دوشنبه هشتم تیر‌ماه گزارش کردند نیروهای مردمی، کوهنوردان و امدادگران محلی، با وجود تلاش‌های شبانه‌روزی، به دلیل سخت‌گذر بودن منطقه، وزش باد شدید و دمای بالا، در مهار آتش با دشواری‌های جدی مواجه هستند.

بسیاری از نقاط کانون آتش همچنان فعال گزارش شده و دسترسی به آن‌ها نیازمند چندین ساعت پیاده‌روی در مسیرهای سخت کوهستانی است.

کمبود تجهیزات هوایی مناسب برای مقابله با آتش، بار دیگر مورد توجه رسانه‌ها قرار گرفته است. خوزستان هیچ بالگرد یا هواپیمای آب‌پاش اختصاصی‌ای ندارد.

محمدرضا موالی‌زاده، استاندار خوزستان، برای مهار آتش از پایتخت درخواست اعزام بالگرد کرده است.

مدیرکل منابع طبیعی استان نیز بر نیاز فوری به پشتیبانی هوایی تاکید کرده و گفته است بخش عمده‌ای از آتش در مناطق قابل دسترس مهار شده، اما نقاط سخت‌گذر همچنان مشکل‌ساز هستند.

100%

گزارش شده است در جریان تلاش برای خاموش کردن این آتش، تقی چنگلوایی، فعال محیط زیست و حامی طبیعت محلی از روستای قالند (یا اسدآباد)، جان باخت.

او ششم تیر‌ماه، حین مشارکت داوطلبانه در عملیات اطفای حریق دچار سوختگی شد و جان خود را از دست داد.

یک نفر دیگر نیز دچار مصدومیت شده است.

منطقه خائیز و بدیل از مناطق حفاظت‌شده مهم استان خوزستان با پوشش گیاهی مرتعی، بوته‌ها و درختان کنار است که هر سال در فصل گرما آسیب‌پذیر می‌شود.

بارش‌های سال گذشته تراکم علوفه را افزایش داده و خطر حریق را بالا برده است.

پیش‌تر، نبود تجهیزات لازم در آتش‌سوزی بخش دیگری از زاگرس در استان فارس نیز روند امدادرسانی را کند کرده بود.

ششم تیر، که آتش‌سوزی در کوه بدیل بهبهان آغاز شد، در حالی که مقام‌های دولتی از مهار آتش‌سوزی‌های در جنگل‌های استان فارس خبر دادند، داوطلبان و فعالان محیط زیست گفتند آتش‌سوزی‌های گسترده، کمبود تجهیزات، فرسودگی امکانات و ضعف مدیریت، عملیات اطفای حریق در جنگل‌های زاگرس را با بحرانی جدی روبه‌رو کرده است.

استان فارس از ۲۰ اردیبهشت‌ماه تا سوم تیرماه، با موجی کم‌سابقه از آتش‌سوزی‌های جنگلی روبه‌رو شد.

شرق دوشنبه هشتم تیر نوشت حدود ۱۸۵ هزار کیلومتر مربع، معادل نزدیک به ۱۱ درصد از مساحت ایران، با پدیده فرونشست زمین مواجه است.

حدود ۳۹ میلیون نفر، یعنی نزدیک به ۴۹ درصد جمعیت کشور، در این مناطق زندگی می‌کنند و در معرض پیامدهای این بحران قرار دارند. بیش از ۳۸۰ شهر و ۹۲۰۰ روستا نیز در مناطق درگیر با فرونشست یا در مسیر گسترش آن قرار دارند.

شرق افزود این آمار نشان می‌دهد فرونشست دیگر محدود به چند دشت و منطقه خاص نیست و به بحرانی ملی تبدیل شده که امنیت سرزمینی و چشم‌انداز توسعه کشور را تهدید می‌کند.

• 

  فرونشست زمین بیشترین اثر را بر خراسان رضوی، اصفهان و جنوب کرمان داشته است

پیش‌تر در شهریور ۱۴۰۴، مهدی زارع، استاد پژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی و مهندسی زلزله، هشدار داد ایران در زمینه فرونشست زمین به‌سوی یک «فاجعه شهری» پیش می‌رود.

اسکندر صیدایی، رییس سازمان نقشه‌برداری، آذر ۱۴۰۴ اعلام کرد به استثنای استان‌های ساحلی دریای خزر، مانند گیلان، همه مناطق کشور با درجات مختلفی از فرونشست زمین روبه‌رو هستند.

عوامل اصلی فرونشست

شرق در ادامه به نقل از مرکز پژوهش‌های مجلس نوشت برداشت بی‌رویه از منابع آب زیرزمینی عامل اصلی فرونشست زمین در ایران است و کاهش بارندگی و تداوم خشکسالی نیز این روند را تشدید کرده است.

در نتیجه این فشار، آبخوان‌ها به‌تدریج متراکم می‌شوند و سطح زمین فرو می‌نشیند؛ فرایندی که در بسیاری از موارد غیرقابل بازگشت است و به نابودی دائمی ظرفیت ذخیره آب در آبخوان‌ها می‌انجامد.

این پدیده همچنین تهدیدی علیه زیرساخت‌های حیاتی کشور به شمار می‌رود و می‌تواند به جاده‌ها، خطوط راه‌آهن، شبکه‌های آب، گاز، برق و مخابرات، ساختمان‌ها و حتی آثار تاریخی، آسیب جدی وارد کند.

شرق افزود فرونشست با افزایش هزینه نگهداری و تعمیر زیرساخت‌ها، کاهش ارزش املاک، اختلال در فعالیت‌های اقتصادی، افت کیفیت آب و تشدید مهاجرت، پیامدهای اقتصادی، اجتماعی و بهداشتی گسترده‌ای به دنبال دارد.

گزارش‌های منتشرشده در سال‌های اخیر حاکی از آن است که فرونشست زمین به یکی از تهدیدهای جدی برای بناهای تاریخی کشور تبدیل شده است.

۲۴ خرداد، وب‌سایت «قلمرو رفاه» گزارش داد ایران اکنون یکی از شدیدترین بحران‌های آب را در تاریخ معاصر خود تجربه می‌کند.

• 

  مدیر پایگاه جهانی تخت جمشید: فرونشست زمین در نقش رستم شکاف ایجاد کرده است

وضعیت بحرانی تهران

شرق در ادامه نوشت تهران بحرانی‌ترین استان کشور از نظر نرخ فرونشست محسوب می‌شود و ۱۲.۵ درصد از مساحت آن، معادل حدود ۱۶۳۰ کیلومتر مربع، درگیر این پدیده است.

دو کانون اصلی فرونشست در تهران، پهنه ورامین و نواحی جنوب غربی استان شامل مناطق ۱۷، ۱۸، ۱۹ و ۲۱ شهرداری تهران و شهرهای اسلامشهر و شهریار و ملارد هستند.

بر اساس این گزارش، «برداشت بی‌رویه و متمرکز» از آب‌های زیرزمینی یکی از مهم‌ترین عوامل فرونشست زمین در تهران به شمار می‌رود.

سهم آب تامین‌شده از منابع زیرزمینی برای پایتخت در ابتدای دهه ۱۳۹۰ حدود ۲۶ درصد بود، اما اکنون به حدود ۴۵ درصد افزایش یافته است.

برخی آمارها نشان می‌دهد وابستگی تهران به منابع زیرزمینی حتی فراتر از این است؛ به گونه‌ای که ۶۲ درصد آب مصرفی پایتخت از سفره‌های زیرزمینی و تنها ۳۸ درصد از منابع آب سطحی تامین می‌شود.

۲۶ خرداد، خبرگزاری ایسنا گزارش داد تهران به‌عنوان بزرگ‌ترین مرکز جمعیتی کشور، به‌دلیل کاهش چشمگیر بارش‌ها، محدودیت منابع آب تجدیدپذیر و برداشت بی‌رویه از منابع زیرزمینی، با چالش تامین آب مواجه است.

شش سال خشکسالی پیاپی و فقر شدید منابع تجدیدپذیر، تهران را در وضعیتی بحرانی قرار داده است. چالشی که انتقال آب بین‌حوضه‌ای نیز از حل ریشه‌ای آن ناتوان بوده و به تخریب زیست‌محیطی حوضه‌های مبدا انجامیده است.

یوسی کارادی، مدیرکل سازمان ملی سایبری اسرائیل، دوشنبه هشتم تیر در مصاحبه با روزنامه آلمانی دی‌ولت گفت در ژوئن ۲۰۲۵ در جریان جنگ ۱۲ روزه، حدود ۱۶۰۰ حمله سایبری علیه اسرائیل انجام گرفت.

او افزود این رقم در ژوئن ۲۰۲۶ به حدود ۴۸۰۰ حمله رسید که از افزایشی سه برابری نسبت به مدت مشابه سال قبل حکایت دارد.

کارادی هشدار داد: «برخی از این گروه‌ها بسیار ماهر هستند. ما می‌توانیم با آن‌ها مقابله کنیم، اما باید آن‌ها را جدی بگیریم. برخلاف عرصه نظامی، در فضای سایبری آتش‌بسی وجود ندارد.»

• 

  مونته‌نگرو یک شهروند ایرانی تحت تعقیب آمریکا به اتهام حملات سایبری را بازداشت کرد

بر اساس گزارش‌های امنیتی، گروه‌های هکری وابسته به جمهوری اسلامی طی سال‌های گذشته، حملات متعددی را علیه زیرساخت‌ها، شرکت‌ها و سازمان‌های کشورهای مختلف، به‌ویژه ایالات متحده و اسرائیل، سازماندهی کرده‌اند.

پس از آغاز جنگ اخیر در ۹ اسفند ۱۴۰۴، مجموعه‌ای از عملیات سایبری به هکرهای وابسته به تهران نسبت داده شده است؛ از جمله حمله مخرب به شرکت تجهیزات پزشکی «استرایکر» و افشای ایمیل‌های شخصی کش پاتل، رییس اف‌بی‌آی.

پنجم خرداد، خبرگزاری رویترز به نقل از پژوهشگران اسرائیلی گزارش داد هکرهای وابسته به حکومت ایران در حمله سایبری اسفندماه به سامانه حمل‌ونقل عمومی لس‌آنجلس دست داشتند.

این رویداد به اختلال در فعالیت بخشی از شبکه ترابری این کلان‌شهر انجامید.

دامنه حملات سایبری حکومت ایران

مدیرکل سازمان ملی سایبری اسرائیل در ادامه اظهارات خود اعلام کرد حملات جمهوری اسلامی سامانه‌های مرتبط با زیرساخت‌های حیاتی، نهادهای مرکزی، شرکت‌های کوچک و متوسط و همچنین شهروندان اسرائیلی را هدف قرار داده‌اند.

به گفته کارادی، دفترهای حقوقی و شرکت‌های حسابداری از جمله کسب‌وکارهای کوچکی بوده‌اند که از سوی تهران هدف قرار گرفتند.

او اضافه کرد: «تا این لحظه توانسته‌ایم حملات به زیرساخت‌های حیاتی را دفع کنیم. امیدوارم همین‌طور باقی بماند.»

• 

  جنگ خاموش جمهوری اسلامی؛ تهدید سایبری تهران علیه زندگی روزمره مردم جهان

این مقام ارشد اسرائیلی در عین حال تایید کرد شرکت‌هایی که نفوذ به آن‌ها آسان‌تر بوده، اغلب با پاک شدن کامل اطلاعات سامانه‌های کامپیوتری خود روبه‌رو شدند.

کارادی در گفت‌وگوی خود با روزنامه دی‌ولت به نام این شرکت‌ها اشاره‌ای نکرد.

جمهوری اسلامی معمولا دست داشتن در عملیات هکری علیه سایر کشورها را رد می‌کند.

این در حالی است که مقام‌های تهران بارها از هدف قرار گرفتن زیرساخت‌ها و سامانه‌های کشور در حملات سایبری خبر داده‌اند.

در تازه‌ترین نمونه از این حملات، فعالیت شماری از بانک‌های ایران در دو مقطع در خرداد و تیر بر اثر حملات سایبری با اختلال مواجه شد.

حسین شریعتمداری، نماینده رهبر جمهوری اسلامی در روزنامه کیهان، نوشت: «گام اول تحقق خواسته‌های رهبری در مذاکرات، تاکید بر تحویل ترامپ به جمهوری اسلامی برای محاکمه در مراجع قضایی ایران است.»

نماینده رهبر جمهوری اسلامی در روزنامه کیهان همچنین نوشت تیم مذاکره‌کننده جمهوری اسلامی باید از پذیرش دونالد ترامپ و نمایندگان او در مذاکرات آتی خودداری کند و پیشنهاد جایگزینی هیاتی متشکل از نمایندگان کنگره آمریکا را بدهد.

شریعتمداری در این یادداشت افزود: «تلاش برای انتقام از قاتل علی خامنه‌ای باید در همان سرزمین آمریکا صورت بگیرد.»

وال‌استریت ژورنال بامداد دوشنبه هشتم تیر به نقل از منابع آگاه نوشت درگیری‌های اخیر میان آمریکا و جمهوری اسلامی موجب نگرانی مالکان کشتی‌ها شده و چشم‌انداز بازگشایی تنگه هرمز را با ابهام روبه‌رو کرده است.

به نوشته این روزنامه، این تحولات در حالی رخ می‌دهد که ازسرگیری تردد شناورها در این آبراه راهبردی، «دستاورد کلیدی» تفاهم اخیر میان تهران و واشینگتن به شمار می‌رفت.

در مقابل، رسانه آمریکایی اکسیوس صبحگاه دوشنبه هشتم تیر به نقل از یک مقام ارشد آمریکایی گزارش داد آمریکا و جمهوری اسلامی توافق کرده‌اند حملات علیه یکدیگر را متوقف کنند.

به گفته این منبع، تیم‌های مذاکره‌کننده از هر دو دولت قرار است سه‌شنبه در دوحه، پایتخت قطر، درباره اختلافات مربوط به تنگه هرمز گفت‌وگو کنند.

اکسیوس نوشت آتش‌بس میان دو طرف، با وجود گذشت تنها ۱۱ روز، در پی حملات تازه و تهدید دونالد ترامپ به ازسرگیری جنگ و «تمام کردن کار»، شکننده شده است.

رسانه سعودی العربیه نیز به نقل از منابع آگاه خبر مشابه اکسیوس مخابره کرد و نوشت گفت‌وگوهای فنی تهران-واشینگتن سه‌شنبه در دوحه از سر گرفته می‌شود. به نوشته این رسانه گفت‌وگوهای آتی بر تنگه هرمز متمرکز خواهد بود.

در خبری دیگر، خبرگزاری رویترز به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داد که مذاکرات فنی سه‌شنبه «در تمام زمینه‌های یادداشت تفاهم» ادامه می‌یابد.

این مقام به رویترز گفت: «قرار است مذاکرات فنی در مورد تمام زمینه‌های یادداشت تفاهم ادامه یابد. هر دو طرف فعلا حملات را متوقف خواهند کرد و کشتی‌ها می‌توانند آزادانه حرکت کنند.»

بر اساس گزارش اکسیوس، دور تازه تنش‌ها ناشی از برداشت‌های متفاوت دو طرف از یادداشت تفاهم پایان جنگ، به‌ویژه مفاد مربوط به تنگه هرمز، بوده است.

بر اساس بند پنجم این یادداشت تفاهم، جمهوری اسلامی متعهد شده است با به‌کارگیری تمام تلاش خود، برای ۶۰ روز زمینه عبور ایمن کشتی‌های تجاری میان خلیج فارس و دریای عمان را بدون دریافت عوارض فراهم کند.

در این یادداشت تفاهم همچنین تصریح شده است تردد کشتی‌های تجاری بلافاصله از سر گرفته می‌شود و با رفع موانع فنی و نظامی و انجام مین‌روبی از سوی جمهوری اسلامی، عبور و مرور عادی کشتی‌ها از تنگه هرمز ظرف ۳۰ روز به‌طور کامل برقرار خواهد شد.

اکسیوس افزود در مذاکرات هفته گذشته در سوئیس، هیات آمریکایی به ریاست جی‌دی ونس، معاون رییس‌جمهوری آمریکا، با جمهوری اسلامی توافق کرده بود یک خط تماس مستقیم میان ارتش آمریکا و سپاه پاسداران برای هماهنگی تردد کشتی‌ها در تنگه هرمز ایجاد شود.

با این حال، بر اساس این گزارش، تا روز شنبه این خط تماس هنوز فعال نشده بود؛ هم‌زمان جمهوری اسلامی بار دیگر اعلام کرده بود کشتی‌ها باید برای عبور از تنگه هرمز هماهنگی انجام دهند.

یک منبع آگاه به اکسیوس گفت مذاکرات سه‌شنبه در ابتدا قرار بود در سوئیس و با محوریت برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی برگزار شود، اما تشدید تنش‌ها باعث تغییر محل گفت‌وگوها و تمرکز آن بر موضوع تنگه هرمز شده است.

اکسیوس نوشت انتظار می‌رود نیک استوارت، رییس تیم فنی آمریکا، در این مذاکرات شرکت کند. کاخ سفید بلافاصله به درخواست این رسانه برای اظهارنظر پاسخ نداد.

تنش بر سر مسیرهای جایگزین در تنگه هرمز

عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، هفتم تیر در نشست خبری مشترک با فواد حسین، همتای عراقی خود، در بغداد گفت بر پایه تفاهم‌نامه اخیر، تنگه هرمز «تحت مدیریت» جمهوری اسلامی است و پس از رفع موانع، به ظرفیت پیش از جنگ بازمی‌گردد.

او افزود: «این ترتیبات در حال اتخاذ و اجراست و مسئولیت آن با جمهوری اسلامی است و هیچ نهاد یا کشور دیگری بر اساس یادداشت تفاهم در این خصوص مسئولیتی ندارد.»

جمهوری اسلامی در روزهای اخیر دو شناور را در آب‌های منطقه هدف قرار داد؛ یک کشتی کانتینربر و یک نفتکش حامل نفت قطر، کشوری که در مذاکرات تهران و واشینگتن نقش میانجی دارد.

در پاسخ، آمریکا مواضع نظامی حکومت ایران را در امتداد سواحل تنگه هرمز هدف قرار داد. پس از آن، جمهوری اسلامی دست به حملاتی علیه کویت و بحرین زد.

مایک والتز، سفیر آمریکا در سازمان ملل، هفتم تیر در گفت‌وگو با فاکس‌نیوز هشدار داد اگر جمهوری اسلامی کشتیرانی بین‌المللی در تنگه هرمز یا پایگاه‌های آمریکا را تهدید کند، واشینگتن به هدف قرار دادن زیرساخت‌های نظامی حکومت ایران ادامه خواهد داد.

با این حال، محمد امرسی، کارشناس مسائل ایران و عضو شورای مشورتی جهانی مرکز ویلسون، در مصاحبه با وال‌استریت ژورنال گفت با وجود تشدید تنش‌ها، به نظر می‌رسد اوضاع تاکنون «مدیریت شده است».

در روزهای اخیر، اعلام مسیرهای جایگزین از سوی عمان برای تردد کشتی‌ها در تنگه هرمز، واکنش مقام‌های حکومت ایران را در پی داشته است.

فرزین ندیمی، پژوهشگر ارشد امور دفاعی و امنیتی، ششم تیر در مصاحبه با ایران‌اینترنشنال گفت فشار تهران بر مسیرهای کشتیرانی مرتبط با عمان با هدف وادار کردن این کشور به پذیرش سازوکار مورد نظر سپاه پاسداران و هدایت کشتی‌ها به مسیرهای تحت کنترل جمهوری اسلامی انجام می‌گیرد.

خبرگزاری آسوشیتدپرس چهارم تیر نوشت ایجاد مسیر جایگزین در تنگه هرمز، اهرم فشار تهران در مذاکرات را از بین می‌برد.

کشته شدن یک نیروی ارتش قطر

وزارت کشور قطر هفتم تیر در بیانیه‌ای اعلام کرد یک شهروند این کشور به‌دنبال «عملیات نظامی در منطقه» جان خود را از دست داده است.

بر پایه این بیانیه، گشت‌های دریایی قطر شامگاه ششم تیر پس از آنکه یک شناور حامل دو سرنشین در زمان مقرر بازنگشت، عملیات جست‌وجو را آغاز کردند.

به گفته وزارت کشور قطر، تیم‌های جست‌وجو و نجات دریایی بامداد هفتم تیر شناور مفقودشده را پیدا کردند.

بررسی‌ها نشان داد یک شهروند قطری بر اثر جراحات ناشی از ترکش عملیات نظامی در منطقه جان باخت. یک «شهروند عرب» مقیم قطر نیز در این رویداد زخمی و به بیمارستان منتقل شد.

وزارت کشور قطر محل وقوع این حادثه را اعلام نکرد و توضیحی نیز درباره ارتباط احتمالی آن با حملات اخیر جمهوری اسلامی ارائه نداد.