پزشک سعودی بهدلیل حمله مرگبار با خودرو به یک بازار کریسمس در آلمان به حبس ابد محکوم شد
دادگاه حمله به بازار کریسمس ماگدبورگ
دادگاهی در آلمان یک پزشک اهل عربستان سعودی را بهدلیل حمله با خودرو به بازار کریسمس شهر ماگدبورگ در سال ۲۰۲۴ که به کشته شدن شش نفر و زخمی شدن صدها نفر انجامید، به حبس ابد محکوم کرد.
این پزشک با یک خودروی اجارهای بیامو در بازار تاریخی کریسمس ماگدبورگ در شرق آلمان، به میان جمعیت رانده بود.
متهم، مطابق قوانین حفظ حریم خصوصی آلمان، تنها با نام «طالب آ.» معرفی شده است. او روانپزشکی اهل عربستان سعودی است که مقامهای آلمانی او را دارای سابقه اظهارات ضداسلامی و گرایش به جریان راست افراطی توصیف کردهاند.
این حمله جامعه آلمان را شوکه کرد و چند ماه پیش از انتخابات سراسری فوریه سال ۲۰۲۵، بار دیگر موضوع مهاجرت را به یکی از محورهای اصلی بحثهای سیاسی تبدیل کرد.
کریستیان لوفلر، سخنگوی دادگاه، در بیانیهای گفت: «رفتار متهم در تمام طول دادگاه نشاندهنده اختلال شخصیت خودشیفته بود؛ تشخیصی که کارشناس پرونده نیز آن را تایید کرد.»
او افزود: «این یعنی او خود را محور همهچیز میداند. فقط خودش را میبیند و رنج دیگران را نمیبیند.»
دادستانی متهم را به قتل شش نفر و تلاش برای قتل صدها نفر دیگر متهم کرده است.
به گفته دادستانها، این حمله تنها یک دقیقه و چهار ثانیه طول کشید، اما طی چند هفته برنامهریزی شده بود.
پنج زن ۴۵ تا ۷۵ ساله و یک پسر ۹ ساله در این حمله کشته شدند.
دادستانها اعلام کردند متهم ظاهرا بهدلیل نارضایتی و سرخوردگی از نتیجه یک پرونده حقوقی و همچنین ناکامی در چند شکایت کیفری، دست به این حمله زده و بهتنهایی عمل کرده است.
دادگاه با تشخیص «شدت استثنایی جرم» او را به حبس ابد محکوم کرد. این حکم به این معناست که متهم، برخلاف روال معمول، پس از گذشت ۱۵ سال نیز بهطور خودکار واجد شرایط درخواست آزادی مشروط نخواهد بود و احتمالا مدت بسیار طولانیتری را در زندان سپری خواهد کرد.
زندگی در تبعید و فعالیتهای رسانهای
متهم این پرونده از ماه مارس ۲۰۲۰ در یک مرکز تخصصی بازپروری مجرمان مبتلا به اعتیاد در شهر برنبورگ، در حدود ۴۰ کیلومتری ماگدبورگ، به عنوان روانپزشک مشغول به کار بود، اما از اواخر اکتبر ۲۰۲۴ بهدلیل مرخصی و بیماری در محل کار حاضر نشده بود.
در نخستین ساعات پس از حمله، برخی کاربران شبکههای اجتماعی این حادثه را با حمله مرگبار یک مهاجر متاثر از افراطگرایی اسلامگرا به بازار کریسمس برلین در سال ۲۰۱۶ مقایسه کردند، اما خیلی زود توجهها به اظهارات تند و حملات لفظی متهم علیه اسلام معطوف شد.
او در سال ۲۰۱۹ در چند مصاحبه رسانهای درباره فعالیتهایش برای کمک به شهروندان سعودی که از اسلام روی گرداندهاند و قصد خروج از کشور و مهاجرت به اروپا را دارند، صحبت کرده بود. با این حال، یکی از گروههای مخالف حکومت عربستان سعودی در تبعید اعلام کرد با او اختلاف داشته و او فردی منزوی بوده که در همکاری با دیگران مشکل داشته است.
«طالب آ.» در مستندی از بیبیسی در ژوییه ۲۰۱۹ گفته بود پس از آن که بیدین شد و در آلمان درخواست پناهندگی داد، وبسایت «wearesaudis.net» را راهاندازی کرد.
رسانههای محلی گزارش دادند متهم در جریان دادگاه نشانه اندکی از ابراز پشیمانی نشان داد، بارها سخنان پراکنده و نامنسجم بیان کرد و قاضی چندین بار از او خواست مختصر صحبت کند.
سخنگوی دادگاه جمعه پنجم تیر ماه گفت هر زمان متهم از رعایت نظم جلسه خودداری میکرد، از دادگاه خارج میشد. همچنین زمانی که او اعتصاب غذا کرد و مدعی شد از نظر جسمی قادر به حضور در دادگاه نیست، رسیدگی به پرونده در غیاب او ادامه یافت.
متهم در روز حمله چند پیام ویدیویی در حساب خود در شبکه اجتماعی ایکس منتشر کرده بود.
او در این ویدیوها با اظهاراتی پراکنده، از یک سو «لیبرالیسم» آلمان را عامل مرگ سقراط، فیلسوف یونان باستان، دانست و از سوی دیگر پلیس را متهم کرد حافظه جانبی (USB) او را سرقت و شکایت کیفری ثبتشدهاش را نابود کرده است.
هولگر مونش، رییس اداره فدرال پلیس جنایی آلمان، گفت عربستان سعودی از سال ۲۰۲۳ درباره این فرد به آلمان هشدار داده بود، اما مقامهای آلمانی پس از بررسی، این هشدار را مبهم ارزیابی کردند.
شمار زیادی از قربانیان و آسیبدیدگان این حمله به عنوان شاکیان خصوصی در روند رسیدگی به پرونده حضور داشتند و حدود ۴۰ وکیل، نمایندگی آنان را بر عهده داشتند.
بهدلیل شمار زیاد حاضران، برای برگزاری دادگاه ساختمان موقتی ویژهای در ماگدبورگ ساخته شد.
متهم پنجم تیر ماه در محفظهای شیشهای و تحت حفاظت ماموران نقابدار، در دادگاه حاضر شد.
دادگاه عالی ایالتی هامبورگ رسیدگی به پروندهای را آغاز کرده است که در آن یک شهروند دانمارکی افغانستانی تبار، به جاسوسی برای جمهوری اسلامی و شناسایی اهداف یهودی و حامیان اسرائیل در آلمان، بهمنظور «حملات احتمالی تروریستی» متهم شده است.
بر اساس کیفرخواست، متهم اصلی، مردی ۵۴ ساله با تابعیت دانمارک و تبار افغانستانی، متهم است که به دستور جمهوری اسلامی، از یهودیان و حامیان اسرائیل در آلمان جاسوسی کرده و اطلاعات مربوط به آنها را برای انجام حملات احتمالی، از جمله قتل و آتشسوزی، جمعآوری کرده است.
به گفته دادستانی آلمان، از جمله افرادی که هدف عملیات شناسایی قرار گرفته بودند، یوزف شوستر، رییس شورای مرکزی یهودیان آلمان، و فولکر بک، رییس انجمن آلمان و اسرائیل، بودند.
پلیس دانمارک یک سال پیش این مرد را در شهر آرهوس، دومین شهر بزرگ این کشور، بازداشت کرد.
او چند هفته بعد به آلمان مسترد شد و در برابر قاضی تحقیق دادگاه فدرال در شهر کارلسروهه حاضر شد.
این متهم از زمان انتقال به آلمان تاکنون در بازداشت موقت به سر میبرد.
همدست او نیز که شهروند افغانستان است، در ماه نوامبر سال گذشته در دانمارک بازداشت و سپس برای ادامه روند قضایی به آلمان منتقل شد.
دادگاه عالی ایالتی هامبورگ اکنون رسیدگی به این پرونده را آغاز کرده است.
پیش از این در اردیبهشت ماه، سازمان اطلاعات داخلی آلمان هشدار داده بود جمهوری اسلامی ممکن است پس از پایان جنگ با اسرائیل و آمریکا، دامنه عملیاتهای امنیتی و تروریستی خود را در اروپا گسترش دهد.
به گفته منابع امنیتی، حکومت ایران از ماه مارس ۲۰۲۶ کارزاری با نام «حرکت اصحاب الیمین الاسلامیه» (HAYI) راهاندازی کرده که از طریق شبکههای اجتماعی، اقدام به جذب نیرو در میان محافل طرفدار جمهوری اسلامی و جریانهای افراطی شیعه میکند.
پژوهشگران امنیتی هشدار دادهاند این مدل عملیات، شامل حملات ساده اما پرتعداد بهوسیله افراد محلی و بعضا نوجوانان، میتواند فشار گستردهای بر سرویسهای امنیتی اروپا وارد کند؛ بهویژه برای حفاظت از مراکز یهودی، مدارس و مراکز اجتماعی.
سازمان اطلاعات داخلی آلمان تاکید کرده است جمهوری اسلامی در گذشته نیز از روشهایی در حد «تروریسم دولتی» استفاده کرده؛ از عملیاتهای شناسایی و مراقبت گرفته تا طراحی حملات علیه مخالفان و اهداف اسرائیلی و یهودی در اروپا.
وزیر کشور لبنان اعلام کرد دستور داده است پوسترهایی که در روزهای اخیر با شعار «سپاس از ایران وفادار» و تصویر مجتبی و علی خامنهای در مسیر فرودگاه بینالمللی بیروت نصب شدهاند، ظرف دو روز آینده جمعآوری شوند. او این اقدام را بخشی از اجرای قوانین و ساماندهی فضای عمومی توصیف کرد.
احمد الحجار، وزیر کشور لبنان، پنجشنبه چهارم تیر ماه در حاشیه نشست هیات دولت گفت دستور داده است بنرها و پوسترهایی که چند روز پیش در مسیر منتهی به فرودگاه بینالمللی رفیق حریری بیروت نصب شدهاند، برداشته شوند.
حجار هنگام ورود به کاخ ریاستجمهوری لبنان، محل برگزاری نشست هیات دولت، به خبرنگاران گفت که این تصمیم «در چارچوب تلاشها برای ساماندهی فضاهای عمومی و تضمین اجرای قوانین و مقررات جاری»، اتخاذ شده است.
در روزهای اخیر، بیلبوردهایی در مسیر فرودگاه بینالمللی بیروت نصب شدند که تصویر مجتبی خامنهای، رهبر جدید جمهوری اسلامی، و پدر کشته شدهاش، علی خامنهای، را در کنار شعار «سپاس از ایران وفادار» به نمایش گذاشتهاند.
نصب این پوسترها چند روز پس از اعلام توافق آتشبس میان اسرائیل و حزبالله انجام شد. توافقی که در چارچوب مذاکرات میان جمهوری اسلامی و ایالات متحده آمریکا در پاکستان به دست آمد.
این اقدام همچنین در شرایطی صورت گرفت که همزمان گفتوگوهای مستقیم میان مقامهای لبنان و اسرائیل با میانجیگری آمریکا در جریان است.
قرار بود آخرین دور این مذاکرات پنجشنبه چهارم تیر ماه به پایان برسد.
این نخستین بار نیست که دولت لبنان خواستار تغییر بیلبوردهای مسیر فرودگاه بیروت میشود.
سال ۲۰۲۲، وزارت گردشگری لبنان از حزبالله و جنبش امل خواسته بود بیلبوردهایی را که تصاویر شخصیتهای مذهبی و سیاسی مورد احترام این دو گروه را نمایش میدادند، جمعآوری کنند و به جای آنها تابلوهایی با هدف معرفی و تبلیغ صنعت گردشگری لبنان نصب شود.
حزبالله خواستار خروج «بیقید و شرط» نیروهای اسرائیلی
همزمان با این تحولات، نعیم قاسم، دبیرکل حزبالله لبنان، در سخنرانی تلویزیونی خود به مناسبت عاشورا، خواستار خروج «بیقید و شرط» نیروهای اسرائیلی از مناطق تحت اشغال در لبنان شد و هرگونه عادیسازی روابط با اسرائیل را رد کرد.
او در سخنرانی خود برای دهها هزار نفر از هواداران حزبالله، گفت: «اسرائیل هیچ گزینهای جز خروج کامل از تمام وجببهوجب خاک لبنان ندارد .... اسرائیل باید بدون هیچ شرطی لبنان را ترک کند.»
قاسم که این اظهارات را همزمان با برگزاری مذاکرات مستقیم مقامهای لبنان و اسرائیل در واشینگتن بیان کرد، افزود که حزبالله «نه عادیسازی روابط را میپذیرد، نه پایان دادن به وضعیت خصومت، نه هیچ دستاوردی برای اسرائیل و نه حتی حضور جزیی آن در خاک لبنان را».
او تاکید کرد: «اسرائیل باید خوار و شکستخورده لبنان را ترک کند و همین اتفاق هم خواهد افتاد.»
دولت ونزوئلا اعلام کرد پیکر ۲۳۵ نفر که در زمینلرزههای شامگاه چهارشنبه جان باختند، از زیر آوار خارج شده است. هنوز برآوردی از مجموع تلفات این حادثه ارائه نشده و وبسایتی که برای ثبت و پیگیری سرنوشت افراد مفقودشده ایجاد شده، شمار مفقودان را بیش از ۴۹ هزار و ۶۰۰ نفر اعلام کرده است.
سازمان زمینشناسی آمریکا پیشبینی کرده است شمار جانباختگان ممکن است از ۱۰ هزار نفر فراتر برود.
نیروهای امدادی تا بامداد جمعه پنجم تیر ماه به عملیات جستوجو برای نجات صدها نفر گرفتار زیر آوار و یافتن هزاران مفقود ادامه دادند.
دو زمینلرزه رخ داده که از بزرگترین زمینلرزههای تاریخ معاصر آمریکای لاتین توصیف شدهاند، بخشهایی از کاراکاس، پایتخت ونزوئلا، و مناطق اطراف آن را ویران کردند.
امدادگران، کمکهای مالی و سایر کمکهای اضطراری، در حال ورود به ونزوئلا هستند.
خبرگزاری رویترز در گزارشی به ارائه جزییات این کمکها پرداخت:
سازمان ملل متحد
دفتر هماهنگی امور بشردوستانه سازمان ملل اعلام کرد ۲۵ تیم بینالمللی با مجموع هزار نیروی امدادی برای کمک به ونزوئلا بسیج شدهاند.
تام فلچر، معاون دبیرکل سازمان ملل در امور بشردوستانه، گفت: «روزهای آینده نیازمند تلاشی گسترده و جمعی برای حمایت از عملیات امدادرسانی به رهبری دولت ونزوئلا و کمک به آسیبدیدگان خواهد بود.»
آمریکا
وزارت خارجه آمریکا اعلام کرد ۱۵۰ میلیون دلار کمک برای ونزوئلا اختصاص داده است.
این بسته حمایتی شامل ۵۰ میلیون دلار کمک جدید به نهادهایی مانند برنامه جهانی غذا و سازمان غیردولتی گروه پزشکی بینالمللی و همچنین ۱۰۰ میلیون دلار کمک به صندوق مشترک سازمان ملل است.
وزارت خارجه آمریکا همچنین اعلام کرد یک تیم واکنش به بلایا به همراه دو واحد جستوجو و نجات شهری اعزام خواهد شد و واشینگتن پشتیبانی هوایی، لجستیکی و هماهنگی لازم را برای انتقال نیروها و تجهیزات نجاتبخش به مناطق آسیبدیده فراهم میکند.
ارتش آمریکا نیز در انتقال نیروها و تجهیزات و پشتیبانی از دیگر عملیات امدادرسانی مشارکت دارد.
السالوادور
بیش از ۱۵۰ امدادگر و محمولههای امدادی بامداد پنجم تیر ماه از السالوادور وارد ونزوئلا شدند. این اقدام بخشی از بسته کمکی اعلامشده از سوی نایب بوکله، رییسجمهوری السالوادور، است که شامل اعزام ۳۰۰ امدادگر و تکنسین فوریتهای پزشکی و ارسال ۵۰ تن تجهیزات پزشکی میشود.
مکزیک
دلسی رودریگز، رییسجمهوری موقت ونزوئلا، ویدیویی از ورود نظامیان مکزیکی و سگهای زندهیاب به این کشور منتشر کرد.
مکزیک در مرحله نخست ۲۵۰ نیروی نظامی امداد و نجات، پنج سگ زندهیاب، چهار هواپیما، یک پهپاد، تجهیزات امدادی و اقلام پزشکی اعزام میکند.
صلیب سرخ
نخستین محموله ۱۷ تنی کمکهای بشردوستانه فدراسیون بینالمللی جمعیتهای صلیب سرخ و هلال احمر، پنجم تیر ماه از مرکز منطقهای این نهاد در پاناما راهی ونزوئلا شد.
لویس پیس، مدیر منطقهای قاره آمریکا در این فدراسیون، گفت: «این محموله شامل وسایل آشپزخانه، بستههای بهداشتی، پشهبند و دیگر اقلام ضروری است.»
هند
سوبرامانیام جایشنکار، وزیر خارجه هند، اعلام کرد دو هواپیمای نیروی هوایی این کشور با یک بیمارستان صحرایی و بیش از ۳۵ تن اقلام امدادی، دارو و تجهیزات پزشکی، عازم ونزوئلا شدهاند.
آلمان
یک تیم امداد فدرال آلمان متشکل از ۴۸ نفر، پنجم تیر ماه برای مشارکت در عملیات جستوجو، نجات و بازسازی، راهی ونزوئلا شد.
پاپ لئو چهاردهم
رسانههای واتیکان گزارش دادند پاپ لئو چهاردهم از محل صندوق خیریه واتیکان، ۱۰۰ هزار یورو (حدود ۱۱۴ هزار دلار) برای کمک به زلزلهزدگان ونزوئلا اختصاص داده است.
سازمان خیریه آشپزخانه مرکزی جهانی
خوزه آندرس، سرآشپز و بنیانگذار سازمان آشپزخانه مرکزی جهانی (ورلد سنترال کیچن)، اعلام کرد تیم او توزیع غذا را در کاراکاس آغاز کرده است.
او همچنین گفت صندوق «لانگر تیبلز» وابسته به این سازمان، یک میلیون دلار برای کمک به ونزوئلا اختصاص خواهد داد.
کلمبیا
سازمان ملی مدیریت خطر بلایای کلمبیا اعلام کرد یک تیم جستوجو و نجات شهری متشکل از بیش از ۶۰ نفر، چهار تیم سگهای زندهیاب و ۱۲ تن تجهیزات را به ونزوئلا اعزام کرده است.
شهردار شهر کالی نیز گفت ۹ آتشنشان از این شهر برای مشارکت در عملیات جستوجو و نجات اعزام خواهند شد.
اکوادور
اکوادور اعلام کرد پنجشنبه چهارم تیر ماه، یک تیم امداد و نجات شامل ۴۶ متخصص جستوجو و نجات شهری، دو سگ زندهیاب و شش تن تجهیزات به ونزوئلا اعزام کرده است.
پاناما
پاناما اعلام کرد یک ماموریت امداد و نجات به ونزوئلا اعزام میکند و همزمان در حال سازماندهی کمکهای بشردوستانه است.
فرانسه
فرانسه اعلام کرد یک واحد جستوجو و نجات شهری شامل تیمهای پزشکی، مهندسان و سگهای زندهیاب را برای یافتن و خارج کردن بازماندگان از زیر آوار ساختمانهای فروریخته، به ونزوئلا اعزام میکند.
اسپانیا
وزارت دفاع اسپانیا اعلام کرد یک هواپیمای نظامی، ۵۷ نیروی واحد جستوجو و نجات و ۴۰ آتشنشان از منطقه مادرید را به ونزوئلا منتقل خواهد کرد.
آژانس توسعه اسپانیا نیز قصد دارد یک بیمارستان صحرایی در ونزوئلا برپا کند.
ایتالیا
سازمان حفاظت مدنی ایتالیا اعلام کرد یک تیم امداد را به ونزوئلا اعزام میکند.
آنتونیو تایانی، وزیر خارجه ایتالیا، نیز گفت آتشنشانان، وزارت دفاع و نیروی هوایی این کشور برای ارائه کمک به ونزوئلا بسیج شدهاند.
اوکراین در جریان موج گسترده حملات پهپادی شبانه، برای دومین بار در دو هفته گذشته کارخانه شیمیایی «ازُت» در منطقه تولا در روسیه را هدف قرار داد. مقامهای روسیه از آسیب دیدن یک مرکز صنعتی، زخمی شدن یک نفر و سرنگونی صدها پهپاد خبر دادند.
خبرگزاری رویترز به نقل از کانالهای تلگرامی روسیه و اوکراین گزارش داد که حمله بامداد جمعه پنجم تیر ماه بخشی از یک عملیات گسترده پهپادی بود که تاسیسات صنعتی در منطقه تولا را هدف قرار داد.
دمیتری میلیایف، فرماندار این منطقه، اعلام کرد یک مرکز صنعتی در شهر نووموسکوفسک، در حدود ۲۰۰ کیلومتری جنوب مسکو، آسیب دیده است.
چندین رسانه این مرکز را کارخانه شیمیایی «ازُت» معرفی کردند؛ کارخانهای که ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، پیشتر آن را یکی از مراکز حیاتی تولید مواد منفجره روسیه توصیف کرده بود.
این کارخانه که خود را بزرگترین تولیدکننده آمونیاک و کودهای نیتروژنی روسیه معرفی میکند، پیش از این نیز در ۲۴ خرداد (۱۴ ژوئن) هدف حمله اوکراین قرار گرفته بود.
اوکراین در سال جاری حملات پهپادی خود را به عمق خاک روسیه بهطور چشمگیری افزایش داده است.
کییف میگوید این حملات بخشی از راهبردی برای وارد کردن خسارت اقتصادی به روسیه و تضعیف توانایی مسکو در ادامه جنگ است.
پالایشگاههای نفت، پایانههای صادراتی، بنادر و دیگر تاسیسات صنعتی، از جمله اهداف این حملات بودهاند.
در برخی موارد، اوکراین طی فاصلهای چند روزه یا چند هفتهای بار دیگر همان تاسیسات را هدف قرار داده است. اقدامی که به گفته ناظران، با هدف مختل کردن روند تعمیر خسارتها و جلوگیری از آغاز دوباره فعالیت این مراکز انجام شده است.
فرماندار منطقه تولا اعلام کرد خطوط انتقال برق در این منطقه نیز بر اثر حملات آسیب دیده و یک زن زخمی شده است.
خبرگزاری دولتی تاس در روسیه گزارش داد شمار پهپادهایی که اوکراین در این عملیات به کار گرفته، بیشترین تعداد از ابتدای سال جاری بوده است.
وزارت دفاع روسیه نیز اعلام کرد سامانههای پدافندی این کشور ۶۶۰ پهپاد اوکراینی را بر فراز ۱۲ منطقه روسیه و همچنین شبهجزیره کریمه منهدم کردهاند. شبهجزیرهای که روسیه در سال ۲۰۱۴ آن را از اوکراین ضمیمه خاک خود کرد.
روسیه اسفندماه ۱۴۰۰ عملیات نظامی خود را علیه اوکراین آغاز کرد و از آن زمان، درگیریهای مرگبار میان دو کشور ادامه داشته است.
پلیس مونتهنگرو با همکاری اداره تحقیقات فدرال آمریکا یک شهروند ایرانی-ترکیهای را که به اتهام انجام حملات سایبری گسترده علیه دانشگاهها و زیرساختهای آمریکا تحت تعقیب بود، بازداشت کرد. مقامهای مونتهنگرو گفتند این حملات بیش از ۳.۴ میلیارد دلار خسارت به بار آورده است.
پلیس مونتهنگرو اعلام کرد امیر براتی ۳۹ ساله که تابعیت دوگانه ایرانی و ترکیهای دارد، در شهر ساحلی کوتور در سواحل دریای آدریاتیک بازداشت شده است.
به گفته پلیس، دادگاه ناحیه جنوبی نیویورک او را به اتهامهایی از جمله تبانی برای ارتکاب کلاهبرداری رایانهای، هک و سرقت هویت، تحت تعقیب قرار داده است.
پلیس مونتهنگرو در بیانیهای اعلام کرد این فرد از سال ۲۰۱۳ حملات سایبری گستردهای را علیه بیش از ۱۵۰ دانشگاه در ایالات متحده انجام داده و این حملات بیش از ۳.۴ میلیارد دلار خسارت بر جای گذاشته است.
خبرگزاری رویترز نوشت که بر اساس این بیانیه، پرونده برای آغاز روند استرداد به قاضی دادگاه عالی در پودگوریتسا، پایتخت مونتهنگرو، ارجاع خواهد شد تا درباره درخواست استرداد او به آمریکا تصمیمگیری شود.
پلیس مونتهنگرو همچنین اعلام کرد اطلاعات بهدستآمده از این حملات و دسترسی به حسابهای کاربری دانشگاههای هکشده در اختیار سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و دیگر نهادهای ایرانی، از جمله دانشگاهها، قرار گرفته و این نهادها از این اطلاعات استفاده کردهاند.
اداره تحقیقات فدرال آمریکا (افبیآی) تاکنون به درخواست رویترز برای اظهار نظر درباره این پرونده پاسخی نداده است.
رویترز در گزارش خود یادآور شد که جمهوری اسلامی و سپاه پاسداران سابقهای طولانی در انجام عملیات سایبری با حمایت دولت، علیه ایالات متحده دارند.
این خبرگزاری همچنین اشاره کرد که نهادهای امنیت سایبری، انتظامی و اطلاعاتی آمریکا در ماه آوریل نسبت به تشدید حملات هکری منتسب به [حکومت] ایران علیه تجهیزات و سامانههای مرتبط با زیرساختهای حیاتی ایالات متحده هشدار داده بودند.
حمله هکرها به دانشگاهها و سرقتهای علمی
نام براتی در فهرست افبیآی از ۹ هکر ایرانی که در سال ۲۰۱۸ در ارتباط با حملات سایبری منتسب به موسسه مبنا تحت پیگرد قرار گرفتند، دیده نمیشود.
با این حال، اتهامهایی که پلیس مونتهنگرو مطرح کرده، از جمله زمان آغاز فعالیت در سال ۲۰۱۳، هدف قرار دادن دانشگاهها، ارتباط با سپاه پاسداران و برآورد سه میلیارد و ۴۰۰ میلیون دلاری خسارت، بهطور چشمگیری با جزییات آن پرونده همخوانی دارد.
این شباهتها این احتمال را ایجاد میکند که براتی به همان عملیات گسترده یا پروندهای مرتبط با آن ارتباط داشته باشد؛ هرچند مقامهای آمریکایی و مونتهنگرویی تاکنون بهطور علنی هیچ ارتباطی میان او و کیفرخواست سال ۲۰۱۸ اعلام نکردهاند.
در آن کیفرخواست، ۹ نفر متهم شدند که برای «موسسه مبنا»، شرکتی مستقر در ایران، فعالیت میکردهاند و افبیآی اعلام کرد این موسسه در سال ۲۰۱۳ برای دسترسی غیرمجاز به منابع علمی و دانشگاهی خارج از ایران، تاسیس شده است.
هکرهای موسسه مبنا به دستور حکومت ایران فعالیت میکردند و با سپاه پاسداران و دیگر نهادهای ایرانی قرارداد همکاری داشتند.
افبیآی در آن زمان اعلام کرد این گروه طی بیش از چهار سال، حدود ۱۴۴ دانشگاه در آمریکا و ۱۷۶ دانشگاه در ۲۱ کشور دیگر را هدف حملات سایبری قرار داده است.
شرکتهای خصوصی، نهادهای دولتی آمریکا، دولتهای ایالتهای هاوایی و ایندیانا و همچنین سازمان ملل متحد نیز از دیگر اهداف این حملات بودند.
مقامهای آمریکایی گفتند هکرها بیش از ۱۰۰ هزار حساب کاربری استادان دانشگاه در سراسر جهان را هدف قرار دادند و موفق شدند به حدود هشت هزار حساب دسترسی پیدا کنند.
آنها بیش از ۳۰ ترابایت دادههای دانشگاهی و مالکیت فکری، از جمله نشریات علمی، مقالات پژوهشی، کتابهای الکترونیک و دیگر منابع اختصاصی دانشگاهی را سرقت کردند.
این عملیات عمدتا بر ایمیلهای فیشینگ هدفمند (Spear Phishing) متکی بوده است. ایمیلهایی که به گونهای طراحی شده بودند که گویی از سوی دیگر استادان دانشگاه ارسال شدهاند.
قربانیان از طریق این ایمیلها به صفحات جعلی ورود به سامانههای دانشگاهی هدایت میشدند و اطلاعات ورودشان سرقت میشد. سپس هکرها از این اطلاعات برای دسترسی به پایگاههای داده کتابخانهها و سامانههای پژوهشی استفاده میکردند.
افبیآی اعلام کرد اطلاعات سرقتشده طیف گستردهای از حوزهها، از جمله علوم، فناوری، مهندسی، پزشکی، علوم اجتماعی و دیگر رشتههای دانشگاهی را در بر میگرفت.
به گفته مقامهای تحقیقاتی آمریکا، هکرها همچنین از روشی موسوم به «پاشش گذرواژه» (Password Spraying) برای حمله به شرکتها و نهادهای دولتی استفاده میکردهاند و از این طریق به حسابهای ایمیل و اطلاعات حساس دسترسی مییافتند.
ناشران دانشگاهی، شرکتهای رسانهای و سرگرمی، شرکتهای فناوری و موسسههای سرمایهگذاری، از جمله قربانیان این حملات بودند.
هنگام اعلام کیفرخواست در سال ۲۰۱۸، دیوید بودیچ، معاون وقت مدیر افبیآی، گفت بازداشت متهمان دشوار خواهد بود، اما «غیرممکن نیست».
او افزود اگر متهمان از ایران خارج شوند، ممکن است بازداشت شوند.
بودیچ در آن زمان گفت: «اگر نتوانیم این افراد را بهسرعت بازداشت کنیم، از روشهای دیگری استفاده خواهیم کرد؛ از جمله افشای هویت آنها، اعمال تحریم و اطلاعرسانی گسترده. ما این پرونده را رها نخواهیم کرد، زیرا افبیآی و همکاران ما در وزارت دادگستری حافظهای بسیار بلندمدت دارند.»
تشدید حملات سایبری جمهوری اسلامی
پیش از این نیز رویترز به نقل از پژوهشگران اسرائیلی گزارش داده بود هکرهای وابسته به جمهوری اسلامی در حمله سایبری اسفندماه به سامانه حملونقل عمومی لسآنجلس دست داشتند.
رویدادی که منجر به اختلال در فعالیت بخشی از شبکه ترابری این کلانشهر شد.
شرکت امنیت سایبری «گمبیت سکیوریتی»، مستقر در تلآویو، پنجم خرداد گزارش داده بود هکرها بیش از ۷۰۰ گیگابایت داده شامل ایمیلها، نسخههای پشتیبان و فایلهای داخلی «سازمان حملونقل کلانشهر لسآنجلس» را به سرقت بردند.
این شرکت افزود دادههای ربودهشده را پس از آن که به اشتباه در فضای آنلاین انتشار یافته بود، کشف کرده است.
به گزارش گمبیت سکیوریتی، شواهد دیجیتال موجود، سرور میزبان این اطلاعات را به یک گروه هکری مرتبط میکند که پیشتر از سوی مقامهای اسرائیلی به تهران نسبت داده شده بود.
از زمان آغاز کارزار نظامی آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی در ۹ اسفند ۱۴۰۴، مجموعهای از عملیات سایبری به هکرهای وابسته به تهران نسبت داده شده است. از جمله حمله مخرب به شرکت تجهیزات پزشکی «استرایکر» و افشای ایمیلهای شخصی کش پاتل، رییس افبیآی.
پیشتر شبکه سیانان گزارش داده بود هکرهای ایرانی مظنون به دستکاری از راه دور در نشانگرهای سوخت برخی پمپبنزینها در آمریکا هستند.