بر اساس گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال، نیروهای سرکوبگر جمهوری اسلامی، سجاد بخشعلی، ۳۲ ساله و ساکن پرند، را ۱۸ دی مقابل منزل پدرش در فاز ۶، با شلیک گلوله به سر، گردن و قلب کشتند و پیکرش را یک هفته بعد به خانواده تحویل دادند.
سجاد بخشعلی ۲۶ دی در قطعه ۱۰۶ بهشت زهرا در تهران به خاک سپرده شد. به گفته نزدیکانش، او تکفرزند خانواده بود و در کارگاه جوراببافی پدرش فعالیت میکرد و در آستانه ازدواج قرار داشت.
بر اساس اطلاعات رسیده سجاد بخشعلی پیشتر در سالهای ۱۳۹۸ و ۱۴۰۱ بازداشت و مدتی زندانی شده بود.
به گفته روتمان، این حملات که در صورت صدور دستور دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، انجام خواهد شد، میتواند توازن قدرت منطقهای را دگرگون کند.
این در حالی است که بهدنبال تشدید تنشها در منطقه، یک مقام ارشد وزارت خارجه آمریکا تایید کرد سفارت ایالات متحده در بیروت، در آنچه «اقدامی پیشگیرانه در برابر تحولات منطقهای مورد انتظار» خوانده شده، دهها نفر از کارکنان غیرضروری خود را از لبنان خارج کرده است.
تکرار تجربه ونزوئلا در ایران
شش هفته پیش، ایالات متحده یک عملیات نظامی بیسابقه در سطح تاکتیکی و راهبردی انجام داد.
حملهای که به بازداشت نیکولاس مادورو، رهبر قدرتمند ونزوئلا، انجامید، در همه سطوح، گستره خیرهکننده توانمندیهای آمریکا را به نمایش گذاشت.
این عملیات حاصل یک دستاورد اطلاعاتی بود.
سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا از چند ماه قبل با اعزام یک تیم مخفی که الگوهای سفر مادورو را رصد میکرد و منابع انسانی در حلقه اطراف او را به خدمت گرفته بود، زمینهسازی این حمله را آغاز کرده بود.
این عملیات همچنین نمایشی از برتری فناورانه در عرصه دیجیتال بود.
ترامپ پس از این حمله گفت: «هوا تاریک بود؛ چراغهای کاراکاس تا حد زیادی خاموش شده بود؛ بهواسطه تخصصی که ما داریم.»
اشارهای به توانمندیهای سایبری اعلامنشده آمریکا که علیه رژیم ونزوئلا به کار گرفته شد.
روتمان در ادامه نوشت: «این حمله همچنین نمونهای چشمگیر از بهکارگیری همزمان نیروهای چندگانه بود. عملیاتی با استفاده از ۱۵۰ ابزار هوایی ـ شامل جنگندهها، بمبافکنهای بی-۱، پهپادهای شناسایی بدون سرنشین و بالگردهای نفوذی ـ شبکه راداری و پدافند هوایی ونزوئلا را از کار انداخت و همزمان نیروهای ویژه آمریکایی را وارد و خارج کرد.»
او تاکید کرد که این نیروها ـ مشخصا کماندوهای دلتا از ارتش آمریکا ـ با دقت کامل عملیاتی را اجرا کردند که ماهها در ماکتی هماندازه از محل اختفای مادورو تمرین کرده بودند: «این کماندوها حتی از سلاحی جدید استفاده کردند که ترامپ تنها از آن با عنوان "گیجکننده" یاد میکند. سلاحی که باعث شد سامانههای دفاعی ونزوئلا کار نکنند.»
افزون بر آن، گزارشها حاکی از بهکارگیری دستگاهی است که نیروهای ونزوئلایی را از کار انداخت.
نشنال ریویو از قول یکی از بازماندگان این حمله نوشت: «ناگهان احساس کردم سرم از درون در حال انفجار است.»
این سلاح بنا بر گزارشها «سربازان ونزوئلایی را به زانو درآورد، بهطوری که از بینی خونریزی میکردند و خون بالا میآوردند».»
نیروهای امنیتی ونزوئلا و کوبا مقاومت کردند، اما هیچ تلفات آمریکایی گزارش نشد.
۳۲ تن از کوباییهایی که در گارد ویژه مادورو خدمت میکردند، در جعبههایی به هاوانا بازگردانده شدند.
توانمندیهای آمریکایی که در این عملیات به نمایش درآمد، اثری هوشیارکننده بر دشمنان آمریکا گذاشت.
از کار انداختن سریع سامانههای راداری «ضد پنهانکار» چین و سامانههای پدافند هوایی اس-۳۰۰ روسیه، حتی سرسختترین منتقدان آمریکا را واداشت اذعان کنند که باید به ارتش ایالات متحده حق داد.
رسانه دولتی چین اعتراف کرد: «کلید موفقیت ماموریت این بود که نیروهای آمریکا از برتری مطلق در قدرت نظامی برخوردار بودند.»
اما این تنها آغاز ماجراست.
استقرار قدرتی بیسابقه در اطراف ایران
میزان قدرت آتشی که ایالات متحده تا پایان این هفته در فاصله حمله به ایران مستقر خواهد کرد، از زمان آمادگیهای پیش از جنگ عراق در سال ۲۰۰۳ تاکنون در خاورمیانه بیسابقه است.
نشنال ریویو با وجود این نوشت: «با این حال، مقایسه با دوره جنگ عراق نیز گمراهکننده است، چرا که عراق متعلق به نسلی پیش است؛ نه فقط از نظر زمانی بلکه از نظر فناوری سامانههای تسلیحاتی آمریکا.»
نویسنده این نشریه در ادامه تاکید کرد: «امروز، جنگندههای اف-۲۲ و اف-۳۵ نسل جدید، هواپیماهای پیشرفته فرماندهی و کنترل و ناوهای مدرن، توانمندیهای متعارفی را که آمریکاییها در میدانهای نبرد دیدهاند، ارتقا دادهاند.»
بر این اساس، یک ناوگروه هوایی میتواند در عرض ۲۴ ساعت بیش از ۱۰۰ ماموریت بمباران انجام دهد و تا پایان هفته، ایالات متحده دو گروه ناو هواپیمابر را در موقعیت اجرای حمله به اهدافی در ایران مستقر خواهد داشت.
روتمان تاکید کرد: «اگر ملایان ایران در برابر خواستههای رییسجمهوری آمریکا تسلیم نشوند، در آستانه تجربه گردبادی مرگبار و عذابی الهی قرار خواهند گرفت.»
دریاسالار بازنشسته، باب هاروارد، گفت: «در حالی که پیشتر میشد روزانه ۴۰ یا ۵۰ حمله انجام داد، اکنون توان انجام صدها حمله در روز را داریم. این خود معادله را برای رژیم کاملا تغییر میدهد. فکر نمیکنم کسی واقعا مقیاس یا ظرفیت ما را درک کند، زیرا هیچکس پیشتر آن را ندیده است.»
سناریوی مرحلهای و پیام به چین و روسیه
اگر ترامپ چراغ سبز حمله به اهداف ایرانی را بدهد، انتظار میرود رویکردی مرحلهای در پیش گرفته شود: «ابتدا اهداف نظامی ایران شامل پرتابگرهای موشک بالستیک، سامانههای پدافند هوایی و نیروهای نیابتی منطقهای هدف قرار میگیرند. سپس زیرساختهایی که رژیم و سپاه پاسداران را قادر به سرکوب داخلی میسازد، مورد حمله قرار خواهند گرفت.»
نویسنده یادداشت نشنال ریویو تاکید کرد: «در صورت وقوع درگیری، جهان شاهد نمایشی خواهد بود که از نظر اندازه، مقیاس، سرعت و ظرفیت بیسابقه است؛ چه برای روسیه و چه برای چین که بهدقت تحولات را زیر نظر دارند.»
در عین حال، اطلاعات متناقضی درباره گستره و مدت احتمالی حملات منتشر شده و حتی هدف دقیق ماموریت در هالهای از ابهام قرار دارد.
با این حال، به اعتقاد نویسنده، «رویکرد محدود» چندان منطقی نیست.
بر اساس این تحلیل، اگر درگیری آغاز شود، ماموریت آمریکا در خلیج فارس میتواند هفتهها به طول انجامد و خطر برای نیروهای نظامی و غیرنظامیان آمریکایی، واقعی است.
ابتدا شبکه تلویزیونی البیسیآی لبنان دوشنبه چهارم اسفند گزارش داد این کارکنان و خانوادههای آنان از طریق پروازهای عادی از فرودگاه بینالمللی رفیق حریری، بیروت را ترک کردند.
سفارت آمریکا یا وزارت امور خارجه این کشور هنوز بیانیهای رسمی در این زمینه منتشر نکرده، اما اغلب رسانههای منطقه بهویژه در لبنان و اسرائیل ضمن انتشار این خبر، در عین حال تاکید کردهاند سفارت همچنان فعال است و خدمات کنسولی به شهروندان آمریکایی ادامه دارد.
خبر تخلیه کارکنان غیرضروری سفارت آمریکا در بیروت در حالی منتشر میشود که تنشها میان آمریکا و جمهوری اسلامی به بالاترین سطح خود در ماههای اخیر رسیده است.
روزنامه نیویورک تایمز چهارم اسفند گزارش داد دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، گزینههای نظامی محدود علیه تاسیسات کلیدی ایران را بررسی میکند تا تهران را به توقف برنامه هستهای وادار کند.
همزمان، آمریکا دو ناوگروه هواپیمابر و صدها جنگنده را در منطقه مستقر کرده است.
پیشتر گزارشهایی درباره احتمال ورود حزبالله لبنان به جنگ در صورت حمله آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی منتشر شده بود.
حزبالله که اصلیترین گروه نیابتی جمهوری اسلامی محسوب میشود بارها هشدار داده است در صورت حمله آمریکا به جمهوری اسلامی، به اسرائیل حمله خواهد کرد.
در مقابل اسرائیل نیز در هفتههای اخیر بر میزان حملات خود به مواضع حزبالله در لبنان افزوده و تاکید کرده است به هر حمله احتمالی، «پاسخی بسیار قاطع» خواهد داد.
حزبالله دوم اسفند هشدار داد پس از حمله هوایی اسرائیل به اهدافی در شرق و جنوب لبنان که به کشته شدن دستکم هشت عضو این گروه انجامید، «چارهای جز ادامه مقاومت» نخواهد داشت.
ارتش اسرائیل اول اسفند اعلام کرد مراکز فرماندهی حزبالله در شرق لبنان و همچنین اهدافی مرتبط با گروه فلسطینی حماس در جنوب این کشور را هدف قرار داده است.
حزبالله دوم اسفند تایید کرد هشت نفر از نیروهایش در این حملات کشته شدهاند.
وزارت بهداشت لبنان نیز از کشته شدن ۱۰ نفر در شرق و دو نفر در جنوب خبر داد.
محمود قماطی، از مقامهای حزبالله، در سخنرانیای که از شبکه المنار پخش شد، گفت: «آنچه دیروز در بقاع رخ داد، یک قتلعام جدید و یک تجاوز تازه است. چه گزینهای برای دفاع از خود و کشورمان باقی مانده است؟ چه گزینهای جز مقاومت داریم؟ دیگر هیچ گزینهای نداریم.»
خبرگزاری فرانسه نوشت این حملات در شرایطی انجام شد که دولت لبنان چند روز پیش اعلام کرده بود ارتش اجرای مرحله دوم طرح خلع سلاح حزبالله در جنوب کشور را آغاز خواهد کرد.
جوزف عون، رییسجمهوری لبنان، حملات جمعه اسرائیل را «اقدامی آشکار برای تضعیف تلاشهای دیپلماتیک» آمریکا و دیگر کشورها بهمنظور تثبیت اوضاع دانست.
اسرائیل تاکید کرده است با وجود آتشبس نوامبر ۲۰۲۴ که برای پایان دادن به بیش از یک سال درگیری با حزبالله برقرار شد، حق دفاع از خود را محفوظ میداند.
آخرین تخلیه گسترده کارکنان غیرضروری سفارت آمریکا در بیروت، پیش از جنگ ۱۲ روزه در خرداد ماه امسال صورت گرفت.
به گفته کارشناسان، تخلیه سفارتخانهها یا بیرون بردن خانواده نیروهای آمریکایی مستقر در منطقه، بخشی از یک پروتکل استاندارد امنیتی و نشاندهنده آمادگی واشینگتن برای سناریوهای بدبینانه بدون توقف کامل فعالیتهای دیپلماتیک است.
مجله اکونومیست دوشنبه چهارم اسفند نوشت که ترامپ در هفتههای اخیر با افزایش کمسابقه نیروهای نظامی در خاورمیانه، فشار بر جمهوری اسلامی را تشدید کرده است.
استیو ویتکاف، فرستاده ویژه او در امور خاورمیانه، دوم اسفند به فاکسنیوز گفت ترامپ نمیتواند درک کند چرا تهران با وجود «حضور گسترده نظامی آمریکا» تسلیم نشده است.
در روزهای گذشته، هواپیماهای هشدار زودهنگام E-3 آواکس به پایگاههای عربستان سعودی منتقل شدند تا در صورت وقوع جنگ، عملیات پیچیده هوایی علیه جمهوری اسلامی را هماهنگ کنند.
با ورود دومین ناو هواپیمابر آمریکا به منطقه، شمار جنگندههای مستقر به حدود ۲۰۰ فروند خواهد رسید. همچنین ناوهای مجهز به موشکهای کروز تاماهاوک، سامانههای پدافندی تاد و پاتریوت، و جنگندههای F-15E در منطقه مستقر شدهاند.
دامنه گزینههای نظامی آمریکا
ترامپ پیشتر نیز دستور حمله به تاسیسات هستهای ایران را صادر کرده است.
خرداد امسال، هفت فروند بمبافکن رادارگریز B-2 از ایالت میزوری پرواز کردند و بمبهای سنگرشکن بر اهداف هستهای ایران ریختند؛ اما در صورت صدور دستور حمله جدید، دامنه اهداف میتواند بسیار گستردهتر باشد.
یکی از گزینهها، هدف قرار دادن رهبران ارشد جمهوری اسلامی، از جمله علی خامنهای، دیکتاتور تهران است.
برخی تحلیلگران منطقهای احتمال دادهاند واشینگتن بهدنبال سناریویی مشابه ونزوئلا باشد؛ یعنی ظهور چهرهای دیگر در ساختار قدرت که آمادگی بیشتری برای توافق با آمریکا داشته باشد.
گزینه دیگر، حمله مستقیم به سپاه پاسداران، بازوی نظامی حکومت، است. نهادی که در قتل عام و سرکوب خونین اعتراضات اخیر نیز نقش داشته است.
حمله به مقرهای منطقهای سپاه پاسداران یا حذف فرماندهان ارشد آن هم از جمله سناریوهای مورد بحث است.
همچنین پایگاههای موشکهای بالستیک جمهوری اسلامی که تهدیدی علیه پایگاههای آمریکا و متحدانش محسوب میشوند، میتوانند در فهرست اهداف قرار گیرند.
ایالات متحده ممکن است تاسیسات هستهای باقیمانده ایران را نیز هدف بگیرد یا ترکیبی از این اهداف را در قالب یک کارزار هوایی مستمر دنبال کند.
به گفته ایدن آتیاس، ژنرال پیشین نیروی هوایی اسرائیل، «انباشت تجهیزات آمریکا نشان میدهد اگر حملهای صورت گیرد، به احتمال زیاد محدود و یکباره نخواهد بود، بلکه کارزاری مداوم خواهد بود».
گزینههای تلافیجویانه تهران
در مقابل، جمهوری اسلامی گزینههای محدودتری دارد. نیروی هوایی ایران عمدتا متکی به جنگندههای قدیمی آمریکایی مربوط به دوران پیش از انقلاب سال ۵۷ است.
با این حال، حکومت ایران طی سالهای گذشته توان موشکی و پهپادی خود را گسترش داده است.
در جنگ ۱۲ روزه، تهران با وجود برتری هوایی اسرائیل، موفق شد چندین نوبت حملات موشکی به این کشور انجام دهد.
جمهوری اسلامی میتواند بار دیگر اسرائیل را هدف قرار دهد یا به پایگاههای آمریکا در منطقه، بهویژه در کشورهای حوزه خلیج فارس، حمله کند؛ مشابه حمله به پایگاه العدید در قطر در تابستان گذشته.
همچنین احتمال دارد متحدان منطقهای تهران، از جمله حزبالله لبنان و حوثیهای یمن، وارد درگیری شوند.
یک مقام ارشد نظامی اسرائیل گفته است: «در دورهای قبلی، همه طرفها بهدنبال راه خروج بودند. اما اگر رهبران ایران تصور کنند حمله آمریکا مقدمهای برای تغییر رژیم است، ممکن است تصمیم بگیرند همه توان خود را به کار گیرند.»
معمای استراتژیک ترامپ
در حالی که مذاکرات تهران و واشینگتن قرار است هفتم اسفند در ژنو ادامه یابد، ترامپ همچنان بر تمایل خود بهمنظور دستیابی به توافق هستهای تاکید کرده است. اما حفظ سطح کنونی آمادگی نظامی پرهزینه است و میتواند تمرکز آمریکا را از دیگر مناطق جهان منحرف کند.
حملات محدود ممکن است برای وادار کردن تهران به امتیازدهی کافی نباشد، و حمله گسترده نیز خطر کشاندن آمریکا به جنگی طولانی و پرهزینه در خاورمیانه را در پی دارد.
از این رو، مشخص نیست کاخ سفید از این نمایش گسترده قدرت نظامی دقیقا چه هدفی را دنبال میکند و آیا فشار نظامی به تنهایی میتواند تغییر سیاسی مورد نظر را رقم بزند یا نه.
بر اساس گزارشها، نیما واحد، نوجوان ۱۷ ساله و بوکسور، ۱۸ دی در کرج بازداشت شد.
او برای «اعتراف دروغین به حمل سلاح» تحت شکنجه شدید قرار داشته است.
نزدیکان میثم حسنپور نیز به ایراناینترنشنال گفتند این شهروند ساعت دو بامداد ۲۵ دی بهدست نیروهای لباس شخصی در منزلش بازداشت شد.
میثم از آن زمان تاکنون از حق تماس با خانواده و دسترسی به وکیل محروم بوده و هیچ اطلاع روشنی از وضعیت او در دست نیست.
گزارشها حاکی است نیروانا تربتینژاد و مادرش سایه امیرخانی، سوم اسفند در مراسم چهلم حسین سلیمانی، از جاویدنامان انقلاب ملی ایرانیان، همراه با خشونت بازداشت شدند.
نیروانا در جریان جنبش مهسا در سال ۱۴۰۱ نیز بازداشت شده بود.
بر اساس گزارش شهروندان، میثم یزدانی، دایی محمدجواد زاهدی (از کشتهشدگان جنبش «زن، زندگی، آزادی»)، نیز سوم اسفند بهدلیل فعالیتهایش در فضای مجازی و حضور در مراسم چهلم جاویدنامان بازداشت شد.
خانواده از وضعیت میثم اطلاعی ندارند.
مخاطبی هم از بازداشت شهرام بحری، فرزند صفرعلی بحری و برادر شهید هرمز بحری، در شهسوار (تنکابن) خبر داد و گفت خانواده از وضعیت او بیاطلاعاند.
به گفته شهروندان، از دوم اسفند در شهسوار و رامسر در حال یورش به خانه افرادی هستند که در آنها مراسم چهلم جاویدنامان برگزار شده است.
در یک نمونه، ماموران با یورش به خانه جاویدنام پژمان نوروز رجبی و تیراندازی، برادر او بهنام را بازداشت کردند.
آذر، خواهر جاویدنام مهدی ساحلی، نیز پس از سخنرانی بر مزار برادرش در مراسم چهلم او، بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل شده است.
بر اساس گزارشها، آذین و سمیرا کردی، خالههای جاویدنام سورنا گلگون نیز پس از مراسم چهلم بازداشت شدند.
سورنا ۱۸ ساله، دانشجوی ترم اول و ساکن شهر شهسوار بود که ۱۹ دی در این شهر از پشت هدف قرار گرفت و با اصابت گلوله به قلبش کشته شد.
پس از مراسم چهلم باباخان اشکور قربانی، کارگر ۴۲ ساله، در سلیمانآباد شهسوار، نیز حدود ۴۰ نفر از اهالی محل با خشونت زیاد بازداشت شدند.
گزارشهایی نیز حاکی از بازداشت بستگان مانی هداوند، از جمله مادربزرگ و حتی پدربزرگ اوست.
به نزدیکان آنها گفتهاند «کسی برای پیگیری مراجعه نکند، زیرا آزادشان نخواهند کرد».
مانی، نوجوان ۱۷ساله ساکن اسلامشهر بود که ۱۹ دی با شلیک گلوله کشته شد.
در مراسم چهلم او در دورود لرستان، حاضران شعارهایی مانند «جاوید شاه» سر دادند.
شمار زیادی از پیامهای شهروندان به اطلاعرسانی درباره شهروندانی اختصاص دارد که ۱۸ و ۱۹ دی بازداشت شدند.
بر اساس این پیامها، حسین رهنما همان زمان بازداشت و به زندان دهدشت منتقل شد.
او در اعتراض به مشخص نبودن وضعیتش، دست به اعتصاب غذای خشک زده است.
خطر صدور حکم اعدام برای برخی معترضان
به گفته یک مخاطب، آرش مقنی که در خیابان راهنمایی مشهد بازداشت شد، از زندان وکیلآباد با مادرش تماس گرفته و گفته که «در خطر اعدام» است.
وحید خدریخواه، ۳۲ ساله از مشهد که در زندان وکیلآباد زندانی است هم در خطر صدور حکم اعدام قرار دارد.
وحید ۱۹ دیماه از ناحیه پهلو زخمی شد و با توجه به اینکه پدر و مادرش را در ۱۲ سالگی از دست داده، برای درمان به خانه یکی از دوستانش منتقل شد.
شامگاه ۲۹ دی، ماموران امینی با یورش به این محل، او را بازداشت کردند.
وحید به «رهبری اعتراضات و محاربه» متهم شده و در معرض صدور حکم اعدام قرار دارد.
محمد صالحی، شهروند ۲۶ ساله اهل نجفآباد، شامگاه ۲۳ دی با یورش نیروهای امنیتی به منزل خانوادگیاش بازداشت شد.
بر اساس گزارشها، برای محمد دو پرونده با اتهام «محاربه» تشکیل شده است و در خطر صدور حکم اعدام قرار دارد.
این شهروند بازداشتی از حق انتخاب وکیل مستقل محروم بوده و خانوادهاش تاکنون به جزییات پرونده او دسترسی نداشتهاند.
علی شریفزاده اردکانی، وکیل دادگستری، چهارم اسفند از صدور حکم اعدام برای محمد عباسی، معترض بازداشتشده در ملارد، و ۲۵ سال حبس برای دخترش از سوی شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران به ریاست ابوالقاسم صلواتی خبر داد.
این وکیل دادگستری به کانال امتداد گفت پرونده به شعبه ۳۹ دیوان عالی کشور ارجاع شده و این شعبه از پذیرش وکلا خودداری کرده است.
فریدون فشارکی، رییس افتخاری FGE NexantECA، شرکت مشاوره بازار انرژی، دوشنبه چهارم اسفند در مصاحبه با بلومبرگ گفت: «فکر نمیکنم آمریکا گزینهای جز جنگ داشته باشد.»
او افزود: «برای من بسیار دشوار است سناریویی را تصور کنم که در آن آمریکاییها از این موضوع صرفنظر کنند، کشتیها را برگردانند و به خانه بازگردند.»
فشارکی هشدار داد اگر تنشها میان ایالات متحده و جمهوری اسلامی به یک تقابل مستقیم و علنی تبدیل شود، بازار نفت با رشد قیمت مواجه خواهد شد.
در روزهای اخیر، گمانهزنیها درباره چشمانداز مذاکرات تهران و واشینگتن زیر سایه آرایش نظامی ایالات متحده در منطقه بالا گرفته است.
روزنامه نیویورکتایمز سوم اسفند گزارش داد دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، به مشاوران خود گفته اگر مذاکرات جاری یا اقدام نظامی محدود نتواند تهران را به پذیرش خواستههای واشینگتن و توقف برنامه هستهای وادار کند، در ادامه سال جاری میلادی حملهای گستردهتر در دستور کار قرار خواهد گرفت.
تهدید جمهوری اسلامی به بستن تنگه هرمز
بلومبرگ نوشت قیمت نفت از ابتدای سال جاری روند صعودی داشته، زیرا تنشهای فزاینده میان واشینگتن و تهران «صرف ریسک» را به بازار افزوده و پیشبینی افت قیمتها بهدلیل مازاد عرضه جهانی را ناکام گذاشته است.
«صرف ریسک» افزایش قیمتی است که بازار در واکنش به بیثباتی و احتمال وقوع بحران در نظر میگیرد؛ حتی پیش از آنکه اختلالی واقعی رخ دهد.
فشارکی در ادامه مصاحبه با بلومبرگ گفت در صورتی که جمهوری اسلامی شروط کاخ سفید را بپذیرد، از نظر داخلی با بحران «مشروعیت» روبهرو خواهد شد و به همین دلیل ناچار است با این مطالبات مخالفت کند.
او با اشاره به اینکه شرایط کنونی میتواند با گذشته متفاوت باشد، افزود تهران دو گزینه در اختیار دارد؛ احتمال هدف قرار دادن برخی کشورهای همسایه مانند عربستان سعودی، امارات متحده عربی و کویت، یا تلاش برای مسدود کردن تنگه هرمز.
به گفته فشارکی، مجموعهای از رویدادها میتواند جریان صادرات نفت خام از منطقه را مختل کند و در صورت تشدید بحران، قیمت نفت ممکن است به محدوده ۹۰ تا ۱۰۰ دلار در هر بشکه برسد.
این در حالی است که بهای نفت برنت بهعنوان شاخص جهانی بازار در آخرین معاملات حدود ۷۱ دلار بوده است.
مقامها و رسانههای جمهوری اسلامی در ماههای اخیر بارها تهدید کردهاند در صورت وقوع جنگی دیگر، بستن تنگه هرمز در دستور کار حکومت قرار خواهد گرفت.
نورنیوز، رسانه نزدیک به شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی، چهارم اسفند با طرح مجدد این تهدید هشدار داد امنیت تنگه هرمز با ثبات اقتصاد جهانی گره خورده است.
این رسانه حکومتی با اشاره به افزایش قیمت نفت پس از رزمایش اخیر حکومت ایران در تنگه هرمز نوشت تحولات این آبراه بهطور مستقیم بر بازارهای جهانی انرژی اثر میگذارد.
«مذاکرات قطعا شکست خواهد خورد»
فشارکی در ادامه مصاحبه با بلومبرگ گفت مذاکرات تهران و واشینگتن بهدلیل رویکرد مقامهای جمهوری اسلامی، «بهطور قطع شکست خواهد خورد».
او همچنین ارزیابی کرد در صورت سرنگونی حکومت ایران، بازگرداندن ثبات به کشور ممکن است حدود یک سال زمان ببرد.
دور سوم مذاکرات ایران و آمریکا قرار است پنجشنبه هفتم اسفند در ژنو برگزار شود.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، گفت حکومت ایران در مذاکرات بر «مطالبات خود، چه در حوزه هستهای و چه در حوزه رفع تحریمها» پافشاری میکند.
او اضافه کرد بحث لزوم موافقت تهران با بازرسی آژانس بینالمللی انرژی اتمی از تاسیسات هستهای بمبارانشده ایران، بهعنوان پیششرط توافق با آمریکا مطرح نشده است.
