جاناتان شانزر، مدیر اجرایی بنیاد دفاع از دموکراسیها، با اشاره به اشتغال فاطمه اردشیر لاریجانی، دختر علی لاریجانی، در موسسه سرطان وینشیپ دانشگاه اموری آتلانتا در ایالت جورجیای آمریکا، خواستار پاسخگویی این دانشگاه در این مورد شد.
روایتهای مخاطبان از شهرهای مختلف حاکی از شلیک گسترده با سلاح جنگی، محاصره معترضان، اعمال حکومت نظامی و فشار نظاممند بر خانوادههاست.
کنترل بیمارستانها و سرقت بانکهای خون
یکی از نگرانکنندهترین اقدامات نیروهای سرکوب، مداخله مستقیم ماموران امنیتی در مراکز درمانی است.
یک پزشک در رشت گفته است پس از انتقال مجروحان اعتراضات به بیمارستان «پورسینا»، نیروهای امنیتی وارد بیمارستان شدند و زخمیها را با خود بردند. همچنین، ماموران کل ذخایر بانک خون این بیمارستان را تخلیه و آن را به بیمارستان «ولیعصر» ارتش منتقل کردهاند.
گزارشهای مشابهی از خرمآباد و اراک نیز منتشر شده که از انتقال گسترده اجساد، پر شدن سردخانهها و حضور نیروهای حکومتی در اطراف مراکز درمانی حکایت دارد.
خانوادهها میگویند در برخی موارد برای تحویل پیکر کشتهشدگان یا حتی اطلاع از محل دفن، تحت فشار مالی قرار گرفتهاند و مبالغی چندصد میلیونی مطالبه شده است.
این اقدامات، به گفته شهروندان، عملا روند درمان مجروحان را مختل و امکان ثبت پزشکی کشتهشدگان را از بین برده است.
محاصره مردم و شلیک مستقیم در رشت و کرج
گزارشها از رشت و شهرهای اطراف آن از جمله لوشان، رودبار، منجیل، رستمآباد و بندرانزلی، حاکی از شلیک مستقیم با سلاح جنگی به معترضان است.
پیامهای مخاطبان از کشتهشدن شمار بالایی از شهروندان، از جمله کودکان، خبر میدهند.
در کرج، بهویژه در محله کیانمهر، شاهدان عینی گفتهاند نیروهای امنیتی با عقبنشینی هدفمند، جمعیت چند هزارنفری معترضان را به محدودههایی بدون راه خروج کشانده و سپس با تیر جنگی به روی آنها آتش گشودهاند.
بهگفته منابع محلی، تنها در یک شب دهها نفر هدف گلوله قرار گرفتند و بیمارستانها از پذیرش مجروحان خودداری کردند و مردم ناچار شدند زخمیها را در خانهها درمان کنند.
در رشت نیز روایت مخاطبان حاکی از آن است که مردم در منطقه بازار بین نیروهای سرکوبگر و دود و آتش گرفتار شده و سپس هدف تیراندازی قرار گرفتند. یک مخاطب از آمار ۷۰۰ نفری کشتهشدگان خبر داد.
حکومت نظامی ادامه دارد
در کنار این اقدامات، حکومت نظامی در بسیاری از شهرها بهطور عملی برقرار است.
از قم، رفسنجان و دزفول تا کرج، بروجرد و ایذه، تعطیلی اجباری مغازهها، بستهشدن خیابانها، ایستهای بازرسی، تفتیش تلفنهای همراه و حضور نیروهای مسلح با سلاح جنگی گزارش شده است.
شهروندان میگویند پس از ساعات مشخصی از شب، حتی خروج از خانه، پارکینگ یا تردد در کوچهها با ممانعت و تهدید مواجه میشود.
مجموعه این گزارشها نشان میدهد سرکوب اعتراضات نهتنها خیابانها، بلکه درمان، زندگی روزمره و حتی حق سوگواری خانوادهها را نیز هدف قرار داده است.
این روزنامه بهنقل از منابع خود گزارش داده که ناو هواپیمابر یواساس آبراهام لینکلن و گروه رزمی همراه آن به تنگه مالاکا، بین مالزی و اندونزی، رسیدهاند و انتظار میرود طی ۵ تا ۷ روز آینده وارد حوزه مسئولیت فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) شوند. دو ناوشکن یواساس اسپروانس و یواساس مایکل مورفی نیز این ناو را همراهی میکنند.
بر اساس گزارشها، طی ۲۴ ساعت گذشته ۱۲ فروند جنگنده اف-۱۵ دیگر به اردن منتقل شدهاند. همچنین گفته میشود شمار بیشتری از هواپیماهای جنگی در آینده نزدیک راهی منطقه خواهند شد. همزمان، هواپیماهای باری در پایگاه نظامی آمریکا در دیهگو گارسیا فرود آمدهاند.
مقامهای آمریکایی به اورشلیمپست گفتهاند که «در حال حاضر همه گزینهها روی میز است». به گفته آنان، هدف از این تحرکات، ایجاد یک نیروی قابلتوجه در خاورمیانه است تا در صورت تصمیم ترامپ برای حمله به جمهوری اسلامی، طیف گستردهای از گزینهها را در اختیار داشته باشد.
در همین حال، بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، یکشنبه نشستی با چند وزیر در سطح عالی دفاعی برگزار کرد تا آخرین تحولات منطقه را بررسی کند. مقامهای اسرائیلی بر این باورند که «حمله آمریکا به جمهوری اسلامی همچنان یک گزینه محتمل است».
بهنوشته اورشلیمپست، ترامپ چهارشنبه گذشته متقاعد شد حملهای را که برای هفته قبل برنامهریزی شده بود لغو کند؛ تصمیمی که تا حدی به دلیل محدودیت توان عملیاتی آمریکا در منطقه اتخاذ شد، چرا که بسیاری از تجهیزات نظامی ایالات متحده پس از جنگ ۱۲روزه به حوزه کارائیب و شرق آسیا منتقل شده بودند.
همچنین گفته میشود چند کشورعربی به آمریکا اطلاع داده بودند که اجازه نخواهند داد هواپیماهای آمریکایی از خاک آنها برای حمله به ایران برخیزند.
در همان روز، نتانیاهو در تماس تلفنی با ترامپ اعلام کرده بود که اسرائیل در صورت واکنش تلافیجویانه جمهوری اسلامی به حمله آمریکا، آمادگی دفاع از خود را ندارد، زیرا ارتش آمریکا در حال حاضر نیروهای کافی در منطقه ندارد تا مانند گذشته به اسرائیل کمک کند.
دن شاپیرو، سفیر پیشین آمریکا در اسرائیل و معاون دستیار وزیر دفاع آمریکا در امور خاورمیانه، گفت ترامپ که تمایل دارد وعدههای لفظی خود به مردم ایران را محقق کند، ممکن است به دنبال یک «خروجی نظامی نمایشی» باشد.
او به اورشلیمپست گفت:«ترامپ از مردم ایران خواست به خیابانها بیایند و وعده داد در کنارشان خواهد بود. اما وقتی رژیم هزاران نفر را کشت، بهایی پرداخت نشد، چون آمریکا در آن زمان نیروهای لازم را در منطقه نداشت اما این وضعیت اکنون در حال تغییر است.»
شاپیرو افزود: «با بازگشت نیروهای آمریکا به منطقه، توان واشینگتن برای اقدام نظامی دوباره در حال افزایش است و سبک نظامی مورد علاقه ترامپ، یعنی یک حمله شدید و کوتاهمدت، ممکن است او را به سمت هدف قرار دادن مستقیم علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، سوق دهد.»
او گفت: «چه اقدامی بزرگ و نمایشی خواهد بود که به او اجازه دهد بگوید به وعدهاش عمل کرده؟ حذف رهبر جمهوری اسلامی.»
در واکنش، مسعود پزشکیان، رییس دولت در جمهوری اسلامی، در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس هشدار داد که حمله به خامنهای به معنای آغاز یک جنگ تمامعیار با جمهوری اسلامی خواهد بود.
راز زیمت، مدیر برنامه ایران در موسسه مطالعات امنیت ملی اسرائیل (INSS) و از برجستهترین کارشناسان اسرائیلی در امور داخلی ایران، نیز به اورشلیمپست گفت: «اگرچه در حال حاضر ترس بر جامعه ایران حاکم است، اما تاکتیکهای رژیم در حال تعمیق نفرتی است که محرک اعتراضات بوده است.»
او افزود: «در نگاه اول، شاهد استقرار گسترده نیروهای امنیتی، بازداشتهای گسترده و شهروندانی هستیم که از ترک خانههایشان میترسند. اما این سکوت خیابانها فریبنده است.»
زیمت با مقایسه شرایط فعلی با سرکوبهای گسترده سالهای گذشته، توضیح داد که سرکوب کنونی در حال ایجاد نوعی زیرساخت روانی متفاوت است.
او گفت: «اگرچه سرکوب در کوتاهمدت ترس ایجاد میکند، اما در بلندمدت خصومت و نفرت نسبت به رژیم را عمیقتر میکند.»
وی به اهمیت فرهنگی مراسم سوگواری در ایران، بهویژه مراسم چهلم، اشاره کرد و آنها را نقاط بالقوه انفجار اعتراضات دانست.
زیمت افزود: «هر تشییعجنازه و هر مراسم یادبود میتواند به تشدید اعتراضات منجر شود. ما در سال ۲۰۲۲ هم دیدیم که این تاریخها چگونه میتوانند هزاران نفر را دوباره به خیابانها بکشانند. پتانسیل تنش در حال افزایش است و این سطح از سرکوب نمیتواند برای همیشه ادامه یابد.»
بیانیه گروه هفت و تشدید فشار دیپلماتیک
در ادامه واکنشهای بینالمللی به سرکوب خشونتبار و خونین انقلاب ملی ایرانیان، به خصوص در روزهای ۱۸ و ۱۹ دی وزیران امور خارجه کشورهای عضو گروه هفت، آلمان، کانادا، آمریکا، فرانسه، ایتالیا، ژاپن و بریتانیا، بههمراه نماینده عالی اتحادیه اروپا در بیانیهای مشترک اعلام کردند تحولات ایران را «با نگرانی عمیق» دنبال میکنند و «تشدید سرکوب خشونتآمیز» را محکوم کردند.
آنها با اشاره به «شمار بالای کشتهها و زخمیها» و «بازداشتهای خودسرانه»، هشدار دادند اگر جمهوری اسلامی به نقض تعهدات حقوق بشری ادامه دهد، آماده اعمال اقدامات محدودکننده و تحریمهای بیشتر هستند.
همزمان، اداره حقوق بشر وزارت امور خارجه آلمان نیز اعلام کرد خشونت گسترده جمهوری اسلامی «نباید بدون پیامد بماند.»
لیندزی گراهام،سناتور جمهوریخواه آمریکا، چهارشنبه ۲۴ دی با انتشار ویدیویی در شبکه ایکس در دیدار خود با شاهزاده رضا پهلوی گفت: «تنها راه برای پیروزی معترضان، حمایت از مردم ایران است.»
نشست شورای امنیت سارمان ملل و اعمال تحریمها
در پنجشنبه ۲۵ دی، جلسه شورای امنیت سازمان ملل درباره اعتراضات و سرکوب در ایران برگزار شد. مایک والتز سفیر آمریکا در سازمان ملل، در این نشست گفت دولت ترامپ کنار «مردم شجاع ایران» ایستاده و تاکید کرد «سطح خشونت و سرکوب» جمهوری اسلامی «برای صلح و امنیت جهانی تبعاتی خواهد داشت.»
همزمان سازمان عفو بینالملل اعلام کرد جمهوری اسلامی برای سرکوب انقلاب ملی ایرانیان «سرکوبی مرگبار و بیسابقه» بهراه انداخته و برای پنهانکردن جنایات، اینترنت را «بهطور کامل قطع» کرده است.
همچنین مایک پمپئو وزیر خارجه پیشین آمریکا در این روز با انتشار پیامی در ایکس نوشت «رژیم ایران به پایان طبیعی خود رسیده است».
مایک پنس، معاون پیشین ریاستجمهوری، آمریکا نیز در ایکس خطاب به معترضان نوشت: «شما تنها نیستید… مردم آمریکا و میلیونها نفر در جهان آزاد در کنار شما ایستادهاند.»
در حوزه حقوق بینالملل، ۶۰حقوقدان ایرانی و بینالمللی پنجشنبه ۲۵ دی با ارسال نامهای به آنتونیو گوترش دبیرکل سازمان ملل، خواستار فعالشدن «مسئولیت جامعه جهانی برای پیشگیری از جنایات» در ایران شدند.
لغو دعوت جمهوری اسلامی به کنفرانش مونیخ
جمعه ۲۶ دی، کنفرانس امنیتی مونیخ اعلام کرد دعوت از نمایندگان دولتی جمهوری اسلامی لغو شده و هیچ مقام رسمی ایران در دوره پیشِ رو حضور نخواهد داشت.
در همین راستا موجی از موضعگیریها در اروپا در محکومیت سرکوب خونین انقلاب ملی ایرانیان از سوی جکهوری اسلامی صورت گرفت.
ماریا مالمر استینرگارد وزیر خارجه سوئد در پیامی ویدیویی گفت اطلاعات موجود از سرکوب «کاملا هولناک» است. مالمر استفاده از «خشونت مرگبار» علیه معترضان مسالمتجو را محکوم کرد و افزود سوئد در اتحادیه اروپا برای قرار گرفتن نام سپاه پاسداران در فهرست سازمانهای تروریستی تلاش میکند.
در همین روز، میکا آلاتولا نماینده پارلمان اروپا در ایکس نوشت اروپا باید «مشروعیتبخشی» به جمهوری اسلامی را متوقف کند. او پیشنهاد داد سفرا و کارکنان غیرضروری کشورهای اروپایی «فورا» فراخوانده شوند، مبادلات تجاری با جمهوری اسلامی متوقف شود و روحانیون تحت تحریم قرار گیرند.
از سوی دیگر، گیدئون ساعر وزیر خارجه اسرائیل، نیز جمعه در ایکس نوشت با کایا کالاس مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و کنستانتینوس کومبوس وزیر خارجه قبرس، رییس دورهای اتحادیه اروپا، درباره قرار گرفتن سپاه در فهرست تروریستی گفتوگو کرده و تاکید کرد سپاه «رهبری سرکوب و قتل عام شهروندان ایران» را بر عهده دارد.
در حوزه حمایت اجتماعی، فدراسیون جهانی اتحادیههای کارگران صنایع غذایی، کشاورزی و هتلداری و رستوران، جمعه ۲۶ دی با صدور بیانیه، از «تشدید سرکوب خشونتبار» علیه معترضان در ایران انتقاد کرد.
در بیانیه این فدراسیون آمده است با وجود قطع ارتباطات، «یک قتلعام» در جریان است.
همچنین کنفدراسیون اتحادیههای کارگری هلند نیز خواستار توقف فوری خشونت دولتی، آزادی فعالان بازداشتشده شد.
گزارش تکاندهنده کشتار خونین و مواضع چهرههای سیاسی
روزنامه ساندیتایمز شنبه ۲۷ دی در گزارشی نوشت طی دو روز، «۱۶ هزار و ۵۰۰ تا ۱۸ هزار نفر» کشته و «۳۳۰ تا ۳۶۰ هزار نفر» در انقلاب ملی ایرانیان مجروح شدهاند. ساندیتایمز این سرکوب را «وحشیانهترین» سرکوب در ۴۷ سال حیات جمهوری اسلامی توصیف کرد.
همزمان بیل رامل، معاون سابق وزیر خارجه بریتانیا، در گفتوگو با جیبینیوز هشدار داد جمهوری اسلامی ممکن است در سرکوب انقلاب ملی ایرانیان از «مواد شیمیایی یا سمی» استفاده کرده باشد.
همچنین در بلژیک نیز تئو فرانکن وزیر دفاع این کشور در گفتوگو با یک برنامه تلویزیونی گفت شاهزاده رضا پهلوی میتواند در دوره گذار «نقش مثبتی در همگرایی» ایفا کند.
در آمریکای لاتین، دولت آرژانتین شنبه ۲۷ دی اعلام کرد نیروی قدس سپاه پاسداران و ۱۳ فرد مرتبط را بهعنوان «سازمان تروریستی» شناسایی و در فهرست ملی مرتبط با تروریسم ثبت کرده است.
از تلگراف لندن تا کنگره آمریکا و تریبون هنرمندان
لیام فاکس وزیر، دفاع پیشین بریتانیا، یکشنبه ۲۸ دی، در مقالهای در روزنامه تلگراف نوشت «سرنگونی ملاها در ایران» دستاوردی بزرگ برای مردم ایران و جهان آزاد است. او افزود ایران رو به غرب میتواند معادلات انرژی را تغییر دهد.
در همین روز جیسون برادسکی، رییس شورای سیاستگذاری گروه اتحاد علیه ایران هستهای، در واکنش به گمانهزنیهای مربوط به گفتوگوهای پشتپرده، هشدار داد.
سازمان اتحاد علیه ایران هستهای گفت دعوت از عراقچی به داووس پیام مصونیت از پاسخگویی در قبال کشتار معترضان و قطع اینترنت، به جمهوری اسلامی میدهد.
در واشینگتن، مایک جانسون رییس مجلس نمایندگان آمریکا «کشتار کورکورانه» شهروندان و معترضان در ایران «نفرتانگیز» دانست و از رهبران جهان خواست این کشتار را محکوم کنند.
در حوزه فرهنگ، جعفر پناهی فیلمساز ایرانی در مراسم اهدای جوایز آکادمی فیلم اروپا هشدار داد اگر جهان به خشونت آشکار در ایران واکنش نشان ندهد، «نه فقط ایران بلکه جهان» در خطر خاطد بود.
همچنین سارا رجایی فیلمساز ایرانی و برنده جایزه انیمیشن کوتاه ویمئو آکادمی فیلم اروپا، جایزه خود را به معترضان و بهویژه جانباختگان تقدیم کرد.
