میترا حجازیپور، استاد بزرگ شطرنج ایرانی که بهدلیل اعتراض به حجاب اجباری از تیم ملی ایران کنار گذاشته شد، ویدیویی از حضور گسترده مردم در اعتراضات شب گذشته پس از فراخوان شاهزاده رضا پهلوی بازنشر کرد که روی آن نوشته شده: «انگار یک رویاست. این تهران است.»
دیروز در دوازدهمین روز خیزش ملی ایرانیان، و همزمان با نخستین شب از فراخوان شاهزاده رضا پهلوی، میلیونها ایرانی به خیابانها آمدند و علیه جمهوری اسلامی شعار دادند و «جاوید شاه» گفتند. جمهوری اسلامی پس از حضور میلیونی مردم در خیابانها اینترنت و تلفنهای همراه را قطع کرد.
به گفته این مقام آمریکایی، ایالات متحده در واکنش به اعتراضات جاری در ایران، هیچ تغییری در وضعیت نظامی خود در خاورمیانه ایجاد نکرده است.
گریفین نوشت که اعزام یک اسکادران جنگنده اف-۱۵ئی به منطقه، بخشی از روند عادی جابهجایی نیروها بوده و به معنای افزایش یا تقویت حضور نظامی آمریکا در خاورمیانه نیست.
او همچنین تاکید کرد که در حال حاضر هیچ گروه ناو هواپیمابر آمریکایی در منطقه حضور ندارد و ناو هواپیمابر یواساس فورد همچنان در دریای کارائیب مستقر است.
این موضعگیری در حالی منتشر شد که دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، طی روزهای گذشته بارها نسبت به سرکوب اعتراضات در ایران هشدار داده است.
ترامپ نخستینبار در پنجمین روز خیزش ملی ایرانیان اعلام کرد اگر جمهوری اسلامی به معترضان مسالمتجو شلیک کند و دست به کشتار بزند، ایالات متحده برای «نجات مردم» وارد عمل خواهد شد.
او تاکید کرد که کشتن معترضان «رویه همیشگی» حکومت ایران است و واشینگتن در برابر تکرار چنین اقدامی واکنش نشان خواهد داد.
رییسجمهوری آمریکا دو روز بعد نیز در گفتوگو با خبرنگاران در پرواز ایر فورس وان گفت که تحولات ایران بهطور مداوم زیر نظر کاخ سفید است و هشدار داد در صورت ادامه کشتار معترضان، «ضربه سختی» از سوی آمریکا متوجه جمهوری اسلامی خواهد شد.
چهارشنبه ۱۷ دی نیز یک مقام کاخ سفید به ایران اینترنشنال گفت ترامپ با صراحت اعلام کرده است اگر نیروهای امنیتی حکومت ایران به روی معترضان مسالمتآمیز آتش بگشایند، پاسخ آمریکا «بسیار سخت» خواهد بود.
در ادامه این مواضع، ترامپ پنجشنبه ۱۸ دی و همزمان با اوجگیری اعتراضات و گستردهترین تجمعات مردمی از آغاز اعتراضات و در پی فراخوان شاهزاده رضا پهلوی، با اشاره به وضعیت ایران گفت که هیچچیز با ارزشتر از آزادی نیست و مردم ایران را «شجاع» توصیف کرد.
او با ابراز تاسف از وضعیت کنونی کشور افزود ایران روزگاری کشوری بزرگ بوده و هشدار داد سرکوب مردم معترض نمیتواند آیندهای پایدار برای حکومت رقم بزند.
همزمان، شماری از مقامهای آمریکایی نیز مواضع تندتری اتخاذ کردند. پت فالن، نماینده جمهوریخواه کنگره، در پیامی هشدار داد علی خامنهای و اطرافیانش هنوز فرصت دارند ایران را ترک کنند.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، نیز با اشاره به وضعیت بحرانی اقتصاد ایران و تورم فزاینده، سرکوب خشونتآمیز معترضان را عامل تشدید بیثباتی دانست.
در همین حال، سازمان حقوق بشر ایران اعلام کرد از آغاز اعتراضات دستکم ۴۵ معترض، از جمله هشت کودک، جان خود را از دست دادهاند.
همزمانی تداوم اعتراضات، تهدیدهای صریح رییسجمهوری آمریکا و تاکید مقامات واشینگتن بر رصد دقیق تحولات، به باور ناظران نشان میدهد تحولات ایران وارد مرحلهای حساس شده است؛ مرحلهای که در آن، واکنش حکومت ایران و رفتار نیروهای امنیتی میتواند پیامدهایی فراتر از مرزهای کشور به همراه داشته باشد.
به گزارش وبسایت نیوز ایکس، در دورهای که اعتراضات بهطور گسترده در سراسر کشور در جریان است، سازمان هواپیمایی کشوری ایران تصمیم به بستن حریم هوایی تهران گرفت.
طبق این گزارش علاوه بر تعطیلی فرودگاه بینالمللی خمینی و شماری از فرودگاههای اصلی، چندین نوتام صادر شد که بهموجب آنها پروازها در فرودگاههای هدف به حالت تعلیق درآمد.
ساعاتی بعد حساب ایکس فلایترادار نوشت که حدود ۹۸ درصد از پوشش وبسایت Flightradar24 از طریق گیرندههای زمینی تأمین میشود. با قطع دسترسی به اینترنت در ایران، پوشش ما در این کشور بهشدت کاهش یافته و اکنون عمدتاً به رهگیری ماهوارهای محدود متکی است.
مشخص نیست اختلال در اطلاعات پروازها ثبت شده در فلایترادار با گزارش منتشر شده در سایت نیوز ایکس مرتبط است یا خیر.
گزارش نیوز ایکس که در هند مستقر است، بسته شدن حریم هوایی تهران را به اعتراضات نسبت داده است.
به نوشته نیوز ایکس، اعتراضات ابتدا با محوریت مشکلات اقتصادی آغاز شد، اما با تشدید بحران، به مطالبات سیاسی و خواست تغییر حکومت پیوند خورد.
فراخوان شاهزاده رضا پهلوی برای برگزاری تجمع سراسری در ساعت ۸ شب به وقت محلی در تاریخ ۱۸ دی ماه، از عوامل موثر در تشدید اعتراضاتی عنوان شده که اکنون از سوی ناظران بهعنوان «نبردی برای آزادی» توصیف میشود.
در تهران گزارشهایی از درگیری میان معترضان و نیروهای امنیتی منتشر شده و گفته میشود خودروهای پلیس و یک یادمان قاسم سلیمانی به آتش کشیده شدهاند. همزمان، شعار «مرگ بر دیکتاتور» از محلههای مختلف پایتخت شنیده شده است.
طبق دادههای خبرگزاری هرانا که نیوز ایکس به آن استناد کرده، از آغاز ناآرامیها تاکنون دستکم ۳۹ نفر کشته و بیش از ۲٬۲۶۰ نفر بازداشت شدهاند؛ اعتراضاتی که اکنون به هر ۳۱ استان کشور گسترش یافته و با تعطیلی بازارها در استانهای درگیر همراه بوده است. البته بخشهایی از این دادهها در تازهترین گزارش هرانا بهروز شدهاند که در آن تعداد جانباختگان و بازداشتیها افزایش یافته است.
در بخش هوانوردی، عملیات پروازی در فرودگاههای اصلی تهران بهدلیل اطلاعیههای صادرشده برای ساعاتی متوقف شده است.
نتبلاکس نیز از قطع سراسری اینترنت و اختلال در خطوط تلفن خبر داده؛ وضعیتی که هم ارتباط معترضان را مختل کرده و هم امکان اجرای عملیات امنیتی را افزایش داده است.
به نوشته نیوز ایکس محدودیتهای پروازی اعمالشده بر منطقه اطلاعات پروازی تهران به تعطیلیهای دوران جنگ شباهت دارد، با این تفاوت که اینبار به بحران داخلی مرتبط شده است.
به گزارش نیوز ایکس، دولت بریتانیا بهدلیل فعالیتهای پدافند ضدهوایی، پرهیز از استفاده از حریم هوایی تهران را توصیه کرده و آلمان استفاده از حریم هوایی ایران را بهطور کامل ممنوع کرده است.
هشدارهای اداره هوانوردی فدرال آمریکا درباره مخاطرات منطقهای نیز ادامه دارد. در همین حال، روزنامه کیهان از استفاده احتمالی از پهپادها برای رصد اعتراضات سخن گفته و مقامهای حکومتی انتظار دارند ناآرامیها، همراه با اعتصابهای بازار و اعتراضات مناطق روستایی، برای مدتی طولانی ادامه یابد؛ شرایطی که به نوشته این رسانه، موقعیت رهبر جمهوری اسلامی را دشوارتر کرده و بار دیگر هراسهای دیرینه از تشدید تنشهای امنیتی را برجسته ساخته است.
