عباس عراقچی: خواهان جنگ نیستیم اما برای آن آمادهایم
عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی در بدو ورود به لبنان، در پاسخ به سوالی در خصوص تهدیدهای اسرائیل گفت که ما خواهان جنگ نیستیم ولی برای جنگ آمادهایم.
عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی در بدو ورود به لبنان، در پاسخ به سوالی در خصوص تهدیدهای اسرائیل گفت که ما خواهان جنگ نیستیم ولی برای جنگ آمادهایم.
او ادامه داد: «منطقه ما با چالشهای جدی مواجه است و تهدیداتی که به طور مشخص از جانب اسرائیل متوجه منطقه است، هیچگاه مثل امروز بزرگ نبوده است.»
عراقچی افزود: «جمهوری اسلامی با همه کشورهای منطقه در حال رایزنی است و سفر من به لبنان در زمان مهمی صورت میگیرد.»
او در خصوص احتمال مذاکره با طرف آمریکایی گفت که هر موقع آمریکاییها پذیرفتند مذاکره با دیکته کردن تفاوت دارد، مذاکره میتواند شروع شود و اضافه کرد: «آمریکا و اسرائیل یکبار حمله به ایران را امتحان کردند و شکست خوردند. هر بار دیگر این تجربه را تکرار کنند، نتیجه مشابه خواهند گرفت.»
بر اساس این گزارش، این پیام در هفتههای اخیر از طریق ولادیمیر پوتین منتقل شده و نتانیاهو چندین بار با او تماس تلفنی داشته است.
کان افزود اسرائیل نگران است تهران با تصور قریبالوقوع بودن حمله این کشور، دچار اشتباه محاسباتی شود و پیشدستانه به اسرائیل حمله کند.
بر این اساس، پیامی که نتانیاهو ارسال کرده، با هدف جلوگیری از چنین سناریویی است.
نتانیاهو دوشنبه ۱۵ دیماه در سخنرانی خود در پارلمان اسرائیل گفت هرگونه حمله جمهوری اسلامی «پیامدهای سنگینی» خواهد داشت.
در روزهای گذشته، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، نیز در یک برنامه تلویزیونی گفت نتانیاهو طی تماسی تلفنی به پوتین گفته است قصد حمله دوباره به ایران را ندارد.
عراقچی گفت: «سه چهار شب پیش یک تماس تلفنی بین پوتین و نتانیاهو بوده است. روز بعد سفیر ما در مسکو را صدا کردند و پیام نتانیاهو مبنی بر عدم جنگ مجدد با کشورمان را به ما منتقل کردند.»
کرملین پیش از این اعلام کرده بود پوتین و نتانیاهو در تماسی تلفنی بر «تمایل خود به منظور یافتن راهحلهای مذاکرهشده» درباره وضعیت برنامه هستهای جمهوری اسلامی تاکید کردند.
سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه، اوایل مهرماه گفته بود تهدید حمله دوباره اسرائیل به ایران همچنان «پابرجا» است و برخی «منابع مطلع» درباره بررسی حملات جدید علیه ایران گزارش دادهاند.
از سوی دیگر، نشریه بریتانیایی تایمز گزارش داد بر اساس یک ارزیابی اطلاعاتی، علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، در صورت تشدید ناآرامیهای داخلی و ناتوانی نیروهای امنیتی در مهار اعتراضات، برنامهای اضطراری برای خروج از ایران و رفتن به روسیه در نظر گرفته است.
به نوشته تایمز، این طرح جایگزین در شرایطی فعال میشود که خامنهای احساس کند ارتش، سپاه پاسداران یا دیگر نیروهای امنیتی، دچار ریزش، نافرمانی یا ناتوانی در اجرای دستورات شدهاند.
بر اساس این گزارش، خامنهای قصد دارد در چنین وضعیتی تهران را همراه حلقهای محدود شامل حدود ۲۰ نفر از اعضای خانواده و نزدیکانش، از جمله پسرش مجتبی، ترک کند.
منابع اطلاعاتی مورد استناد تایمز گفتهاند مقصد احتمالی خامنهای مسکو است؛ گزینهای که به گفته این منابع، به دلیل نزدیکی سیاسی به پوتین و نبود گزینههای امن دیگر انتخاب شده است.
به گفته تایمز، این برنامه با الگوبرداری از فرار بشار اسد، رییسجمهوری پیشین سوریه، طراحی شده که پیش از سقوط دمشق در سال ۲۰۲۴ به روسیه گریخت.
تایمز همچنین به ارزیابی یک نهاد اطلاعاتی غربی اشاره کرده که وضعیت جسمی و روانی رهبر جمهوری اسلامی را پس از جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل «ضعیفتر» توصیف کرده است.
براساس این گزارش که چهارشنبه ۱۰ دی منتشر شد، ترامپ و نتانیاهو هر دو جنگ ۱۲ روزه با ایران در ژوئن گذشته را موفقیتی بزرگ ارزیابی کردند، اما نتانیاهو معتقد است که ممکن است ضربات بیشتری برای جلوگیری از بازسازی تواناییهای ایران لازم باشد.
اکسیوس در ادامه گزارش بهنقل از یک مقام آمریکایی نوشت اگر جمهوری اسلامی اقدامات واقعی و قابل راستیآزمایی برای بازسازی برنامه هستهای خود انجام دهد، ترامپ احتمالا از «دور دوم» حملات حمایت خواهد کرد اما توافق بر سر معنای دقیق «بازسازی» چالشی مهم باقی مانده است.
ترامپ پس از دیدار گفت اگر حکومت ایران برنامه هستهای خود را بازسازی کند، ایالات متحده بار دیگر آن را نابود خواهد کرد، هرچند ترجیح او دستیابی به یک توافق هستهای با تهران است.
به گزارش اکسیوس با این حال، ترامپ و نتانیاهو بر سر هیچ جدول زمانی مشخص یا جزئیات دقیق اقدامات نظامی آینده به توافق نرسیدند.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، سهشنبه در نامهای خطاب به وزیران امور خارجه دیگر کشورها، سخنان ترامپ درباره جمهوری اسلامی را «نقض فاحش حقوق بینالملل و منشور ملل متحد» توصیف کرد و خواستار محکومیت آن شد.
او در واکنش به هشدار ترامپ برای حمله مجدد نوشت که سکوت در برابر این تهدیدها «پیامدهای خطرناک» دارد.
عراقچی افزود: «ایران در پاسخ قاطع و پشیمانکننده به هرگونه تعرضی تردید نخواهد کرد.»
توقف مذاکرات عراقچی و ویتکاف
به گزارش آکسیوس، عراقچی و استیو ویتکاف، فرستاده ویژه آمریکا، تا ماه سپتامبر درباره احتمال توافق هستهای گفتوگو کرده بودند، اما در ماههای اخیر مذاکرات جدی متوقف شده است.
این گزارش همچنین بهنقل از برخی مقامهای آمریکایی و اسرائیلی نوشت محتملترین جرقه درگیری جدید میان ایران و اسرائیل در کوتاهمدت، «محاسبه اشتباه» یکی از طرفین است؛ وضعیتی که در آن هر طرف برای پیشدستی در برابر حمله احتمالی طرف مقابل اقدام کند.
مقامهای اسرائیلی ۳۰ آذر به دولت ترامپ هشدار دادند که یک رزمایش موشکی سپاه پاسداران میتواند پوششی برای حملهای واقعی باشد.
بازسازی زرادخانه حزبالله
یک مقام ارشد آمریکایی به اکسیوس گفت: «نتانیاهو در طول این دیدار نسبت به غزه بسیار بدبین بود، اما به ما فرصت داد تا به مرحله دوم توافق آتشبس برویم.»
به گفته دو مقام آمریکایی دیگر، ترامپ در این دیدار متعهد شد در صورتی که حماس به تعهدات خود پایبند نباشد و روند خلع سلاح را آغاز نکند، به اسرائیل اجازه اقدام نظامی بدهد.
به گفته این منابع، انتظار میرود ترامپ در ماه ژانویه آغاز مرحله دوم آتشبس، تشکیل «هیات صلح غزه» و ایجاد دولت تکنوکرات فلسطینی را اعلام کند.
نخستین نشست این هیات قرار است ۲۳ ژانویه همزمان با مجمع جهانی اقتصاد در داووس برگزار شود.
نتانیاهو شامگاه سهشنبه ۹ دی در گفتوگو با شبکه فاکسنیوز گفت ایران کمتر از یک سال پیش با پیامدهای اقدامات خود مواجه شده و اکنون باید انتخاب کند.
او با تاکید بر اینکه اسرائیل بهدنبال تشدید تنش نیست، ابراز امیدواری کرد که حکومت ایران نیز چنین نکند، اما هشدار داد اگر این مسیر انتخاب شود، «دیگر هیچ خط قرمزی باقی نخواهد ماند».
نتانیاهو این سخنان را یک روز پس از آن بیان کرد که دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، گفت اجازه نخواهد داد تهران دوباره به سطح پیشین قدرت نظامی بازگردد. او افزود اگر جمهوری اسلامی بخواهد توان نظامی خود را بازیابد، تهدید را ریشهکن میکند.
ترامپ دوشنبه هشتم دی پس از دیدار با نتانیاهو در فلوریدا گفت بر اساس اطلاعاتی که دریافت کرده، ایران «هنوز هستهای نشده»، اما ممکن است در این مسیر حرکت کند.
او افزود: «سایتها نابود شدهاند، اما آنها دارند به سایتهای دیگر نگاه میکنند. این چیزی است که من شنیدهام و در حال بررسی است.»
رییسجمهوری آمریکا تاکید کرد جمهوری اسلامی «قرار نیست به همان جایی که بود برگردد»، اما هشدار داد که تهران به دنبال استفاده از مکانهای دیگری است و گفت: «اگر دارند این کار را میکنند، دارند اشتباه بزرگی مرتکب میشوند.»
نتانیاهو نیز در مصاحبه شامگاه سهشنبه خود با شبکه فاکسنیوز، با اشاره به اینکه حکومت ایران در تلاش برای ازسرگیری فعالیتهای هستهای است، گفت: «مطمئن نیستم که تصمیم گرفته باشند از خط عبور کنند، چون به گمان من هشدارهای رییسجمهوری ترامپ را جدی گرفتهاند و همچنین به این دلیل که بهتازگی تجربهای را پشت سر گذاشتهاند.»
نخستوزیر اسرائیل گفت جنگ ۱۲ روزه، جمهوری اسلامی را هم در زمینه هستهای و هم موشکی عقب انداخت و افزود: «مساله واقعی این است که آنها باید این واقعیت را بپذیرند که نباید توانایی غنیسازی داشته باشند. آنها باید تمام موادی را که تاکنون غنیسازی کردهاند از ایران خارج کنند و بازرسیها را بپذیرند.»
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، سهشنبه ۹ دی در نامهای خطاب به وزیران امور خارجه کشورهای جهان، تهدیدهای اخیر رییسجمهوری آمریکا علیه جمهوری اسلامی را «نقض فاحش حقوق بینالملل و منشور ملل متحد» توصیف کرد و خواستار محکومیت صریح و قاطع این سخنان «تحریکآمیز» از سوی همگان شد.
عراقچی در یادداشتی که سهشنبه هشتم دی در روزنامه گاردین منتشر شد، نوشت که حمایت گستردهای در منطقه از نتیجه موفقیتآمیز مذاکرات وجود دارد.
او در این یادداشت که یک روز پس از دیدار دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو در ایالت فلوریدا منتشر شد، افزود پایگاه حامیان ترامپ در حزب جمهوریخواه متمایل به یک توافق است و نه ورود به جنگهای غیرضروری.
بهنوشته گاردین، در جریان مذاکرات نتانیاهو با ترامپ، درخواستهای اسرائیل برای بررسی حملات جدید به ایران در کنار طرح صلح غزه مورد بحث قرار گرفت.
بر اساس این گزارش، نتانیاهو میگوید که تهران پس از حملات مشترک اسرائیل و آمریکا که به سایتهای هستهای جمهوری اسلامی آسیب جدی وارد کرد، ممکن است بهدنبال بازسازی برنامه هستهای خود باشد.
گاردین اضافه کرد که نتانیاهو همچنین نگرانی فزایندهای در مورد خطری که برنامه موشکی جمهوری اسلامی برای اسرائیل ایجاد میکند، ابراز کرده است.
این روزنامه اشاره کرد که گزارشهای مربوط به اعتراضات در ایران که به سومین روز رسیده است، او را جسورتر خواهد کرد.
بر اساس این گزارش، ترامپ دوشنبه هشتم دی در گفتوگو با خبرنگاران در کنار نتانیاهو گفت: «امیدوارم آنها دوباره در تلاش برای ایجاد تأسیسات نباشند، زیرا اگر چنین کنند، ما چارهای جز ریشهکن کردن سریع این تأسیسات نخواهیم داشت.»
پیش از این دیدار، یک مقام اسرائیلی که نامش فاش نشده بود، اعلام کرده بود نتانیاهو قصد دارد اطلاعات تازهای درباره تلاش جمهوری اسلامی برای بازسازی توان نظامی و افزایش تولید تسلیحات متعارف و موشکی در اختیار دولت ایالات متحده بگذارد.
به نوشته گاردین، عراقچی بهطور مستقیم از ترامپ خواست که هشدارهای اسرائیل را کنار بگذارد و متوجه شود که دریچه باریکی برای از سرگیری مذاکرات با ایران باز شده است.
این روزنامه اشاره کرد که «این یکی از مستقیمترین درخواستهای عراقچی از واشینگتن برای از سرگیری مذاکرات و گنجاندن ایران در خاورمیانهای از نو تنظیم شده است.»
او نوشت: «دولت آمریکا اکنون با یک دو راهی روبرو است: میتواند با پول مالیاتدهندگان آمریکایی و اعتبار این کشور، به صدور چکهای سفید برای اسرائیل ادامه دهد، یا بخشی از یک تغییر ساختاری برای بهتر شدن باشد.»
عراقچی خطاب به ترامپ نوشت: «شما هرگز ما را در ایران شکست نخواهید داد، اما با گفتوگوهای واقعی هر دو برنده خواهیم شد.»
او با اشاره به جنگ ۱۲ روزه در تابستان سال جاری نوشت در حالی که نتانیاهو به رویای خود «برای کشاندن آمریکا به یک تقابل نظامی با ایران رسید، این اقدام برای اسرائیل هزینهای سنگین و بیسابقه داشت.»
این در شرایطی است که میدلایست فروم، اندیشکده مستقر در ایالات متحده، یازدهم آبان در مقالهای نوشت که جنگ ۱۲ روزه از هم گسیختگی استراتژیک جمهوری اسلامی را سرعت داد، به افزایش سرکوب داخلی، چرخش حکومت به سوی ملیگرایی انجامید و همزمان حکومت را در برابر بحرانهای آینده آسیبپذیرتر کرد.
این مقاله، جنگ ۱۲ روزه میان جمهوری اسلامی با اسرائیل و آمریکا را برخلاف تبلیغات رسمی حکومت ایران «یک شکست تحقیرآمیز» خواند که «ضعفهای ساختاری جمهوری اسلامی بهویژه سپاه پاسداران» را آشکار کرد.
عراقچی در یادداشت خود عنوان کرد «اینکه نتانیاهو به رویای خود برای کشاندن آمریکا به یک رویارویی نظامی با ایران دست یافت و به ترامپ التماس کرد از باتلاق نجاتش دهد، باعث شده است که شمار فزایندهای از آمریکاییها آشکارا اذعان کنند که اسرائیل نه یک متحد، بلکه یک بار اضافی است.»
او در بخشی از یادداشت خود نوشت: «من آگاه شدهام که میان دوستان مشترک ایران و آمریکا، آمادگی بیسابقهای برای تسهیل گفتوگو و تضمین اجرای کامل و قابل راستیآزماییِ هر نتیجه مذاکرهشده شکل گرفته است» و این چشمانداز را «امیدوارکننده» نامید.
او همچنین از تمایل جمهوری اسلامی برای انجام «مذاکرات جدی» برای رسیدن به «توافقی منصفانه» سخن گفت و افزود: «چنین توافقی باید شامل رفع ملموس و قابل راستیآزمایی تحریمها باشد.»
با این حال، به نوشته گاردین، عراقچی چیزی در این مورد نگفت که تهران آماده عقبنشینی از اصرار خود بر حق غنیسازی اورانیوم در داخل ایران است.
در همین حال، به گزارش رسانهها در ایران، او سهشنبه در نامهای خطاب به وزرای امور خارجه کشورهای جهان، تهدیدهای اخیر رییسجمهوری آمریکا علیه جمهوری اسلامی را «نقض فاحش حقوق بینالملل و منشور ملل متحد» توصیف کرد و خواستار محکومیت صریح و قاطع این سخنان «تحریکآمیز» از سوی همگان شد.
ترامپ دوشنبه گفت اجازه نخواهد داد جمهوری اسلامی دوباره به سطح پیشین قدرت نظامی خود بازگردد و افزود اگر جمهوری اسلامی بخواهد توان نظامی خود را بازیابد، تهدید را ریشهکن میکند.
او با تاکید بر اینکه جمهوری اسلامی باید پیشتر با واشینگتن به توافق میرسید، گفت: «من این گزینه را به آنها دادم. گفتم میتوانید توافق کنید، انجامش بدهید. اما حرفم را باور نکردند. حالا باورم کردهاند.»
به گفته ترامپ، توافق همچنان «انتخاب عاقلانهتر» برای تهران است.
منابع ایراناینترنشنال ۱۷ آذر خبر دادند دولت آمریکا در پاسخ به درخواست مسعود پزشکیان از عربستان سعودی برای میانجیگری با هدف ازسرگیری مذاکره با آمریکا، یک بار دیگر بر شرایط سهگانه خود از جمله تعطیلی کامل غنیسازی، انحلال نیروهای نیابتی و محدود شدن برنامه موشکی تهران تاکید کردهاست.
ترامپ ۲۷ آبان در نشست خبری مشترک با محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، گفته بود: «جمهوری اسلامی به شدت خواهان دستیابی به توافق است و ما مشغول گفتوگو با آنها هستیم.»
او همچنین سهشنبه در واکنش به اعتراضات روزهای اخیر در ایران، رهبران جمهوری اسلامی را «بسیار بیرحم» خواند.
ترامپ با اشاره به تورم شدید و وضعیت اقتصادی ایران افزود: «اقتصادشان از هم پاشیده است و مردم راضی نیستند.»
او همچنین گفت حکومت ایران اعتراضهای مردمی را با خشونت سرکوب میکند و «هر بار تجمعی شکل میگیرد، تیراندازی میکنند و مردم را میکشند.»
