ابوالفضل ظهرهوند، عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس به سایت «دیدهبان ایران» گفت: «اگر به من باشد، در جنگ اوکراین به روسیه سلاح میدهم، چون پیروزی روسیه را پیروزی خودمان میدانم.» او افزود: «ما و روسیه در جایی که لازم باشد، همه باهم میجنگیم و اگر لازم شد، همه باهم صلح میکنیم.»
کاخ سفید اعلام کرد این ابراز نگرانی در جریان دیدار بایدن و استارمر در روز جمعه در واشینگتن صورت گرفت.
ایالات متحده، فرانسه، آلمان و بریتانیا روز ۲۰ شهریور از اعمال تحریمهای جدید علیه جمهوری اسلامی بهدلیل ارسال موشکهای بالستیک به روسیه خبر دادند.
جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا هم روز ۲۳ شهریور اعلام کرد این اتحادیه در همین زمینه در حال بررسی تحریمهایی علیه بخش هوانوردی ایران است.
در سوی مقابل، مقامهای حکومت ایران تحویل محموله موشکی به روسیه را تکذیب کردهاند.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، روز ۲۱ شهریور ضمن رد گزارشها در خصوص کمک موشکی تهران به مسکو گفت: «بار دیگر آمریکا و سه کشور اروپایی بر اساس اطلاعات نادرست و منطق معیوب عمل کردهاند.»
بریتانیا، فرانسه، آلمان و هلند، نمایندگان دیپلماتیک جمهوری اسلامی در کشورهایشان را در اعتراض به اقدام تهران در ارسال موشک بالستیک برای مسکو احضار کردند.
وزارت دفاع بریتانیا روز جمعه ۲۳ شهریور در گزارش اطلاعاتی خود درباره مناقشه اوکراین اعلام کرد موشکهای بالستیکی که جمهوی اسلامی اخیرا در اختیار روسیه قرار داده، از نوع فتح-۳۶۰ هستند.
پس از دیدار روز جمعه میان بایدن و نخستوزیر بریتانیا، هیچ تصمیمی از سوی لندن و واشینگتن درباره حمایت از اوکراین اعلام نشد.
اوکراین و بسیاری از حامیان آن در ایالات متحده و اروپا از بایدن میخواهند محدودیتهای مربوط به سلاحهای دوربرد -تعیین شده از سوی غرب- را لغو کند تا کییف بتواند از این سلاحها برای حمله مستقیم به روسیه استفاده کند.
آسوشیتدپرس نوشت نشانههایی وجود دارد که ممکن است بایدن سیاست دولت خود را در این زمینه تغییر دهد.
ایالات متحده نگران هر گونه اقدامی است که بتواند روسیه را به تشدید درگیری سوق دهد.
دو مقام آمریکایی به آسوشیتدپرس گفتند استارمر به دنبال گرفتن تایید بایدن برای صدور مجوز ارسال موشکهای بریتانیایی «سایه توفان» به اوکراین است.
گفتوگو درباره اسرائیل
بایدن و استارمر با تاکید بر حمایت قاطع از امنیت اسرائیل، لزوم رسیدن به توافق آتشبس در غزه و آزادی گروگانها و توجه اسرائیل به حفاظت از جان غیرنظامیان را یادآوری کردند.
دیوید لمی، وزیر امور خارجه بریتانیا، روز ۱۲ شهریور اعلام کرد این کشور از مجموع ۳۵۰ مجوز صادرات تسلیحات به اسرائیل، ۳۰ مورد را فورا به حالت تعلیق درآورده است.
نتانیاهو تصمیم لندن را «شرمآور» خواند و افزود این اقدام به تقویت حماس منجر خواهد شد. با این حال، بریتانیا تاکید کرد این تعلیق بر توان دفاعی اسرائیل تاثیر نمیگذارد.
رهبران آمریکا و بریتانیا همچنین حملههای حوثیهای مورد حمایت جمهوری اسلامی به خطوط کشتیرانی تجاری در دریای سرخ را محکوم کردند.
یک هفته پیش از سفر استارمر به آمریکا، بیل برنز، مدیر سیآیای و ریچارد مور، رییس امآی۶ در مقالهای مشترک، بر اهمیت همکاری میان این دو نهاد اطلاعاتی آمریکا و بریتانیا در مواجهه با تهدیدهای «بیسابقه»، بهویژه از سوی روسیه، چین و جریانهای افراطی اسلامگرا تاکید کردند.
در این مقاله که روز شنبه ۱۷ شهریور در روزنامه فایننشال تایمز منتشر شد، آمده است سیآیای و امآی۶ «هیچ متحد قابل اعتماد دیگری» ندارند و باید امروز «در یک نظام بینالمللی مورد مناقشه که در آن دو کشور (آمریکا و بریتانیا) با مجموعهای از تهدیدات بیسابقه روبهرو هستند»، با هم همکاری کنند.
حزب دمُکرات کردستان ایران با انتشار بیانیهی تحلیلی ضمن اشاره به جنبش ژینا و شعار محوری آن «زن، زندگی، آزادی» و اهمیت همراهی مردم سراسر ایران با اعتراضات در کُردستان، تاکید شده «رفتار و موضع قاطعانهی مردم کُردستان و پیامهای این جنبش در خیابانهای کُردستان آنقدر مدرن، حقطلبانە و متمدنانه بود که مردم دیگر مناطق ایران با شعارهای کُردستان، کُردستان، حمایتت میکنیم و کُردستان، کُردستان چشم و چراغ ایران بە این جنبش پیوستند.»
این حزب در ادامه بیانیهی خود گفته در دومین سالگرد جنبش ژینا بەمنظور «زنده نگهداشتن و تجلیل از این جنبش و پیامهای حقطلبانهی مردمی آن، از کلیهی اقشار و طبقات جامعهی کُردستان، جامعهی مدنی و تشکلهایش میخواهد به هر شیوهی ممکن و مقدور در روزهای ویژهی این یادبود، فعال و میداندار باشند و روز یکشنبه ٢۵ شهریور از طریق اعتصاب عمومی در کلیهی شهرهای کُردستان مجددا ضمن پاسداشت یاد و خاطرهی شهدا و قربانیان جنبش ژینا، بر پیامهای این جنبش تاکید گردد.»
حزب دمُکرات کُردستان ایران، در ادامه از همه مردم در سراسر ایران دعوت کرده است در راه وحدت سراسری علیه سیاست سرکوب و خودکامگی جمهوری اسلامی ایران، در این فرصت، همبستگی و حمایت خود را نسبت به زنده نگهداشتن پیامهای جنبش ژینا ابراز نمایند.»
حزب کومله کُردستان ایران هم در بیانیهای به مناسبت دومین سالگرد جنبش ژینا نوشته است «تنوع و تکثر، شکوه، عمق و گستردگی جنبش زن، زندگی، آزادی تمامی ارکان و پایههای حاکمیت تمامیتخواه و سرکوبگرجمهوری اسلامی را به لرزه درآورده است و ما همچنان شاهد ادامهی مبارزات راسخ و راستین مردم برای دستیابی به آزادی، عدالت و دموکراسی هستیم.»
این حزب در ادامه بیانیهی خود با اشاره به اینکه «مقاومت، شجاعت و ایستادگی مردم در کُردستان، مقابل ستم و سرکوب، الگویی برای تمام مردم ایران و چه بسا جهان بوده است» نوشته است «خواستهها و آرمانهای جنبش زن، زندگی، آزادی در ذهن هزاران زن و مرد مبارز ریشه دوانیده و هیچ قدرت سرکوبگری قادر به مقابله با آن نیست.»
این حزب در ادامه «از مردم مقاوم، مبارز و آزادیخواه کردستان ایران» درخواست کرده در اعتصاب عمومی یکشنبه ۲۵ شهریور «ارادهی خود را برای ادامهی مبارزات به نمایش بگذارند و از «احزاب، شخصیتها و مردم ایران میخواهد همبستگی خود را در این روز با مبارزات مردم کردستان اعلام دارند.»
عبدالله مهتدی، دبیرکل این حزب هم با حمایت از فراخوان اعتصاب عمومی کردستان در روز یکشنبه، گفت: «اطمینان دارم که مردم کردستان با وجود موج جدید و گسترده دستگیریها، تهدیدها و فشارها مانند همیشه متحد و مصمم عمل خواهند کرد و با تعطیلی یکپارچه یک بار دیگر صحنه باشکوهی از هبستگی خلق میکنند.»
حزب کومله زحمتکشان کُردستان هم با انتشار بیانیهای نوشته است «انقلاب ژینا گستردهترین و تاثیرگذارترین جنبش مردمی علیه جمهوری اسلامی طی حاکمیت این رژیم است که جنبش های اعتراضی را در ایران چندین گام مهم به پیش برد و گفتمان مذهبی، اصلاحطلبی و مردسالارانه را به طرز چشمگیری به حاشیه راند.»
این حزب هم در ادامه بیانیهی خود نوشته در دومین سالگرد انقلاب ژینا همصدا با سازمانها و تشکلهای مدنی، «مردم کُردستان را فرا می خوانیم که برای زنده نگهداشتن جنبش سیاسی آکنده از مقاومت و پویایی و برای دفاع از احزاب سیاسی و ادای احترام به همهی جانباختگان یاد و مقاومت زندانیان سیاسی، یک بار دیگر با همبستگی و اتحاد با اعتصاب عمومی گسترده و سراسری عزم و اراده راسخ همیشگی کُردستان را به جهانیان نشان دهید.»
کومله، سازمان کُردستانی حزب کمونیست ایران، هم در بیانیهای تحلیلی نوشته «در طول دو سال گذشته کارگران و زحمتکشان و مردم مبارز کُردستان همگام و همدوش با زنان و مردان آزادیخواه و برابری طلب و تودههای به جان آمده از رژیم جمهوری اسلامی در سراسر ایران به رغم فراز و فرودهای جنبش انقلابی ژینا در مبارزه علیه جنایات و سرکوبگریهای این رژیم از هیچ فداکاری و تلاشی دریغ نکردند.»
کومله در ادامه بیانیهی خود نوشته این حزب همگام با این تلاشها، «کارگران و زحمتکشان و مردم مبارز کُردستان را به اعتصاب عمومی در روز یکشنبه ۲۵ شهریور فرا می خواند... و از کارگران و مردم مبارز سراسر ایران و از فعالین جنبشهای اجتماعی می خواهد به هر شکلی که میتوانند دومین سالروز آغاز جنبش انقلابی سراسری را گرامی بدارند و از اعتصاب عمومی و یکپارچه مردم کُردستان پشتیبانی کنند.»
حزب حیات آزاد کُردستان (پژاک) هم فراخوانی برای برگزاری اعتصاب سراسری در روز ۲۵ شهریور صادر کرده است. پژاک در این بیانیه به فشارهای اقتصادی، سیاسی و اجتماعی که بر مردم ایران اعمال میشود اشاره کرده و اعلام کرده تنها راه نجات از این وضعیت، مقاومت و مبارزه مستمر برای دموکراسی است.
پژاک تاکید کرده مبارزه مردم علیه جمهوری اسلامی همچنان ادامه دارد و اعتصاب سراسری ۲۵ شهریور بخشی از این مبارزه است. در این فراخوان همچنین از جامعه جهانی و دیگر نیروهای دموکراسیخواه درخواست شده از مبارزات مردم ایران حمایت کنند.
حامد اسماعیلیون، فعال سیاسی، با انتشار ویدیویی در شبکه اجتماعی ایکس گفت:«مبارزه مردم ایران علیه بیعدالتی، ظلم، تبعیض و استبداد، بهشکلهای مختلف در ایران ادامه دارد.»
او گفت: «ما میتوانیم با شرکت در تظاهرات، تجمعات و مراسمی که در روزهای آینده در دومین سالگرد قتل مهسا ژینا امینی و آغاز خیزش زن، زندگی، آزادی، حمایت خود از مردم ایران را اعلام کنیم و با آنها همراه شویم.»
شیرین عبادی با انتشار مطلبی در اینستاگرام با بیان اینکه مجموعه مبارزات و جنبشهای اجتماعی و مدنی، با هزینههای بسیار سنگین ما را به اینجا رسانده، نوشت: «امروز چگونه میتوانیم از این میراث ارزشمند که با اسم رمز ژینا وارد عصر دیگری شده مراقبت کنیم؟»
برنده جایزه نوبل صلح سال ۲۰۰۳، با اشاره به اعلام اعتصاب از سوی احزاب مخالف و جامعه مدنی در کردستان افزود: «کردستان پیش از این نیز نشان داده که توانایی برگزاری اعتصاب را با قدرت داراست. وقت آن است که با اعتصاب سراسری در سراسر کشور، قدمی در راستای آن میراث معجزهگونه برداریم.»
این فعال حقوق بشر، همراهی با اعتصاب سراسری را مصداق فشردن دست مادرانی توصیف کرد که هرگز سزاوار تحمل داغ فرزند نبودند.
او از مهسا به عنوان دختری که «زندگیاش هدیه، مرگش فاجعه و میراثش معجزه بود» نام برد و تاکید کرد که این میراث ارزشمند طنینش در سراسر جهان شنیده شد و نیازمند پاسداری و مراقبت است.
بیشتر بخوانید: «زن، زندگی، آزادی»: از تفاوت تا همدلی
گوهر عشقی، مادر ستار بهشتی، وبلاگنویس معترض کشتهشده در زندان، در آستانه دومین سالگرد قتل حکومتی مهسا ژینا امینی ویدیویی در اینستاگرام خود منتشر کرد و خطاب به مسئولان جمهوری اسلامی نوشت: «شما هیچی نیستید. ما از شما نمیترسیم.»
متیو میلر، سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا نیز گفت:«داستان مهسا امنیتی با مرگ او تمام نشد، او الهام بخش یک جنبش تاریخی است که در ایران و سراسر جهان تاثیر گذاشت.»
سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا با تایید گزارش جدید کمیته حقیقتیاب سازمان ملل گفت:«ما شاهد ادامه سرکوب زنان و حقوق آنها در ایران هستیم.»
میلر افزود:«رییسجمهوری جدید ایران در مقاطع زمانی مختلف نشان داده است که میخواهد رویکرد را تغییر دهد و به سمت برقراری روابط متفاوتی با غرب برود. او میتواند اقدامات متعددی در این راستا انجام دهد، یکی از این اقدامات میتواند توقف سرکوبها و نقض حقوق زنان در داخل کشور باشد.»
فراخوان برای مراسم دومین سالگرد
همزمان با دومین سالگرد خیزش انقلابی ایرانیان، گروههای مختلف سیاسی، مدنی و صنفی با صدور فراخوانهایی خواستار برگزاری تجمعات اعتراضی در نقاط مختلف جهان کشور شدند.
۹ تشکل صنفی و مدنی در بیانیهای مشترک به مناسبت دومین سالگرد انقلاب «زن، زندگی، آزادی»، اعلام کردند: «تقابل اجتنابناپذیر اکثریت مردم با حکومت از سالها قبل بر سر بدتر شدن شرایط سخت زندگی در جریان بود.»
این بیانیه افزود: «میدانیم راهی جز ادامه انقلاب زن، زندگی، آزادی نداریم.»
در یکی از این فراخوانها، کمیته کردستان حزب کمونیست کارگری ایران از مردم در ایران خواست روز ۲۵ شهریور اعتصاب سراسری کنند.
امجد امینی، پدر مهسا نیز در پیامی صوتی که به ایراناینترنشنال رسیده، با اشاره به تماسهای مردم، اعلام کرد خانواده او تمایل به برگزاری مراسم بزرگداشت برای دومین سالگرد قتل حکومتی دخترش دارند و «همه دوست دارند» سر مزارش حاضر شوند، اما نمیداند آیا حکومت اجازه میدهد.
بر اساس برنامهریزیهای صورت گرفته و فراخوانهای صادر شده، ایرانیان خارج از کشور در بسیاری از نقاط جهان طی روزهای آینده برای گرامیداشت یاد کشتهشدگان جنبش مهسا، در گردهماییهای مختلفی حضور خواهند یافت.
بیشتر بخوانید: دو سال بعد؛ حکومتی که تمایلی به تغییر رفتار ندارد
پنج تشکل کوییر ایرانی در داخل و خارج کشور در بیانیهای مشترک در آستانه دومین سالگرد قتل حکومتی مهسا ژینا امینی، تاکید کردند همبستگی مردم ایران جمهوری اسلامی را سرنگون خواهد کرد.
مهسا ژینا امینی روز ۲۲ شهریور ۱۴۰۱ به دست نیروهای گشت ارشاد بازداشت شد و مورد ضرب و شتم آنها قرار گرفت. او سه روز پس از دستگیری در اثر شدت جراحات وارده در بیمارستان کسری تهران جان خود را از دست داد.
با اعلام خبر جان باختن او تجمعهای اعتراضی آغاز شد و بزرگترین خیزش انقلابی ایرانیان علیه جمهوری اسلامی را رقم زد.
طبق آمار سازمانهای حقوق بشری، جمهوری اسلامی در رابطه با این خیزش مردمی بیش از ۵۵۰ معترض را کشت، بینایی صدها نفر را گرفت و دستکم ۱۰ تن را اعدام کرد.
کمیته مستقل حقیقتیاب سازمان ملل متحد درباره ایران، روز ۲۳ شهریور در گزارشی نوشت که جمهوری اسلامی در دومین سالگرد اعتراضات سراسری ۱۴۰۱، سرکوب حقوق بنیادین زنان و دختران را شدت بخشیده است.
با وجود کمرنگ شدن اعتراضات خیابانی، زنان و دختران همچنان در برابر سرکوبگری جمهوری اسلامی مقاومت میکنند.