کاخ سفید: هدف آمریکا بازگشت ایران به پایبندی کامل به توافق اتمی است که سال ۲۰۱۵ امضا شد
جن ساکی، سخنگوی کاخ سفید، گفت هدف آمریکا بازگشت ایران به پایبندی کامل به توافق اتمی است که سال ۲۰۱۵ میلادی در دوره باراک اوباما امضا شد
جن ساکی، سخنگوی کاخ سفید، گفت هدف آمریکا بازگشت ایران به پایبندی کامل به توافق اتمی است که سال ۲۰۱۵ میلادی در دوره باراک اوباما امضا شد
در حالی که اولین روز دور هفتم مذاکرات وین برای احیای برجام به پایان رسید، علی باقری کنی، سرپرست تیم جدید مذاکرهکنندگان جمهوری اسلامی گفت که آمریکا و متحدان غربیاش باید به ایران تضمین دهند که در آینده تحریم جدیدی علیه تهران اعمال نخواهند کرد.
معاون وزیر خارجه ایران و مذاکرهکننده ارشد این کشور روز دوشنبه هشتم آذر در وین به خبرنگاران گفت: «تمام طرفها توافق کردند که تمرکز مذاکرات باید بر لغو تحریمها باشد.»
او همچنین اضافه کرد: «من به دنباله مذاکرات هستهای امروز خوشبین هستم.»
همزمان انریکه مورا معاون مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا که مدیریت مذاکرات وین برای احیای برجام را برعهده دارد، گفت ایران همچنان بر خواسته خود مبنی بر «لغو همه تحریمها» پافشاری میکند.
او ادامه داد در حالی که فوریت زمانی برای احیای برجام وجود دارد، اما هنوز هیچ جدول زمانی برای روند لغو احتمالی تحریمها علیه ایران وجود ندارد.
این مقام اتحادیه اروپا با این حال اضافه کرد اکنون نظرش نسبت به این مذاکرات مثبت است و مذاکرهکنندگان جدید جمهوری اسلامی از خود تمایل به تعامل جدی نشان دادند.
میخائیل اولیانوف، نماینده روسیه در مذاکرات وین هم در توییتی از پایان مذاکرات نشست کمیسیون مشترک برجام خبر داد و نوشت: «در جریان دور هفتم مذاکرات که با موفقیت آغاز شد، شرکتکنندگان در مورد اقدامات فوری بیشتر به توافق رسیدند.»
قرار است روز سهشنبه کارگروهی برای گفتوگو درباره تحریمها و روز چهارشنبه نیز کارگروهی درباره مسائل هستهای تشکیل شود.
پیشتر، همزمان با آغاز دور هفتم مذاکرات هستهای بین ایران و قدرتهای جهانی پس از چند ماه وقفه، در سطح معاونان و مدیران سیاسی وزیران خارجه در وین پایتخت اتریش، ایران اعلام کرد بازگشت بدون تضمین آمریکا به برجام مدنظر مقامهای تهران نیست.
حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه ایران، در یادداشتی که در سایت وزارت خارجه منتشر شد، نوشت بازگشت احتمالی آمریکا به برجام بدون تضمینهایی که «تجربه تلخ گذشته» تکرار نشود، مورد توجه جمهوری اسلامی نخواهد بود. اشاره وزیر خارجه ایران به خروج آمریکا از برجام در دولت دونالد ترامپ است.
امیرعبداللهیان اضافه کرد جمهوری اسلامی «با حسننیت وارد مذاکرات میشود تا به یک توافق خوب برسد، اما درخواستهای فرابرجامی را نخواهد پذیرفت و در مورد موضوعات فراتر از برجام وارد مذاکره نمیشود.»
رویترز در آستانه ازسرگیری مذاکرات به نقل از دیپلماتهای غربی نوشت که مذاکرهکنندگان جدید تهران خواستههایی را مطرح کرده که آمریکا و اروپا آنها را غیرواقعبینانه میدانند.
نفتالی بنت، نخست وزیر اسرائیل، نیز از کشورها طرف مذاکره با ایران خواست مقابل باجخواهی هستهای حکومت این کشور مقاومت کنند.
بنی گانتس، وزیر دفاع اسرائیل، گفت اسرائیل اطلاعاتش در ارتباط با ادامه فعالیتهای ایران برای دستیابی به سلاح هستهای را در اختیار متحدان خود قرار داده است. او افزود اسرائیل مخالف مذاکره نیست اما مخالف این است که به ایران اجازه بدهند جهان را فریب دهد.
دور جدید مذاکرات هستهای وین، اولین دور از این مذاکرات است که با حضور تیم اعزامی از سوی دولت ابراهیم رئیسی به سرپرستی علی باقری کنی برگزار میشود.
شش دور از این مذاکرات، پس از انتخاب جو بایدن به ریاست جمهوری آمریکا و همچنین پیش از پایان کار دولت حسن روحانی در ایران برگزار شده بود.
در این مذاکرات، نمایندگان جمهوری اسلامی از دیدار و گفتوگوی مستقیم با نمایندگان آمریکا خودداری میکنند.
پیشتر رابرت مالی، نماینده ویژه وزارت خارجه آمریکا در امور ایران با انتقاد از اصرار مقامهای جمهوری اسلامی به گفتوگوی غیرمستقیم با آمریکا در وین به رادیو سراسری آمریکا گفته بود: «ما در یک اتاق هتل خواهیم بود و منتظر میمانیم تا گزارش دیگرانی را بشنویم که ایران قبول میکند با آنها صحبت کند.»
توافق هستهای ایران با آمریکا، بریتانیا، فرانسه، آلمان، روسیه و چین شش سال پیش در وین به امضا رسید.
اما پس از خروج آمریکا در دولت ترامپ از این توافق و اعمال دوباره تحریمها علیه جمهوری اسلامی، تهران نیز در روندی تدریجی از تعهدهای هستهای خود کاست.
همزمان با ازسرگیری مذاکرات وین برای احیای برجام، نفتالی بنت، نخست وزیر اسرائیل، از کشورها طرف مذاکره با ایران خواست مقابل باجخواهی هستهای حکومت این کشور مقاومت کنند.
بنت روز دوشنبه هشتم آذر در پیامی ویدیویی خطاب به نمایندگان کشورهای طرف مذاکره با ایران گفت: «امروز ایران با یک هدف مشخص وارد مذاکرات در وین خواهد شد. برای پایان دادن به تحریمها در ازای تقریبا هیچ.»
او ادامه داد: «ایران فقط برنامه هستهای خود را حفظ نمیکند، بلکه از امروز، برای آن هزینه هم دریافت خواهند کرد.»
بنت همچنین در بخش دیگری از این پیام ویدیویی به اعتراضات مردمی اخیر در اصفهان اشاره کرد و گفت: «همین هفته، رژیم ایران به مردم خودش در خیابانهای اصفهان شلیک کرد. بهخاطر جرات برای اعتراض به بیآبی در کشورشان. بله، آنها به شهروندان خود بهخاطر تشنگی شلیک کردند. چنین رژیم قاتلی نباید پاداش بگیرد.»
او تاکید کرد: «ایران در ازای وحشیگریهایش مستحق پاداش، معامله و لغو تحریمها نیست. من از متحدان اسرائیل در سراسر جهان میخواهم تسلیم باجخواهی هستهای ایران نشوید.»
نخست وزیر اسرائیل روز یکشنبه نیز از لغو احتمالی تحریمهای بینالمللی علیه جمهوری اسلامی ابراز نگرانی کرده بود.
بنت در نشست هفتگی کابینه اسرائیل درباره به ازسرگیری مذاکرات وین گفت: «اسرائیل از تمایل به لغو تحریمها و اجازه دادن به پرداخت میلیاردها دلار به ایران در ازای محدودیتهای هستهای ناکافی، بسیار نگران است.»
او ادامه داد: «این پیامی است که ما به هر طریقی به آمریکاییها و همه کشورهای مذاکرهکننده با ایران میرسانیم.»
کمی پس از این سخنان نخست وزیر اسرائیل، یائیر لاپید وزیر خارجه این کشور یکشنبه برای سفری دو روزه با هدف رایزنی با مقامهای فرانسه و بریتانیا درباره ایران وارد لندن شد.
او همزمان در یادداشت مشترکی با همتای بریتانیایی خود که در روزنامه تلگراف منتشر شد، نوشت: «زمان در حال گذر، نیاز به همکاری نزدیک با شرکا و دوستانمان برای خنثی کردن جاهطلبیهای ایران را تشدید میکند.»
قرار است بنی گنتس، وزیر دفاع اسرائیل نیز این هفته به واشینگتن سفر کند و درباره موضوع ایران با مقامهای آمریکایی مذاکره کند.
مقامهای اسرائیل در ماههای اخیر به صراحت با احیای توافق هستهای ایران ابراز مخالفت کردهاند و میگویند که تهران بیش از هر زمان دیگری به ساخت سلاح اتمی نزدیک شده است.
غلامحسین محسنی اژهای رییس قوه قضاییه جمهوری اسلامی در واکنش به اعتراضات اخیر مردمی در استانهای اصفهان و چهارمحال و بختیاری گفت: «نیروهای انتظامی و امنیتی و دادستانها به کسانی که مخل نظم و امنیت و آرامش مردم هستند فرصت ابراز وجود نمیدهند.»
محسنی اژهای روز دوشنبه ۸ آذر در نشست شورای عالی قوه قضاییه، مطالبات مردم را «بهحق» توصیف کرد ولی گفت که آنها «باید مراقب تحرکات دشمن باشند» و در پیگیری مطالبات خود اجازه ندهند «بدخواهان در صفوف آنها رخنه کنند.»
مقامهای جمهوری اسلامی در سالهای اخیر بارها تلاش کردهاند اعتراضات مردمی در نقاط مختلف ایران را به «دشمن» و کشورهای خارجی ربط دهند.
رییس قوه قضاییه نیز گفت «افراد غافل یا بدخواه و اشخاص وابسته به خارج» در اعتراضات اخیر «موجسواری» کردند و در تلاش بودند «آرامش و امنیت مردم را به هم بزنند».
ند پرایس، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، با ابراز نگرانی از سرکوب اعتراضات علیه کمآبی در اصفهان، در توییتی از «سرکوب خشونتآمیز معترضان مسالمتجو» عمیقا ابراز نگرانی کرد و نوشت: «مردم ایران حق دارند ناامیدی خود را ابراز کنند و دولت خود را پاسخگو بدانند.»
همچنین دنی دانون، سفیر پیشین اسرائیل در سازمان ملل، در توییتی نوشت: «تصاویر وحشیانهای که از اعتراضات علیه کمآبی در اصفهان منتشر میشود، به ما یادآوری میکند که این رژیم چقدر خطرناک است.»
اما ابوالفضل شکارچی سخنگوی نیروهای مسلح گفت: «دشمن یک خیال باطل دارد که مردم جمهوری اسلامی به نظام پشت کردند و مسئولینشان را قبول ندارند و به دنبال تغییر نظام هستند و از نظام جمهوری اسلامی خسته شدهاند.»
بر اساس اظهارات رسمی مقامهای امنیتی و بهداشتی جمهوری اسلامی، ۶۷معترض در اعتراضات اخیر اصفهان بازداشت و ۱۹ نفر نیز در بیمارستانها بستری شدند.
این در حالی است که سازمان حقوق بشر ایران گزارش داد روز جمعه در اعتراضات اصفهان بیش از ۱۲۰ نفر بازداشت و به بازداشتگاه زندان دستگرد اصفهان منتقل شدند.
سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی در آستانه مذاکرات احیای برجام در وین بار دیگر بر خواست تهران برای لغو همه تحریمها تاکید کرد. با این حال رویترز به نقل از دیپلماتهای غربی نوشت که مذاکرهکننده جدید تهران خواستههایی را مطرح کرده که آمریکا و اروپا آنها را غیرواقعبینانه میدانند.
خطیبزاده روز دوشنبه هشتم آذر در نشست خبری هفتگی خود گفت تیم مذاکرهکننده ایران «با عزم و اراده جدی وارد وین شده و به گفتوگوهای نتیجهبخش فکر میکند.»
در حالی که مذاکرات هستهای ایران به دلیل تغییر دولت در ایران به مدت شش ماه متوقف شده بود، این مقام جمهوری اسلامی مسئول وضعیت فعلی را آمریکا دانست و اضافه کرد اگر این کشور «برای حل بنبست به وین نیاید شرایط سختی خواهیم داشت.»
او گفت: «راستیآزمایی اقدامات ایالات متحده ذیل قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت هستیم و این یکی از خطوط اصلی ما در گفتوگوها و مذاکرات خواهد بود.»
خطیبزاده همچنین بریتانیا را به دلیل انتشار یک یادداشت مشترک از سوی وزرای خارجه بریتانیا و اسرائیل، متهم کرد که «با اراده لازم برای رفع تحریمها به وین» نمیآید.
یائیر لاپید، وزیر خارجه اسرائیل، همزمان با آغاز سفری دو روزه به بریتانیا و فرانسه برای رایزنی درباره ادامه یافتن تحریمهای ایران، در یادداشتی مشترک با همتای بریتانیایی خود نوشتند که «شبانهروز» برای جلوگیری از قدرت هستهای شدن ایران تلاش خواهند کرد.
اما همزمان روز دوشنبه خبرگزاری رویترز به نقل از دیپلماتهای غربی نوشت که تیم مذاکرهکننده جدید تهران خواستههایی را مطرح کرده که از نظر آمریکا و اروپا «غیرواقعبینانه است.»
یک مقام ایرانی نزدیک به مذاکرات به این خبرگزاری گفت: «خواستههای ما روشن است. طرفهای دیگر و به ویژه آمریکاییها باید تصمیم بگیرند که آیا میخواهند این توافق دوباره احیا شود یا نه. آنها این توافق را رها کردند، بنابراین باید به آن بازگردند و همه تحریمها را لغو کنند.»
سعید خطیبزاده همچنین بار دیگر تاکید کرد که در وین «هیچ گفتوگوی دوجانبه با هیات آمریکایی انجام نمیشود.» این در حالی است که رابرت مالی، نماینده ویژه آمریکا در امور ایران به تازگی اعلام کرد که اگر جمهوری اسلامی خواستار نتیجه سریعتر از مذاکرات وین است بهتر است با نمایندگان آمریکایی رودررو مذاکره کند.
در حالی که جمهوری اسلامی اصرار دارد همه تحریمهایی که پس از خروج آمریکا از برجام تحت عناوین مختلف علیه جمهوری اسلامی وضع شده، لغو شود، خبرگزاری آسوشیتدپرس روز دوشنبه نوشت که مقامهای آمریکایی اکنون به مذاکرات هستهای با ایران خوشبین به نظر نمیرسند.
به نوشته این خبرگزاری، جو بایدن و مشاوران ارشدش در هفتههای اخیر مجموعهای از جلسات را با متحدان کلیدی و شرکای مذاکره برگزار کردند تا برای شکست احتمالی در مذاکرات با ایران آماده شوند.
در حالی که جمهوری اسلامی مدعی دخالت اسرائیل و آمریکا در روابط تهران-باکوست، ابراهیم رئیسی در دیدار با الهام علیاف رییس جمهوری آذربایجان گفت: «دخالت بیگانگان به زیان کشورهای منطقه است و باید در مقابل توطئه آنان هوشیار بود.»
رئیسی یکشنبه هفتم آذرماه در حاشیه اجلاس اکو در عشقآباد پایتخت ترکمنستان برای اولین بار با رییس جمهوری آذربایجان دیدار کرد.
این دیدار پس از مدتها تنش در روابط تهران و باکو انجام شد و طرفین بر همکاریهای اقتصادی میان دو کشور تاکید کردند.
علیاف نیز در این دیدار گفت: «این اولین دیدار ماست. من اطمینان دارم که این دیدار انگیزه بسیار قوی به توسعه روابط ایران و آذربایجان خواهد داد.»
رییس جمهوری اسلامی نیز در این دیدار اضافه کرد: «ما اجازه ایجاد ناامنی و دخالت بیگانگان در امور کشورهای منطقه را نمیدهیم و تجربه نشان داده که هر کجا کشورهای منطقه از راه تفاهم و مذاکره مسائل خود را حل و فصل کردند راه فتنهانگیزی و دخالت بیگانگان بسته شده است.»
این در حالی است که مقامهای جمهوری آذربایجان بارها ادعاهای جمهوری اسلامی مبنی بر حضور نظامی اسرائیل در نزدیکی مرز آذربایجان و ایران را رد کردهاند.
روابط دو کشور پس از بازداشت این دو راننده و سخنان تند مقامات دو کشور دچار تنش شد و رییس جمهوری آذربایجان به رزمایشهای ایران در نزدیکی مرز این کشور اعتراض کرد.
