نخستین مناظره انتخاباتی نامزدهای ریاستجمهوری ساعت ۲۰:۳۰ دوشنبه با موضوع اقتصاد آغاز شد و تا نیمهشب ادامه یافت
بخش مهمی از این مناظره به موضوع تحریمها و میزان اثرگذاری آن بر اقتصاد اختصاص داشت که به صحنه رویارویی نگاه پزشکیان و پورمحمدی در یکسو و جلیلی و زاکانی در سوی دیگر تبدیل شد
ایراناینترنشنال به راستیآزمایی اظهارات نامزدها در این مناظره پرداخت. این بررسیها حاکی از سخنان «نادرست» یا آمارهای اشتباه ارائه شده از سوی قالیباف، پزشکیان، زاکانی و قاضیزاده هاشمی بود
امیرحسین قاضیزاده هاشمی در مناظره گفت بانک جهانی رشد اقتصادی شش درصدی را در دوره رئیسی برای ایران اعلام کرده است.
بررسیهای ایراناینترنشنال نشان میدهند این ادعا نادرست است.
بر اساس آمارهای بانک جهانی، رشد اقتصادی ایران در سال ۱۴۰۲ کمتر از پنج درصد بود اما امسال به ۳/۲ درصد رسیده و در دو سال آینده به ۲/۷ و ۲/۶ درصد خواهد رسید.
علیرضا زاکانی درباره قرارداد با چین توضیح داد: «۱۳ میلیارد یورو تفاهمنامه و دو میلیارد یورو قرارداد نوشتیم. بخشی را از پولهای بلوکه شده دادیم و بخشی را سه ساله.»
او در بخشی دیگر از سخنان پایانی خود گفت «در مناظرات قبل توهینهای جدی میشد به رئیسی» و اضافه کرد: «اما رئیسی مذاکره را تعطیل نکرد و چک برجام را هم نقد کرد.»
مسعود پزشکیان، نامزد انتخابات ریاستجمهوری در مناظره اقتصادی گفت که بانکها پول چاپ میکنند.
این سخنان او در شرایطی مطرح شد که براساس قانون پولی و بانکی کشور، امتیاز انتشار پول رایج کشور در انحصار دولت است و این امتیاز، با رعایت مقررات این قانون، منحصراً به بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران واگذار شده است.
به عبارت دیگر، هیچ بانکی در کشور حق چاپ اسکناس ندارد.
سعید جلیلی در سخنان پایانی خود گفت منابع ارزی ایران بیش از مصارف ارزی است و میتوان بازار را در این زمینه کنترل کرد.
او به پرونده فساد چای دبش اشاره کرد و آن را فرایندی خواند «که از قبل وجود داشت و منابع و مصارف منطبق بر اولویتبندیها نبودند».
جلیلی در بخشی دیگر گفت: «در یکی از سالها قیمت لاستیک ۲۰۰ درصد افزایش یافت.»
او ادامه داد: «وقتی به دولت رئیسی گفتم در پاسخ گفتند ارز تخصیص داده نشده اما دیدیم ارز تخصیص داده شده اما درست مدیریت نشده بود و موجب این تورم شد.»
علیرضا زاکانی در مناظره تلویزیونی اقتصادی انتخابات گفت: «ما همین سه هفته پیش ساخت ۲۰۳ هزار واحد مسکن را در تهران شروع کردیم.»
اشاره شهردار تهران به پروژهای است که دولت رئیسی وعده آن را داده بود اما با وجود خبر آغاز پروژه، اثری از چنین ساخت و ساز گستردهای در تهران گزارش نشده است.
مسعود پزشکیان عامل اصلی تورم را بزرگ شدن دولتها و کسری بودجهشان خواند و گفت باید بودجه بنگاههایی که کارایی ندارند کنترل شود و بودجه بدون کسری باشد.
او به کسری بودجه ۳۰۰-۴۰۰ هزار میلیاردی اشاره کرد و بار دیگر بر توقف روند «چاپ پول»، «خروج بانک از بنگاهداری» و «ممنوعیت تامین مالی دولت از بانکها» تاکید کرد.
کاندیدای انتخابات ریاستجمهوری بار دیگر تاکید کرد که مسیرش همان سیاستهای کلی علی خامنهای است.
پزشکیان در بخشی دیگر از این نطق، خطاب به زاکانی از او خواست تا قرارداد با چین را شفاف کند و تخلفات خود شهرداری را بگوید.
محمدباقر قالیباف در سخنان پایانی خود به مساله «خلق پول» اشاره کرد و گفت بانک مرکزی باید «قدرتمندانه در مقابل جریانهای خلق پول بایستد».
او اضافه کرد: «الان فرصت و زمان استقلال بانک مرکزی نیست. اما باید قدرتمندانه بایستد و با جریاناتی که خلق پول میکنند برخورد کند. جای درست مبارزه با فساد اینجاست.»
او در بخشی از سخنانش گفت حتما باید رفع تحریم را دنبال کرد و ادامه داد: «رفع تحریم با رویکرد اقدام در برابر اقدام باید در دستور کار دولت آینده قرار بگیرد.»
قالیباف که اکنون ریاست مجلس شورای اسلامی را برعهده دارد، گفت در دولت مدنظر او، باید «سپر حمایتی برای حداقل پنج دهک جامعه» ایجاد شود و کالاهایی مثل لوازم خانگی و معیشت و کالاهای اساسی را در بر بگیرد.
او گفت حقوق مردم باید به اندازه تورم باشد و تاکید کرد: «این را باید تا زمان کاهش تورم ضامن باشیم و ضمانت کنیم.»
امیرحسین قاضیزاده هاشمی در نطقهای پایانی خود مدعی «ثبات در بازار ارز» شد و آن را ناشی از «اقتدار سیاسی» خواند.
او با اشاره به خروج دونالد ترامپ از برجام، گفت: «با اینکه تنش با دشمن تا دندان مسلح داشتیم اما نرخ ارز را کنترل کردیم نه اینکه با پاره کردن یک کاغذ به هم بریزد و ارز چند برابر شود.»
این نامزد انتخابات با کنایه به دولت حسن روحانی، گفت: «ادعا میکردند زبان دنیا را بلد هستند اما نتوانستند واکسن کرونا را وارد کنند.»
علیرضا زاکانی در بخشی از مناظره درباره دوران شیوع کرونا گفت: «واکسن ساختیم و تحریمها را خنثی کردیم تا به ما واکسن دادند.»
بررسیها نشان میدهد ایران محدودیتی برای خرید واکسن نداشت بلکه به دستور علی خامنهای، ورود واکسن از آمریکا و بریتانیا ممنوع شده بود.
مصطفی پورمحمدی بهره بانکی ۲۹ درصدی را از عوامل تورمزا دانست.
او گفت تورم و نقدینگی ریشههای مشترکی دارند و با کنترل نقدینگی، میشود تورم را کاهش داد.
پورمحمدی خواهان حذف «اقتصاد دستوری» و «رقابت دولت» با اقتصاد شد.