وزیر خارجه آمریکا گفت دیدار مقامهای جمهوری اسلامی و ایالات متحده در ۳۱ شهریور رو در رو انجام شد، اما از معرفی میانجی خودداری کرد. او گفت این گفتوگوها «پیشرفت بزرگی» نبود، اما انجام آن را مهم دانست.
مسعود پزشکیان در سازمان ملل گفت آمریکا و اسرائیل به ایران حمله کردند و جمهوری اسلامی «با قدرت» دفاع کرد. او گفت نمیشود دیگران از تنگه هرمز بهره ببرند اما راه کشتیرانی بر ایران بسته باشد.
خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه پاسداران، نوشت نهادهای «تصمیمگیر و سیاستگذار» در ایران تاکید کرده بودند دیدار عراقچی و ویتکاف نباید انجام شود.
دنی دانون، سفیر اسرائیل در سازمان ملل، گفت: «توان هستهای و موشکی ایران تا حد زیادی کاهش یافته است اما ماموریت ما درباره ایران هنوز تمام نشده است.»
ولودیمیر زلنسکی گفت پهپادهای جدید شاهد مجهز به موتور جت که از فناوری ایرانی بهره میبرند، در کنار موشکهای بالستیک روسیه، از دشوارترین تهدیدهای کنونی برای اوکراین هستند.
سنتکام اعلام کرد نیروهای این فرماندهی تا چهارشنبه مسیر ۱۱۵ کشتی تجاری را برای جلوگیری از ورود به بنادر و مناطق ساحلی ایران یا خروج از آنها تغییر دادند.
خبرگزاری تسنیم گزارش داد که حسین ظریفی، فرمانده قرارگاه عملیاتی سجاد سراوان، در درگیری چهارشنبه با افراد مسلح کشته شده است.
تانکرترکرز، شرکت ردیابی نفتکشها، اعلام کرد نزدیک به شش میلیون بشکه نفت خام توقیفشده ایران در حال انتقال از اقیانوس اطلس به سوی آمریکا است.
این شرکت ارزش این محموله را نزدیک به ۶۰۰ میلیون دلار برآورد کرد.
تانکرترکرز جزییات بیشتری درباره نفتکشهای حامل این محموله، محل توقیف نفت یا زمان رسیدن آن به آمریکا ارائه نکرد.
نه تن از آسیبدیدگان چشمی خیزش «زن، زندگی، آزادی» در پیامی مشترک از مردم خواستند در برابر آنچه «جنایتهای جمهوری اسلامی» خواندند سکوت نکنند و برای نجات جان علی زارعی اقدام کنند.
غزل رنجکش، عرفان رمضیپور، مرسده شاهینکار، مجید موافق، حسین نورینیکو، حمیدرضا حیدری، سالار وطنشناس، پارسا قبادی و علی دلپسند این پیام را منتشر کردند.
علی زارعی دوزدرهسی، از آسیبدیدگان چشمی اعتراضات ۱۴۰۱، به اعدام محکوم شده و بهتازگی به سلول انفرادی زندان قزلحصار منتقل شده است.
نیروهای مسلح یمن اعلام کردند جنگندههای این کشور مواضع و محل تجمع نیروهای حوثی در استان تعز را هدف حملات هوایی قرار دادند.
جزییات بیشتری درباره محل دقیق حملات، تلفات احتمالی و خسارتهای واردشده منتشر نشده است.
این حملات در شرایطی انجام میشود که درگیری میان نیروهای دولتی یمن و حوثیهای مورد حمایت جمهوری اسلامی در تعز و دیگر مناطق این کشور ادامه دارد.
بلومبرگ گزارش داد بریتانیا در چارچوب افزایش فشار اقتصادی بر جمهوری اسلامی، محدودیتها علیه بانکهای ایرانی را تشدید کرده است.
دولت بریتانیا اعلام کرد درخواستهای مجوز برای فعالیت پنج بانک تحریمشده ایرانی، شامل بانک سپه، بانک ملی، بانک صادرات، پرشیا اینترنشنال بانک و بانک تجارت، جز در موارد استثنایی رد خواهد شد.
این اقدام در ادامه محدودیتهای مالی بریتانیا علیه جمهوری اسلامی انجام میشود که اعطای وام و اعتبار، سرمایهگذاری و برخی روابط بانکی را هدف قرار داده است.
آمریکا نیز در ماههای اخیر فشار بر فعالیت خارجی بانکهای جمهوری اسلامی را افزایش داده و برخی کشورهای منطقه محدودیتهایی علیه فعالیت این بانکها اعمال کردهاند.
یوناس گار استوره، نخستوزیر نروژ، در دیدار با مسعود پزشکیان، رییسجمهور جمهوری اسلامی، «نگرانی عمیق» خود را درباره نقض حقوق بشر در ایران مطرح کرد.
این دیدار چهارشنبه ۲۳ سپتامبر در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل متحد در نیویورک برگزار شد و دفتر نخستوزیری نروژ پس از آن جزییاتی از محورهای گفتوگوی دو طرف منتشر کرد.
بر اساس اعلام دولت نروژ، استوره در این دیدار مواضع اسلو درباره حقوق بشر را مستقیما با پزشکیان در میان گذاشت و نسبت به موارد نقض حقوق بشر در ایران ابراز نگرانی عمیق کرد.
استوره با تاکید بر اهمیت گفتوگوی مستقیم با تهران گفت حتی در شرایطی که اختلافات جدی است، حفظ ارتباط صریح و مستقیم اهمیت دارد.
او افزود مواضع نروژ درباره حقوق بشر، حقوق بینالملل، امنیت منطقهای و حقوق دریاها را بهروشنی در این دیدار مطرح کرده است.
تحولات خاورمیانه و تنشهای مرتبط با تنگه هرمز نیز از دیگر محورهای این دیدار بود. استوره بر ضرورت حل مناقشات از طریق دیپلماسی تاکید کرد و گفت فشار و خشونت راه حل اختلافات نیست.
دفتر نخستوزیری نروژ جزییات بیشتری درباره پاسخ پزشکیان به نگرانیهای مطرحشده در زمینه نقض حقوق بشر منتشر نکرد.
شاهزاده رضا پهلوی در اجلاس کنکوردیا در ۲۲ سپتامبر خواستار تغییر رویکرد کشورهای غربی در قبال جمهوری اسلامی شد و گفت آنها باید به جای ادامه مذاکرات با حکومت، مردم ایران را محور سیاست خود قرار دهند.
او گفت: «چرا خود مردم ایران محور اصلی بحث نیستند؟ چرا در هیچ گفتوگو و هیچ بحثی مطرح نمیشود که این مردم ایران هستند که تفاوت را رقم خواهند زد؟»
شاهزاده رضا پهلوی با اشاره به سیاستهای جمهوری اسلامی در منطقه گفت شکلگیری گروههای نیابتی، تهدید هستهای، تروریسم و گسترش تندروی از پیامدهای استقرار جمهوری اسلامی بوده است.
او گفت کشورهای غربی نباید انتظار تغییر رفتار جمهوری اسلامی را داشته باشند و افزود: «این حکومت هرگز راه حل را ارائه نخواهد کرد. اما ما آمادهایم آن راه حل، آن راه خروج را به شما ارائه کنیم.»
شاهزاده رضا پهلوی همچنین گفت ارزشهای مردم ایران با ارزشهای کشورهای غربی، بهویژه آمریکا، همسو است و مردم ایران خواهان آزادی، برابری، دموکراسی، آزادی مذهب و زندگی مسالمتآمیز هستند.
او با بیان اینکه «نیروهای حاضر در میدان در ایران، خود مردم ایران هستند»، گفت برای حمایت از تغییر در ایران نیازی به حضور نیروهای آمریکایی یا استفاده از پول مالیاتدهندگان آمریکا نیست.
شاهزاده رضا پهلوی پیشنهاد کرد داراییهای مسدودشده ایران برای حمایت از کارزارهای مرتبط با مردم ایران به کار گرفته شود و گفت: «بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار از داراییهای ایران مسدود شده است. این در وهله اول پول مردم ایران است.»
او همچنین گفت تلاش کرده این دیدگاه را برای مقامهای آمریکایی، رهبران اروپایی و کشورهای منطقه تشریح کند و افزود کنار رفتن جمهوری اسلامی میتواند زمینه را برای تغییر روابط ایران با کشورهای منطقه فراهم کند.
شاهزاده رضا پهلوی در بخش دیگری از سخنانش به فعالیتهای خود در بیش از چهار دهه گذشته اشاره کرد و گفت: «تعهد من خدمت به میهنم بوده است و طی ۴۶ سال و همچنان پس از آن، تنها ماموریت زندگی من همین بوده است.»
او با اشاره به حمایت خانوادهاش از فعالیتهایش گفت زندگی او و خانوادهاش در تمام این سالها با تحولات ایران گره خورده است و افزود: «تعهد ما به کشورمان و میلیونها ایرانی همان است که بود و مبارزه تا زمانی که ایران سرانجام آزاد شود، ادامه خواهد یافت.»
علی صدرزاده، تحلیلگر مسائل خاورمیانه، گفت بسته ماندن تنگه هرمز به بحرانی جهانی تبدیل شده و افزایش قیمت انرژی و تلاشهای دیپلماتیک کشورهای اروپایی، از جمله فرانسه و آلمان، نشاندهنده اهمیت این مسئله برای اقتصاد جهانی است. او افزود همچنان راهحل روشنی برای بازگشایی تنگه هرمز وجود ندارد.
صدرزاده همچنین گفت کشورهای اروپایی و عربی تمایلی به ورود مستقیم به جنگ ندارند و به باور او، جنگ جاری محدودیت توان آمریکا در تامین امنیت متحدانش را آشکار کرده است. او افزود در کشورهای عربی بحث ایجاد یک سازوکار امنیتی منطقهای برای مدیریت بحران بیش از گذشته مطرح شده است.
بهنام طالبلو، مدیر ارشد برنامه ایران در بنیاد دفاع از دموکراسیها، گفت دیدارها و تبادل پیامهای احتمالی میان مقامهای جمهوری اسلامی و آمریکا در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل ممکن است ادامه پیدا کند، اما بعید است به نتیجهای ملموس منجر شود. او افزود تهران تلاش میکند با خریدن زمان، فشار تحریمها و احتمال تشدید تنشها را به تعویق بیندازد.
طالبلو همچنین گفت اسرائیل با وجود تمرکز فعلی بر مرزهای خود، همچنان جمهوری اسلامی را تهدیدی راهبردی میداند و به باور او، تغییر احتمالی در شیوه رفتار تهران به معنای تغییر در ماهیت سیاستهای جمهوری اسلامی نیست و از این رو نباید انتظار تحول دیپلماتیک غیرمنتظرهای داشت.
خوزه رائول مولینو، رییسجمهوری پاناما، چهارشنبه اول مهر در مجمع عمومی سازمان ملل گفت وضعیت در تنگه هرمز نشانه «ناتوانی در اجرای قوانین بینالمللی و یافتن راهحل در مراحل اولیه بروز بحرانها» است.
مولینو گفت: «برای من بسیار آسان بود که درباره تنگه هرمز صحبت نکنم، چون کانال پاناما در نتیجه وضعیت این تنگه منتفع شده است. اما من هرگز در موضوعی تا این اندازه حساس برای تمام جهان، تحت تاثیر ملاحظات سوداگرانه قرار نمیگیرم.»
او افزود: «تاثیر وضعیت تنگه هرمز تنها حملات به افراد بیگناه، از جمله خدمه کشتیها، نیست، بلکه میلیونها نفر با کمبود مواد غذایی مواجهاند یا مجبورند برای خرید مواد غذایی و کودهای شیمیایی هزینه بیشتری بپردازند.»
چهارشنبه اول مهر، نریا لایتر، پسر یخیل لایتر، سفیر اسرائیل در واشینگتن، در حمله با خودرو در ایست بازرسی مکابیم در کرانه باختری بهشدت زخمی شد.
ارتش و پلیس اسرائیل اعلام کردند مهاجم با خودرو بهسمت نیروهای مستقر در ایست بازرسی حرکت کرد و نریا لایتر را زیر گرفت. بر اساس گزارشها، نیروهای اسرائیلی مهاجم را در محل کشتند.
نریا لایتر، سرباز ذخیره ارتش اسرائیل، پس از این حمله در حالی که بیهوش بود به یک مرکز پزشکی در اورشلیم منتقل شد. این بیمارستان اعلام کرد او پس از دریافت درمانهای نجاتبخش، در وضعیت وخیم قرار دارد و با دارو بیهوش نگه داشته شده و به دستگاه تنفس مصنوعی متصل است.
مقامهای امنیتی اسرائیل مهاجم را محمود محمد سلیمان، ۲۹ ساله و از ساکنان بیت عور التحتا در نزدیکی رامالله، معرفی کردند.
یخیل لایتر، سفیر اسرائیل در آمریکا، در حساب ایکس خود نوشت که پس از اطلاع از زخمی شدن پسرش، در راه بازگشت به اسرائیل است.
نریا لایتر برادر موشه یدیدیا لایتر، افسر ذخیره ارتش اسرائیل، است که در نوامبر ۲۰۲۳ در جنگ غزه کشته شد.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، نیز در حساب ایکس خود نوشت که با خانواده نریا لایتر دیدار کرده است.