محمدصادق کریمی، رییس امور انرژی سازمان برنامه و بودجه ایران گفت که بحران انرژی در کشور پیش از جنگ وجود داشت و اصل مسئله در جنگ تشدید شد.
او افزود: «در شرایط فعلی، مسئله کسری بنزین اجتنابناپذیر است و باید برای آن تصمیم گرفته شود.»
به گزارش خبرگزاری دانشجو، کریمی گفت: «قرار بود نرخ سوم بنزین بهصورت فصلی بهروزرسانی شود تا آینده قابل پیشبینی باشد اما با تغییر شرایط کشور و آغاز جنگ، اجرای این تصمیم موقتا متوقف شد.»
این حملات بر شهرهای بزرگ از جمله کییف و دنیپرو، سومین شهر پرجمعیت اوکراین، متمرکز بود و پس از هشدارهای روسیه درباره حملات «نظاممند» به پایتخت این کشور انجام شد.
روسیه ماه گذشته در پی حمله پهپادی به یک خوابگاه در منطقه لوهانسک، از مناطق اشغالشده اوکراین، هشدار داد که حملات علیه کییف را تشدید میکند. کییف هدف قرار دادن این خوابگاه را رد کرده است.
حملات بامداد سهشنبه به کییف، سومین حمله سنگین به این شهر در کمتر از یک ماه بود.
تبادل آتش میان دو کشور و تشدید حملات از سوی روسیه در حالی ادامه دارد که مذاکرات میان آنها با میانجیگری آمریکا متوقف شده است. همزمان، پیشرویهای روسیه در میدان نبرد امسال کُند شده و کییف حملات خود به پالایشگاههای نفت روسیه را افزایش داده است.
زلنسکی خواستار ارسال تجهیزات پدافند هوایی شد
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، گفت روسیه در حمله شبانه ۷۳ موشک و بیش از ۶۰۰ پهپاد شلیک کرده است و از واشینگتن خواست برای جبران کاهش ذخایر کییف، رهگیرهای موشکی پاتریوت بیشتری ارسال کند.
زلنسکی در تلگرام نوشت: «این یک حمله گسترده و پیامی کاملا روشن از سوی روسیه بود: اگر اوکراین در برابر حملات موشکهای بالستیک و دیگر موشکها محافظت نشود، این حملات ادامه خواهد یافت.»
کرملین نیز گفت که «اقدامات تروریستی غیرانسانی» ارتش اوکراین «علیه غیرنظامیان» جنگ را به «پارادایمی تازه» وارد کرده است.
زلنسکی هفته گذشته در نامهای به دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، و کنگره، خواستار سامانههای پدافند هوایی شد. مقامها گفتند تا روز دوشنبه پاسخی دریافت نکرده بود.
آندری سیبیها، وزیر خارجه اوکراین، از شرکای این کشور خواست برای کمک به اوکراین و افزایش فشار بر روسیه «اقدامهای مشخص» انجام دهند و خواستار تحریمهای شدیدتر و حمایت نظامی بیشتر شد.
او در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «مسکو در میدان نبرد در حال شکست خوردن است. هیچ تعداد موشکی نمیتواند این را تغییر دهد. آنچه ما میتوانیم تغییر دهیم، توانایی روسیه برای ادامه ترور است.»
آمریکا اصلیترین تامینکننده خارجی تسلیحات برای اوکراین بوده است، اما کییف همچنین از طریق ابتکاری در چارچوب ناتو که متحدان اروپایی آن تامین مالی میکنند، موشکهای پاتریوت خریداری کرده است.
روسیه اسفندماه ۱۴۰۰ عملیات نظامی خود را علیه اوکراین کلید زد و از آن زمان، درگیریهای مرگبار میان دو کشور ادامه داشته است.
نوعی آخرالزمان
جنگ مسکو دهها هزار اوکراینی را کشته، بخش بزرگی از جمعیت این کشور را مجبور به ترک خانههایشان کرده و و سبب ویرانی شهرها، شهرکها و روستاها شده است. روسیه در حال حاضر حدود یکپنجم خاک اوکراین را در کنترل دارد.
اوکراین نیز در جریان حملات به روسیه یا مناطق اشغالی تحت کنترل روسیه، اهداف غیرنظامی را هدف قرار داده است، هرچند در مقیاسی بسیار کوچکتر از آنچه روسیه هدف قرار داده است. هر دو طرف هدف قرار دادن غیرنظامیان را رد میکنند.
حملات بامداد سهشنبه به کییف شش کشته و بیش از ۸۰ زخمی بر جای گذاشت. مقامهای محلی دنیپرو نیز گفتند ۱۶ نفر، از جمله دو پسر خردسال، در طول شب کشته شدند. روسیه در طول روز سهشنبه نیز بار دیگر این شهر را هدف حمله قرار داد و دستکم دو نفر دیگر زخمی شدند.
در کییف، دستکم ۹ ساختمان بلند، یک مهدکودک، یک درمانگاه، دفترها و ساختمانهای اداری آسیب دیدند و به گفته شرکت برق دیتک، این حمله سبب قطع موقت برق ۱۴۰ هزار نفر از ساکنان شد.
در جریان این حملات بیش از ۴۰ هزار نفر به شبکه مترو کییف پناه بردند؛ رقمی که در سالهای اخیر بیسابقه بوده است.
به گفته مقامهای محلی خارکیف در شمالشرق اوکراین، یک کودک در میان ۱۴ نفری بود که در این حملات زخمی شدند.
موشکهای هایپرسونیک
نیروی هوایی اوکراین اعلام کرد در این حمله ۳۳ موشک بالستیک که رهگیریشان دشوار است و هشت موشک هایپرسونیک زیرکون به کار گرفته شد؛ رقمی که به نظر میرسد بیشترین تعداد استفاده همزمان از چنین موشکهایی در طول جنگ باشد.
به گفته مسکو، زیرکون هزار کیلومتر بُرد دارد و با سرعتی معادل ۹ برابر سرعت صوت حرکت میکند. یگانهای نیروی هوایی اوکراین ۴۰ موشک و ۶۰۲ پهپاد را سرنگون یا خنثی کردند، اما نام هیچ موشک زیرکونی در میان آنها ذکر نشده بود.
وزارت دفاع روسیه گفت با استفاده از تسلیحات دوربرد و دقیق، «حملهای گسترده» به تاسیسات صنایع دفاعی انجام داده و حملاتش به ۱۰ تاسیسات تولید نظامی در کییف اصابت کرده است.
لهستان، عضو ناتو، گفت پس از حملات روسیه به اوکراین، جنگندههای نظامی خود را برای حفاظت از حریم هواییاش به پرواز درآورد.
در ۲۴ ساعت گذشته مناطقی در روسیه نیز هدف حمله قرار گرفتند. مقامهای محلی در تلگرام گفتند پالایشگاه نفت ایلسکی در منطقه کراسنودار در جنوب روسیه پس از حمله پهپادی دچار آتشسوزی شد. ارتش اوکراین نیز این حمله را تایید کرد.
مقامهای محلی گفتند در منطقه بلگورود در مرز اوکراین، پسری ۱۱ ساله پس از برخورد یک پهپاد اوکراینی به خانهای زخمی شد.
خبرگزاریهای روسیه به نقل از وزارت دفاع این کشور گزارش دادند روسیه در طول شب ۱۴۸ پهپاد اوکراینی را سرنگون کرده است.
مجله آمریکایی فارین افرز در تحلیلی که سهشنبه ۱۲ خرداد منتشر شد نوشت حتی اگر تهران و واشینگتن به توافقی هم برسند، همچنان درگیر منازعهای گستردهتر خواهند ماند و به تبادل حملات لفظی و شاید حملات نظامی ادامه خواهند داد.
محمد آیتاللهیتبار، تحلیلگر مسائل ایران و دانشیار روابط بینالملل در دانشگاه تگزاس، در این مقاله نوشت تداوم منازعه تهران و واشینگتن دو علت اصلی دارد: نخست، پابرجا ماندن اختلافهای بنیادین میان دو طرف و بعید بودن حلوفصل آنها در آینده نزدیک.
در توضیح این دلیل آمده است: «واشینگتن همچنان از تهران میخواهد برنامه غنیسازی هستهای خود را بهطور کامل برچیند، همه اورانیوم غنیشده را تحویل دهد، به حمایت از متحدان منطقهای خود پایان دهد و تنگه هرمز را بازگشایی کند. با این حال، ایران بارها از چشمپوشی از غنیسازی خودداری کرده است. ایران میگوید احتمالا تنها پس از آن حاضر خواهد شد باقی خواستههای واشینگتن را بررسی کند که ایالات متحده کنترل حکومت ایران بر تنگه هرمز را به رسمیت بشناسد، خسارتهای جنگی ایران را جبران کند، به جنگ اسرائیل در لبنان پایان دهد و داراییهای مسدودشده ایران را آزاد کند.»
نویسنده دلیل دوم تداوم درگیری را «ترجیح منازعه بر دیپلماسی» از نگاه جمهوری اسلامی میداند و مینویسد تهران جنگ را ابزاری برای افزایش قدرت بینالمللی خود تلقی میکند؛ از جمله با حمله به کشورهای عربیِ میزبان پایگاههای نظامی آمریکا و ایجاد شکاف میان واشینگتن و شرکای آن در خلیج فارس.
در بخشی از این مقاله آمده است: «به نظر میرسد جنگ به تهران کمک میکند قدرت بینالمللی خود را افزایش دهد. ایران با حمله به کشورهای عربی میزبان پایگاههای آمریکایی موفق شده است میان مقامهای آمریکایی و شرکای آنها در خلیج فارس، که بهشدت خواهان یک توافق پایدار هستند، شکاف ایجاد کند. با بستن تنگه هرمز نیز مجموعهای از کشورهای سراسر جهان را وادار کرده است قدرتش را به رسمیت بشناسند و بر سر سرنوشت کشتیهای خود مذاکره کنند. در همین حال، توافقهای پیشین با ایالات متحده همواره از هم فروپاشیدهاند.»
نویسنده در پایان نتیجه گرفته است که راهبرد جمهوری اسلامی، بر خلاف آنچه اغلب تصور میشود، صرفا دوام آوردن در برابر حملات آمریکا و دنبال کردنِ راهبردهای حل مناقشه نیست، بلکه میخواهد شیوه برخورد ایالات متحده، متحدان آمریکا و در واقع جهان گستردهتر با تهران را بهطور بنیادین تغییر دهد و به «قطبی در یک نظم چندقطبی بدل شود».
فارین افرز، نشریه تخصصی اندیشکده «شورای روابط خارجی آمریکا» و از رسانههای اثرگذار در حوزه سیاست خارجی و روابط بینالملل در ایالات متحده است. این مجله گرچه رسانهای حزبی به شمار نمیرود، اما معمولا بازتابدهنده نگاه جریان اصلی و نخبگان سیاست خارجی آمریکا به تحولات جهانی است.
