نرگس محمدی در نامهای با اشاره به حضور ۲۱ زن زندانی سیاسی بالای ۶۰ سال در اوین نوشت زندانی شدن آنها «نشانهای از بیرحمی جمهوری اسلامی و اراده زنان برای رهایی» است. برنده جایزه نوبل صلح تاکید کرده جامعه از رژیم دینی استبدادی گذر کرده و سودای طرحی نو برای آزادی و برابری دارد.
محمدی در این نامه که روز دوشنبه ۱۷ اردیبهشت در اینستاگرام او منتشر شده، خبر داده در میان ۶۹ زن زندانی سیاسی و عقیدتی اوین، ۲۱ زن بالای ۶۰ سال در حبس هستند.
او با بیان اینکه «حضور این زنان در صف مخالفانی که حاضر به پرداخت سنگینترین هزینهها هستند، نشانه بهپاخواستن عموم زنان برای تحقق دموکراسی، آزادی و برابری است»، تاکید کرده که «این مساله از شدت عصیان جامعه علیه تبعیض، ستم و سلطه حکایت دارد.»
برنده جایزه نوبل صلح با اشاره به اینکه چهار نفر از این زنان بالای ۷۰ سال دارند و برای احقاق حقوق انسانی زندانی شدهاند، نوشته این نامه را برای این مینویسد که «جوانان سربلند بهویژه دختران دلیر و جسور ایران، آگاه و دلگرم باشند که تا زمانی که چنین مادرانی در صف مبارزان ایستادهاند، استبداد ناکام و آزادی پرقدرت خواهد بود.»
ایراناینترنشنال، روز ۱۹ فروردین امسال در گزارشی به فشارهای امنیتی و قضایی بر ۶۵ زن زندانی سیاسی در زندان اوین پرداخت.
در بخشی از این گزارش آمده بود که شماری از زنان زندانی بارها به دلیل فعالیتهایشان در زندان از جمله تحصن اعتراضی، نوشتن نامه و امضای بیانیههای جمعی با محرومیتهایی همچون محرومیت از حق تماس تلفنی و ملاقات با خانواده مواجه شدهاند.
محمدی اکنون در نامه خود از مهوش شهریاری، کبری بیکی، راحله راحمی و ناهید تقوی بهعنوان برخی از زنان مبارز بند زنان اوین یاد کرده که «هر روز به عظمت و شکوه ایستادگی و اراده تزلزلناپذیرشان غبطه میخورد.»
این فعال حقوق بشر، این چهار زن همبندی خود را مادرانی نامیده که «در دهه ۷۰ زندگیشان، برکت آزادیخواهی، برابریطلبی، سربلندی و ظلمستیزی را به تاریخ انسانها میبخشند.»
او «حضور مادران و زنانی که ششمین و هفتمین دهه عمرشان را در زندان سپری میکنند» را «نشانه بیرحمی، مردمستیزی و سبعیت رژیم» دانسته که «برای حفظ قدرت پوشالی خود چشم بر اخلاق، ارزشهای جامعه و انسانیت بسته و روز به روز منفورتر میشود.»
محمدی ۱۴ مهر ماه سال گذشته برنده جایزه صلح نوبل سال ۲۰۲۳ شد.
در سالهای گذشته او بارها با عناوین اتهامی مختلف به دلیل فعالیتهای حقوق بشریاش بازداشت، محاکمه و حدود شش سال زندانی شد.
این فعال حقوق بشر آخرین بار در آبان ۱۴۰۰ بازداشت شد و از آن زمان تاکنون در پروندههای مختلف مجموعا به ۱۲ سال و سه ماه زندان، ۱۵۴ ضربه شلاق، چهار ماه رفتگری و نظافت خیابانها، دو سال ممنوعالخروجی، دو سال منع استفاده از تلفن هوشمند، دو فقره جزای نقدی، محرومیتهای اجتماعی و سیاسی و تبعید محکوم شده است.
محمدی با اشاره به اینکه برخی از زنان همبندیاش به دلیل مشکلات جسمی و بیماری، شرایط بسیار دردناک و دشواری دارند، نوشته «حداقل سه نفر از آنها عدم تحمل حبس دارند اما با روحیه بسیار بالا و بینظیر و همدل و همراه با جمع زندانیان و مقاوم و سربلند، الگوی زن زندانی سیاسی و عقیدتی هستند.»
او در بخش پایانی نامه خود از مردم خواسته قدر این زنان را که دستهایشان پس از دههها زندگی و تقلا نشان از رنج دوران دارد بدانند و به حرمت آزادی و عدالت، برای آزادیشان تلاش کنند.
ایراناینترنشنال روز یکشنبه ۱۶ اردیبهشت هم در گزارشی از برگزاری سه روزه مراسم روز جهانی کارگر در بند زنان زندان اوین خبر داده بود.
بند زنان اوین یکی از بندهای سیاسی در ایران است که جمهوری اسلامی در سالهای گذشته با آزار و اذیت محبوسان در آن تلاش کرده محیط آن را از زنان مبارز زندانی خالی کند.
خبرگزاری ایسنا روز دوشنبه ۱۷ اردیبهشت خبر درگذشت علومی را به نقل از یک نشریه محلی در شهر بم منتشر کرد.
علومی که سال ۱۳۴۰ به دنیا آمده بود، دانشآموخته علوم سیاسی دانشگاه تهران بود و از دهه شصت فعالیت روزنامهنگاری خود را در روزنامه اطلاعات آغاز کرد.
او از دهه هفتاد به طور جدیتر وارد حوزه ادبیات داستانی و ادبیات عامه شد.
تالیف دهها عنوان کتاب با موضوعات داستانی و پژوهشی و مقالههای مطبوعاتی و پژوهشی از جمله فعالیتهای او در این زمینه است.
از رمانهای معروف او میتوان به «سوگ مغان»، «آذرستان»، «ظلمات»، «اندوهگرد»، «پریباد»، «داستانهای غریب مردمان عادی»، «هزار و یک شب نو»، «خانه کوچک» و «عطای پهلوان» اشاره کرد.
رمان «آذرستان» نوشته او در سال ۷۷ کتاب برگزیده سال جمهوری اسلامی شد.
دو سال پیش، علیاصغر شیرزادی، داستاننویس و منتقد ادبی درباره علومی به ایسنا گفت: «محمدعلی علومی نه از دیدگاه من و نه با پسند ادبی من بلکه از دیدگاه وسیعتری و با متکی بر شناخت نسبی که از کارهای او دارم، نویسندهای یکه و یگانه است.»
شیرزادی افزود که علومی در دوران فعالیت ادبی خود وارد هیچ گروه ادبی مشخصی نشد.
احسان عباسلو، نویسنده و منتقد ادبی فروردین امسال به خبرگزاری کتاب گفته بود: «تکنیک برای محمدعلی علومی بسیار مهم است و او تلاش میکند در قالب تکنیکهای خیلی سخت داستانها را رقم بزند، چیزی که برای خیلی از نویسندگان ممکن نیست و توانایی آن را ندارند.»
علومی در یکی از آخرین گفتوگوهای خود، شهریور سال گذشته به خبرگزاری ایسنا گفت که «ادبیات فرمایشی» جهان را تاریک میکند.
این اظهارات در شرایطی بود که وضعیت سانسور کتاب در دوران ابراهیم رئیسی سختگیرانهتر شده است.
در سال ۱۴۰۰ نیز علومی در گفتوگوی دیگری با اشاره به افزایش مشکلات اقتصادی مردم گفت که طنز دیگر «جواب نمیدهد».
او گفت: «طنز با تمام محدویتهایش چطور میخواهد به پای واقعیتها برسد؟»
علومی در مقدمه رمان «ظلمات» که درباره اسطورههای جنوب ایران است و آن را به گذشتگان و فرزندان شهرستان بم تقدیم کرده بود، درباره زلزله بم نوشت که مردم این شهر «در صبح یک از روزهای زمستان ۱۳۸۲ شاهد عبور خونبارترین کاروان جهان از شهرشان و به غارت رفتن سرمایه فرهنگیشان بودند.»
زمینلرزه بم با بزرگی ۶٫۶ دهها هزار کشته برجای گذاشت که در میان آنان برخی از هنرمندان این شهر از جمله ایرج بسطامی خواننده مشهور ایرانی نیز بودند.