ارتش اسرائیل خطای خود را در کشته شدن امدادگران در غزه پذیرفت

در جریان حمله روز دوشنبه ۱۳ فروردين به ساختمان کنسولی جمهوری اسلامی ایران در دمشق هفت نفر از فرماندهان و افسران سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، از جمله محمدرضا زاهدی، فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران در سوریه و لبنان کشته شدند.

مقام‌های ارشد جمهوری اسلامی آمریکا و اسرائیل را عامل این حمله معرفی کرده و گفته‌اند انتقام خواهند گرفت.

علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی در پیامی گفت تهران آنان را «از این جنایت و امثال آن» پشیمان می‌کند.

به گزارش رویترز در روز چهارشنبه ۱۵ فروردین، ایران گزینه‌هایی برای تلافی در اختیار دارد: جمهوی اسلامی می‌تواند از گروه‌های نیابتی خود بخواهد به مواضع آمریکا در منطقه حمله کنند یا مستقیما اسرائیل را هدف قرار دهند.

تهران هم‌‌زمان می‌تواند برنامه هسته‌ای خود را سرعت ببخشد. برنامه‌ای که آمریکا و متحدانش برای مدت زمانی طولانی کوشیده‌اند توسعه نیابد.

برخی از مقام‌های ایالات متحده به رویترز گفتند واشینگتن در حال رصد دقیق اوضاع در منطقه پس از حمله اخیر اسرائیل است تا ببیند آیا گروه‌های نیابتی جمهوری اسلامی همانند گذشته به نظامیان آمریکایی مستقر در عراق و سوریه حمله می‌کنند یا نه.

این مقام‌ها خواسته‌اند تا به دلیل حساسیت موضوع هویتشان افشا نشود.

حمله‌های گروه‌های شبه‌نظامی مورد حمایت ایران از ماه فوریه سال جاری میلادی متوقف شد. این اتفاق پس از آن رخ داد که ایالات متحده حملات تلافی‌جویانه‌ای علیه مواضع این گروه‌ها در پی کشته شدن سه سرباز آمریکایی در مرز اردن و سوریه انجام داد.

به گفته مقام‌های ایالات متحده، هنوز اطلاعاتی درباره قصد احتمالی گروه‌های نیابتی ایران برای حمله به نیروهای آمریکایی در منطقه به تلافی عملیات مرگ‌بار اسرائیل به دست نیامده است.

واشینگتن روز سه‌شنبه ۱۴ فروردین به تهران هشدار داد به دنبال حمله به نظامیان آمریکایی نباشد.

رابرت وود، معاون نماینده ایالات متحده در سازمان ملل متحد گفت: «ما در دفاع از نیروهای خود تردید نخواهیم کرد. هشدارهای پیشین خود را به ایران و نیروهای نیابتی‌اش تکرار می‌کنیم که به دنبال سوءاستفاده از شرایط کنونی نباشند و حملات علیه نیروهای آمریکایی را از سر نگیرند.»

یک منبع که تحولات اخیر را به دقت رصد می‌کند و خواسته است هویتش فاش نشود، به رویترز گفت ایران با یک دوراهی مواجه شده است زیرا از یک سو قصد دارد برای ایجاد بازدارندگی و جلوگیری از عملیات اسرائیل در آینده، دست به تلافی بزند و از سوی دیگر می‌خواهد از جنگی تمام‌عیار با اسرائیل اجتناب کند.

او افزود مقام‌های ایران در تلاش هستند تا واکنش خود را به حمله اسرائیل به گونه‌ای تعدیل کنند که نشان دهد آنان در مقام پاسخگویی برآمده‌اند اما طرحی برای تشدید تنش‌ها ندارند.

به گفته این منبع، خاک اسرائیل، سفارت‌خانه‌های اسرائیل و تاسیسات یهودی در نقاط مختلف جهان می‌توانند از اهداف احتمالی حکومت ایران باشند.

او تاکید کرد در صورتی که ایران در این مورد به حمله اسرائیل پاسخ ندهد، نشانه‌ای خواهد بود بر اینکه جمهوری اسلامی در حوزه بازدارندگی تنها «یک ببر کاغذی» است.

یک مقام آمریکایی نیز گفت با توجه به اهمیت حمله اخیر اسرائیل، ایران ممکن است برای مقابله‌ به‌ مثل، مجبور شود منافع اسرائیل و نه سربازان آمریکایی را هدف قرار دهد.

الیوت آبرامز، کارشناس خاورمیانه در اندیشکده شورای روابط خارجی آمریکا معتقد است تهران به دنبال جنگ تمام‌عیار با اسرائیل نیست اما این احتمال وجود دارد که به اهداف اسرائیل حمله کند.

آبرامز اضافه کرد: «فکر می‌کنم ایران در حال حاضر خواهان یک جنگ بزرگ میان حزب‌الله و اسرائیل نیست. بنابراین پاسخ ایران به حمله اسرائیل در قالب اقدامی گسترده از سوی حزب‌الله ظاهر نخواهد شد.»

به گفته این کارشناس خاورمیانه، ایران ممکن است سراغ گزینه‌های دیگری مانند بمب‌گذاری در سفارت‌خانه‌های اسرائیل برود.

رویترز در ادامه گزارش خود نوشت یکی دیگر از پاسخ‌های احتمالی جمهوری اسلامی می‌تواند توسعه برنامه‌ هسته‌ای تهران باشد اما دو گام تاثیرگذار در این راه – افزایش خلوص اورانیوم غنی‌شده تا ۹۰ درصد و احیای تلاش‌ها برای ساخت یک سلاح واقعی – می‌تواند نتیجه عکس دهد و به حمله آمریکا و اسرائیل بینجامد.

یک منبع به رویترز گفت ایالات متحده و اسرائیل هر یک از این دو گام را به منزله تصمیم ایران برای دست‌یابی به بمب هسته‌ای تفسیر خواهند کرد.

او افزود تصور نمی‌کند جمهوری اسلامی حاضر به پذیرفتن چنین ریسکی در مقطع فعلی باشد.

جون آلترمن، مدیر برنامه خاورمیانه در مرکز مطالعات استراتژیک و بین‌المللی در واشینگتن، پیش‌بینی کرد تهران واکنشی گسترده به حمله اخیر اسرائیل نخواهد داشت.

به گفته آلترمن، ایران بیش از آن‌که بخواهد به اسرائیل درس عبرتی بدهد، می‌خواهد به متحدان خود در خاورمیانه ثابت کند ضعیف نیست.

این نهاد دولتی تاکید کرد بخش بزرگی از حملات شناسایی شده به هکرهای وابسته به جمهوری اسلامی و حزب‌الله لبنان مربوط می‌شود.

بر اساس آمار موجود، در بازه زمانی هفت اکتبر (۱۵ مهر) تا پایان سال ۲۰۲۳ میلادی، سه هزار و ۳۸۰ حمله سایبری به اسرائیل شناسایی شده است.

به گفته اداره ملی سایبری این کشور، ۸۰۰ مورد از این حمله‌ها دارای «پتانسیل قابل توجهی» برای آسیب زدن به زیرساخت‌های اسرائیل بوده‌اند.

مقایسه این آمار با بازه مشابه آن در سال ۲۰۲۲ از افزایش دو و نیم برابری حملات سایبری علیه اسرائیل حکایت دارد.

حملات سایبری به این کشور که در ابتدای جنگ ساختار فنی ساده‌تری داشتند به مرور پیچیده‌تر شدند.

با آغاز جنگ حماس و اسرائیل، حملات سایبری به این کشور اغلب بر سرقت اطلاعات متمرکز بودند اما هکرها رفته‌ رفته ساختار عملیات خود را به حملات مخرب و آسیب‌زا تغییر دادند.

گزارش منتشر شده تاکید کرد هدف از حملات سایبری اولیه ایجاد اختلافات عمومی در فضای جامعه اسرائیل بوده است. با این حال با گذشت زمان، ایجاد اختلال در عملکرد سازمان‌ها و نهادهای مختلف اسرائیلی به عمده هدف حملات گروه‌های هکری بدل شده است.

اسرائیل تاکید کرد این حملات پیچیده، شرکت‌های برجسته و مهم این کشور را هدف قرار داده‌اند.

هم‌‌زمان با پیشرفت جنگ، تعداد عملیات هکری منتسب به هکرهای حکومتی ایران و حزب‌الله به طرز چشم‌گیری افزایش پیدا کرد.

در یکی از نمونه‌ها، گروه هکری «سايبر طوفان» که خود را ضد اسرائیل معرفی می‌کند، مدعی نفوذ به سایت ده‌ها سازمان اسرائیلی شد.

هکرهای وابسته به وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی نیز از جمله گروه‌هایی به حساب می‌آیند که در ماه‌های گذشته حملاتی را علیه زیرساخت‌های سایبری اسرائیل ترتیب دادند.

اداره ملی سایبری اسرائیل اعلام کرد در طول سال ۲۰۲۳ بیش از ۱۳ هزار گزارش مردمی مربوط به عملیات هکری تایید شده دریافت کرده است که نسبت به سال پیش از آن ۴۳ درصد افزایش داشته است.

به گفته این نهاد، ۶۸ درصد از این گزارش‌ها در جریان جنگ غزه ارسال شده‌اند.

حملات از طریق شبکه‌های اجتماعی و عملیات فیشینگ در صدر شیوه‌های مورد استفاده هکرها برای نفوذ و آسیب زدن به زیرساخت‌های سایبری اسرائیل قرار دارند.

گابی پورتنوی، مدیرکل اداره ملی سایبری اسرائیل یادآور شد در سال ۲۰۲۳ توانمندی‌های اسرائیل در زمینه دفاع سایبری بهبود پیدا کرده است.

او تاکید کرد با تداوم جنگ در سال جاری و آمادگی برای گسترش آن در عرصه‌های دیگر، «دشمنان این کشور تمایل بیشتری برای انجام حملات سایبری علیه غیرنظامیان» دارند.

این حمله واکنش‌های گسترده‌ای در داخل ایران و عرصه بین‌المللی به همراه داشت و شورای امنیت سازمان ملل متحد روز سه‌شنبه ۱۴ فروردین با موضوع بررسی حمله به کنسولگری جمهوری اسلامی در دمشق تشکیل جلسه داد. ایران خواستار برگزاری این نشست شده بود.

اما افراد کشته شده چه کسانی بودند و چه جایگاهی در سپاه پاسداران داشتند؟

محمدرضا زاهدی

محمدرضا زاهدی که علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی در پیام تسلیتش لقب «سردار» به او داده، به عنوان «هماهنگ‌کننده» و بالاترین مقام نیروی قدس سپاه پاسداران در حوزه سوریه و لبنان معرفی شده است.

او مهم‌ترین فردی است که در جریان حمله به کنسولگری ایران در دمشق کشته شد.

محمدرضا زاهدی متولد ۱۱ آبان ۱۳۳۹ در اصفهان بود و از همان نوجوانی به عنوان بسیجی وارد کارهای امنیتی و سرکوب معترضان شد.

خودش درباره چگونگی ورودش به سپاه پاسداران گفته است: «ما قبل از آغاز جنگ همراه آقای [سید یحیی] رحیم صفوی گروهی تحت عنوان گروه ضربت تشکیل داده و درگیر مبارزه با ضد انقلاب بودیم.»

زمانی که جنگ ایران و عراق شروع شد، زاهدی ۲۰ ساله بود. او همراه با رحیم صفوی که بعدا فرمانده کل سپاه پاسداران شد و اکنون مشاور رهبر جمهوری اسلامی است، وارد استان خوزستان شد.

او درباره آن دوران گفته است: «با توجه به مسوولیتی که آقای صفوی در سپاه اصفهان و در منطقه غرب کشور و آشنایی‌ای که به منطقه دارخوین داشت، به آن منطقه رفتیم. یکی دو ماه که گذشت ایشان به من و دو نفر دیگر ماموریت داد که تطبیق آتش و دیده‌بانی را نزد برادران ارتش یاد بگیریم. ما در روستای مسعودیه واقع در بین آبادان و دارخوین مستقر شده و بر روی دکلی که ۹۰ متر ارتفاع داشت، تحت تعلیم و مشغول دیده‌بانی بودیم.»

زاهدی پس از ورود به سپاه در سن ۲۰ سالگی، به مرور به سطوح بالای این نیروی نظامی و ایدئولوژیک جمهوری اسلامی رسید.

او در طول جنگ ایران و عراق از فرماندهان میانی سپاه بود و با نام مستعار «علی زاهدی» شناخته می‌شد.

زاهدی فرماندهی را از فرماندهی گردان آغاز کرد. سپس از ۱۳۶۲ تا ۱۳۶۵ فرماندهی «تیپ ۴۴ قمر بنی‌هاشم» را بر عهده داشت اما ارتقای اصلی زاهدی در بدنه سپاه پاسداران زمانی روی داد که او در سال‌ ۱۳۶۵ به فرماندهی «لشکر ۱۴ امام حسین» اصفهان منصوب شد.

او پس از حسین خرازی، دومین فرمانده این لشکر بود.

این لشکر پیاده‌نظام از زیرمجموعه‌های نیروی زمینی سپاه پاسداران به شمار می‌رود که در سال ۱۳۶۰ در خلال جنگ ایران و عراق تاسیس شد و پس از جنگ ماموریت‌هایی چون حفاظت از مرزها به آن واگذار شد.

در آن زمان، محسن رضایی فرمانده کل سپاه پاسداران بود اما در این انتصاب، رحیم صفوی نقش مهمی داشت.

رحیم صفوی در خاطراتش از مخالفت جلال‌الدین طاهری، امام جمعه اصفهان با انتصاب زاهدی به فرماندهی «لشکر ۱۴ امام حسین» خبر داده است.

طاهری، امام جمعه نزدیک به اصلاح‌طلبان بود.

رحیم صفوی که در مراسم معارفه زاهدی از طاهری هم دعوت کرده بود، گفته است: «قبل از اینکه به سالن اجتماعات وارد شوم، برادر علی زاهدی را خدمت آیت‌الله طاهری معرفی کردم. وی هم از انتخاب فرمانده جدید لشکر امام حسین استقبال کرد و گفت: "شما بروید مشغول شوید تا من هم وضو بگیرم و بیایم." بنده هم رفتم و در جمع مسئولان لشکر مشغول سخنرانی شدم و مقدمات معرفی برادر زاهدی را فراهم کردم اما به یک باره دیدم طلبه‌ای دوان دوان خود را به من رساند و یک تکه کاغذ را از طرف آقای طاهری به من داد که در آن نوشته بود: "این فرمانده را معرفی نکنید، به هیچ وجه من قبول ندارم." در آن لحظه من حسابی ناراحت شدم، اما با عزم و اراده‌ای محکم، برادر علی زاهدی را معرفی کردم و مسئولان تیپ‌های لشکر را به همکاری و هماهنگی با ایشان دعوت نمودم.»

بر اساس خاطرات اکبر هاشمی رفسنجانی، برخی مقام‌های وقت «لشکر امام حسین» نیز با انتصاب زاهدی به‌ عنوان فرمانده موافق نبودند.

با این حال زاهدی تا سال ۱۳۷۰ فرمانده این لشکر بود.

زاهدی در دهه ۷۰ به مدت هشت سال، از سال ۷۰ تا ۷۸، فرماندهی لشکر ۱۶ قدس گیلان را بر ‌عهده گرفت.

در سال ۱۳۷۸، در جریان سرکوب اعتراضات دانشجویی معروف به «کوی دانشگاه»، او به همراه تعدادی دیگر از فرماندهان ارشد سپاه پاسداران نامه تهدیدآمیزی به محمد خاتمی، رییس‌جمهوری وقت نوشتند.

در آن نامه آمده بود: «كاسه صبرمان به پايان رسيده و تحمل بيش از آن را در صورت عدم رسيدگی، بر خود جايز نمی‌دانيم.»

زاهدی سپس به لبنان رفت.

امواج میدیا به نقل از منابع آگاه درباره این دوره از فعالیت زاهدی نوشت که او پس از ورود به لبنان «به سرعت شبکه‌ای قوی در حزب‌الله ایجاد کرد»، تا جایی که او به «تنها عضو غیرلبنانی مجلس شورای حزب‌الله» تبدیل شد.

بر اساس این گزارش، او همچنین به عنوان نماینده‌ سپاه پاسداران در شورای جهادی حزب‌الله فعالیت می‌کرد و «دارای "حق وتو"ی موثر» بود.

چند سال بعد، وقتی به ایران بازگشت، با کشته شدن احمد کاظمی، فرمانده وقت نیروی زمینی سپاه در یک سانحه هوایی، به جای او منصوب شد.

پس از آن، در اول بهمن ۱۳۸۴، خامنه‌ای در حکمی زاهدی را به فرماندهی نیروی زمینی سپاه پاسداران منصوب کرد.

خامنه‌ای در حکم خود به آن‌چه «سوابق درخشان» زاهدی در جریان جنگ ایران و عراق خواند، اشاره کرد.

رهبر جمهوری اسلامی در پیام تسلیت خود برای زاهدی نوشت: «سردار زاهدی از دهه ۶۰ در میدان‌های خطر و مجاهدت، چشم انتظار شهادت بود.»

او فرماندهی نیروی زمینی سپاه پاسداران را تا سال ۱۳۸۷ حفظ کرد.

در همین دوران بود که قطعنامه ۱۷۴۷ شورای امنیت سازمان ملل متحد مربوط به پرونده هسته‌ای جمهوری اسلامی با رای موافق تمامی ۱۵ عضو این شورا به تصویب رسید.

بر اساس این قطعنامه، علاوه بر قاسم سلیمانی، فرمانده وقت نیروی قدس سپاه پاسداران، محمدرضا زاهدی نیز به عنوان فرمانده نیروی زمینی سپاه پاسداران تحریم‌ شد.

پس از اجرایی شدن برجام در سال ۱۳۹۹، تحریم‌ها علیه چند فرمانده نظامی جمهوری اسلامی از جمله زاهدی لغو شد.

هم‌زمان با فرماندهی نیروی زمینی سپاه، در فاصله سال‌های ۱۳۸۴ تا ۱۳۸۵، زاهدی فرمانده قرارگاه ثارالله سپاه پاسداران نیز بود.

قرارگاه ثارالله، قرارگاه امنیتی سپاه پاسداران در تهران است که تحت امر فرماندهی کل سپاه پاسداران فعالیت می‌کند و وظیفه آن، مدیریت امنیت پایتخت و دیگر شهرهای استان تهران است.

زاهدی پس از فرماندهی نیروی زمینی به نیروی قدس سپاه رفت و از سال ۱۳۸۷ تا ۱۳۹۵ در این شاخه برون‌مرزی سپاه پاسداران فعالیت می‌کرد.

بر اساس گزارش رسانه‌های ایران، او فرمانده نیروی قدس در سوریه و لبنان بود.

رسانه‌های ایران پس از کشته شدن زاهدی، تصویری قدیمی از او منتشر کردند که در کنار حسن نصرالله، دبیر‌کل حزب‌الله لبنان و قاسم سلیمانی قرار دارد.

در این تصویر عماد مغنیه، از فرماندهان نظامی کشته‌شده حزب‌الله لبنان و احمد کاظمی، فرمانده کشته شده نیروی زمینی سپاه پاسداران نیز دیده می‌شوند.

زاهدی از سال ۱۳۹۵ تا سال ۱۳۹۸، معاونت عملیات سپاه پاسداران را بر عهده داشت.

او در سال ۹۷ و زمانی که در این مقام بود، در واکنش به مواضع اسرائیل درباره ایران گفته بود: «در سطح بسیار خوب آمادگی قرار داریم و یک گام جلوتر از تهدیدات حرکت می‌کنیم.»

زاهدی در آن زمان گفت که «برنامه‌هایی برای ارتقای توان رزم یگان‌های سپاه» دارد.

او در این دوران که تعداد و گستردگی اعتراضات مردمی به مرور بیشتر می‌شد، در برگزاری رزمایش‌های مشترک میان سپاه پاسداران و نیروی انتظامی برای سرکوب اعتراضات نقش داشت.

زاهدی پس از پایان ماموریتش در معاونت عملیات سپاه پاسداران، به نیروی قدس بازگشت و دوباره به سوریه و لبنان اعزام شد.

به گفته پسرش، زاهدی از زمان آغاز جنگ کنونی در غزه، به ایران بازنگشته بود و فقط در روزهای اخیر برای عید نوروز، «پس از شش ماه» برای چند روز در ایران بود.

محمدهادی حاجی‌ رحیمی

محمدهادی حاجی رحیمی، از فرماندهان ارشد نیروی قدس سپاه پاسداران و معاون محمدرضا زاهدی، دومین فرد مهم کشته‌شده در حمله به ساختمان کنسولی جمهوری اسلامی در دمشق است.

رسانه‌های ایران از حاجی‌ رحیمی به عنوان معاون هماهنگ‌کننده نیروی قدس سپاه پاسداران نام برده‌اند.

او نیز سابقه حضور در جنگ ایران و عراق و دیگر جنگ‌های منطقه‌ای را دارد که ایران به نوعی در آن‌ها دخیل بوده است.

رسانه‌های ایران نوشتند حاجی رحیمی از ابتدای شکل‌گیری نیروی قدس، شاخه برون‌مرزی سپاه پاسداران، در این نیرو حضور داشته و جزو اولین فرماندهان آن بوده است.

پس از کشته شدن حاجی رحیمی، پایگاه اطلاع‌رسانی رهبر جمهوری اسلامی تصویری از اعطای درجه به او توسط خامنه‌ای به عنوان فرمانده کل قوا را منتشر کرد.

در این عکس قاسم سلیمانی، فرمانده وقت نیروی قدس نیز دیده می‌شود.

مهدی جلالتی و چهار افسر دیگر

مهدی جلالتی، از اعضای دبیرخانه دفتر فرماندهی نیروی قدس، از دیگر کشته‌شدگان حمله به ساختمان کنسولی ایران در دمشق است.

خبرگزاری ایرنا به نقل از بیانیه سپاه نام خانوادگی او را «جلالتی» اعلام کرده اما در برخی خبرها در رسانه‌های ایران از او با نام «جلادتی» اسم برده شده است.

جلالتی دوم آذر ماه سال ۱۳۷۸ در تهران به دنیا آمد اما خانواده‌اش اهل گلپایگان در استان اصفهان هستند.

او از همان نوجوانی وارد بسیج یک مسجد در منطقه ۱۴ تهران شد.

جلالتی پس از گذراندن دوره‌های بسیج، در سال ۱۴۰۰ و هنگامی که ۲۲ سال داشت، به عضویت رسمی نیروی قدس سپاه درآمد و سپس در دفتر فرماندهی این نیرو مشغول به کار شد.

به نوشته رسانه‌های نزدیک به سپاه پاسداران، او اول بهمن ۱۴۰۲ وارد سوریه شد و زمانی که کشته شد، «تنها دو روز به پایان ماموریتش باقی مانده بود».

چهار تن دیگر از کشته‌شدگان، حسین امان‌اللهی، محسن صداقت، علی آقا بابایی و علی صالحی روزبهانی، افسران نیروی قدس سپاه پاسداران بودند که به گفته رسانه‌های ایران «در خارج از مرز‌های ایران و در سوریه» فعالیت می‌کردند.

رابرت وود، معاون سفیر آمریکا در سازمان ملل متحد، در نشست شورای امنیت سازمان ملل تاکید کرد که اسرائیل، متحد ایالات متحده، هیچ هشدار قبلی در مورد حمله‌ای که تهران، واشینگتن را متهم به دست داشتن در آن می‌کند، دریافت نکرده بود.

یک سخنگوی شورای امنیت ملی ایالات متحده نیز دوشنبه شب، ساعاتی پس از آنکه وزیرامور خارجه جمهوری اسلامی از «ارسال پیام مهمی به آمریکا» خبر داد، گفت که در تماسی مستقیم با تهران به رهبران جمهوری اسلامی گفته شده که آمریکا از حمله اسرائیل مطلع نبوده و نقشی در این حمله نداشته است.

منابع ایران‌اینترنشنال تایید کرده‌اند که اسرائیل این حمله را در واکنش به حمله نیروهای نیابتی وابسته به سپاه پاسداران به پایگاه نیروی دریایی اسرائیل در ایلات انجام داده است.

در جریان حمله‌ به ساختمان کنسولگری جمهوری اسلامی در کنار ساختمان سفارت ایران در دمشق پایتخت سوریه، هفت عضو سپاه پاسداران، از جمله محمدرضا زاهدی، فرمانده سپاه پاسداران در سوریه و لبنان کشته شدند.

رهبران جمهوری اسلامی آمریکا و اسرائیل را عامل این حمله معرفی کرده و گفته‌اند که انتقام خواهند گرفت. علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی در پیامی گفت جمهوری اسلامی آنان را «از این جنایت و امثال آن» پشیمان می‌کند.

با این حال، رابرت وود در نشست روز سه‌شنبه شورای امنیت که به درخواست روسیه برگزار شده بود، گفت:«ما در دفاع از پرسنل خود تردید نخواهیم کرد و هشدارهای قبلی خود به جمهوری اسلامی و نیروهای نیابتی آن را تکرار نخواهیم کرد. آنها نباید از حمله‌ای که ما در آن هیچ دخالت یا اطلاعی نداشته‌ایم، برای از سرگیری حملات به نیروهای آمریکا استفاده کنند.»

حملات نیروهای نیابتی تحت حمایت جمهوری اسلامی علیه نیروهای آمریکایی مستقر در عراق و سوریه در ماه فوریه و پس از متوقف شد که ایالات متحده در تلافی کشته شدن سه سرباز آمریکایی در اردن، با ده‌ها حمله هوایی در سوریه و عراق شبه‌نظامیان مرتبط با سپاه پاسداران را هدف قرار داد.

در نشست توجیهی شورای امنیت، زهرا ارشادی، معاون سفیر جمهوری اسلامی در سازمان ملل متحد گفت که تهران این حق را برای خود محفوظ می‌دارد که «پاسخ قاطعی» به این حمله بدهد.

او اسرائیل را به نقض منشور سازمان ملل متحد، قوانین بین‌المللی و مصون ماندن اماکن دیپلماتیک و کنسولی متهم کرد.

زهرا ارشادی، همچنین با متهم کردن آمریکا به تلاش برای بی‌ثبات کردن سوریه و منطقه و حمایت از اسرائیل در جنگ با حماس، گفت: «ایالات متحده مسئول تمام جنایات رژیم اسرائیل است.»

او در عین حال تهدید کرد که این حملات می‌توانند تنش و جنگ را در منطقه گسترش دهند.

ارشادی همچنین از شورای امنیت خواست حمله به اماکن دیپلماتیک جمهوری اسلامی در دمشق را محکوم کند.

اما رابرت وود گفت که واشینگتن هنوز اطلاعاتی در مورد وضعیت ساختمانی که در دمشق مورد حمله قرار گرفته است، ندارد.

او گفت: «هر گونه حمله تایید شده به اماکنی که در واقع یک مرکز دیپلماتیک بوده، برای ایالات متحده نگران‌کننده خواهد بود. مأموریت‌های دیپلماتیک و دارایی‌های آنها و همچنین اقامتگاه‌های دیپلماتیک رسمی، حتی و به‌ویژه در زمان درگیری‌های مسلحانه باید محافظت شوند.»

معاون سفیر آمریکا در سازمان ملل متحد همچنین گفت که واشینگتن بارها به سوریه هشدار داده که اقدامات تنش‌زای جمهوری اسلامی در این کشور را کاهش دهد.

در مقابل نماینده روسیه در این نشست، حمله اسرائیل به کنسولگری جمهوری اسلامی در دمشق را به شدت محکوم کرد و حمله به مراکز دیپلماتیک را غیر قابل پذیرش خواند.

او گفت که این اولین باری نیست که اسرائیل یک منطقه پرتراکم را در دمشق هدف حمله قرار می‌دهد.

نماینده روسیه افزود: «باید اقدام‌های اسرائیل در خاورمیانه و حمله‌های آن به کشورهای همسایه‌اش مورد بررسی کامل و بی‌طرفانه قرار گیرد. حمله به کنسولگری ایران بر خلاف قوانین بین‌المللی است و اگر جامعه جهانی با جمهوری اسلامی ابراز همبستگی نکند، اماکن دیپلماتیک کشورهای دیگر نیز ممکن است هدف حمله قرار گیرد.»

نماینده چین نیز در این نشست حمله به کنسولگری ایران در دمشق را به‌شدت محکوم کرد و آن را نقض جدی قوانین بین‌المللی و حاکمیت ملی ایران و سوریه دانست.

او با ابراز همبستگی با دولت و مردم ایران، ابراز امیدواری کرد اسرائیل به اعتراض‌های کشورهای مختلف به اقدام‌هایش پاسخ دهد.

واکنش دیگر کشورها در جلسه شورای امنیت

در نشست شورای امنیت سازمان ملل متحد برای بررسی حمله به کنسولگری جمهوری اسلامی در دمشق، نمایندگان دیگر کشورها نیز دیدگاه‌های خود را مطرح کردند.

نماینده سوریه در این نشست گفت: «حمله اسرائیل با حمایت آمریکا انجام شد و اسرائیل مسئول رساندن منطقه به سطح بی‌سابقه‌ای از تنش است.»

درمقابل،

نماینده بریتانیا در نشست شورای امنیت درباره حمله اسرائیل به کنسولگری ایران در سوریه، به اقدامات بی‌ثبات‌کننده جمهوری اسلامی در منطقه و حملات گروه‌های نیابتی تهران اشاره کرد و گفت لندن «عمیقا» نگران افزایش تنش‌ها در خاورمیانه است.

نماینده ژاپن نیز در این زمینه گفت که کشورش درباره این حمله و کشته شدن چند «ایرانی» نگرانی است و از همه می‌خواهد دست به اقدامات بی‌ثبات‌کننده نزنند.

نماینده فرانسه نیز خواستار خویشتنداری همه بازیگران منطقه در موضوع حمله به کنسولگری جمهوری اسلامی در دمشق شد.

نماینده سیرالئون اما حمله اسرائیل به کنسولگری جمهوری اسلامی در دمشق را نقض منشور سازمان ملل متحد و حق حاکمیت کشورها دانست و نماینده الجزایر هم خواستار پاسخ «قاطع و جدی» شورای امنیت به حمله به کنسولگری ایران در دمشق شد.

نماینده کره جنوبی هم در این نشست حمله اسرائیل به کنسولگری ایران در دمشق را خلاف قوانین بین‌المللی خواند و درباره گسترش دامنه جنگ اسرائیل و حماس از جمله به لبنان ابراز نگرانی کرد.

نماینده سوئیس نیز با محکوم کردن حمله به کنسولگری ایران در دمشق، خواستار پایبندی به قطعنامه‌های آتش‌بس شورای امنیت شد و بر مصونیت اماکن دیپلماتیک تاکید کرد.

استفان دوجاریک، سخنگوی سازمان ملل متحد، هم در بیانیه‌ای گفت:« آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، اوایل روز سه‌شنبه حمله در دمشق را محکوم کرد و از همه طرف‌های درگیر خواست حداکثر خویشتنداری را به خرج دهند و از تشدید تنش‌ها اجتناب کنند.»

دوجاریک گفت: « گوترش هشدار ‌داد که هرگونه اشتباه در محاسبات می‌تواند به درگیری گسترده‌تر در منطقه‌ای بی‌ثبات، با پیامدهای ویرانگر برای غیرنظامیانی منجر شود که در حال حاضر شاهد رنج بی‌سابقه‌ای در سوریه، لبنان، سرزمین‌های اشغالی فلسطین و خاورمیانه گسترده‌تر هستند.»

در حمله‌ای که اواخر شب گذشته رخ داد، کاروان خودروهای سازمان آشپزخانه مرکزی جهانی (World Central Kitchen)، شامل دو خودروی زرهی با لوگوی این سازمان و یک وسیله نقلیه دیگر هدف قرار گرفت.

آشپزخانه مرکزی جهانی به عنوان یک سازمان مردم‌نهاد و غیردولتی، با هدف توزیع وعده‌های غذایی در زمان فاجعه‌های انسانی و طبیعی در سال ۲۰۱۰ تاسیس شد.

این سازمان در بیانیه‌ای اعلام کرد این خودروها در منطقه‌ای غیرجنگی در حال تردد بودند و مسیر حرکت آن‌ها از پیش با ارتش اسرائیل هماهنگ شده بود.

روزنامه گاردین نوشت کشته‌شدگان از استرالیا، لهستان، بریتانیا و فلسطین بودند و یک شهروند آمریکایی-کانادایی نیز در میان آنان دیده می‌شود.

این افراد ساعاتی پیش از حمله مرگ‌بار اسرائیل، غذا و دیگر کمک‌های بشردوستانه را در شمال نوار غزه توزیع کردند.

ارین گور، مدیرعامل آشپزخانه مرکزی جهانی حمله اسرائیل را «نابخشودنی» خواند و گفت که این رویداد، حمله‌ای علیه تمامی سازمان‌های بشردوستانه‌‌ای است که در وخیم‌ترین شرایط و هنگامی که از غذا به عنوان سلاحی جنگی استفاده می‌شود، پای کار آمده‌اند.

گور افزود این سازمان تمامی فعالیت‌های خود را در غزه فورا به حالت تعلیق درآورده است.

ارتش اسرائیل هنوز مسوولیت این حمله را نپذیرفته اما اعلام کرده «تحقیقات کامل خود را در بالاترین سطوح» برای بررسی این حادثه انجام خواهد داد.

سازمان ملل متحد روز ۲۸ اسفند اعلام کرد حدود یک میلیون و ۱۰۰ هزار نفر از فلسطینیان در سراسر غزه، از نظر دسترسی به مواد غذایی در شرایطی «فاجعه‌بار» به سر می‌برند.

بر اساس این گزارش، ساکنان شمال نوار غزه در آستانه قحطی قریب‌الوقوع قرار دارند.

پایان عملیات ارتش اسرائیل در بیمارستان شفا

ارتش اسرائیل روز دوشنبه ۱۳ فروردین اعلام کرد به عملیات دو هفته‌ای خود در محوطه بیمارستان شفا در شهر غزه با موفقیت پایان داده است.

خبرگزاری رویترز گزارش داد در پی محدودیت شدید دسترسی خبرنگاران به بزرگ‌ترین بیمارستان غزه، روایت اسرائیل و فلسطین از عملیات در بیمارستان شفا به شدت متفاوت بوده است.

مقام‌های فلسطینی حمله به بیمارستانی را که پذیرای بیماران و مجروحان بود، «جنایت جنگی» خواندند، در حالی که مقام‌های اسرائیلی گفتند نیروهای ویژه این کشور عملیات هدفمندی را علیه شبه‌نظامیان حماس انجام دادند که تعمدا در میان غیرنظامیان آسیب‌پذیر پناه گرفته‌ بودند.

به گفته ارتش اسرائیل، بیش از ۲۰۰ شبه‌نظامی فلسطینی در درگیری‌ها در بیمارستان شفا کشته شدند که تعدادی از آن‌ها، فرماندهان ارشد حماس و جهاد اسلامی بودند.

حدود ۹۰۰ نفر نیز در این عملیات دستگیر شدند که پس از انجام تحقیقات مشخص شد ۵۰۰ تن از این افراد از اعضای گروه‌های شبه‌نظامی فلسطینی بودند.

بیانیه مشترک آمریکا و اسرائیل در مورد عملیات نظامی احتمالی در رفح

آمریکا و اسرائیل شامگاه دوشنبه در بیانیه مشترکی اعلام کردند مقام‌های اسرائیل پذیرفته‌اند نگرانی‌های واشینگتن را در مورد حمله برنامه‌ریزی‌شده به رفح در نظر بگیرند.

در این بیانیه آمده است مقام‌های دو کشور در جلسه‌ای ویدیویی درباره راه‌های جایگزین برای نابودی شبه‌نظامیان حماس در جنوب غزه بحث و تبادل نظر کردند.

بر اساس این گزارش، مقام‌های آمریکا و اسرائیل قصد دارند در هفته جاری در خصوص عملیات نظامی در رفح با یکدیگر دیدار و گفت‌وگو کنند.

بیش از یک میلیون آواره فلسطینی برای در امان ماندن از خشونت‌‍‌ها در نقاط مختلف غزه، در رفح پناه گرفته‌اند.

رویترز نوشت در حال حاضر هیچ نشانه‌ای دال بر توافق دو کشور در خصوص حمله به رفح وجود ندارد.

پارلمان اسرائیل راه را برای تعطیلی شبکه الجزیره هموار کرد

پس از تاکید بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل بر بستن شبکه قطری الجزیره در این کشور، پارلمان اسرائیل، کنست، شامگاه دوشنبه قانونی موقت را که به «قانون الجزیره» شهرت یافته، تصویب کرد که به دولت اجازه می‌دهد این شبکه را تعطیل کند.

این قانون به‌ طور موقت به دولت اختیار می‌دهد از فعالیت شبکه‌های خبری خارجی در اسرائیل در صورتی که به نظر سرویس‌های امنیتی به امنیت ملی آسیب برسانند، جلوگیری کند.

این قانون با ۷۱ رای موافق در برابر ۱۰ رای به تصویب رسید.

شلومو کارهی، وزیر ارتباطات اسرائیل که رهبری تلاش‌ها برای تصویب این قانون را بر عهده داشت، بلافاصله پس از رای گیری نهایی قول داد شبکه خبری الجزیره در اسرائیل در روزهای آینده بسته شود.