نماینده وزارت راه و شهرسازی به تازگی گفته است «هشت میلیون خانوار مستاجر» در ایران زندگی میکنند که حدود یکسوم جمعیت کل خانوارهای کشور است. این در حالی است که سرعت رشد اجارهنشینی در کشور طی یک سال اخیر دو برابر بیشتر از رشد تعداد خانوارهای ایرانی بوده است.
آخرین دادههای مرکز آمار ایران درباره جمعیت کشور در سال ١٤٠٠، نشان میداد ٢٦ میلیون و ٣٨٤ هزار خانوار در ایران زندگی میکنند که به گفته علیرضا مُهِلی، نماینده وزیر راه و شهرسازی، حدود یکسوم آنها یعنی هشت میلیون نفر، اجارهنشین هستند.
مهلی در کارگروه «تنظیم و کنترل بازار املاک و مستغلات» همچنین خبر داد که از ۱۵ اردیبهشت سال جاری شناسایی خانههای خالی از سکنه و ارائه وامهای ودیعه، آغاز شده و به همین دلیل قیمت مسکن در تهران و دیگر استانها «کاهش» یافته است.
او مدعی شد کاهش قیمت خانه نتیجه اجرای سیاست ساماندهی مسکن از سوی کارگروه تنظیم بازار این حوزه بوده است.
این ادعا در حالی است که مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی اخیرا با انتشار گزارشی، سیاستهای دولت و شهرداری را در حوزه مسکن «نادرست» ارزیابی و تاکید کرد که قیمت خانه در تهران طی پنج سال، ۹۵۰ درصد افزایش یافته است.
روزنامه دنیای اقتصاد هم به تازگی به سرعت دو برابری افزایش جمعیت مستاجرها در برابر رشد تعداد خانوارها در کشور اشاره کرد و نوشت: «سهم مستاجرها از کل خانوارهای کشور در سال ۱۴۰۱ نسبت به ۱۴۰۰ یک واحد درصد افزایش یافته؛ در حالی که در همین بازه زمانی، تعداد خانوارهای مستاجر ۳/۵ درصد بیشتر شده است.»
در بخشی از سند مرکز پژوهشهای مجلس نیز آمده است که در فاصله سالهای ۹۰ تا ۹۵، سه میلیون و ۵۰۰ هزار واحد مسکونی به خانههای کشور اضافه شده اما در همین بازه زمانی، رشد دو میلیون و ۵۰۰ هزاری خانوار مستاجر اتفاق افتاده است.
اما علاوه بر تعداد بالای مستاجران در ایران، در سالهای گذشته تورم و گرانی نیز در حوزه مسکن سرسامآور شده است.
اواخر اردیبهشت امسال روزنامه دنیای اقتصاد به نقل از مرکز پژوهشهای مجلس گزارش داد «جمعیت دچار فقر مسکن در ایران» در سال ۱۴۰۰ به ۵۵ درصد رسیده و نرخ فقر مسکن در ایران ۲/۷ برابر میانگین جهانی بوده است.
به دلیل این گرانی همچنین پدیدههای بدیل اجارهنشینی مانند پشتبامخوابی، موتورخانهخوابی، اتوبوسخوابی، گورخوابی، شغلگزینی سرپناهجویانه، همخانگی دو یا چند خانواده در یک واحد مسکونی و خانهبهدوشی شکل گرفته است. پدیدههایی که کارشناسان از آن باعنوان «بدمسکنی» یاد میکنند و شامل زندگی در حلبیآبادها و کانکسها هم میشود.
سایت تجارتنیوز بهار امسال با اشاره به دو برابر شدن تقاضا برای خرید و اجاره کانکس به منظور سکونت، از افزایش ۱۰ درصدی قیمت این کانکسها از ابتدای امسال خبر داد.
محمدرضا رضایی کوچی، رییس کمیسیون عمران مجلس نیز پیش از این گفت اوضاع آنقدر بد است که کسی «جرات» انتشار آمار واقعی را در زمینه مسکن ندارد.
بر اساس گزارش مرکز پژوهشهای مجلس، طرحهای دولت در چند دهه اخیر موجب تشدید نابرابری و سقوط مستاجرها از نردبان مسکن شده است.
