نشریه پولیتیکو در آستانه انتخابات ریاستجمهوری در ترکیه به توصیف حال و هوای سیاسی در این کشور پرداخته است. به نظر میرسد رجب طیب اردوغان، صاحب طولانیترین مدت تصدی مقام ریاستجمهوری در ترکیه، برای رسیدن دوباره به این جایگاه، رقابت سختی پیش رو دارد.
به باور حزب جمهوری خلق ترکیه، حزب اصلی مخالف در این کشور، دوران رهبری اردوغان به سر رسیده است.
رفتن احتمالی اردوغان برای غرب خبر خوبی است چون غرب هم از دست این رهبر اسلامگرای پوپولیست که دنبال دردسر میگردد، خسته شده. فقط طی چند ماه گذشته ترکیه بیسروصدا و با دور زدن تحریمها با روسیه تجارت کرده، پیوستن سوئد به ناتو را وتو کرده و یونان را حریف طلبیده و برای این کشور شاخ و شانه نظامی کشیده است.
با وقوع بدترین زلزله ترکیه طی تقریبا یک قرن اخیر (که جان دستکم ۴۸ هزار تن را گرفت) و سالها بیکفایتی در مدیریت امور اقتصادی، به نظر میرسد تغییرات در سیاست ترکیه در راه است.
اردوغان، رهبر حزب حاکم عدالت و توسعه، دو دور در رقابتهای ریاستجمهوری برده، از سه رفراندوم اصلاح قانون اساسی جان به در برده و پیروز پنج انتخابات پارلمانی شده است اما حالا ورق برگشته و حتی حامیان او میدانند پس از دو دهه، قدرت اردوغان رو به افول است.
با این که اردوغان پیروز انتخابات ۲۰۱۸ بود اما برد بارز حزب جمهوری خلق در انتخابات مهم شهرداری در شهر بزرگ آنکارا، پایتخت و در استانبول و ازمیر در سال ۲۰۱۹، خود گویای آن بود که محبوبیت او رو به کاهش است.
گرچه به نظرسنجیها در ترکیه اعتماد چندانی نیست اما طبق نظرسنجیهای اخیر، حزب جمهوری خلق در محبوبیت از حزب عدالت و توسعه، بیش از ۱۰ امتیاز پیشتر است.
به نظر مخالفان اردوغان، انتخابات پیشرو در ترکیه همچنین آخرین فرصت برای نجات دموکراسی در این کشور است: مخالفان اردوغان بیمناک هستند که او درست پس از ۱۰۰ سال از بنای جمهوری سکولار به دست مصطفی کمال آتاتورک، ترکیه را به سمتوسویی مذهبی و محافظهکارتر ببرد.
اما حزب حاکم عدالت و توسعه ادعا کرده پیروزی اردوغان در خدمت ملت است و صرف رفاه و پروژههای ساختوساز خواهد شد و همین وعده و وعیدهاست که برای او حامیانی دست و پا کرده است.
ساز و کار انتخابات
گذشته از شوک زلزله اخیر ترکیه که ابعاد مصیبتبار آن تن میلیونها شهروند را لرزانده و مزید بر علت نارضایتی از اردوغان شده، ترکیه پیشتر هم با مشکلات اقتصادی مانند تورم گسترده و رکود بیسابقه در تجارت روبهرو بود.
اردوغان هم که به نظر میرسد سررشتهای از اقتصاد ندارد با کاهش نرخ بهره، آتشبیار معرکه افزایش قیمتها شده است.
اپوزیسیون متفرق ترکیه اما سرانجام بر سر یک نامزد انتخاباتی، کمال قلیچدار اوغلو، متفق شده است. قلیچدار اوغلو صاحب طولانیترین مدت رهبری حزب جمهوری خلق ترکیه است که حزبی سکولار است. دیگر این که حزب دموکراتیک خلق ترکیه، طرفدار کردها، هم اعلام کرده در حمایت از قلیچدار اوغلو، نامزدی به میدان رقابت با اردوغان نمیفرستد.
با وجود این که اپوزیسیون ترکیه وضعیت را خوب در اختیار گرفته است اما نظرسنجیهای حامیان اردوغان از داستان دیگری حکایت میکند: بنا بر گزارش حزب حاکم، هنگامی که از مردم درباره برنده انتخابات پرسیده میشود، اردوغان بیش از ۵۰ درصد شانس پیروزی دارد.
مساله دیگر برگزاری انتخابات در مناطق زلزلهزده است که با توجه به این که در فاصلهای اندک پس از وقوع زلزله برگزار میشود، نیازمند فرمان اضطراری از سمت اردوغان است و همین، چالش لجستیکی عظیم و تهدیدی برای برگزاری انتخاباتی شفاف و عادلانه در ترکیه است.
وضعیت اسفبار مناطق زلزلهزده و سرگردانی مردم آن مناطق که کی و کجا باید پای صندوق رای بروند و به چه کسی رای بدهند هم احتمالا برای اردوغان نفع دارد.
بنا بر تخمین مخالفان اردوغان، حزب او میتواند پنج درصد آرا را به نفع او دستکاری کند و در شرایط فعلی و وقوع زلزله این وضعیت محتملتر است؛ اگرچه حزب حاکم همواره ایندست حدس و گمانها را رد کرده است.
یک پژوهشگر سیاسی که خواست نام او افشا نشود، در گفتوگو با پولیتیکو، صیانت آرا را مساله اصلی انتخابات در ترکیه دانست.
او گفت که قلیچدار اوغلو تنها با اردوغان در رقابت نیست بلکه در برابر نیروهای امنیتی، قوه قضاییه و دم و دستگاه او قرار گرفته است.
بازیگر منطقهای
وضعیت رقابت در انتخابات روشن است: اردوغان خواهد گفت کشور را از مصیبت (زلزله) عبور داده و مخالفان او هم او را مسبب تمامی کموکاستیهای فعلی در ترکیه خواهند دانست.
در صورت پیروزی اردوغان، وضعیت ترکیه، دستکم برای چندین سال پس از برد او، روشن است: زلزله و بازسازی مناطق زلزلهزده سر خط اخبار خواهد بود و مخالفان او هم همچنان او را به تنگ کردن فضای مباحثه سیاسی متهم خواهند کرد.
برای جهان، مساله انتخابات ترکیه معطوف به سیاست خارجی این کشور خواهد بود. جنگ اوکراین همچنان باعث تمرکز بر نقش استراتژیک ترکیه، بهویژه در میانجیگری آنکارا بین کییف و مسکو خواهد شد.
البته ترکیه در طی سالهای گذشته به نقش خود به عنوان یک بازیگر مستقل در منطقه باور داشته و بر آن تاکید کرده است.
حزب حاکم تاکید کرده فارغ از نتیجه انتخابات ریاستجمهوری آتی، ترکیه به نقش خود به عنوان یک بازیگر مستقل منطقه و تصمیمگیرنده ادامه خواهد داد که بیشتر آن «میراث اردوغان» خواهد بود.
در حالی که اردوغان برای انتخابات ریاستجمهوری در ترکیه آماده میشود، به همان اندازه که او وضعیت کشور را دگرگون کرده، حدس و گمان درباره دست و پا زدن او برای بقا وجود دارد.
سکه به بالا پرتاب شده و همه منتظرند ببیند شیر میآید یا خط. جدال، جدال سختی است و گرچه مهارتهای سیاسی اردوغان طی دو دهه گذشته آزموده و نخنما شده، دستکم حزب عدالت و توسعه هنوز به پیروزی او ایمان دارد.
به گزارش نیویورک تایمز، آژانس حفاظت دادهها در ایتالیا اولین نهادی است که با دستور حکومتی، استفاده از چتجیپیتی در این کشور را ممنوع کرده است.
استفاده از ابزار هوش مصنوعی چتجیپیتی از روز جمعه یازدهم فروردین موقتا در ایتالیا ممنوع شد که اولین مورد از ممنوعیت استفاده از این تکنولوژی در یک کشور، آن هم با دستور حکومت است.
بنا بر اعلام مقامهای ایتالیا، «اوپناِیآی»، شرکت خلقکننده چتجیپیتی، به صورت غیرقانونی از کاربران این ابزار اطلاعات شخصی جمعآوری کرده و ساز و کاری برای چک کردن سن کاربران ندارد تا از کودکان در مقابل قرار گرفتن در معرض محتوای غیرقانونی محافظت کند.
ایتالیا اولین کشوری است که چتجیپیتی را به خاطر نقض حریم خصوصی ممنوع کرده اما این ابزار در ایران، روسیه، چین و کره شمالی هم در دسترس نیست چون خود «اوپنایآی» نمیخواسته محصولش را در این کشورها عرضه کند.
چتجیپیتی از سویی با توانایی نوشتن مقاله، درگیر شدن در مکالماتی همچون گفتوگوهای انسانی و نوشتن کدهای کامپیوتری موجب شگفتی کاربران شده و از سوی دیگر، نگرانیهایی درباره پخش شدن اطلاعات نادرست، تاثیر آن بر اشتغال و تاثیرات منفی بر جامعه وجود دارد.
اخیرا هزار پژوهشگر و سران عرصه تکنولوژی در جهان، خواستار ممنوعیت موقت توسعه پیشرفتهترین سیستمهای هوش مصنوعی تا زمان اعمال سیاستهای امنیتی درباره آنها شدند.
ناظران حوزه تکنولوژی در ایتالیا از «اوپنایآی» خواستند تا کاربران چتجیپیتی در این کشور را تا زمان تحویل اطلاعات بیشتر به ایتالیا (درباره چگونگی حفظ حریم خصوصی افراد) از دسترسی به این برنامه محروم کند.
«اوپنایآی» حدود دو هفته فرصت دارد تا اطلاعات مورد نیاز را به «آژانس حفاظت داده» بدهد به این منظور که سرنوشت استفاده از محصولش در ایتالیا مشخص شود.
نهاد ناظر بر حفاظت داده در ایتالیا اعلام کرد که گفتوگوهای لو رفته کاربران و افشا شدن اطلاعات حساب آنها پس از استفاده از چتجیپیتی، میتواند موجب شود ایتالیا از «اوپنایآی» درخواست غرامت ۲۲ میلیون دلاری کند که این رقم معادل چهار درصد درآمد جهانی این شرکت است.
«اوپنایآی» در واکنش به خبر ممنوعیت استفاده از محصولش در ایتالیا، از غیرفعال کردن خدمات این شرکت در این کشور و تعهدش به حفاظت از حریم خصوصی افراد خبر داد.
در بیانیه «اوپنایآی» آمده که این شرکت در حال کاهش استفاده از اطلاعات خصوصی است و هدف این شرکت این است که هوش مصنوعی استفاده شده در سیستمها، درباره جهان بیاموزد و نه زندگی خصوصی افراد.
این شرکت همچنین بر لزوم مقرراتگذاری در حوزه هوش مصنوعی تاکید کرد.
ساعاتی پیش از ممنوعیت چتجیپیتی در ایتالیا، کاربری در گفتوگو با چتبات چتجیپیتی از آن پرسید که آیا چتجیپیتی به خاطر نگرانیها درباره حریم خصوصی در ایتالیا مسدود میشود؟
پاسخ چتبات: «دلیلی برای نگرانی وجود ندارد.»
چتبات در ادامه نوشت: «من یک مدل زبانی هوش مصنوعیام که دسترسی به من از هر کجای دنیا که اینترنت در آن وصل باشد ممکن است.»
کاربران توییتر نزدیک به حزبالله خبر مرگ سید یعقوب را اعلام اما جزییاتی از دلیل مرگ او منتشر نکردند.
بر اساس این گزارشها او از اهالی شهرک حنین در جنوب لبنان بود.
به گزارش سازمان دیدهبان حقوق بشر سوریه، سید یعقوب در جریان حملات اخیر اسرائیل به انبار سلاح وابسته به حزبالله در فرودگاه نظامی «ضیعه» در حومه شهر حمص سوریه کشته شده است.
با جان باختن این عضو حزبالله، شمار کشتهشدگان این گروه شبه نظامی در دو هفته اخیر به پنج نفر رسید.
پیشتر سه عضو مسلح حزبالله در پی انفجار یک بمب هنگام ماموریتشان در نزدیکی شهر السخنه در حومه شرق حمص سوریه کشته شده بودند.
عضو چهارم حزبالله که یکی از رهبران این گروه نیز بود دو هفته پیش در حمله جنگندههای آمریکایی علیه شبهنظامیان وابسته به جمهوری اسلامی در دیرالزور در شمال شرق سوریه به قتل رسید.
جمهوری اسلامی و حزبالله لبنان معمولا اطلاعرسانی دقیقی درباره کشتهشدگان خود در حملات منتسب به اسرائیل در سوریه انجام نمیدهند. امری که به ویژه باعث انتقاداتی در سایتهای اجتماعی لبنانی شده و حزبالله را به سکوت در برابر کشته شدن عناصر خود و بسنده کردن به تهدیدهای تو خالی علیه اسرائیل متهم میکنند.
در روزهای اخیر اما علاوه بر حزبالله، جمهوری اسلامی نیز از کشته شدن دو افسر سپاه پاسداران در جریان حملات منتسب به اسرائیل در سوریه خبر داد.
تهران همچنین اعلام کرد از نیروهایش در سوریه حفاظت خواهد کرد اما در این شرایط حملات مرگبار منتسب به اسرائیل همچنان ادامه دارد.
رسانههای دولتی سوریه اعلام کردند در حمله شامگاه دوشنبه ۱۴ فروردین منسوب به اسرائیل به دمشق و حومه آن، دو سوری کشته شدند.
به گزارش خبرگزاری رسمی سوریه، سانا، این حملات از جمله به فرودگاه بینالمللی دمشق انجام شده که گفته میشود پایگاههای سپاه پاسداران در اطراف آن است.