با ادامه اعتراضات در ایران، واکنش مقامات کشورها و چهرههای مختلف جهانی به سرکوب زنان و اعتراضات مردمی در ایران ادامه دارد. در همین حال، خزانهداری آمریکا ارائه اینترنت ماهوارهای به مردم ایران را ممکن دانست و گروهی از هکرها علیه جمهوری اسلامی حمله سایبری کردند.
لیندا توماس گرینفیلد، سفیر آمریکا در سازمان ملل، در گفتوگو با الجزیره گفت: جان باختن مهسا امینی وحشتناک است و نشان میدهد رژیم ایران برای توقف تظاهرات مسالمتآمیز تا کجا پیش میرود. ما در کنار مردم ایران سوگوار هستیم.
سفیر آمریکا در سازمان ملل خاطرنشان کرد: «ایالات متحده به مذاکرات برای احیای برجام ادامه خواهد داد و سایر موضوعات و نگرانیهای مربوط به حقوق بشر در ایران را به صورت مجزا پیگیری خواهد کرد.»
آنالنا بربوک، وزیر خارجه آلمان، نیز در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل در واکنش به جان باختن مهسا امینی، با تاکید بر اینکه مقامات جمهوری اسلامی باید به اعتراضات زنان ایران گوش دهند، گفت: «این زنان خواستار حقی هستند که همه مردم باید داشته باشند.»
مارکو روبیو، سناتور جمهوریخواه، نیز در توییتی نوشت: «در حالی که سازمان ملل به رژیم ایران برای دروغ پراکنی تربیون میدهد، حقیقت بیرحمانه زندگی در ایران مشخص است. پلیس اخلاق جمهوری اسلامی مهسا امینی را برای نقض مقررات پوشش آیتاللهها دستگیر و تا حد مرگ کتک زد. عاملان این جنایت وقیحانه باید تحریم شوند.»
در همین حال، مورگان اورتگاس، سخنگوی پیشین وزارت خارجه آمریکا، با انتقاد از تاخیر ۷۲ ساعته وزیر خارجه دولت بایدن در محکومیت کشته شدن مهسا امینی گفت: «آمریکا با مردم شجاع ایران که با رژیم جنایتکار این کشور میجنگند همراه است. رهبران جهان باید به جمهوری اسلامی درباره کشتن مردم هشدار دهند.»
ابرو گوندش، خواننده ترکیهای، نیز در توییتر خود هشتگ مهسا امینی را منتشر کرد و در استوری اینستاگرام خود عکس مهسا را به اشتراک گذاشت.
از سوی دیگر، نسیم نیکلاس طالب، آماردان و تحلیلگر آمریکایی-لبنانی، در واکنش به اعتراضات ایران نوشت: «سرکوب انقلابهای زنانه سختتر است و این مختص به ایران نیست. زنان نیمی از جمعیت را شامل میشوند. آنها تحصیلکردهتر و پختهتر بوده و شخصیت منسجمتری دارند. اما بیشتر تحت سرکوب هستند.»
پیشتر در روز سهشنبه وزارتهای خارجه فرانسه، ایتالیا و کانادا و کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد، سرکوب خشونتآمیز اعتراضات به کشته شدن مهسا را محکوم کردند.
از سوی دیگر، گروه هکری انانیموس (گمنام) سهشنبه اعلام کرد در همراهی با اعتراضات مردم ایران عملیات سایبری خود را علیه جمهوری اسلامی آغاز کرده است.
ساعاتی بعد سایت دولت جمهوری اسلامی و وبسایت اطلاعرسانی سخنگوی دولت از دسترس خارج شدند و انانیموس مسئولیت این حملهها را بر عهده گرفت.
در همین حال، در پی اعلام درخواست ایلان ماسک برای معافیت از تحریمهای مرتبط با جمهوری اسلامی با هدف ارائه اینترنت ماهوارهای استارلینک در ایران، وزارت خزانهداری آمریکا اعلام کرد صادرات برخی تجهیزات اینترنت ماهوارهای در راستای کمک به آزادی اینترنت در ایران ممکن است.
وزارت خزانهداری آمریکا سهشنبه در بیانیهای اعلام کرد: «برای صادرات اقلامی که در فهرست موارد مجاز قرار ندارند، دفتر کنترل داراییهای خارجی این وزارتخانه از تقاضاها برای مجوزهای ویژه برای فعالیتهایی که در حمایت از آزادی اینترنت در ایران هستند استقبال میکند.»
ایلان ماسک، مدیرعامل تسلا و ثروتمندترین فرد جهان، دوشنبه در توییترش در پاسخ به سوالی درباره امکان ارائه خدمات اینترنت ماهوارهای استارلینک به مردم ایران، نوشت این شرکت درخواست معافیت از تحریمهای مرتبط با ایران را در این زمینه خواهد داد.
این نوشته گوشهای است از مطلبی به قلم تارا کنگرلو، روزنامهنگار ایرانی-آمریکایی و نویسنده کتاب «ضربان قلب ایران» که در نشریه تایمز منتشر شده و کنگرلو در آن، از تجربه خود در برخورد با گشت ارشاد، بیاعتمادی بین مردم و حکومت و راه برونرفت ایران از بحران فعلی نوشته است:
پنهانکاری جهوری اسلامی در بازرسیها، روایتهای بیسر و ته و تکذیب مکرر اشتباهاتش، بارها و بارها آخرین ذرهها از اعتماد ۸۳ میلیون شهروندی که زندگیشان را در سرخوردگی اخلاقی، بیتفاوتی دینی و درماندگی مالی همیشگی سپری میکنند، خشکانده است.
هر کس تجربه مواجهه با نیروهای گشت ارشاد را داشته باشد، خبر دارد از لرزشی که پس از دیدن یک «فاطی کماندو» به جان آدم میافتد. پوشش سیاه بلندشان، طبیعت زمخت و لحن بیادبانهشان، انعکاس شکافی عمیق بین شهروندان ایرانی و اقلیتی جاگیر و پاگیر است که با هر ابزار و اقدامی که بتوانند، به قدرت چنگ میزنند.
هرگز وحشت بیسابقهای که در تنها بار برخوردم با آنها احساس کردم از یاد نمیبرم. نوجوان بودم، کمی برقلب و رژگونه داشتم و شال روشن بر سر و مانتوی سیاه بلند بر تن و با دوستم در محوطه خارجی یک باشگاه ورزشی در تهران راه میرفتم.
دوستپسر ۱۶سالهام از ترس بازداشت احتمالی، پشت سر ما راه میآمد که در یک چشم بر هم زدن، دو مامور زن راهمان را سد کردند تا از ما درباره رابطهمان بپرسند.
در اوج اضطراب ناگهانی، منکر شناختن او شدم و او هم همینطور. آنها از من و دوستم خواستند که برویم اما از او خواستند بماند. برای جستن از آن مهلکه، او وسایل تنیسش را به عنوان مدرک رو کرد و توضیح داد که برای بازی تنیس اینجا بوده و در راه برگشت به خانه است.
از بسیاری جزییات آن بعدازظهر خاطره محوی دارم اما قریب ۲۰ سال بعد، یادآوری آن ماجرا و عرق سردی که بر بدن لرزانم نشسته بود، صورت رنگپریده دوستم و صدای مضطرب آن پسر، گواه ترومایی است که زنده بر جای مانده است.
«پلیس اخلاق»، بهدور از ارکان پرهیزگاری و اخلاق، در طول دههها، جز کینه انباشتن، رواج فریب و کاشتن بذر انتقام در دلها، کاری برای اسلام نکرده است.
برنامه اخیر حکومت برای جریمه کردن کسانی که «قوانین حجاب» را در فضای عمومی زیر پا میگذارند نیز اضافه شده تا نشان دهد این حکومت چهطور بهاسم تقوا و دین پول به جیب میزند.
جهان باید بداند میلیونها زن در ایران، از صمیم قلب به فضیلت حجابشان معتقدند اما از الزام و اجبار آن با سیاستهای قدیمی و خشن رژیم ایران بیزارند. و به همان میزان، میلیونها زن ایرانیاند که به چشم بر هم زدنی روسری از سر خواهند انداخت اما آنان نیز بیش از هر چیز، آرزومند «آزادی برای انتخاب» هستند.
اعتراضات دنبالهدار به قتل مهسا امینی در ایران، فراتر از سوگواری یا آن است که هر کس چطور روسری به سر میاندازد. خشم مردم انعکاس خستگی و نفرتی ریشهدوانده نسبت به نظامی است که پایه در دورویی، فساد و اعمال روشهای قرونوسطایی در قبال شهروندانش دارد.
یک راه موثر برای تضعیف دستگاه سرکوب در ایران اما یافتن راه برای دنبال کردن سیاستهایی است که بین شهروندان عادی یک کشور و نهادهای حکومتی آن فرق میگذارد. همچنین تحکیم روابط فرهنگی و اقتصادی با جمعیت جوان جوشان آن - قویترین سرمایه کشور - و کمک به آنها برای اتصال با باقی جهان تا بتوانند قد بکشند و رشد کنند ... تا روزی نهچندان دور، آزاد شوند.