تهدید شاهدان دادگاه آبان و خانواده‌های آنها به مرگ؛ هشدار ۱۵ نهاد حقوق بشری

همزمان با بروز بحران در دولت ائتلافی اسرائیل، نتانیاهو شامگاه چهارشنبه در سخنرانی برای هواداران حزبش در اورشلیم خواستار استعفای نفتالی بنت از نخست وزیری شد تا احزاب راستگرا بتوانند بار دیگر متحد شوند.

او خطاب به اعضای دولت گفت: «برگردید خانه‌تان، زیرا در حال ضربه‌زدن به هویت یهودی کشور هستید [...] برگردید خانه‌تان زیرا شما ضعیف هستید، در برابر ایران ضعیف، در برابر ترور ضعیف.»

حزب راستگرای لیکود به رهبری نتانیاهو اکنون اپوزیسیون دولت اسرائیل در پارلمان این کشور به شمار می‌رود.

تظاهرات هواداران لیکود در حالی برگزار شد که ساعاتی پیشتر عیدیت سیلمان، دبیرکل ائتلاف حاکم در کنست، با اعلام عدم حمایت از دولت ائتلافی، کابینه بنت را با بحرانی جدید روبه‌رو کرد.

نتانیاهو ضمن استقبال از کناره‌گیری عیدیت سیلمان، از دیگر اعضای راستگرای دولت نیز خواست استعفا دهند.

با خروج سیلمان، دولت فعلی اکنون تنها ۶۰ کرسی در پارلمان دارد و با خطر سقوط روبه رو است.

هرچند تظاهرات هواداران حزب لیکود برای محکوم کردن موج اخیر حملات تروریستی در اسرائیل، پیش از اعلام عدم حمایت عیدیت سیلمان برنامه‌ریزی شده بود، اما به نوشته رسانه‌های اسرائیلی، تحولات سیاسی روز چهارشنبه تمرکز این رویداد را به سمت سیاست داخلی سوق داد.

از سوی دیگر، سه عضو حزب یمینا، حزب نفتالی بنت، روز چهارشنبه پس از دیدار با بنت اعلام کردند که در هماهنگی با یکدیگر درباره ماندن یا ترک ائتلاف تصمیم خواهند گرفت.

این سه عضو حزب راستگرای یمینا شامل آیلت شاکد (وزیر کشور)، نیر اورباخ و اوراهام کارا هستند که نتانیاهو روی کناره‌گیری آنها از ائتلاف حاکم برای منحل کردن دولت کنونی حساب می‌کند.

رسانه‌های اسرائیلی گزارش داده‌اند که نشست چهارشنبه بنت با اعضای حزبش پرتنش بود و اعضای یمینا بنت را متهم می‌کردند که ارزش‌های اساسی حزب خود را نادیده گرفته و مواضعی بیش از حد میانه‌رو اتخاذ کرده است.

بنابر همین گزارش‌ها، بنت نیز عیدیت سیلمان را متهم کرد که در برابر فشار حزب لیکود و دیگر احزاب راستگرای مخالف مقاومت نداشته و در هم شکسته است.

دولت نفتالی بنت - یائیر لاپید سال گذشته پس از آن روی کار آمد که طی دو سال هیچ یک از چهار انتخابات سراسری اسرائیل به ایجاد ائتلافی برای تشکیل دولت منجر نشد.

بنت نیز با اینکه به ۱۲ سال نخست وزیری نتانیاهو پایان داد اما با اکثریتی بسیار شکننده (۶۰ رای در مقابل ۵۹ رای) مامور تشکیل دولت شد.

آنتونی بلینکن، وزیر خارجه آمریکا، در گفت‌وگو با ان‌بی‌سی نیوز گفت: «نسبت به حصول توافق خیلی خوشبین نیستم.»

وزیر خارجه آمریکا افزود: «زمان برای دستیابی به توافق هسته‌ای با ایران بسیار کوتاه است و من درباره آن با شرکای اروپایی خود صحبت خواهم کرد.»

او گفت که احیای برجام به نفع ایالات‌متحده است و خاطرنشان کرد که آمریکا در این مسیر با بریتانیا، فرانسه و آلمان در حال همکاری است.

بلینکن همچنین تایید کرد که سپاه پاسداران یک سازمان تروریستی است اما از ارائه جزییات مربوط به احتمال حذف سپاه پاسداران از فهرست سازمان‌های تروریستی به موجب مذاکرات احیای برجام خودداری کرد.

یک مقام ارشد آمریکایی به وب‌سایت اکسیوس گفت که میانجی‌گران اتحادیه اروپا هنوز برای اختلاف بین آمریکا و ایران بر سر حذف سپاه پاسداران از فهرست سازمان‌های تروریستی راه حلی پیدا نکرده‌اند.

از سوی دیگر، وزیران خارجه آمریکا، بریتانیا، فرانسه و آلمان در نشستی در بروکسل درباره مذاکرات احیای برجام، راه حل دیپلماتیک را بهترین گزینه موجود دانستند، اما تاکید کردند اگر لازم شد برای سناریوهای دیگر نیز آمادگی دارند.

پیوستن دموکرات‌های کنگره به صف مخالفان برجام

در همین حال، گروهی از اعضای دموکرات مجلس نمایندگان آمریکا در نشستی خبری ابراز نگرانی و مخالفت خود را با تلاش‌های دولت بایدن برای احیای برجام اعلام کردند.

الین لوریا، عضو دموکرات مجلس نمایندگان آمریکا، گفت: «نگرانی جدی درباره گزارش‌هایی دارم که می‌گویند تحریم‌هایی که در مذاکرات وین برای لغو آنها بحث می‌شوند به فعالیت‌های هسته‌ای ایران محدود نیست، بلکه تحریم‌های مرتبط با حمایت جمهوری اسلامی از تروریسم را نیز شامل می‌شود.

جاش گات‌تیمر،‌ عضو دموکرات مجلس نمایندگان نیز گفت: «آیا واقعا می‌خواهیم اجازه دهیم یک جنایتکار جنگی،‌ پوتین،‌ ضامن توافق احیای برجام باشد؟»

او افزود: «ما به یک توافق بلندمدت‌تر و قوی‌تر نیاز داریم نه توافقی کوتاه‌مدت‌تر و ضعیف‌تر. زمان آن رسیده که با قدرت در برابر تروریست‌ها بایستیم و از ارزش‌های آمریکا و متحدانمان محافظت کنیم.»

دونالد نورکراس، دیگر عضو دموکرات مجلس نمایندگان، ضمن ابراز نگرانی نسبت به چشم‌انداز مذاکرات وین گفت: «تمام کاری که ما انجام می‌دهیم به تعویق انداختن زمان دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای است.»

خوان وارگاس، عضو دموکرات کنگره، گفت: «من دقیقا نمی‌دانم چه چیزی در این توافق است. به ما اجازه نداده‌اند که آن را ببینیم.»

دین فیلیپس، دیگر عضو کنگره، گفت: «ما مخالف توافق نیستیم. ما مخالف توافقی هستیم که به طور مطلق و مثبت از تولید سلاح‌ هسته‌ای یا دستیابی ایران به آن جلوگیری نمی‌کند و به سیستم ترور آن‌ها پایان نمی‌دهد.»

جو منچین، سناتور دموکرات آمریکایی، نیز به نشریه جوییش اینسایدر گفت که درباره مذاکرات احیای برجام بدبین است و احتمالا با هرگونه توافق هسته‌ای جدید بین دولت بایدن و ایران، مخالفت خواهد کرد.

از سوی دیگر، جمهوری‌خواهان مجلس نمایندگان آمریکا در حال تهیه طرحی هستند که تضمین کند هر توافقی هسته‌ای احتمالی با ایران به تصویب کنگره نیز می‌رسد.

مایکل مکال، عضو جمهوری‌خواه مجلس نمایندگان آمریکا، درباره انگیزه تهیه این طرح گفت: با توجه به اینکه تعدادی از دموکرات‌ها نیز با توافق هسته‌ای با ایران مخالف هستند، دولت بایدن در تلاش است توافق احتمالی با ایران در کنگره بررسی نشود.

با این حال، حسین امیرعبداللهیان، در گفت‌وگو با وزیر خارجه لهستان گفت که پیشرفت‌های مهمی در مذاکرات حاصل شده، اما همچنان برخی موضوعات مهم بین ایران و آمریکا باقی مانده که از طریق مذاکره کننده اتحادیه اروپا تبادل پیام در مورد آنها ادامه دارد.

سازمان مبارزه با تروریسم در اقلیم کردستان ضمن تایید این خبر اعلام کرد اطلاعات اولیه نشان می‌دهد راکت‌ها از منطقه الحمدانیه در استان نینوای عراق به نزدیکی پالایشگاه نفتی در اربیل شلیک شدند.

در این حمله هیچ فردی آسیبی ندیده و خسارتی نیز به همراه نداشته است. هنوز هیچ گروهی مسئولیت آن را به عهده نگرفته است.

پالایشگاه نفتی کورگوسک در اربیل متعلق به شرکت «کار گروه» است که ویلای شخصی مدیر عامل این شرکت، باز کریم برزنجی، ماه قبل مورد حمله موشکی سپاه پاسداران قرار گرفت.

رویترز روز چهارشنبه ۱۷ فروردین نوشت بر اساس این گزارش که به کشورهای عضو آژانس ارائه شده و این خبرگزاری به آن دسترسی یافته، بازرسان آژانس تایید کردند همه این دستگاه‌ها در نطنز در مهر و موم آژانس باقی مانده‌اند و کار نمی‌کنند.

در دسامبر سال گذشته و پس از یک بن‌بست چند ماهه، جمهوری اسلامی سرانجام به بازرسان آژانس اجازه داد تا از مجتمع ساخت قطعات سانتریفیوژ (تسا) در کرج بازدید کنند.

پس از آن، در ماه ژانویه (بهمن ۱۴۰۰) و در میانه مذاکرات اتمی وین برای احیای برجام، آژانس بین‌المللی انرژی اتمی اعلام کرد ایران تولید قطعات سانتریفیوژ را از مجتمع تسا در کرج به مکانی جدید در اصفهان منتقل کرده است.

رویترز روز چهارشنبه نوشت اکنون گزارش آژانس تاکید می‌کند بدون دسترسی به داده‌های دوربین‌های کارگاه جدید قطعات سانتریفیوژ در اصفهان، آژانس نمی‌تواند تایید کند خط تولید در این کارگاه آغاز شده است یا نه.

خارج کردن دستگاه‌های ساخت قطعات سانتریفیوژ از مجتمع کرج در حالی است که دوم تیر سال گذشته، وبسایت نورنیوز، نزدیک به شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی از یک «اقدام خرابکارانه» در این کارگاه خبر داد و نوشت این اقدام با «شکست» روبه‌رو شد و «هیچ‌گونه خسارت مالی و جانی» نیز به ‌دنبال نداشت.

اما بر اساس تصاویر ماهواره‌ای که اینتل‌لب منتشر کرده، یکی از ساختمان‌های مجموعه به وسعت ۴۰ در ۱۵ متر، دچار آسیب یا تخریب در سقف و بخش‌هایی از بنا شده بود. آژانس نیز از نابودی یکی از دوربین‌های نظارتی خود در این مجتمع خبر داد.

محمد اسلامی، رییس سازمان انرژی اتمی ایران در مهر ماه سال گذشته، اسرائیل را به عنوان عامل این انفجار در مجتمع کرج متهم کرد و با اشاره به درخواست آژانس برای نصب دوربین‌های نظارتی در این مجتمع خواست این سازمان ابتدا موضعش درباره این حمله را روشن کند.

تغییر مکان دستگاه‌های تولید قطعات سانتریفیوژ در ایران در حالی است که جمهوری اسلامی در ماه‌های اخیر سرعت و میزان غنی‌سازی اورانیوم را افزایش داده و هنوز مذاکرات وین برای احیای برجام به توافقی منجر نشده است.

خبرگزاری رویترز اسفند ۱۴۰۰ به نقل از یک گزارش آژانس بین‌المللی انرژی اتمی اعلام کرد بود که ایران بیش از دو کیلوگرم از اورانیوم ۶۰ درصد غنی‌شده خود را به فرم دیگری تبدیل کرده که بازیابی و همچنین انتقال آن به خارج از کشور را دشوار می‌کند.

همچنین محمد اسلامی روز چهارشنبه از سفر احتمالی نمایندگان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی برای بررسی موضوع سایت‌های مشکوک خبر داد و گفت که ایران مقداری از اورانیوم ۶۰ درصدی را در داخل کشور نگه خواهد داشت.

گنتس روز چهارشنبه ۱۷ فروردین گفت:‌ «از زمان ملاقات ما در ماه اوت، ایران از ۱۰ کیلوگرم اورانیوم با غنای ۶۰ درصد به ۵۰ کیلوگرم رسیده است.»

او افزود ایران توانایی‌هایش را در مخفیگاه‌های زیرزمینی مستقر می‌کند و در تاسیسات اتمی فردو آبشار دیگری از سانتریفیوژ را نصب کرده است.

وزیر دفاع اسرائیل سخنان روز چهارشنبه خود را در نشست با ۸۰ سفیر کشورهای خارجی بیان کرد. در این نشست وزیر خارجه اسرائیل نیز حضور داشت.

گنتس همچنین در توییتی نوشت در این جلسه درباره «تهدید راهبردی» ناشی از ایران که در برنامه هسته‌ای خود پیشروی می‌کند گفت‌وگو کرده‌اند.

یک روز پیش از این سخنان نیز آویو کوخاوی، رییس ستاد کل ارتش اسرائیل گفته بود: «روند آمادگی برای اقدام در ایران هم‌اکنون با سرعت فراوان ادامه دارد.»

مقامات اسرائیل پیش از این اعلام کرده‌اند که توافق احتمالی در وین تعهدی را برای این کشور ایجاد نخواهد کرد.

تام نایدز، سفیر آمریکا در اسرائیل، روز ۱۱ فروردین گفته بود حتی در صورت حصول توافق اتمی، دست اسرائیل بسته نیست و این کشور می‌تواند هر اقدامی را برای دفاع از خود در برابر ایران انجام دهد.

خبرگزاری رویترز روز ۱۲ اسفند ۱۴۰۰ بر اساس گزارش آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، در اسفند ماه ذخایر اورانیوم غنی‌شده با خلوص بالا در ایران در حال نزدیک شدن به میزان مورد نیاز برای ساخت بمب اتم است.

بر اساس این گزارش، اورانیوم ۶۰ درصد ایران حدود دو برابر شده و با افزایش ۱۵ کیلو و ۵۰۰ گرمی به ۳۳/۲ کیلوگرم رسیده است. طبق برآوردها، برای ساخت بمب اتم ۲۵ کیلوگرم اورانیوم ۹۰ درصد نیاز است.

در همین حال محمد اسلامی، رییس سازمان انرژی اتمی، روز چهارشنبه ۱۷ فروردین در یک نشست خبری گفت ایران بر اساس توافق احتمالی وین، مقداری از اورانیوم ۶۰ درصد را در داخل کشور نگه خواهد داشت. او اضافه کرد: «امروز مقدار مورد نظر اورانیوم ۶۰ درصدی به عنوان تارگت تبدیل شده که حدودا دو و نیم کیلوست.»

خبرگزاری رویترز روز ۲۶ اسفند ۱۴۰۰ به نقل از یک گزارش آژانس بین‌المللی انرژی اتمی اعلام کرد بود که ایران بیش از دو کیلوگرم از اورانیوم ۶۰ درصد غنی‌شده خود را به فرم دیگری تبدیل کرده که بازیابی و همچنین انتقال آن به خارج از کشور را دشوار می‌کند.

وبسایت اکسیوس پیشتر گزارش داده بود که وزیر خارجه آمریکا به مقام‌های ارشد اسرائیل گفته است جایگزین خود را برای توافق هسته‌ای با ایران اعلام کنند و نخست وزیر اسرائیل از جمله پاسخ داده ایران در صورتی به طرف غنی‌سازی ۹۰ درصدی نمی‌رود که بداند با تحریم‌هایی در حد تحریم‌های روسیه روبه‌رو می‌شود.