شهبانو فرح پهلوی در پیام روز جهانی زن: پیشگامان حقوق زن در ایران با خشونت و مرگ مواجه‌اند

رسانه‌های ایران گفتند که سرپرست تیم مذاکره کننده ایران برای مشورت به تهران آمده و به‌زودی به وین بازخواهد گشت اما همزمان دو دیپلمات غربی به وال استریت ژورنال گفتند که مشخص نیست باقری کنی چرا به ایران رفته و چه زمانی به وین باز می‌گردد.

یک دیپلمات ارشد غربی نیز روز دوشنبه به وال استریت ژورنال گفت: «اگر اکنون تصمیمات نهایی در واشینگتن و تهران گرفته نشود، این توافق در خطر جدی قرار خواهد گرفت.»

بازگشت باقری کنی به تهران پس از آن صورت گرفت که حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه ایران، با سرگئی لاوروف وزیر خارجه روسیه درباره شرط جدید مسکو برای احیای برجام، گفت‌وگو کرد.

روسیه آخر هفته گذشته از آمریکا خواست که تضمین کتبی دهد که در صورت احیای برجام، تحریم‌های اخیر و مرتبط با حمله به اوکراین، تاثیری روی تجارت روسیه با ایران نداشته باشد.

وال استریت ژورنال تاکید کرد که بازگشت ناگهانی علی باقری کنی، این چشم‌انداز را ایجاد می‌کند که ممکن است مذاکرات وین برای احیای برجام پس از ۱۱ ماه با شکست مواجه شود.

تعدادی از رسانه‌های ایران از جمله خبرگزاری فارس پس از بازگشت باقری کنی به تهران نوشتند: مذاکره کننده ارشد جمهوری اسلامی ایران «در چارچوب رایزنی‌های معمول در جریان مذاکرات» به تهران بازگشته و جلسات کارشناسی و رایزنی‌های غیررسمی در وین همچنان ادامه دارد.

انریکه مورا، هماهنگ‌کننده اروپایی مذاکرات احیای برجام اما گزارش رسانه‌های ایران را رد کرد و گفت: دیگر جلسات کارشناسی در وین برگزار نخواهد شد و جلسات رسمی هم نخواهیم داشت و زمان آن رسیده در چند روز آینده تصمیم‌های سیاسی به مذاکرات وین پایان دهد.»

اشاره انریکه مورا به تصمیمات سیاسی و کلانی است که مقام‌های ایران و آمریکا و دیگر طرفین برجام باید برای احیای آن اتخاذ کنند از جمله تصمیم درباره اقدامات دقیقی که ایران و آمریکا باید برای بازگشت به پایبندی کامل به توافق هسته‌ای سال ۲۰۱۵ انجام دهند.

مقام‌های ایران و آمریکا در روزهای اخیر گفت که به توافق نزدیک شده‌اند اما در مسیر توافق نهایی چند اختلاف مهم باقی مانده است.

وال استریت ژورنال تاکید کرد که درخواست روسیه برای دریافت تضمین‌ از آمریکا، چشم‌انداز توافق را بیشتر تیره کرده است و مقام‌های غربی نیز گفتند راهی در مورد معافیت‌‌های تحریمی برای روسیه به خاطر توافق هسته‌ای با ایران وجود ندارد.

مقام‌های آمریکا از جمله آنتونی بلینکن، وزیر خارجه ایالات متحده، خواسته‌های روسیه را بی‌ربط به مذاکرات احیای برجام عنوان کردند.

فرانسه نیز به روسیه هشدار داد که در مذاکرات احیای برجام به باج‌گیری متوسل نشود و یک مقام ریاست جمهوری فرانسه به خبرنگاران گفت: در واقعیت این مساله فقط باج‌گیری است و نه دیپلماسی.

حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، بدون اشاره مستقیم به مسکو گفت اجازه نخواهیم داد هیچ عامل خارجی منافع ملی کشور را در مذاکرات وین برای لغو تحریم‌ها، تحت تاثیر قرار دهد.

در همین حال سعید خطیب‌زاده، سخنگوی وزارت خارجه ایران، روز دوشنبه از انتظار مقام‌های ایران برای دریافت جزییات درخواست روسیه خبر داد و گفت: «اظهارات لاوروف را در رسانه‌ها دیدیم و شنیدیم، منتظریم که از مجاری دیپلماتیک جزییات آن را بشنویم.»

سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه روز شنبه ۱۴ اسفند تحریم‌‌های غرب علیه مسکو به دلیل حمله‌اش به اوکراین را سدی مقابل توافق اتمی ایران خواند و از آمریکا ضمانت کتبی خواست تا این تحریم‌ها به همکاری این کشور با ایران لطمه وارد نکند.

او به خبرنگاران گفت: «ما به تضمین نیاز داریم که این تحریم‌ها رژیم روابط تجاری-اقتصادی و سرمایه‌گذاری که در برجام تعیین شده را تحت تاثیر قرار ندهد.»

یک مقام دفتر ریاست جمهوری فرانسه در واکنش به این اظهارات اواخر روز یکشنبه به خبرنگاران گفت دیپلمات‌ها تمایل دارند هر موضوع را بر اساس شایستگی‌های آن بررسی کنند و آنها را با هم مخلوط نکنند.

او به خبرنگاران گفت: «در غیر این صورت، در واقعیت این مساله فقط باج‌گیری است و نه دیپلماسی.»

سعید خطیب‌زاده، سخنگوی وزارت خارجه ایران هم روز دوشنبه ۱۶ اسفند درباره سخنان لاوروف گفت: «اظهارات لاوروف را در رسانه‌ها دیدیم و شنیدیم، منتظریم که از مجاری دیپلماتیک جزییات آن را بشنویم.»

او افزود: «به هر حال گفت‌وگوهای وین در مسیر خود در حال پیگیری است و همکاری صلح‌آمیز ایران با کشورهای دیگر از جمله روسیه و چین نباید لطمه ببیند و در این راستا رویکرد روسیه را می‌فهمیم.»

حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه جمهوری اسلامی نیز بعد از آن بدون اشاره مستقیم به مسکو گفت اجازه نخواهیم داد هیچ عامل خارجی منافع ملی کشور را در مذاکرات وین برای لغو تحریم‌ها، تحت تاثیر قرار دهد.

بعدتر خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه پاسداران نوشت لوان جاگاریان، سفیر روسیه در ایران درباره اظهارات لاوروف درباره تضمین‌های برجامی گفته سوءتفاهم شده است و ما توضیحات لازم را از طریق منابع دیپلماتیک به طرف ایرانی خواهیم داد.

بعد از این اظهارات روسیه اعلام کرد وزیر خارجه این کشور به همتای ایرانی خود گفته احیای برجام باید به همه طرف‌ها اجازه همکاری بدون مانع در همه زمینه‌ها را بدون تبعیض بدهد.

وزارت خارجه روسیه روز دوشنبه با اشاره به برجام گفت: «تاکید شد که احیای برجام باید برای همه شرکت‌کنندگان این را فراهم کند که در رابطه با توسعه بدون مانع همکاری در همه زمینه‌ها بدون تبعیض از حقوق برابر برخوردار شوند.»

به گزارش وزارت خارجه ایران حسین امیر عبداللهیان در گفت‌وگو با لاوروف گفت رسیدن به توافق در وین می‌تواند زمینه همکاری‌های متنوع جمهوری اسلامی با سایر کشورها و از جمله شرکای خود را گسترش دهد.

او افزود روشن است که همکاری‌های ایران با هیچ‌کشوری از جمله روسیه نباید متاثر از فضای تحریم باشد.

در این زمینه، یک دیپلمات اروپایی که نامش منتشر نشده به رویترز گفته بود: «روس‌ها واقعا دارند صبر ما را محک می‌زنند و ایرانی‌ها راضی نیستند، هرچند که البته خیلی علنی چیزی نمی‌گویند. ما تلاش می‌کنیم راهی پیدا کنیم.»

آنتونی بلینکن وزیر خارجه آمریکا پیشتر در مصاحبه با شبکه سی‌بی‌اس اعلام کرد تحریم‌ها علیه روسیه هیچ ارتباطی به توافق هسته‌ای با ایران ندارد.

به نوشته رویترز، مقامات غربی می‌گویند بخش‌بندی کردن پرونده اتمی ایران به دلیل منافع مشترک در اجتناب از بحران عدم اشاعه تسلیحات هسته‌ای امکان‌پذیر بوده است.

رویترز گزارش داده مقام‌های غرب در تلاشند تا بررسی کنند آیا آنچه روسیه می‌خواهد فقط به تعهداتش در قبال توافق ایران مربوط می‌شود یا خیر. آنها می‌گویند این امر قابل مدیریت خواهد بود، اما هر چیزی فراتر از آن مشکل‌ساز است.

کاترین پرز شکدم، تحلیلگر یهودی در آذرماه در یادداشتی در بخش وبلاگ‌های روزنامه تایمز اسرائیل، نحوه ایجاد اعتماد در میان مقام‌های جمهوری اسلامی را روایت کرده بود.

در روزهای اخیر با اعلام این خبر که او ۱۸ مقاله در وبسایت علی خامنه‌ای نوشته بوده، توجه تازه‌ای به نحوه نفوذ او میان مقام‌های حکومت ایجاد شد.

شکدم به عنوان تحلیل‌گر با پرس‌تی‌وی، خبرگزاری تسنیم و تهران‌تایمز همکاری داشته است.

بعد از افزایش توجه‌ها به نحوه فعالیت او، برخی مقام‌های نزدیک به حکومت درباره ناگزیر به اظهارنظر درباره این موضوع شدند.

عبدالله گنجی مدیرمسئول روزنامه همشهری، فرضیه جاسوس بودن شکدم را رد کرد و گفت: «رسم جاسوسی این نیست که فرد نفوذی با افراد کلیدی ارتباط برقرار کند، روش‌های نفوذ را یاد بگیرد اما خود یا سیستم امنیتی فرستنده او را بسوزاند و همه ارتباطات و اعتمادسازی را یک‌مرتبه بدون هیچ دلیلی دود کند.»

او انتشار برخی شایعات مبنی بر این شکدم برای جلب اعتماد با برخی مقام‌های جمهوری‌ اسلامی رابطه جنسی داشته را در راستای «‌تخریب مسئولان» دانست و گفت این پروژه بی‌اعتبار‌سازی «با رمز صیغه و سه تاکتیک ابهام، انتظار و تعمیم، از سوی یک سرویس امنیتی مشرف بر فرهنگ و تعصبات اسلامی شروع شده است.»

در همین حال خبرگزاری تسنیم نزدیک به سپاه پاسداران به نقل از یک منبع در قوه‌قضاییه اخبار درباره رابطه جنسی شکدم با مقام‌ها را «جعلی» و یک «سناریوی رسانه‌ای، تبلیغاتی و ضداخلاقی» خواند.

این منبع در قوه‌قضاییه انتشار خبرها درباره شکدم را به نزدیکان محمود احمدی‌نژاد نسبت داد و افزود او «طی فقط پنج سفر، مجموعا ۱۸ روز در ایران اقامت داشته است.»

یدالله جوانی معاون سیاسی سپاه پاسداران هم در واکنشی مشابه اظهارنظر‌ها درباره نفوذ شکدم را برنامه دشمن برای ایجاد «روایت‌های نادرست» خواند.

نادر طالب‌زاده، مجری صدا و سیما هم در واکنش هم که عکسی از مصاحبه‌اش با شکدم منتشر شده گفت: «دوبار در راهپیمایی کربلا خانم شکدم را دیدم و درباره فلسفه کربلا با او مصاحبه کردم.»

او همچنین اشاره کرد که «نویسنده یهودی مهمان کنفرانس فلسطین بوده و با تایید سیستم دعوتی آن‌ها و چک و بازرسی آنجا به ایران آمد.»

در این صحبت‌ها که یکشنبه شب ۱۵ اسفند بیان شد، حبیب افکاری گفت: «به ما گفته بودند اگر نوید را اعدام نمی‌کردیم سنگ روی سنگ بند نمی‌شد.»

سعید افکاری هم با اشاره به اعدام برادرش گفت: «نیروهای امنیتی بسیار عصبانی بودند. حتی بعد از اعدام نوید از حمایت مردم خشمگین بودند و عصبانیت را می‌شد از چشمانشان دید.»

او افزود: «نیروهای امنیتی بسیار از فایل صوتی دادگاه عصبانی بودند. چون فایل صوتی رسوایی آن‌ها را به همراه داشت و بارها به ما گفته بودند که همه خانواده شما را می‌کشیم.»

حبیب افکاری همچنین توضیح داد بیشتر اوقات در زیرزمین زندان بودند و با دستبند و پابند حمام می‌رفتند.

او افزود: «وقتی زندان بودیم نوید می‌گفت بچه‌های آبان خواهران و برادران ما هستند و به خاطر آن‌ها هم که شده ما کوتاه نمی‌آییم.»

خانواده افکاری ضمن اعلام نگرانی نسبت به وضعیت دیگر برادرشان وحید که همچنان بعد از گذشت بیش از ۵۵۰ در زندان است، گفتند: «وحید همچنان در انفرادی است و حالا که تنها مانده نگرانی ما بیش از پیش است.»

حبیب افکاری روز شنبه ۱۴ اسفند آزاد شد و او بعد از آزادی از زندان به مزار برادرش نوید افکاری رفت و گفت از مردم ممنون است.

نوید افکاری، کشتی‌گیر ۲۷ ساله و از بازداشت‌شدگان اعتراض‌های مرداد ۹۷، در بیست و دوم شهریور ماه ۹۹ و با وجود اعتراضات گسترده اعدام شد.

حبیب و وحید افکاری نیز از نیمه شهریور ماه همزمان با او به انفرادی منتقل شدند.

سازمان عفو بین‌الملل در گزارشی ۴۸ صفحه‌ای شرح شکنجه علیه برادران افکاری را منتشر و اعلام کرده بود: «کتف چپ حبیب افکاری دررفت و مچ دست چپ و یکی از انگشتان پای راست او نیز دچار شکستگی شد.»

رئیسی شامگاه یکشنبه ۱۵ اسفند در جلسه هیات دولت بدون اشاره به نقش روسیه به عنوان عامل بروز جنگ اوکراین گفت: «مردم اوکراین مانند مردم افغانستان، یمن و عراق قربانی سیاست‌های شیطانی آمریکا شده‌اند.»

علی خامنه‌ای رهبر جمهوری اسلامی هم در سخنرانی روز ۱۲ اسفند خود بدون اشاره مستقیم به حمله روسیه به اوکراین، دلیل بحران اوکراین را «سیاست آمریکا و غرب» دانست اما در عین حال گفت که طرفدار «توقف جنگ» است.

جمهوری اسلامی ایران روز یازده اسفند به قطعنامه مصوب مجمع عمومی سازمان ملل در محکومیت حمله روسیه به اوکراین رای ممتنع داد.

مجید تخت روانچی، نماینده جمهوری اسلامی در سازمان ملل در سخنرانی خود درباره دلیل رای ممتنع ایران به قطعنامه مجمع عمومی علیه حمله روسیه به اوکراین گفته بود معتقدیم قطعنامه ارائه شده «فاقد عنصر بی‌طرفی و مکانیزم‌ها واقع‌بینانه» برای حل بحران اوکراین است.

ابراهیم رئیسی در نخستین روز شروع جنگ در تماسی تلفنی با ولادیمیر پوتین با حمایت از موضع روسیه گفت: «گسترش ناتو تهدیدی جدی علیه ثبات و امنیت کشورهای مستقل در مناطق مختلف است.» او همچنین گفته بود: «امیدوارم آنچه اتفاق می‌افتد به نفع ملت‌ها و منطقه تمام شود.»

تریبون‌های حکومتی هم از زمان آغاز حمله روسیه به اوکراین عمدتا با حمایت از موضع مسکو، دولت اوکراین را به دلیل حمایت شدن‌اش از آمریکا محکوم می‌کنند.

حسین شریعتمداری، نماینده رهبر جمهوری اسلامی در روزنامه کیهان و تعدادی از نمایندگان مجلس ضمن حمایت از حمله روسیه و همچنین تلاش این کشور برای تغییر دولت اوکراین، شرایط امروز این کشور را ناشی از اعتماد به آمریکا دانسته‌اند.

سیاست‌های مقامات و رسانه‌های دولتی در حمایت از حمله روسیه به اوکراین اعتراضاتی را به دنبال داشته و از جمله علی مطهری، نماینده سابق مجلس، در واکنش به این گزارش‌ها نوشت که صداوسیما اخبار حمله به اوکراین را مانند «یکی از مستعمرات روسیه» گزارش می‌کند.

شامگاه شنبه هفتم اسفند نیز گروهی از شهروندان در تهران با هدف حمایت از اوکراین مقابل سفارت این کشور در تهران تجمع کردند و علیه رییس‌جمهوری روسیه شعار دادند.