بری روزن، گروگان پیشین سفارت آمریکا در ایران، در مقالهای در جروزلم پست نوشت که سازمان جهانی گردشگری با تلاش برای ارائه تصویر امن از ایران، به سیاست گروگانگیری جمهوری اسلامی کمک میکند
روزن در مقالهای در جروزلم پست نوشت: جمهوری اسلامی با تکیه بر دیپلماسی گروگانگیری خود در چهار دهه اخیر، در حال حاضر ۲۴ شهروند دو تابعیتی یا خارجی را به گروگان گرفته است.
او افزود: از این افراد ۱۰ نفر آمریکایی هستند، ولی هیچکدام آنها روسی، چین یا ونزوئلایی نیست.
روزن خاطرنشان کرد: در چنین شرایطی سازمان جهانی گردشگری به جای تلاش برای محافظت از امنیت گردشگران، به حکومت ایران این امکان را داده که درباره امن بودن این کشور تبلیغات دروغین انجام دهد.
بری روزن ادامه وضعیت موجود را تهدیدی علیه امنیت آمریکا و متحدان غربی آن خواند و تاکید کرد که این کشورها باید با نهادهایی که به جمهوری اسلامی اجازه تبلیغات دروغین میدهند برخورد کنند.
نظام الدین موسوی، سخنگوی هیات رییسه مجلس، خبر داد که هیات رییسه رای گیری کمیسیون ویژه مجلس برای طرح محدودیت بیشتر اینترنت را فاقد اعتبار دانسته و تصمیم گیری جدید در اینباره پس از بررسی لایحه بودجه انجام خواهد شد.
نظام الدین موسوی، سخنگوی هیات رییسه مجلس، خبر داد که هیات رییسه رای گیری کمیسیون ویژه مجلس برای طرح محدودیت بیشتر اینترنت را فاقد اعتبار دانسته و تصمیم گیری جدید در اینباره پس از بررسی لایحه بودجه انجام خواهد شد.
او گفت: «هیات رییسه پس از استماع سخنان معاون قوانین مجلس و رییس کمیسیون ویژه طرح فضای مجازی درباره این موضوع، نظر کارشناسی معاون قوانین مجلس را تایید کرد.»
موسوی اعلام کرد تصمیمگیری نهایی در این باره پس از اتمام بررسی لایحه بودجه انجام میشود.
روز سهشنبه کمیسیون ویژه مجلس برای طرح محدودیت بیشتر اینترنت موسوم به «صیانت»، کلیات این طرح را تصویب کرد.
پس از آن معاونت قوانین مجلس در نامهای به رییس کمیسیون ویژه، این رایگیری را فاقد اعتبار خواند و اعلام کرد علاوه بر نقض آییننامه داخلی مجلس، این رایگیری درباره متنی متفاوت از طرح بارگذاری شده در سامانه قوانین، انجام شده است.
با این حال رضا تقیپور، رییس کمیسیون ویژه مجلس، احتمال ابطال مصوبه این کمیسیون را «شوخی بیمزه» و «شیطنت و خباثت رسانهای» را خواند و گفت اقدام کمیسیون مشترک درباره تهیه متن جدید طرح و اعمال تغییرات مورد نظر دولت در آن، قانونی بوده است.
روز چهارشنبه تعدادی از نمایندگان مجلس از نامه بیش از ۱۵۰ نماینده مجلس برای لغو مصوبه کمیسیون مشترک در خصوص طرح صیانت و بازگشت آن به صحن مجلس خبر داده بودند اما این درخواست هنوز اعلام وصول نشده است.
مجلس پیش از این در مصوبهای با تشکیل کمیسیون ویژه برای بررسی این طرح موافقت کرده بود و در صورت تصویب نشدن طرح جدید، مصوبات کمیسیون ویژه پس از تصویب به صورت مستقیم به شورای نگهبان ارسال خواهد شد.
مصوبه روز سه شنبه کمیسیون ویژه برای محدودیت بیشتر دسترسی به اینترنت انتقادات گستردهای را در فضای مجازی به دنبال داشته است.
در حالی که اروپا و کشورهایی چون ژاپن حمله روسیه به اوکراین را شدیدا محکوم کردهاند، جمهوری اسلامی و چین دلیل این حمله را اقدامات «تحریک آمیز» ناتو و آمریکا دانستند و سخنگوی وزارت خارجه ایران این حمله را «اقدامات نظامی» خواند.
حسین امیر عبداللهیان، وزیر خارجه ایران، در توییتی نوشت که « بحران اوکراین ریشه در اقدامات تحریکآمیز ناتو دارد.»
او اضافه کرد: «ما توسل به جنگ را راه حل نمیدانیم. برقراری آتشبس و تمرکز بر راه حل سیاسی و دموکراتیک یک ضرورت است.»
سعید خطیب زاده، سخنگوی وزارت خارجه ایران، نیز گفت که از آغاز «اقدامات نظامی» و «شدت گرفتن درگیریها» ابراز تاسف کرد.
او اضافه کرد: «متاسفانه ادامه اقدامات تحریک آمیز ناتو با محوریت آمریکا منجر به وضعیتی شده است که منطقه اوراسیا در آستانه ورود به یک بحران فراگیر است.»
خطیب زاده اعلام کرد که جمهوری اسلامی ایران طرفین را به توقف درگیری و آتش بس برای «مذاکره فوری به منظور حل و فصل سیاسی بحران» دعوت میکند.
تلویزیون ایران نیز حمله روسیه به اوکراین را «عملیات نظامی» و «عملیات ویژه» خوانده است. گزارش های تلویزیون ایران در اینباره واکنش برخی از کاربران شبکه های اجتماعی را به دنبال داشته است.
روز پنجشنبه همچنین هوآ چونیینگ، سخنگوی وزارت خارجه چین، در واکنش حمله روسیه به اوکراین آمریکا و متحدانش را متهم کرد که با ارسال اسلحه به اوکراین به درگیریها دامن زدهاند.
او اعلام کرد که موضوع اوکراین به لحاظ تاریخی پیچیده است و آنچه که امروز رخ داده نیز نتیجه ایفای نقش موضوعات پیچیده است.
چونیینگ در پاسخ به اینکه آیا چین این حمله را تجاوز می داند، گفت: «شما این حمله را تجاوز میدانید. اما نمی دانم که حمله آمریکا به افغانستان و کشورهای دیگر را چه می خواندید.»
سخنگوی وزارت خارجه چین همچنین ابراز امیدواری کرد که دو کشور درهای گفت و گو را نبندند و از همه طرفها خواست که خویشتن داری کنند تا اوضاع از کنترل خارج نشود.
او همچنین از اتباع چین در اوکراین خواست که در خانه بمانند و در صورت نیاز به خروج و رانندگی از پرچم چین بر روی خودروهای خود استفاده کنند.
چونیینگ همچنین در پاسخ به این سوال که آیا روسیه برای حمله به اوکراین نظر چین را جلب کرده است گفت که این کشور نیازی به جلب نظر چین ندارد و بر اساس منافع استراتژیک خود تصمیم میگیرد.
مقامات آمریکا و اروپا اعلام کردهاند که علیه روسیه به دلیل حمله به اوکراین تحریمهای شدیدی را اعلام خواهند کرد و آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، از پوتین درخواست کرد که «به نام بشریت» حمله به اوکراین را متوقف کند.
اولاف شولتس، صدراعظم آلمان، پنجشنبه را «روزی سیاه و وحشتناک برای اروپا» خواند و آنالنا بربوک، وزیر خارجه این کشور، نیز نوشت که جامعه جهانی این اقدام و روسیه «روز شرمساری» را فراموش نخواهد کرد.
دبیر شورای عالی امنیت ملی و مقامهای وزارت خارجه ایران، مذاکرات وین را «در خط پایان» و حصول توافق را «امکان پذیر» خواندند و در عین حال اعلام کردند که «تصمیمگیری سیاسی غرب برای حل مسائل بسیار مهم باقی مانده» است.
پیش از این آمریکا و اروپا اعلام کردهاند که تصمیمات اساسی برای برای حصول توافق را باید جمهوری اسلامی بگیرد.
علی شمخانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، در توییتی نوشت که «دستیابی به توافق خوب به دلیل پیشرفتهای قابل اعتنا در مذاکرات که عمدتا ناشی از ابتکارات ایران بوده، امکانپذیر است.»
او در عین حال اعلام کرد که مرحله پایانی مذاکرات وین بدون تصمیمگیری سیاسی غرب برای حل مسائل بسیار مهم باقی مانده است و بدون این تصمیمات که لازمه «متوازنسازی توافق» است، توافق شکل نخواهد گرفت.
علی باقری، رییس تیم مذاکره اتمی ایران، که شامگاه چهارشنبه به تهران بازگشته نیز در توییتر خود نوشت: « ر قدر هم که به خط پایان نزدیک باشیم، الزاما تضمینی برای عبور از آن وجود ندارد.»
او تاکید کرد که «برای اتمام کار، تصمیمهای مشخصی وجود دارد که طرفهای غربی باید بگیرند.»
حسین امیر عبداللهیان، وزیر خارجه ایران، نیز در تماس تلفنی با لیز تراس، وزیر خارجه بریتانیا گفت که در مذاکرات وین «به پیشرفت های خوبی رسیدهایم و هیاتهای مذاکرهکننده در وین سخت در تلاش هستند تا به یک توافق خوب دست یابند.»
او در عین حال تسریع در دستیابی به توافق را «نیازمند اراده جدی طرف های غربی برای تضمین و رفع عینی تحریمها» دانست.
پیش از این صدراعظم آلمان و مقامهای اروپایی اعلام کردهاند جمهوری اسلامی باید تصمیمهای اساسی بگیرد و زمان زیادی برای حصول توافق یا اعلام پایان ناموفق مذاکرات باقی نمانده است.
در همین حال جن ساکی، سخنگوی کاخ سفید، در نشست خبری روز چهارشنبه اعلام کرده بود که در مذاکرات وین پیشرفتهای چشمگیری در حال رخ دادن است و به یک توافق احتمالی نزدیک هستیم.
او در عین حال گفت که «موضوعات بسیار مهمی، هنوز حل نشده باقی مانده و با توجه به سرعت پیشرفتهای هستهای ایران، زمان بسیار کمی برای توافق باقی مانده است.»
در روزهای گذشته گزارشهایی درباره احتمال حصول توافق اتمی جدید در وین منتشر شده و نشریه پولیتیکو به نقل از دو منبع آگاه گزارش داده بود که وزیران خارجه کشورهای عضو برجام، از جمله ایران و سه کشور اروپایی، احتمالا در روزهای آینده با هدف نهایی کردن توافق هستهای در وین دیدار خواهند کرد.
روز چهارشنبه اعلام شد که علی باقری، رییس هیات مذاکره ایران، به تهران بازگشته و همچین بهروز کمالوندی معاون سازمان انرژی اتمی برای برخی مذاکرات به وین رفته است.
در پی دستور ولادیمیر پوتین برای عملیات نظامی روسیه علیه اوکراین، بسیاری از شهرهای اوکراین از جمله کییف، پایتخت، هدف حمله موشکی قرار گرفتند و ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهور اوکراین، گفت روسیه با موشک زیرساختهای اوکراین و پستهای نگهبانی مرزی این کشور را هدف قرار داده است.
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهور اوکراین، ساعتی پس از آغاز حمله روسیه به اوکراین، افزود که در بسیاری از شهرهای اوکراین صدای انفجار به گوش میرسد و دلیل آن را حملات گسترده موشکی روسیه به زیرساختهای اوکراین عنوان کرد.
زلنسکی افزود که پس از حمله روسیه به اوکراین با جو بایدن در ارتباط با این حمله گفتوگو کرده است.
در همین حال جو بایدن، رییسجمهور آمریکا، گفت که وضعیت اوکراین را از نزدیک دنبال میکنم و پنج شنبه با سران گروه هفت در این مورد گفتوگو خواهیم کرد.
بایدن افزود که روسیه به تنهایی مسئول کشته شدن فاجعهبار افراد و رنج انسانها در اوکراین خواهد بود و آمریکا و متحدانش به هر حمله روسیه به اوکراین به صورت قاطع و متحد واکنش نشان خواهند داد.
پیش از این، رییسجمهور اوکراین چهارشنبه شب همزمان با آغاز وضعیت اضطراری در این کشور هشدار داده بود که تصمیم رهبران روسیه برای حمله به اوکراین به آغاز جنگ بزرگ در اروپا منجر خواهد شد.
از سوی دیگر، خبرگزاری اینترفکس روسیه نیز از شنیده شدن صدای تیراندازی با تفنگ در نزدیکی فرودگاه بوریسپیل در حومه کییف، پایتخت اوکراین، خبر داد.
حمله روسیه به پایتخت و شهرهای بزرگ اوکراین درحالی صورت گرفت که ولادیمیر پوتین ساعاتی پیش گفت که دستور عملیات نظامی ویژه روسیه در دنباس و مناطق جداییطلب شرق اوکراین را صادر کرده است اما رویترز به نقل از یک مقام وزارت کشور اوکراین خبر داد که مراکز فرماندهی نظامی اوکراین در کییف و خارکیف هدف حمله موشکی قرار گرفتند.
دیمترو کولبا، وزیر خارجه اوکراین، در واکنش به آغاز حمله روسیه، گفت که روسیه جنگی تمام عیار علیه اوکراین به راه انداخته است و شهرهای آرام اوکراین زیر حمله هستند.
کولبا افزود: این یک جنگ تجاوزکارانه است. اوکراین از خود دفاع کرده و پیروز خواهد شد. جهان میتواند و باید جلوی پوتین را بگیرد. اکنون زمان عمل است.
همزمان دبیرکل ناتو با محکوم کردن حمله روسیه به اوکراین از نشست کشورهای عضو این ائتلاف نظامی در مورد این درگیریها خبر داد.
جاستین ترودو، نخستوزیر کانادا، ضمن محکوم کردن حمله روسیه به اوکراین، افزود که حمله روسیه به اوکراین با پیامدهای بسیار شدیدی برای مسکو همراه خواهد شد.
درپی آغاز حمله روسیه به اوکراین، قیمت هر بشکه نفت خام برنت برای اولین بار از سال ۲۰۱۴ به بیش از ۱۰۱ دلار و ۳۰ سنت رسید و قیمت نفت خام سبک آمریکا تا سقف ۹۶ دلار و ۵۰ سنت افزایش یافت.
ارزش دلار آمریکا نیز پس از آغاز حمله روسیه به کوراین در مقایسه با روبل روسیه ۵/۲۳ درصد افزایش یافت که بالاترین رشد از سال ۲۰۱۶ بوده است.
چند ساعت پس از آغاز وضعیت اضطراری در اوکراین و هشدار ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهور این کشور، نسبت به تصمیم رهبران روسیه برای حمله به اوکراین و آغاز جنگ بزرگ در اروپا، ولادیمیر پوتین دستور عملیات نظامی روسیه در دنباس و مناطق شرق اوکراین را صادر کرد.
ولادیمیر پوتین همزمان با صدور دستور عملیات نظامی روسیه در دنباس و مناطق جداییطلب شرق اوکراین، گفت: روسیه در دنباس یک عملیات نظامی ویژه انجام خواهد داد.
در همین حال جو بایدن، رییس جمهوری آمریکا، گفت وضعیت اوکراین را از نزدیک دنبال میکند و پنجشنبه با سران گروه هفت در این مورد گفتوگو خواهد کرد.
بایدن همچنین گفت: آمریکا و متحدانش به هر حمله روسیه به اوکراین به صورت قاطع و متحد واکنش نشان خواهند داد.
ساعتی پیش از صدور دستور پوتین با ورود نیروهای نظامی روسیه به خاک اوکراین، چهارشنبه شب ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهور اوکراین، در یک سخنرانی تلویزیونی هشدار داده بود که تصمیم رهبران روسیه برای ورود نیروهای این کشور به خاک اوکراین به جنگ بزرگی در اروپا منجر میشود.
آنتونی بلینکن، وزیر خارجه آمریکا، نیز در هشداری مشابه گفت که روسیه در حال آمادهسازی نهایی نیروهای خود برای حمله قریبالوقوع، همهجانبه و کامل به اوکراین است.
در همین حال روسیه پرواز هواپیماهای غیرنظامی از مسیرهای هوایی هممرز با مناطق شمال شرقی اوکراین را ممنوع کرد.
به گفته منابع آمریکایی تعداد نیروهای روسیه در مرزهای اوکراین به ۲۰۰ هزار نفر افزایش یافته است و این نیروها در موقعیت آمادگی نهایی برای حمله به اوکراین قرار گرفتهاند.
از سوی دیگر شماری از وزارتخانهها و نهادهای دولتی اوکراین روز چهارشنبه هدف حمله سایبری قرار گرفتند و بنابر اعلام شرکت امنیت شبکه ایست، صدها رایانه در اوکراین از جمله اهداف این حملات سایبری بودهاند.
در چنین شرایطی اجرای وضعیت اضطراری در اوکراین از نخست دقایق بامداد پنجشبه آغاز شد.
بنابر دستور ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهور اوکراین و مصوبه پارلمان این کشور، اجرای وضعیت اضطراری از نخستین ساعت بامداد پنجشنبه به مدت ۳۰ روز در سراسر اوکراین از جمله پایتخت این کشور، کییف، آغاز شد.
شورای امنیت ملی و دفاع اوکراین روز چهارشنبه گفت که پیشنهاد اجرای وضعیت اضطراری در سراسر این کشور به جز مناطق دونتسک و لوهانسک اعمال شود و به دنبال آن ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهور و همچنین پارلمان اوکراین آن را تصویب و ابلاغ کردند.
همزمان گزارشهایی از بستن دو فرودگاه دنیپرو و خارکیف در شرق این کشور و محدوده ۱۰ کیلومتری آنها تا ظهر پنجشنبه به وقت محلی منتشر شده است.
به گفته شهردار کییف با اوجگیری تهدید نظامی روسیه، وضعیت اضطراری در پایتخت اوکراین نیز از دقایق اولیه پنجشنبه به اجرا در آمده است.
بنابر مصوبه پارلمان اوکراین، در وضعیت اضطراری دولت و نهادهای حکومتی اوکراین حق اعمال مقررات ویژه ورود و خروج در فرودگاهها و ورودی شهرها، محدودیت در حرکت و بازرسی وسایل نقلیه و افزایش استقرار نیروهای امنیتی و نظامی به منظور حفظ نظم عمومی و حفاظت از تاسیسات مرتبط با اقتصاد ملی و معیشت مردم را دارند.
همچنین برگزاری برنامهها و تجمعات و اعتصاب ممنوع است و در صورت لزوم وضع مقررات منع رفت و آمد از جمله ممنوعیت حضور افراد بدون مجوز یا فاقد کارت شناسایی در خیابانها و اماکن عمومی در ساعات معینی از روز، ممنوع است.
علاوه بر این، نیروهای دولتی و امنیتی حق بررسی مدارک شناسایی شهروندان و در صورت لزوم انجام بازرسی شخصی، بازرسی از وسایل نقلیه، چمدانها و محمولهها را دارند.
از جمله دیگر اختیاراتی که پارلمان اوکراین به دولت این کشور برای اجرای وضعیت اضطراری واگذار کرد ممنوعیت تولید و انتشار مطالب اطلاعاتی منجر به بیثباتی، ممنوعیت استفاده از فرستندههای رادیویی آماتور، و اجرای قوانین ویژه در ارتباطات و انتقال اطلاعات در شبکههای اینترنتی است.
یکی دیگر از بخشهای قانون وضعیت اضطراری در اوکراین ممنوعیت تغییر محل اقامت سربازان و نیروهای ذخیره ارتش بدون اطلاع دفاتر منطقهای ارتش و سرویس امنیتی اوکراین است.
دولت و نیروهای امنیتی و نظامی اوکراین در شرایط اضطراری اجازه خواهد داشت در صورت تشخیص یا احتمال خطر ساکنان اماکن در معرض خطر را تخلیه کنند.
اجرای وضعیت اضطراری به دولتهای محلی و فرماندهی نظامی سپرده شده است و به مقامهای اجرایی مناطق مختلف و شهر کییف دستور داده شده ستادهای عملیاتی شامل نمایندگان سرویس امنیتی، دستگاههای اجرایی و نمایندگان نیروهای مسلح را تشکیل دهند.