ند پرایس، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، با استقبال از تصمیم ایران برای از سرگیری گفتوگوهای احیای برجام در وین، تاکید کرد که این مذاکرات باید دقیقا از همان جایی که در پایان دور ششم متوقف شد، از سر گرفته شود.
پرایس در نشست خبری روز چهارشنبه خود با اشاره به اینکه در شش دور قبلی مذاکرات «پیشرفت چشمگیری» حاصل شد، گفت: «اگر بخواهیم از هر نقطه دیگری به جز آنچه که در پایان دور ششم مذاکرات در ماه ژوئن به آن رسیدیم، مذاکرات را ادامه دهیم، نه فایدهای دارد و نه عاقلانه خواهد بود.»
سخنگوی وزارت خارجه آمریکا تاکید کرد که واشینگتن بر این باور است که اگر «تعداد موضوعات کم باقیمانده» از دورهای قبلی مذاکرات حل و فصل شود، امکان رسیدن به یک توافق و اجرای آن در مدت زمانی کوتاه وجود دارد.
او گفت: «اگر ایرانیها جدی باشند، میتوانیم این کار را در زمانی نسبتا کوتاه انجام دهیم.»
پرایس خاطرنشان کرد که رابرت مالی، نماینده ویژه آمریکا در امور ایران، هیات مذاکرهکننده ایالات متحده را برای ادامه گفتوگوهای غیرمستقیم با ایران رهبری خواهد کرد.
او افزود: «امیدواریم که هیات مذاکرهکننده ایران در وین برای مذاکره سریع و با حسن نیت آماده باشد.»
پرایس در عین حال خاطرنشان کرد که اگر ایران به اقدامهای تحریکآمیز هستهای خود ادامه دهد، فرصت کنونی همیشگی نخواهد بود.
از سوی دیگر، اتحادیه اروپا در بیانیهای با تایید اینکه گفتوگوهای احیای برجام ۲۹نوامبر، هشتم آذر، در وین از سر گرفته خواهد شد، اعلام کرد که ریاست این نشست را انریکه مورا، معاون مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، برعهده خواهد داشت.
بیانیه اتحادیه اروپا خاطرنشان کرد که در نشست آینده مذاکرات هستهای نمایندگان «اعضای باقیمانده در برجام»، از جمله بریتانیا، فرانسه، آلمان، روسیه، چین و ایران، حضور خواهند داشت.
این بیانیه افزود: «شرکتکنندگان در مذاکرات وین به گفتوگوهای خود درباره چشمانداز بازگشت احتمالی آمریکا به برجام و چگونگی تضمین اجرای کامل و موثر این توافق از سوی همه طرفین، ادامه خواهند داد.»
وزارت خارجه اتریش نیز از اعلام از سرگیری مذاکرات وین استقبال کرد و گفت: «زمانی برای تلف کردن وجود ندارد.»
وزارت خارجه اتریش تاکید کرد که این کشور به انجام هر اقدامی برای حمایت از نتیجه موفقیتآمیز این مذاکرات و احیای برجام ادامه خواهد داد.
از سوی دیگر، سایمون کاونی، وزیر خارجه ایرلند که کشورش ریاست دوساله شورای امنیت سازمان ملل را به عهده دارد، طی دیداری با همتای اسرائیلی خود، یائیر لاپید، درباره روابط دو جانبه و موضوعهای منطقهای، از جمله تهدید ناشی از ایران گفتوگو کردند.
وزیر خارجه ایرلند با اشاره به اینکه ایران هم اکنون از پایبندی به تعهدات برجامی خود فاصله دارد هشدار داد که درصورت شکست توافق هستهای «بیثباتی بسیار شدیدی» در منطقه ایجاد خواهد شد و سایر کشورهای منطقه، از جمله عربستان سعودی، وارد رقابت برای دستیابی به سلاح هستهای خواهند شد.
در همین حال، وبسایت اکسیوس به نقل از مقامهای ارشد آمریکایی نوشت که دولت آمریکا درباره چشمانداز مذاکرات وین برای احیای برجام تردید دارد.
بر اساس گزارش یکسانی که رسانههای مختلف ایران از جمله صدا و سیما منتشر کردهاند، آمریکا یک نفتکش را که حامل نفت صادراتی ایران بوده در آبهای دریای عمان مصادره کرده و پس از انتقال محموله نفت آن به یک نفتکش دیگر، آن را به سوی «مقصدی نامعلوم» هدایت کرده است.
این گزارش اضافه کرده نیروی دریایی سپاه با اجرای «عملیات هلیبرن» بر روی عرشه نفتکش، آن را به تصرف خود درآورده و به سمت آبهای ایران هدایت کرده است.
به نوشته رسانههای ایران، نیروهای آمریکا با چندین ناو جنگی و بالگرد به تعقیب نفتکش پرداختهاند، اما با «ورود قاطعانه» نیروهای سپاه موفق نشدند و این نفتکش اکنون در آبهای ایران است.
سپاه پاسداران چند ساعت بعد از انتشار این گزارش رسانهای، در بیانیهای اعلام کرد نیروهایش روی عرشه نفتکش حامل نفت «سرقتشده» رفتند و با تصرف آن، نفتکش را به سوی آبهای سرزمینی ایران هدایت کردند.
بر اساس این بیانیه، این نفتکش سوم آبان در بندرعباس پهلو گرفته است. سپاه پاسداران درباره سرنوشت نفتکش اول توضیحی نداده است.
پیشتر، جواد اوجی، وزیر نفت جمهوری اسلامی، در پیامش از سپاه به خاطر «نجات محموله نفتکش ایرانی» تشکر کرده و این اقدام را «راهحل قدیمی» آمریکا برای جلوگیری از صادرات نفت ایران خوانده است.
در حالی که به نوشته رسانههای ایران این برخورد «چندی پیش» اتفاق افتاده، جمهوری اسلامی آن را در آستانه ۱۳ آبان و سالروز حمله به سفارت آمریکا در تهران اعلام کرده است.
واکنش مقامهای آمریکا
فرماندهی ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکا که در بحرین مستقر است ابتدا در گفتوگو با رویترز اعلام کرد گزارشها درباره رویارویی نیروهای سپاه پاسداران و آمریکا در دریای عمان را مشاهده کرده، اما در حال حاضر اطلاعاتی برای ارائه به رسانهها ندارد.
بعد از آن، دو مقام آمریکایی به خبرگزاری آسوشیتدپرس گفتند که ایران دوم آبان یک نفتکش با پرچم ویتنام را در دریای عمان توقیف کرده و همچنان این نفتکش را در اختیار دارد.
بر اساس این گزارش، این مقام آمریکایی خواستند نامشان فاش نشود چرا که توقیف کشتی از سوی ایران همزمان شده با تلاشها برای از سرگیری مذاکرات اتمی با تهران.
این خبرگزاری طبق دادههای ردیابی کشتیها گزارش کرد نفتکش توقیفشده تا روز سهشنبه همچنان در نزدیکی بندرعباس قرار داشته است. بر اساس این گزارش، مقامهای سفارت ویتنام در واشینگتن هنوز در مورد این خبر اظهار نظر نکردهاند.
یک مقام نظامی آمریکا هم در گفتوگو با «نیوزویک» اظهارات سپاه پاسداران را در این مورد که نیروهایش با نظامیان آمریکایی وارد رویارویی شده و مانع گرفتن یک نفتکش از سوی آنها شدهاند، تکذیب کرد و گفت ایران نفتکشی را در دریای عمان تصرف کرد، اما ما فقط نظارهگر حادثه بودیم.
به گفته این مقام، بیش از ۱۰ قایق تندروی ایرانی نفتکش را احاطه کرده و یک هلیکوپتر نیز در آسمان پرواز میکرده است، ولی نیروهای آمریکا صحنه را در نظر داشتند.
به گفته او، آمریکا به دلیل برخی حساسیتها نخواسته جزئیات این حادثه را که هفته پیش اتفاق افتاده، فاش کند.
شرکت تانکر ترکرز که در زمینه ردیابی نفتکشها فعالیت دارد هم در توییتی نوشت کشتی مکران، متعلق به ایران که بیشتر برای اهداف تبلیغاتی استفاده میشود، بندر باهنر را همزمان با انتقال نفتکش تصرفشده از سوی سپاه ترک کرده است.
بهمن سال گذشته خبرگزاری بلومبرگ گزارش داد دولت آمریکا نفتکش «آشیلاس» را با محموله حدود دو میلیون بشکه نفت که احتمالا متعلق به ایران بوده در بندر فجیره امارات توقیف کرده است.
خرداد سال ۱۴۰۰ خبرگزاری آسوشیتدپرس بر اساس اسناد قضایی و آمار دولتی آمریکا اعلام کرد این کشور حدود دو میلیون بشکه نفت خام ایران را که از نفتکش «آشیلاس» توقیف کرده بود، به قیمت ۱۱۰ میلیون دلار فروخته است.
این خبرگزاری به نقل از دادستانهای آمریکایی نوشت که صادرکنندگان این نفت تلاش کرده بودند آن را به عنوان «نفت خام سبک بصره» به فروش برسانند.
همزمان با به نتیجه نرسیدن مذاکرات اتمی ایران، آمریکا تلاش کرده فروش نفت ایران را بیشتر کاهش دهد و چین را قانع کند تا خرید نفت از این کشور را محدود کند.