وبسایت «مجله نیروهای هوایی و فضایی» گزارش داد که شمار بیشتری از جنگندههای رادارگریز آمریکا در ۲۰ بهمن به خاورمیانه نزدیکتر شدند. در این چارچوب، شش فروند جنگنده نسل پنجم اف۳۵ای لایتنینگ ۲ پس از عبور از اقیانوس اطلس در پایگاه هوایی لیکنهیث نیروی هوایی بریتانیا فرود آمدند.
اسلامی دوشنبه ۲۰ بهمن تاکید کرد گمانهزنیها درباره خروج یا رقیقسازی اورانیوم ۶۰ درصد، «تولید محتوا توسط عناصر فشار» است.
او افزود اگرچه ممکن است برخی کشورها پیشنهادهایی را برای کمک به روند گفتوگوها ارائه کرده باشند، اما «چنین موضوعی در مذاکرات بحث نشده» است.
رییس سازمان انرژی اتمی همچنین درباره احتمال ارجاع پرونده جمهوری اسلامی به شورای امنیت گفت این موضوع به «اراده سیاسی و صداقت طرف مقابل» بستگی دارد و افزود تاکنون با وجود بازرسیهای گسترده، هیچ گزارشی مبنی بر عدم انطباق فعالیتهای ایران ارائه نشده و موضوعات مطرحشده، «سیاسی بوده» است.
این در حالی است که آژانس بینالمللی انرژی اتمی خرداد ۱۴۰۴ اعلام کرد تهران به تعهدات خود ذیل توافقات پادمانی بهطور کامل «پایبند نبوده» است.
این نتیجهگیری یک اظهارنظر سیاسی نبود، بلکه بهعنوان یافته فنی و حقوقی در قالب قطعنامه شورای حکام صادر شد.
آژانس گفت ایران توضیحات معتبر و قابل راستیآزمایی درباره ذرات اورانیوم کشفشده در چند سایت اعلامنشده ارائه نکرده و این موضوع بهصراحت بهعنوان «عدم همکاری کافی و عدم پایبندی» توصیف شد.
پزشکیان به دنبال برد-برد
مسعود پزشکیان، رییس دولت چهاردهم، ۲۰ بهمن با تاکید بر این که «ایران مذاکره برابر و برد-برد را میپذیرد»، گفت: «دور جدید مذاکرات هستهای با حمایت همسایگان، فرصت خوبی برای حلوفصل عادلانه است؛ به شرطی که طرفین بدون زیادهخواهی، متعهد باشند.»
پزشکیان افزود: «ما بهدنبال تضمین حقوق خود درباره رفع تحریمهای ظالمانه هستیم.»
او تاکید کرد: «دور جدید مذاکرات هستهای که با کمک و حمایت همسایگان ما در کشور عمان آغاز شده، فرصت بسیار خوبی برای حل و فصل عادلانه، منطقی، منصفانه و مرضی الطرفین این مسئله است.»
این در حالی است که اوفیر آکونیس، کنسول اسرائیل در نیویورک، ۱۹ بهمن با اشاره به این که باید مانع دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای شد، گفت: «اما تصمیم هر اقدام نظامی احتمالی آمریکا با دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا است.»
آکونیس افزود تهران نشانهای از مصالحه نشان نداده و اسرائیل معتقد است ایران حتی پس از جنگ ۱۲ روزه، توان هستهای خود را حفظ کرده است.
همزمان عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، ۲۰ بهمن اعلام کرد: «دیوار بیاعتمادی نسبت به آمریکا وجود دارد.»
او گفت: «به دنبال مذاکرات واقعی برای رسیدن به نتیجه هستیم، به شرطی که طرف مقابل ما هم جدیت داشته باشد.»
عراقچی تاکید کرد: «امیدواریم اعتماد لازم برای این که مذاکرات به نتیجه برسد، به وجود بیاید.»
پیش از این و در ۱۹ بهمن، وندی شرمن، معاون سابق وزیر خارجه آمریکا، گفت که با توجه به سابقه عراقچی، هیات آمریکایی مذاکرات دشواری با جمهوری اسلامی پیش رو دارد.
او با اشاره به این که حفظ گزینه نظامی ضروری است و احتمال جنگ بسیار جدی است، افزود: «ترامپ خواهان پیروزی سریع است، اما چنین نتیجهای بعید است.»
بر اساس این بیانیه، سربازان لشکر ۲۱۰ «باشان»، زیرمجموعه نیروی زمینی اسرائیل، این فرد را شامگاه یکشنبه ۱۹ بهمن داخل ساختمانی در منطقه کوه دوو در نزدیکی مرز اسرائیل دستگیر کردند.
ارتش اسرائیل افزود اطلاعات بهدستآمده در هفتههای اخیر درباره این عضو الجماعه الاسلامیه، در نهایت به تصمیمگیری برای اجرای این عملیات منجر شد.
پایگاه خبری تایمز اسرائیل دوشنبه ۲۰ بهمن نوشت الجماعه الاسلامیه یک گروه سنی است که بخشی از شبکه سیاسی گستردهتر اخوانالمسلمین به شمار میآید.
شاخه نظامی این گروه با نام «نیروهای الفجر» که در دهه ۱۹۸۰ شکل گرفت، در جریان جنگ اخیر میان اسرائیل و حزبالله، بارها از خاک لبنان اسرائیل را هدف قرار داد و اغلب در هماهنگی با این گروه نیابتی جمهوری اسلامی دست به اقدام زد.
انتقال عضو الجماعه الاسلامیه به خاک اسرائیل
ارتش اسرائیل فرد دستگیرشده را عضو ارشد الجماعه الاسلامیه توصیف کرد، اما توضیحات بیشتری در مورد او ارائه نداد.
در ادامه این بیانیه آمده است این فرد «بازداشت و برای انجام بازجوییهای بیشتر به خاک اسرائیل منتقل شد. همچنین در ساختمان محل دستگیری او سلاحهایی کشف شد».
ارتش اسرائیل هشدار داد الجماعه الاسلامیه «در طول جنگ توان عملیاتی خود را گسترش داد و همچنان در تلاش است فعالیتهای تروریستی علیه دولت اسرائیل و شهروندان آن را در جبهه شمالی پیش ببرد».
در سوی دیگر، الجماعه الاسلامیه با انتشار بیانیهای هویت عضو دستگیرشده خود را عطوی عطوی اعلام کرد و گفت نیروهای اسرائیلی پس از نفوذ به منطقه حاصبیا و «ایجاد رعب و وحشت، او را از منزلش ربودند و خانوادهاش را مورد ضرب و شتم قرار دادند».
این گروه از دولت لبنان خواست برای آزادی عطوی و دیگر افرادی که به دست اسرائیل بازداشت شدهاند، بکوشد و بر لزوم توقف «نقض» آتشبس از سوی اسرائیل تاکید کند.
الجماعه الاسلامیه افزود در صورت «وارد آمدن هرگونه آسیبی» به عطوی، مسئولیت آن بر عهده اسرائیل خواهد بود.
پیشتر در هشتم آذر، شبکه کان به نقل از یک منبع آگاه گزارش داد چند مهاجم وابسته به الجماعه الاسلامیه که در جنوب سوریه بازداشت شدهاند، به دریافت کمک مالی از جمهوری اسلامی، حماس و حزبالله اعتراف کردهاند.
اسرائیل و لبنان آذرماه ۱۴۰۳ برای برقراری آتشبس و اجرای قطعنامه ۱۷۰۱ شورای امنیت سازمان ملل متحد به توافق دست یافتند.
اسرائیل در طول ماههای گذشته بارها حزبالله را به نقض توافق آتشبس متهم کرده و حملاتی را علیه مواضع و نیروهای این گروه تدارک دیده است.
ارتش اسرائیل ۲۰ بهمن در حملهای هوایی یکی از نیروهای حزبالله را در شهر یانوح در جنوب لبنان هدف قرار داد.
ششم بهمن نیز در حمله هوایی ارتش اسرائیل به منطقه بازوریه در جنوب لبنان محمد الحسینی، رییس واحد توپخانه حزبالله، کشته شد.
این رسانه اسرائیلی در تحلیلی به قلم آبراهام بنزوی، استاد جغرافیای سیاسی دانشگاه تلآویو، که یکشنبه ۱۹ بهمن منتشر شد، نوشته است: زمانی که رژیم ایران در یکی از پایینترین نقاط تاریخی خود قرار دارد، با بحران شدید اقتصادی و دیگ در حال جوشی از نارضایتی و خشم عمومی ناشی از سرکوب موجهای اعتراضی روبهروست، خطرناکترین سناریو از منظر اسرائیل این است که دولت ترامپ، یک طناب نجات و فضای تنفس حیاتی در اختیار این رژیم قرار دهد تا بتواند خود را بازیابی کند.
بنزوی چنین اقدامی را «از دست دادن یک پنجره فرصت برای وارد آوردن ضربهای فلجکننده به رژیم ایران» توصیف کرده است.
نگرانی از تمرکز محدود بر پرونده هستهای
بر اساس این تحلیل، یکی از اصلیترین دغدغههای تلآویو، تمایل احتمالی دولت آمریکا به محدود کردن مذاکرات با جمهوری اسلامی به موضوع هستهای و نادیده گرفتن دیگر مولفههای تهدیدآمیزِ حکومت ایران، از جمله برنامه موشکی و فعالیتهای منطقهای است.
به نوشته اسرائیل هیوم، تمرکز صرف بر پرونده هستهای میتواند به تهران فرصت دهد تا در سایه کاهش فشارها، توان نظامی خود را بازسازی و شبکه نیروهای نیابتیاش در منطقه را تقویت کند.
این تحلیل هشدار میدهد که چنین روندی ممکن است تهدید علیه اسرائیل را از مسیر لبنان، نوار غزه و یمن افزایش دهد.
مقایسه با سیاست گامبهگام هنری کیسینجر
در بخش دیگری از این تحلیل، نویسنده رویکرد احتمالی دولت ترامپ را با سیاست عملی هنری کیسینجر، وزیر خارجه پیشین آمریکا، در مذاکره با چین و تنشزدایی با شرق در دهه ۱۹۷۰ مقایسه کرده است.
به نوشته اسرائیل هیوم، کیسینجر با تکیه بر «دیپلماسی مرحلهای» تلاش میکرد مسائل پیچیده را به بخشهای کوچکتر تقسیم و از طریق پیشرفت تدریجی، اعتماد متقابل ایجاد کند.
این رویکرد بهویژه در روند عادیسازی روابط آمریکا و چین در سال ۱۹۷۲ به موفقیت رسید و به واشینگتن امکان داد در فضای رقابت با اتحاد شوروی، نفوذ خود را در شرق آسیا گسترش دهد.
با این حال، بنزوی تاکید میکند که شرایط کنونی ایران با چین دهه ۷۰ میلادی قابل مقایسه نیست.
به گفته او، برخلاف رهبری وقت چین که به دنبال تثبیت جایگاه بینالمللی خود بود، جمهوری اسلامی بر پایه یک ایدئولوژی تقابلی و بیاعتماد به غرب بنا شده و پایبندی به توافقها را در اولویت قرار نمیدهد.
از این منظر، بازگشت به الگوی گامبهگام کیسینجر در قبال تهران، از نگاه اسرائیل، نهتنها تضمینکننده ثبات نیست، بلکه میتواند به تقویت موقعیت جمهوری اسلامی منجر شود.
نگرانی از تعلیق گزینه نظامی
بنزوی در ادامه تاکید کرده است که دستیابی به توافقی محدود میتواند به تعلیق عملی گزینه نظامی آمریکا علیه جمهوری اسلامی منجر شود و رسیدگی به مسائل بنیادی را به آیندهای نامشخص موکول کند.
به گفته او، در صورت شکلگیری چنین توافقی، بازگرداندن فشار حداکثری بر تهران در مراحل بعدی، برای واشینگتن بسیار دشوار خواهد بود.
این تحلیلگر همچنین هشدار داده است که تجربههای گذشته نشان میدهد جمهوری اسلامی از دورههای کاهش فشار برای تقویت توان دفاعی و تهاجمی خود استفاده کرده است.
ماموریت دشوار نتانیاهو در واشینگتن
اسرائیل هیوم سفر پیشِ روی نتانیاهو به واشینگتن را تلاشی برای جلوگیری از شکلگیری این سناریو توصیف کرده و نوشته است که او در دیدار با دونالد ترامپ تلاش خواهد کرد آمریکا را به اتخاذ رویکردی جامعتر در قبال ایران ترغیب کند؛ رویکردی که علاوه بر برنامه هستهای، برنامه موشکی و نفوذ منطقهای تهران را نیز در بر بگیرد.
با این حال، این تحلیل تاکید میکند که وابستگی فزاینده اسرائیل به حمایتهای نظامی و سیاسی آمریکا پس از حملات هفتم اکتبر، دامنه مانور نتانیاهو را محدود کرده است.
بنزوی در پایان نوشته است: «با وجود رابطه نزدیک و همکاریمحور میان کاخ سفید و دفتر نخستوزیری اسرائیل، فضای مانور نتانیاهو برای جلوگیری از هرگونه نرمش در رویکرد آمریکا بسیار محدود به نظر میرسد؛ مگر آنکه او با نوعی «مدرک قاطع» درباره نیتهای فوری جمهوری اسلامی، توان واقعی آن و طرحهای پنهانش به واشینگتن وارد شود.
انتخابات مجلس نمایندگان ژاپن، مشهور به مجلس سفلی، به پیروزی حزب حاکم لیبرال دموکرات به رهبری سانائه تاکایچی انجامید و این حزب توانست اکثریت کرسیها را کسب کند.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، ساعاتی پس از اعلام نتایج اولیه انتخابات مجلس نمایندگان ژاپن، در پیامی در شبکههای اجتماعی پیروزی ائتلاف تاکایچی را تبریک گفت و برای او «موفقیت بزرگ در پیشبرد دستور کار محافظهکارانه صلح از طریق قدرت» آرزو کرد.
ترامپ نوشت: «او رهبری بسیار محترم و محبوب است. تصمیم جسورانه و خردمندانهی سانائه برای برگزاری انتخابات، نتیجهای بسیار بزرگ به همراه داشت.»
در ژاپن نخستوزیر بهصورت غیرمستقیم از طریق پارلمان دومجلسی شامل مجلس نمایندگان یا سفلی و مجلس مشاوران یا اعلی انتخاب میشود و مجلس نمایندگان نقش اصلی را در این فرایند بر عهده دارد.
اکنون پیشبینی میشود که انتخاب تاکایچی مسیر را برای کاهشهای مالیاتی وعدهدادهشده و افزایش هزینههای نظامی با هدف مقابله با چین هموار کند. تغییرات مالیاتی مد نظر دولت تاکایچی سبب نگرانی بازارهای مالی شده است.
پیروز حزب محافظهکارِ حامی سلطنت در تایلند
در تایلند نیز حزب محافظهکار و سلطنتطلب «بومجایتای» به رهبری آنوتین چارنویراکل در انتخابات عمومی پیروزی روشنی به دست آورد. این پیروزی احتمال تشکیل ائتلافی باثباتتر را افزایش داده است و تحلیلگران امیدوارند چنین ائتلافی که بتواند به دورهای طولانی از بیثباتی سیاسی در تایلند پایان دهد.
حزب بومجایتای در این انتخابات بیشترین تعداد کرسیهای مجلس نمایندگان را تصاحب کرد و رقبای اصلاحطلب و میانهرو را پشت سر گذاشت.
چارنویراکل پس از اعلام خبر پیروزی حزب در یک نشست رسانهای، پیروزی حزب بومجایتای را «پیروزی تمام مردم تایلند» خواند و افزود: « این پیروزی متعلق به همه مردم است؛ چه آنهایی که به این حزب رای دادهاند، چه آنهایی که ندادهاند. ما باید با تمام توان خود در خدمت مردم تایلند باشیم.»
تحلیلگران معتقدند این نتیجه نشاندهنده تمایل بخش بزرگی از جامعه تایلند به ثبات سیاسی و حفظ ساختارهای سنتی قدرت، بهویژه نقش سلطنت است.
چارنویراکل ۱۴ شهریور ۱۴۰۴ پس از چند روز آشفتگی سیاسی از سوی پارلمان تایلند بهعنوان نخستوزیر جدید این کشور انتخاب شده بود. او وعده داده بود که در صورت تصدی سمت نخستوزیری، انتخابات زودهنگام برگزار کند.
حزب بومجایتای متعهد شده است که که وضعیت موجود سلطنت را حفظ و در واکنش به درگیری مرزی با کامبوج، در مرز با این کشور دیوار مرزی احداث کند.
پیروزی نامزد چپ میانه در پرتغال
هرچند انتخاباتی که یکشنبه در ژاپن و تایلند برگزار شد به ماندن جریانهای راستگرا در قدرت انجامید، اما دور دوم انتخابات ریاستجمهوری در پرتغال با پیروزی آنتونیو ژوزه سِگورو، نامزد چپ میانه، در برابر آندره ونتورا، از حزب راستگرای چگا، همراه بود.
نتایج نظرسنجیها و شمارش اولیه آراء نشان میدهد که رایدهندگان پرتغالی بار دیگر جریان میانهرو و سوسیالیست را انتخاب و از واگذاری قدرت به جریان راست در این کشور خودداری کردند.
بر اساس پیشبینیهای دو شبکه تلویزیونی ملی در پرتغال که بر پایه نظرسنجیهای خروجی انجام شده است، سگورو، نامزد ۶۳ ساله، بین ۶۷ تا ۷۳ درصد آرا را به دست آورده، در حالی که سهم آرای ونتورای ۴۳ ساله بین ۲۷ تا ۳۳ درصد بوده است. به این ترتیب سگورو در یک دوره پنجساله رییسجمهوری پرتغال خواهد بود.
او پس از اعلام پیروزی به خبرنگاران گفت: «پاسخی که امروز مردم پرتغال دادند، تعهدشان به آزادی، دموکراسی و آیندهی کشورمان، مرا عمیقا تحت تاثیر قرار داد. به ملتمان افتخار میکنم.»
سعد معن، رییس ستاد اطلاعرسانی امنیتی عراق، شنبه ۱۸ بهمن از انتقال ۲۲۵۰ عضو داعش از سوریه به عراق خبر داد.
او افزود فرآیند انتقال زندانیان داعش همچنان ادامه دارد و بغداد این مسئولیت بزرگ را «از طرف تمام جهان» بر عهده گرفته است.
به گزارش وبسایت کردستان۲۴، این عملیات با هماهنگی ائتلاف بینالمللی و از مسیرهای زمینی و هوایی انجام شد و زندانیانی که دارای تابعیتهای عراقی، سوری و چند ملیت دیگر هستند، در مراکز فوق امنیتی نگهداری میشوند.
پیشتر خبرگزاری رویترز به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داده بود ایالات متحده در آستانه تکمیل انتقال هفت هزار زندانی وابسته به داعش از سوریه به عراق است.
به گزارش رویترز، این افراد دارای تابعیتهای مختلف، از جمله برخی کشورهای اروپاییاند و در این روند، اولویت با «خطرناکترین» اعضاست.
کمیته ویژه و منافع اطلاعاتی
رییس ستاد اطلاعرسانی امنیتی عراق در ادامه تاکید کرد نیروهای این کشور توانایی بالایی برای مدیریت این پرونده دارند و بازجویی از اعضای داعش میتواند به اطلاعات مهمی منجر شود که امنیت و ثبات منطقه را تقویت خواهد کرد.
معن افزود برای این منظور، کمیتهای عالیرتبه زیر نظر فرماندهی عملیات مشترک برای انجام تحقیقات اولیه تشکیل شده است.
او از نقش نهادهای قضایی عراق برای رسیدگی به این پروندهها در چارچوب قانون اساسی و حاکمیت قانون قدردانی کرد.
انتقال زندانیان با حفاظت آمریکا
بر پایه این گزارش، نیروهای آمریکایی بهطور مستقیم در روند انتقال زندانیان داعش به عراق مشارکت دارند.
تاکنون ۲۲۵۰ عضو داعش در قالب چند کاروان به عراق منتقل شدند که هر کاروان از شش اتوبوس تشکیل میشد.
بخش قابل توجهی از این افراد در حملات داعش در سال ۲۰۱۴ در سوریه و عراق نقش داشتند؛ حملاتی که به کشتار گسترده، آوارگی و بردگی جنسی زنان انجامید.
ششم بهمن، مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، در گفتوگو با محمد شیاع السودانی، نخستوزیر عراق، از «ابتکار عمل و نقش رهبری» بغداد در تسریع انتقال و نگهداری زندانیان داعش در مراکز امن عراق، در پی ناآرامیهای شمال شرق سوریه، قدردانی کرد.
روبیو و السودانی همچنین درباره تلاشهای دیپلماتیک برای ترغیب کشورها به بازگرداندن اتباع خود از عراق و اجرای عدالت در مورد آنها رایزنی کردند.
آغاز روند قضایی
دستگاه قضایی عراق ۱۳ بهمن اعلام کرد تحقیقات درباره ۱۳۸۷ عضو داعش که بهتازگی از سوریه منتقل شدهاند، آغاز شده است.
به گفته این نهاد، چند قاضی متخصص در حوزه مبارزه با تروریسم زیر نظر رییس شورای عالی قضایی رسیدگیها را شروع کردهاند و روند تحقیق مطابق قوانین ملی و استانداردهای بینالمللی خواهد بود.
روند انتقال زندانیان وابسته به داعش پس از تضعیف نیروهای تحت رهبری کردها در شمالشرق سوریه آغاز شد و بعد از فرار حدود ۲۰۰ عضو ردهپایین داعش از زندان الشدادی در ۳۰ دی شدت گرفت؛ هرچند بسیاری از آنها دوباره دستگیر شدند.
عراق با پشتیبانی ائتلاف تحت رهبری آمریکا در سال ۲۰۱۷ شکست داعش در خاک خود را اعلام کرد و نیروهای دموکراتیک سوریه نیز سال ۲۰۱۹ این گروه را از سوریه بیرون راندند.
