عباسعلی اختری، عضو مجلس خبرگان رهبری، در ۸۳ سالگی بر اثر بیماری سرطان درگذشت. او پیشتر نماینده دورههای اول و هفتم مجلس شورای اسلامی و همچنین از سال ۱۳۶۰ تا ۱۳۸۰ نماینده ولی فقیه و امام جمعه سمنان بود.
رابرت مالی، نماینده ویژه آمریکا در امور ایران، با تاکید بر این که واشینگتن در حال حاضر وقتش را برای تلاش جهت احیای برجام «تلف نمیکند»، افزود «تحریمهای بیشتری» علیه جمهوری اسلامی اعمال میشود و آمریکا «گامهای بیشتری را در مجامع بینالمللی» آغاز خواهد کرد.
مالی در یک گفتوگو با بنیاد کارنگی برای صلح بینالمللی که روز دوشنبه نهم آبان منتشر شد، گفت دولت جو بایدن در حال حاضر با توجه به سرکوب معترضان در ایران، حمایت جمهوری اسلامی از جنگ روسیه در اوکراین و مواضع ایران در مورد برنامه هستهای خود وقتش را برای احیای برجام تلف نمیکند.
این اظهارات در حالی است که مذاکرات هستهای ایران با قدرتهای جهانی پس از دومین پاسخ ایران به متن پیشنهادی اتحادیه اروپا متوقف باقی مانده، اما هنوز هیچ کدام از طرفین به طور رسمی اعلام نکردهاند که این مذاکرات پایان یافته است.
این مقام وزارت خارجه آمریکا نیز تایید کرد از زمانی که مقامهای جمهوری اسلامی پیشنهاد اتحادیه اروپا برای توافق را رد کردند و خواستههای بیشتری را مطرح کردند، هیچ تحولی در مذاکرات احیای برجام روی نداده است.
او موضع مقامهای آمریکایی در هفتههای اخیر را تکرار کرد و گفت دولت بایدن اکنون بر دو موضوع اعتراضات ایران و شواهد فزاینده حمایت ایران از روسیه در جنگ اوکراین متمرکز شده و مذاکرات هستهای «در حال حاضر تمرکز ما نیست».
وبسایت اکسیوس با نقل اظهارات مالی اضافه کرد که یک مقام ارشد دولت بایدن اخیرا به این وبسایت گفته که موضع کاخ سفید در مورد مذاکرات اتمی حتی سختتر است.
این مقام که نامش فاش نشده، گفت حتی اگر امروز ایران به میز مذاکره بازگردد و بگوید که خواهان توافق هستهای است، بعید است که آمریکا به جلو حرکت کند.
او افزود: «دولت آمریکا در حال حاضر به وضعیت به گونهای مینگرد که گویی توافق هستهای وجود ندارد و اقداماتی را انجام میدهد تا اطمینان حاصل شود که آمریکا گزینه نظامی آمادهای دارد.»
با این حال، رابرت مالی گفت که دولت بایدن از دیپلماسی برای حل مساله هستهای ایران دست برنداشته، اما بایدن آماده استفاده از ابزار نظامی به عنوان آخرین راهحل برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح اتمی است.
همچنین نماینده ویژه آمریکا در امور ایران درباره سیاست واشینگتن در قبال جمهوری اسلامی تاکید کرد که این سیاست مبتنی بر «تعهد جهانی» به حقوق بشر است.
او درباره انتقادها به توییت اخیرش در مورد اعتراضات ایران گفت: «توییت من یک اشتباه بود و من اشتباه را قبول کردم... چرا که به چشم کم کردن از مطالبات معترضان [ایران] دیده شد.»
مالی گفت: «آنچه امروز در ایران میبینیم جنبش مردمی است که از نظر شجاعت، عزم و استقامت بسیار الهامبخش است و از سوی دیگر، خشونت و وحشیگری چندشآور رژیم [را میبینیم] که مردم در خیابان را تعقیب میکند، به ویژه زنان و دختران جوان را که در خط مقدم این جنبش قرار دارند».
نماینده ویژه دولت آمریکا در امور ایران، پیشتر نیز در گفتوگو با ایراناینترنشنال درباره توییت خود در خصوص مطالبات معترضان ایرانی گفته بود: «پذیرش اشتباهات مهم است. در این توییت از کلمات درستی استفاده نکردم.»
او هفته گذشته با اشاره به تظاهرات روز شنبه ایرانیان در برلین، شهرهای آمریکا و چند شهر دیگر جهان در توییتی نوشته بود: «راهپیمایان حمایت خود را از مردم ایران نشان میدهند، مردمی که با تظاهرات مسالمتآمیز از دولت خواستار احترام به کرامتشان و رعایت حقوق بشرند.»
پس از این توییت مالی، موجی از انتقادها علیه او به راه افتاد و مسیح علینژاد فعال سیاسی با راهاندازی کارزاری اینترنتی خواهان برکناری رابرت مالی به خاطر ارائه تصویر نادرست از اعتراضها در ایران و تلاش برای مذاکره با جمهوریاسلامی شد.
وزارت خارجه کانادا در چهارمین بسته تحریمهای حقوق بشری خود علیه تهران، چهار فرد و دو نهاد جمهوری اسلامی از جمله فرماندهی انتظامی جمهوری اسلامی و فرمانده نیروی انتظامی تهران را به دلیل سرکوب و دستگیری معترضان در ایران تحریم کرد.
بر اساس بیانیه منتشر شده از سوی وزارت خارجه کانادا، نیروی انتظامی و جامعه المصطفی العالمیه در قم، دو نهاد تحریم شده از سوی این کشور هستند.
همچنین حسن رحیمی فرمانده نیروی انتظامی تهران، احمد فاضلیان معاون دادستان کل کشور، اسدالله جعفری رییس کل دادگستری استان خراسان شمالی و مرتضی موسوی معاون کل دادگستری استان مازندران، چهار فردی هستند که کانادا به فهرست سیاه خود اضافه کرده است.
در بیانیه وزارت خارجه کانادا آمده که سه نفر از افراد تحریم شده، مستقیما در آزار و اذیت سیستماتیک اقلیت مذهبی بهائی در ایران مشارکت داشتهاند.
همچنین در این بیانیه تاکید شده که نیروی انتظامی در دستگیری خودسرانه و قتل معترضان، از جمله از طریق یگانهای ویژه خود مشارکت داشته است.
جامعه المصطفی العالمیه نیز که یک نهاد ایدئولوژیک حکومت ایران است، از طریق وابستگان خود در کشورهای خارجی، ایدئولوژی جمهوری اسلامی را گسترش میدهد.
وزارت خارجه کانادا تاکید کرده که طلاب این مرکز به طور مرتب در نیروی قدس سپاه پاسداران جذب میشوند.
تحریمهای اعمال شده از سوی کانادا موجب میشود افراد تحریمشده از معامله با کاناداییها محروم شوند و اموال احتمالی آنان نیز در کانادا مسدود خواهد شد. همچنین این افراد حق ورود به کانادا را نخواهند داشت.
ملانی جولی وزیر خارجه کانادا در این زمینه گفت: «مردم ایران، از جمله زنان و جوانان، جان خود را به خطر میاندازند، زیرا رژیمی را که انسانیت آنان را سرکوب و نقض کرده، برای مدت طولانی تحمل کردهاند.»
او افزود: «کانادا به حمایت از مردم ایران ادامه خواهد داد زیرا آنان شجاعانه خواستار آیندهای بهتر هستند.»
اولاف شولتس صدراعظم آلمان «خشونت نامتناسب نیروهای امنیتی» جمهوری اسلامی علیه معترضان در ایران را محکوم کرد و ضمن اعلام حمایت از مردم ایران، گفت اتحادیه اروپا در حال بررسی تحریمهای بیشتر علیه جمهوری اسلامی است.
شولتس روز دوشنبه نهم آبان در توییتی نوشت: «تحریمهای اتحادیه اروپا قابل توجه است، ما در حال بررسی اقدامات بیشتر هستیم.»
پیشتر اتحادیه اروپا تحریمهای حقوق بشری و همچنین تحریمهایی به دلیل استفاده از پهپادهای ایرانی در تهاجم روسیه علیه اوکراین، علیه تهران وضع کرده است.
صدراعظم آلمان جزئیات بیشتری از تحریمهای احتمالی اتحادیه اروپا علیه جمهوری اسلامی ارائه نکرد، اما همزمان یک سخنگوی دولت آلمان نیز بررسی تحریمهایی علیه تهران از سوی برلین خبر داد.
سخنگوی دولت آلمان با محکوم کردن سرکوب خشونتبار علیه معترضان و همچنین روزنامهنگاران در ایران، گفت: «آلمان از تحریمهای بیشتر اتحادیه اروپا علیه ایران استقبال کرده و برلین در حال بررسی اقدامات بیشتر است.
ممکن است یکی از گزینههای پیشرو برای آلمان و اتحادیه اروپا، تحریم سپاه پاسداران باشد، زیرا آنالنا بائربوک وزیر خارجه آلمان اعلام کرده این کشور و اتحادیه اروپا در حال بررسی چگونگی قرار دادن سپاه پاسداران در فهرست سازمانهای تروریستی هستند.
ناصر کنعانی سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی روز دوشنبه در واکنش به این اظهارات بائربوک گفت: «سپاه پاسداران انقلاب اسلامی نهاد نظامی رسمی جمهوری اسلامی است و چنین اقدامی کاملا غیرقانونی است.»
او ادامه داد: «امیدوارم هم دولت آلمان و هم دیگر دولتها اگر احیانا قصد این اقدام را دارند به نتیجه اقدام غیر سازنده خود توجه کنند و به صورت خاص منافع دو جانبه خودشان را قربانی مصالح سیاسی زودگذر و تصمیمات احساسی نکنند.»
وزیر خارجه آلمان یک هفته قبل نیز گفته بود که این کشور یک بسته جدید تحریمی را علیه جمهوری اسلامی آماده میکند.
نام بردن از سپاه پاسداران از سوی وزیر خارجه آلمان یک روز پس از آن بود که حسین سلامی فرمانده سپاه پاسداران، شدیدا مردم ایران به ویژه دانشجویان را تهدید کرد که دست از اعتراضات خود بردارند.
در حالی که با وجود تجمعهای حکومتی و تهدیدهای مقامات حکومت برای پایان دادن به خیزش مردمی کارساز نبوده، فرمانده سپاه پاسداران خطاب به مردم گفت: «دیگر به خیابان نیایید.»
غلامرضا جلالی رییس سازمان پدافند غیرعامل با بیان اینکه دو پلتفرم واتساپ و اینستاگرام عامل فشار و اثرگذاری بر ذهن مردم شدهاند، فیلتر شدن آنها توسط جمهوری اسلامی را کاری «هوشمندانه» توصیف کرد.
جلالی با حمله به شیوه مدیریت محتوا در شبکههای اجتماعی تاکید کرد که «همه فضاهای اینترنتی» به جز این دو پلتفرم در دسترس هستند.
رییس سازمان پدافند غیرعامل که در یک برنامه زنده صداوسیما شرکت کرده بود، از حذف تصاویر قاسم سلیمانی توسط اینستاگرام شکایت کرد و گفت اینستاگرام در حالی اجازه انتشار تصاویر سلیمانی را نمیدهد که انتشار «آموزش سلاح، کوکتل و دعوت فراخوان» در این برنامه بلامانع است.
این در حالی است که اینستاگرام علاوه بر حذف محتوای تروریستی (که شامل تصاویر و ویدیوهای قاسم سلیمانی میشود)، محتوای مرتبط با خشونت جمعی را نیز در پلتفرم خود حذف میکند.
جلالی همچنین بر هدایت خیزش انقلابی اخیر توسط «دشمنان» تاکید کرد و گفت: «اینکه همه دشمنان به خط میشوند و اعتراضات را هدایت میکنند گویای این است که این یک اعتراض سازمان یافته است.»
رییس سازمان پدافند غیرعامل با اشاره به قانون «مقررات عمومی حفاظت از داده» اتحادیه اروپا (موسوم به GDPR) که هدف آن اعطای کنترل دادهها به شهروندان این منطقه است، این قانون را ترجمه فارسی قانون صیانت در مجلس دانست و گفت: «اگر عین قانون اروپا را هم تصویب کنیم بسیار از طرح صیانت ما شدیدتر است.»
او عدم حضور نماینده رسمی پلتفرمهای شبکه اجتماعی در ایران را مشکل اصلی جمهوری اسلامی با آنها دانست.
مقامات حکومتی در گذشته بارها به تماس خود با شرکتهایی مانند «متا» (مالک اینستاگرام و واتساپ» برای مذاکره در خصوص فعالیت آنها در کشور اشاره کرده بودند. با این حال، در دورهای از ریاست جمهوری حسن روحانی، پیامرسان تلگرام در توافقی که جزئیات آن تاکنون منتشر نشده، بخشی از محتوای کانالهای عمومی خود را به سرورهایی داخل ایران منتقل کرده بود.
اما با شروع اعتراضات سال ۹۶، مقامات حکومت به همین بهانه درخواست ارائه اطلاعات خصوصی افراد را از تلگرام کردند.
عدم ارائه این اطلاعات توسط این شرکت در نهایت منجر به خاموشی سرورهای CDN تلگرام در ایران و فیلتر شدن این شبکه اجتماعی شد.
عباس غلامشاهی فرمانده منطقه یکم نیروی دریایی سپاه پاسداران از توقیف یک نفتکش خارجی در خلیج فارس خبر داد و گفت ۲۱ نفر خدمه این نفتکش نیز دستگیر شدند.
غلامشاهی روز دوشنبه نهم آبان این نفتکش را به حمل «بیش از ۱۱ میلیون لیتر سوخت قاچاق» متهم کرد و افزود که «سوخت قاچاق از نوع گازوئیل» بوده است.
او گفت که این نفتکش «متعلق به یک کشور خارجی» است اما نام این کشور را ذکر نکرد. همچنین ملیت خدمه بازداشت شده اعلام نشده است.
هنوز گزارشهای مستقلی به غیر از آنچه مقامهای سپاه و جمهوری اسلامی در این زمینه اعلام کردهاند، منتشر نشده است.
جمهوری اسلامی در گذشته بارها نفتکشهای خارجی را به بهانه «تخلف» توقیف و خدمههای آنها را بازداشت کرده است.
در آخرین مورد، چند ماه پیش، سپاه پاسداران در اطلاعیهای از توقیف دو نفتکش یونانی در خلیج فارس خبر داد و اعلام کرد نیروی دریایی سپاه روز جمعه این دو نفتکش را به دلیل «تخلفات انجام گرفته» توقیف کرد.
اما وزارت خارجه یونان در واکنش به این اقدام سپاه، جمهوری اسلامی را به «دزدی دریایی» متهم کرد.
ادعای مبارزه با قاچاق از سوی سپاه پاسداران در حالی است که واشینگتن در ماههای اخیر اعلام کرد یک شبکه پولشویی و قاچاق نفت تحت رهبری مقامهای سپاه پاسداران و نیروی قدس آن که فروش صدها میلیون دلار نفت را برای تأمین این دو مجموعه و حزبالله لبنان تسهیل میکرده، تحریم کرده است.
همچنین توقیف یک نفتکش خارجی در شرایطی روی داده که جمهوری اسلامی به دلیل سرکوب مرگبار خیزش سراسری ایرانیان، تحت فشارهای بینالمللی است و کشورهای غربی تحریمهای جدیدی را علیه تهران وضع کردهاند.